Tķmarit.is
Leita | Titlar | Greinar | Um vefinn | Algengar spurningar |
skrį inn | Íslenska | Føroyskt | Kalaallisut | Dansk | English |

Birtingur

PDF  | HQ_PDF  | JPG  | TXT  |
Skoša ķ nżjum glugga:
PDF  | HQ_PDF  | JPG  | TXT  |


Ašlaga hęš


Vafrinn žinn styšur ekki PDF skjöl
Smelltu hér til aš skoša blašsķšuna sem JPG
Birtingur

						BJÖRN ÓLAFSSON ARKITEKT:
ER AÐALSKIPULAG REYKJAVÍKUR ÚRELT?
Við mótum borgir, síðan móta þær okkur.
Borgaþróun og skipulagning breytir lífsvenj-
um okkar og lífsviðhorfum. Höfuðborgar-
svæðið er nú heimkynni meirihluta Islend-
inga, meirihluta sem stækkar. Skipulagning
svæðisins er nú einn áhrifavaldur íslenzkrar
menningar.
Borgarskipulagning sú, sem nú er víðast beitt,
er orðin gömul og hrum. Eins og margir
áhrifamestu þættir nútímalífs varð hún til um
aldamótin, náði fullum þroska milli stríð-
anna, og er nú talin af flestum framúrstefnu-
mönnum veikburða og vanmáttug.
Nútíma borgarskipulagning varð til fyrir áhrif
iðnvæðingarinnar og tilkomu bílsins sem sam-
göngutækis. Henni óx fiskur um hrygg á
fyrstu áratugum þessarar aldar og 1933 varð til
stefnuskrá hennar, fullmótuð: La Charte
d'Athenes, Aþenusáttmálinn. Samtök ungra
arkitekta, C.I.A.M., sömdu sáttmála þennan
á fundi í Aþenu þetta ár og síðan hefur sátt-
málinn haft bein eða óbein áhrif á alla skipu-
lagsvinnu af viti.
Aþenusáttmálinn setur sér sem höfuðmark-
mið að bæta umhverfi borgarbúa, hann setur
meginreglur sem fara ber eftir í allri skipu-
lagningu til að fullnægt sé þörf einstakling-
anna fyrir Ijós, athafnasvæði og kyrrð, ein-
staklingsfrelsi og félagsstarfsemi. Til þess að
ná   þessu    takmarki    leggur   sáttmálinn    til
að jafnan séu gerð aðalskipulög borga sem
kveða á um notkun helztu svæða. Aðalsvæðin
verði íbúðasvæði, iðnaðarsvæði og miðbær, og
þau verði vandlega aðskilin með „grænum
svæðum". Umferð gangandi fólks og bíla
skyldi vera vandlega aðskilin og umhverfis að-
alumferðaæðar bíla yrðu græn belti þéttvaxin
skógi til að vernda hverfin fyrir ryki, stybbu
og hávaða. Að lokum gerir sáttmálinn ráð fyrir
því að nútíma byggingartækni sé beitt til hins
ýtrasta við skipulagningu borga.
Þótt þessar tillögur sýnist eðlilegar nú, komu
þær eins og hvirfilvindur inn í rykmettað logn
arkitektúrskólanna um 1930. Þó var öruggt þá
að hefðbundin gatnagerð skólanna eða sveita-
rómantík úthverfanna yrðu ekki til lengdar
tæki til að leysa vandamál borganna. Meiri
hluti íbúa borga hins hvíta heims starfaði
við iðnað, sem að miklu leyti var drifinn kola-
orku. Ibúðir þessa fólks voru umhverfis verk-
smiðjurnar eða inni í hávaðasömum sam-
byggðum og þéttbyggðum borgum gjörsneydd-
um Ijósi, kyrrð eða garðsvæðum. Þessi atriði
eru skýrt dregin fram í Aþenusáttmálanum.
Öll atriði sáttmálans virðast fljótt á litið vera
mannúðleg og skynsamleg. Hverju veldur þá,
að talað er hér í upphafi um hrörnun „nú-
tímaskipulags"?
Svarið   er að meginreglum þess hefur verið
beitt gagnrýnislaust,  þrátt  fyrir gjörbreyttar
30
BIRTINGUR
					
Fela smįmyndir
Kįpa I
Kįpa I
Kįpa II
Kįpa II
Blašsķša 1
Blašsķša 1
Blašsķša 2
Blašsķša 2
Blašsķša 3
Blašsķša 3
Blašsķša 4
Blašsķša 4
Blašsķša 5
Blašsķša 5
Blašsķša 6
Blašsķša 6
Blašsķša 7
Blašsķša 7
Blašsķša 8
Blašsķša 8
Blašsķša 9
Blašsķša 9
Blašsķša 10
Blašsķša 10
Blašsķša 11
Blašsķša 11
Blašsķša 12
Blašsķša 12
Blašsķša 13
Blašsķša 13
Blašsķša 14
Blašsķša 14
Blašsķša 15
Blašsķša 15
Blašsķša 16
Blašsķša 16
Blašsķša 17
Blašsķša 17
Blašsķša 18
Blašsķša 18
Blašsķša 19
Blašsķša 19
Blašsķša 20
Blašsķša 20
Blašsķša 21
Blašsķša 21
Blašsķša 22
Blašsķša 22
Blašsķša 23
Blašsķša 23
Blašsķša 24
Blašsķša 24
Blašsķša 25
Blašsķša 25
Blašsķša 26
Blašsķša 26
Blašsķša 27
Blašsķša 27
Blašsķša 28
Blašsķša 28
Blašsķša 29
Blašsķša 29
Blašsķša 30
Blašsķša 30
Blašsķša 31
Blašsķša 31
Blašsķša 32
Blašsķša 32
Blašsķša 33
Blašsķša 33
Blašsķša 34
Blašsķša 34
Blašsķša 35
Blašsķša 35
Blašsķša 36
Blašsķša 36
Blašsķša 37
Blašsķša 37
Blašsķša 38
Blašsķša 38
Blašsķša 39
Blašsķša 39
Blašsķša 40
Blašsķša 40
Blašsķša 41
Blašsķša 41
Blašsķša 42
Blašsķša 42
Blašsķša 43
Blašsķša 43
Blašsķša 44
Blašsķša 44
Blašsķša 45
Blašsķša 45
Blašsķša 46
Blašsķša 46
Blašsķša 47
Blašsķša 47
Blašsķša 48
Blašsķša 48
Blašsķša 49
Blašsķša 49
Blašsķša 50
Blašsķša 50
Blašsķša 51
Blašsķša 51
Blašsķša 52
Blašsķša 52
Blašsķša 53
Blašsķša 53
Blašsķša 54
Blašsķša 54
Blašsķša 55
Blašsķša 55
Blašsķša 56
Blašsķša 56
Blašsķša 57
Blašsķša 57
Blašsķša 58
Blašsķša 58
Blašsķša 59
Blašsķša 59
Blašsķša 60
Blašsķša 60
Blašsķša 61
Blašsķša 61
Blašsķša 62
Blašsķša 62
Blašsķša 63
Blašsķša 63
Blašsķša 64
Blašsķša 64
Blašsķša 65
Blašsķša 65
Blašsķša 66
Blašsķša 66
Blašsķša 67
Blašsķša 67
Blašsķša 68
Blašsķša 68
Blašsķša 69
Blašsķša 69
Blašsķša 70
Blašsķša 70
Blašsķša 71
Blašsķša 71
Blašsķša 72
Blašsķša 72
Blašsķša 73
Blašsķša 73
Blašsķša 74
Blašsķša 74
Blašsķša 75
Blašsķša 75
Blašsķša 76
Blašsķša 76
Blašsķša 77
Blašsķša 77
Blašsķša 78
Blašsķša 78
Blašsķša 79
Blašsķša 79
Blašsķša 80
Blašsķša 80