Tķmarit.is
Leita | Titlar | Greinar | Um vefinn | Algengar spurningar |
skrį inn | Íslenska | Føroyskt | Kalaallisut | Dansk | English |

Nż saga

PDF  | HQ_PDF  | JPG  | TXT  |
Skoša ķ nżjum glugga:
PDF  | HQ_PDF  | JPG  | TXT  |


Ašlaga hęš


Vafrinn žinn styšur ekki PDF skjöl
Smelltu hér til aš skoša blašsķšuna sem JPG
Nż saga

						Guöjón Friðriksson
KONUR Á KARLAFUNDI
Öld liðin síðan fyrsta konan kaus í Reykjavík
Það kom einnig íljós
að konur voru ekki
enn reiðubúnar að
axla þessa ábyrgð.
K
osningarettur
kvenna til sveitar-
stjórna var til um-
ræðu á alþingi 1881 og sýndist
þingmönnum sitt hverjum.
Sumir vildu ganga svo langt að
veita konum einnig kjörgengi,
þ.e. rétt til að bjóða sig fram í
kosningum. Meiri hluti þing-
manna var ekki reiðubúinn að
kyngja svo byltingarkenndri
tillögu. Mjög takmarkaður
kosningaréttur kvenna var
nógu róttækt í bili enda höfðu
Danir ekki einu sinni veitt
konum slíkan rétt. Einn af
hinum íhaldsamari þing-
mönnum, Eiríkur Rúld, sagði
við umræðuna: „Það kæmi
einnig nokkuð skrítilega fyrir,
að sjá tómar konur í bæjar-
stjórn Reykjavíkur."' Orð
hans lýsa vel að ný hugsun var
að fæðast en menn voru ekki
alveg tilbúnir að hugsa málið
til enda.
Ungir íslenskir mennta- og
athafnamenn höfðu um þetta
leyti kynnst erlendum hug-
myndum um frelsun kvenna,
einkum í Bretlandi og Dan-
mörku, og rit John Stuart
Mills um þetta efni höfðu
þegar borist til íslands.2 Lög
um takmarkaðan kosninga-
rétt kvenna voru staðfest af
konungi vorið 1882 og vöktu
þau töluverða athygli utan
landsteina. íslendingar fengu
orð fyrir að vera framsæknir í
kvenréttindamálum. Lögin
hljóðuðu svo:
Ekkjur og aðrar ógiptar
konur, sem standa fyrir
búi, eða á einhvern hátt
eiga með sig sjálfar, skulu
hafa kosningarjett, þegar
kjósa á í hreppsnefnd,
sýslunefnd, bæjarstjórn og
Dyr bæjarþingsalarins. í bæjarþingsalnum í Hegningarhúsinu við
Skólavörðustíg kusu fyrstu konurnar í Reykjavík. Þar var opin
kjörfundur og nöfn kjósenda kölluð upp. Þegar kjörsókn var mikil
hefur verið fullt út úr dyrum, troðningur mikill og vafalaust ýmsar
háðsglósur látnar fljúga. Við þær aðstæður kaus alþýðukonan
Kristín Jónsdóttir, ein reykvískra kvenna, árið 1897.
á safnaðarfundum, ef þær
eru 25 ára, og að öðru leyti
fullnægja öllum þeim skil-
yrðum,   sem   lög   ákveða
fyrir þessum rjettindum.3
Onnur skilyrði fyrir kosn-
ingarétti voru m.a. þau að við-
komandi hefði greitt ákveðið
lágmarksgjald í opinber gjöld.
Það voru því í reynd afar fáar
konur sem fengu kosningarétt
með þessum nýju lögum og
Jón Jónsson ritari lét svo um-
mælt í umræðunum á alþingi
1881 að tæplega fleiri en tíu
konur   fengju    með   lögum
þessum        kosningarétt        í
Reykjavík.4 Jón var bæjarfull-
trúi í Reykjavík og hafði um
skeið verið settur bæjarfógeti.
Það kom einnig í ljós að
konur voru ekki enn reiðu-
búnar að axla þessa ábyrgð.
Grein þessi er skrifuð í tilefni
af því að hundrað ár eru nú
liðin síðan fyrsta reykvíska
konan kaus í kosningum. Sá
atburður gerðist 3. janúar
1888 og var ekki vonum fyrr í
sjálfum höfuðstaðnum. Vitað
er um a.m.k. þrjár konur sem
neytt höfðu atkvæðisréttar
síns á Akureyri og ísafirði
áður en reykvískar konur
tóku við sér.5 Ekkjur og aðrar
sjálfstæðar, ógiftar konur
voru afar tregar til að fara á
kjörstað allt fram yfir aldamót
og bættust aðeins þrjár konur
í Reykjavík við hóp þeirra
sem kusu fram til ársins 1900.
54
					
Fela smįmyndir
Kįpa I
Kįpa I
Kįpa II
Kįpa II
Blašsķša 1
Blašsķša 1
Blašsķša 2
Blašsķša 2
Blašsķša 3
Blašsķša 3
Blašsķša 4
Blašsķša 4
Blašsķša 5
Blašsķša 5
Blašsķša 6
Blašsķša 6
Blašsķša 7
Blašsķša 7
Blašsķša 8
Blašsķša 8
Blašsķša 9
Blašsķša 9
Blašsķša 10
Blašsķša 10
Blašsķša 11
Blašsķša 11
Blašsķša 12
Blašsķša 12
Blašsķša 13
Blašsķša 13
Blašsķša 14
Blašsķša 14
Blašsķša 15
Blašsķša 15
Blašsķša 16
Blašsķša 16
Blašsķša 17
Blašsķša 17
Blašsķša 18
Blašsķša 18
Blašsķša 19
Blašsķša 19
Blašsķša 20
Blašsķša 20
Blašsķša 21
Blašsķša 21
Blašsķša 22
Blašsķša 22
Blašsķša 23
Blašsķša 23
Blašsķša 24
Blašsķša 24
Blašsķša 25
Blašsķša 25
Blašsķša 26
Blašsķša 26
Blašsķša 27
Blašsķša 27
Blašsķša 28
Blašsķša 28
Blašsķša 29
Blašsķša 29
Blašsķša 30
Blašsķša 30
Blašsķša 31
Blašsķša 31
Blašsķša 32
Blašsķša 32
Blašsķša 33
Blašsķša 33
Blašsķša 34
Blašsķša 34
Blašsķša 35
Blašsķša 35
Blašsķša 36
Blašsķša 36
Blašsķša 37
Blašsķša 37
Blašsķša 38
Blašsķša 38
Blašsķša 39
Blašsķša 39
Blašsķša 40
Blašsķša 40
Blašsķša 41
Blašsķša 41
Blašsķša 42
Blašsķša 42
Blašsķša 43
Blašsķša 43
Blašsķša 44
Blašsķša 44
Blašsķša 45
Blašsķša 45
Blašsķša 46
Blašsķša 46
Blašsķša 47
Blašsķša 47
Blašsķša 48
Blašsķša 48
Blašsķša 49
Blašsķša 49
Blašsķša 50
Blašsķša 50
Blašsķša 51
Blašsķša 51
Blašsķša 52
Blašsķša 52
Blašsķša 53
Blašsķša 53
Blašsķša 54
Blašsķša 54
Blašsķša 55
Blašsķša 55
Blašsķša 56
Blašsķša 56
Blašsķša 57
Blašsķša 57
Blašsķša 58
Blašsķša 58
Blašsķša 59
Blašsķša 59
Blašsķša 60
Blašsķša 60
Blašsķša 61
Blašsķša 61
Blašsķša 62
Blašsķša 62
Blašsķša 63
Blašsķša 63
Blašsķša 64
Blašsķša 64
Blašsķša 65
Blašsķša 65
Blašsķša 66
Blašsķša 66
Blašsķša 67
Blašsķša 67
Blašsķša 68
Blašsķša 68
Blašsķša 69
Blašsķša 69
Blašsķša 70
Blašsķša 70
Blašsķša 71
Blašsķša 71
Blašsķša 72
Blašsķša 72
Blašsķša 73
Blašsķša 73
Blašsķša 74
Blašsķša 74
Blašsķša 75
Blašsķša 75
Blašsķša 76
Blašsķša 76
Blašsķša 77
Blašsķša 77
Blašsķša 78
Blašsķša 78
Blašsķša 79
Blašsķša 79
Blašsķša 80
Blašsķša 80
Blašsķša 81
Blašsķša 81
Blašsķša 82
Blašsķša 82
Blašsķša 83
Blašsķša 83
Blašsķša 84
Blašsķša 84
Blašsķša 85
Blašsķša 85
Blašsķša 86
Blašsķša 86
Blašsķša 87
Blašsķša 87
Blašsķša 88
Blašsķša 88
Blašsķša 89
Blašsķša 89
Blašsķša 90
Blašsķša 90
Blašsķša 91
Blašsķša 91
Blašsķša 92
Blašsķša 92
Blašsķša 93
Blašsķša 93
Blašsķša 94
Blašsķša 94
Blašsķša 95
Blašsķša 95
Blašsķša 96
Blašsķša 96
Blašsķša 97
Blašsķša 97
Blašsķša 98
Blašsķša 98
Blašsķša 99
Blašsķša 99
Blašsķša 100
Blašsķša 100
Blašsķša 101
Blašsķša 101
Blašsķša 102
Blašsķša 102
Blašsķša 103
Blašsķša 103
Blašsķša 104
Blašsķša 104
Blašsķša 105
Blašsķša 105
Blašsķša 106
Blašsķša 106
Blašsķša 107
Blašsķša 107
Blašsķša 108
Blašsķša 108
Blašsķša 109
Blašsķša 109
Blašsķša 110
Blašsķša 110
Blašsķša 111
Blašsķša 111
Blašsķša 112
Blašsķša 112
Blašsķša 113
Blašsķša 113
Blašsķša 114
Blašsķša 114
Blašsķša 115
Blašsķša 115
Blašsķša 116
Blašsķša 116
Blašsķša 117
Blašsķša 117
Blašsķša 118
Blašsķša 118
Blašsķša 119
Blašsķša 119
Blašsķša 120
Blašsķša 120
Blašsķša 121
Blašsķša 121
Blašsķša 122
Blašsķša 122
Blašsķša 123
Blašsķša 123
Blašsķša 124
Blašsķša 124
Blašsķša 125
Blašsķša 125
Blašsķša 126
Blašsķša 126
Blašsķša 127
Blašsķša 127
Blašsķša 128
Blašsķša 128
Kįpa III
Kįpa III
Kįpa IV
Kįpa IV