Tķmarit.is
Leita | Titlar | Greinar | Um vefinn | Algengar spurningar |
skrį inn | Íslenska | Føroyskt | Kalaallisut | Dansk | English |

Bókasafniš

PDF  | HQ_PDF  | JPG  | TXT  |
Skoša ķ nżjum glugga:
PDF  | HQ_PDF  | JPG  | TXT  |


Ašlaga hęš


Vafrinn žinn styšur ekki PDF skjöl
Smelltu hér til aš skoša blašsķšuna sem JPG
Bókasafniš

						Unnur Rannveig Stefánsdóttir
Skipulagsheildir í fjármála-
starfsemi; vísbendingar um
þekkingarstjórnun
Inngangur
Þekkingarstjórnun er umdeilt viðfangsefni sökum
þess hversu huglægt það er og hversu margar fræði-
greinar koma að því. Pekkingarstjórnun byggist á
gögnum, upplýsingum, þekkingu og hæfileika ein-
staklinga til að koma á farvegi innan skipulagsheilda
sem leiða til þekkingarsköpunar. I þekkingarstjórnun
eru tvenns konar sjónarmið um þekkingu sem verð-
mæti innan skipulagsheilda. Það er annars vegar reso-
urce-based view of the firm eða auðlindasjónarmiðið.
Hins vegar er það knowledge-based view of the
firm eða þekkingarsjónarmiðið. Auðlindasjónarmiðið
gengur út frá því að auðlindirnar séu framlag til fram-
leiðsluferilsins. Auðlindir eru til dæmis fjármagn,
hæfileikar einstakra starfsmanna, einkaleyfi, vöru-
heiti, tæki og svo framvegis. Þekkingarsjónarmiðið
byggist á því að þekking sé aðalauðlind skipulags-
heilda og tæki til stefnumörkunar og aðgerðaáætlana.
Þekkingarsjónarmiðið sameinar áhugann á því sem
veldur óvissu og upplýsingum. Allur lærdómur á sér
stað hjá einstaklingunum.1
Allt frá dögum Platós og Aristótelesar hafa heim-
spekingar og fræðimenn reynt að skilgreina þekkingu.
I dag eru margar skipulagsheildir skilgreindar sem
þekkingarfyrirtæki, þar á meðal skipulagsheildir í
fjármálastarfsemi. Skipulagsheildir í fjármálastarfsemi
byggja starfsemi sína að miklu leyti á gögnum, upplýs-
ingum og þekkingu. Hlutverk starfsfólks í skipulags-
heildum í fjármálastarfsemi er því mikilvægt. En
hvaða upplýsingar eru notaðar í skipulagsheildum í
fjármálastarfsemi og hvernig þær eru metnar? Hvað er
þekking í huga starfsfólks skipulagsheilda í fjármála-
starfsemi? Eru vísbendingar um að þekkingarsköpun
fari fram í skipulagsheildum í fjármálastarfsemi?
I þessari grein verður meðal annars leitað svara við
þessum spurningum, en hún byggir á MLIS ritgerð
minn Visbendingar um þekkingarstjórnun í skipulags-
heildum í'fjármálastarfsemi á íslandi, í Bókasafns- og
upplýsingafræði við Háskóla íslands, undir leiðsögn
dr. Jóhönnu Gunnlaugsdóttir.
1   Grant (1996), bls.UO - 112
Þekkingarstjórnun kenningar og líkön
Á undanförnum árum hefur þekkingarstjórnun notið
mikillar hylli og margar kenningar og líkön sett fram
í því skyni að tryggja henni sess. Árið 2005 gaf til að
mynda Breska staðlaráðið út leiðbeiningar um bestu
venjur í þekkingarstjórnun og er einn af höfundunum
Angela Abell breskur bókasafns- og upplýsingafræð-
ingur. Innan þekkingarstjórnunar eru nokkrar kenn-
ingar og líkön álitin undirstaða fræðanna eins og t.d.
SECI líkan Nonaka og Takeuchi, Boðorðin fimm
eftir Peter Senge og skilgreiningar Michael Polanyi
á leyndri og ljósri þekkingu. Flestar kenningar, líkön
og hugmyndir manna um þekkingarstjórnun eiga
það sameiginlegt að vera byggðar á skrifum og rann-
sóknum fræði- og vísindamanna sem uppi voru á
fyrri hluta 20.aldar. Má þar nefna B. F. Skinner, E.
R. Hilgard, G. Byle og fleiri. Á þeim tíma var mikil
gróska í rannsóknum og kenningasmíð. Raunhyggjan
hafnaði flestu sem ekki var hægt að sanna með vís-
indalegum tilraunum og það sem var huglægt var
álitið óáreiðanlegt af því að það var ekki hægt að
sanna það. Skrif Michaels Polanyis um leynda og
ljósa þekkingu eru frá þessum tíma, en tilgangur
hans með skrifunum var sá að sætta hið hlutlausa
og hið huglæga. Hann vildi sýna fram á að hvorugt
gæti lifað án hins og að leynd og ljós þekking styddu
við hvor aðra. Þekkingarstjórnun tilheyrir ekki einni
fræðigrein heldur mörgum og það útskýrir að mörgu
leyti mismunandi sjónarhorn og skoðanir. Það er þó
mikilvægt að átta sig á því að þegar allt kemur til alls
er það fólk sem býr til þekkingu og fólk sem deilir
henni, burt séð frá öllum kenningum og líkönum.
Gögn-upplýsingar-þekking
Davenport og Prusak eru þeir fræðimenn sem mest
er vitnað í þegar gögn, upplýsingar og þekking eru
skilgreind í þekkingarstjórnun. Að þeirra mati eru
gögn hlutlausar staðreyndir sem einar og sér segja
ekkert, gögn geti verið talnarunur eða samsettar raðir
aðgerða. Þeir Davenport og Prusak telja að upp-
lýsingum sé ætlað að hafa áhrif á og upplýsa þann
sem tekur við þeim. Upplýsingar hafi ætíð sendanda
62
BÓKASAFNIÐ 31. ÁRG. 2007
					
Fela smįmyndir
Blašsķša 1
Blašsķša 1
Blašsķša 2
Blašsķša 2
Blašsķša 3
Blašsķša 3
Blašsķša 4
Blašsķša 4
Blašsķša 5
Blašsķša 5
Blašsķša 6
Blašsķša 6
Blašsķša 7
Blašsķša 7
Blašsķša 8
Blašsķša 8
Blašsķša 9
Blašsķša 9
Blašsķša 10
Blašsķša 10
Blašsķša 11
Blašsķša 11
Blašsķša 12
Blašsķša 12
Blašsķša 13
Blašsķša 13
Blašsķša 14
Blašsķša 14
Blašsķša 15
Blašsķša 15
Blašsķša 16
Blašsķša 16
Blašsķša 17
Blašsķša 17
Blašsķša 18
Blašsķša 18
Blašsķša 19
Blašsķša 19
Blašsķša 20
Blašsķša 20
Blašsķša 21
Blašsķša 21
Blašsķša 22
Blašsķša 22
Blašsķša 23
Blašsķša 23
Blašsķša 24
Blašsķša 24
Blašsķša 25
Blašsķša 25
Blašsķša 26
Blašsķša 26
Blašsķša 27
Blašsķša 27
Blašsķša 28
Blašsķša 28
Blašsķša 29
Blašsķša 29
Blašsķša 30
Blašsķša 30
Blašsķša 31
Blašsķša 31
Blašsķša 32
Blašsķša 32
Blašsķša 33
Blašsķša 33
Blašsķša 34
Blašsķša 34
Blašsķša 35
Blašsķša 35
Blašsķša 36
Blašsķša 36
Blašsķša 37
Blašsķša 37
Blašsķša 38
Blašsķša 38
Blašsķša 39
Blašsķša 39
Blašsķša 40
Blašsķša 40
Blašsķša 41
Blašsķša 41
Blašsķša 42
Blašsķša 42
Blašsķša 43
Blašsķša 43
Blašsķša 44
Blašsķša 44
Blašsķša 45
Blašsķša 45
Blašsķša 46
Blašsķša 46
Blašsķša 47
Blašsķša 47
Blašsķša 48
Blašsķša 48
Blašsķša 49
Blašsķša 49
Blašsķša 50
Blašsķša 50
Blašsķša 51
Blašsķša 51
Blašsķša 52
Blašsķša 52
Blašsķša 53
Blašsķša 53
Blašsķša 54
Blašsķša 54
Blašsķša 55
Blašsķša 55
Blašsķša 56
Blašsķša 56
Blašsķša 57
Blašsķša 57
Blašsķša 58
Blašsķša 58
Blašsķša 59
Blašsķša 59
Blašsķša 60
Blašsķša 60
Blašsķša 61
Blašsķša 61
Blašsķša 62
Blašsķša 62
Blašsķša 63
Blašsķša 63
Blašsķša 64
Blašsķša 64
Blašsķša 65
Blašsķša 65
Blašsķša 66
Blašsķša 66
Blašsķša 67
Blašsķša 67
Blašsķša 68
Blašsķša 68
Blašsķša 69
Blašsķša 69
Blašsķša 70
Blašsķša 70
Blašsķša 71
Blašsķša 71
Blašsķša 72
Blašsķša 72
Blašsķša 73
Blašsķša 73
Blašsķša 74
Blašsķša 74
Blašsķša 75
Blašsķša 75
Blašsķša 76
Blašsķša 76
Blašsķša 77
Blašsķša 77
Blašsķša 78
Blašsķša 78
Blašsķša 79
Blašsķša 79
Blašsķša 80
Blašsķša 80
Blašsķša 81
Blašsķša 81
Blašsķša 82
Blašsķša 82
Blašsķša 83
Blašsķša 83
Blašsķša 84
Blašsķša 84
Blašsķša 85
Blašsķša 85
Blašsķša 86
Blašsķša 86
Blašsķša 87
Blašsķša 87
Blašsķša 88
Blašsķša 88
Blašsķša 89
Blašsķša 89
Blašsķša 90
Blašsķša 90
Blašsķša 91
Blašsķša 91
Blašsķša 92
Blašsķša 92