Tķmarit.is
Leita | Titlar | Greinar | Um vefinn | Algengar spurningar |
skrį inn | Íslenska | Føroyskt | Kalaallisut | Dansk | English |

Morgunblašiš

og  
S M Þ M F F L
1 2 3 4 5 6 7
8 9 10 11 12 13 14
15 16 17 18 19 20 21
22 23 24 25 26 27 28
29 30 31 . . . .
Smelltu hér til aš fį meiri upplżsingar um 182. tölublaš 
PDF  | HQ_PDF  | JPG  | TXT  |
Skoša ķ nżjum glugga:
PDF  | HQ_PDF  | JPG  | TXT  |



Ašlaga hęš


Vafrinn žinn styšur ekki PDF skjöl
Smelltu hér til aš skoša blašsķšuna sem JPG
Morgunblašiš

						MORGUNBLAÐIÐ, FÖSTUDAGUR 20. ÁGUST 1976
15
Á ÞESSU sumri hafa sex nem-
ar ( fornleifafræði, þjððhátta-
og þjöðfræðum og sögu unnið
að rannsókn á menningar- og
atvinnusögu sveitanna sunnan
Skarðsheiðar f Hvalf irði. Rann-
sóknir hópsins í sumar voru
aðeins upphafið að vfðtækari
rannsðknum á sögu svæðisins,
sem ætlunin er að vinna að á
næstu árum. Til þessa
verkefnis fékk hðpurinn 600
þúsund króna fjárveitingu frá
Vfsindasjóði f ár og vann hðp-
urinn að rannsðknunum f
mánaðartfma, auk þess, sem nú
er unnið að samningu
spurningalista, er ætlunin er að
senda á bæi á svæðinu f haust.
Við ræddum f vikunni við tvö
þeirra, sem tekið hafa þátt f
störfum hðpsins, Ingu Dðru
Björnsdðttur og Guðmund
Hálfdánarson, um rannsóknirn-
ar, tildrög þeirra og árangurinn
f sumar.
— Kveikjan að þessum rann-
sóknum var að við, sem erum að
nema fornleifa- og þjóðfræði
við háskólann I Lundi i Svíþjóð,
stofnuðum á sl. hausti félag.
Við komum saman og ræddum
þau   verkefni,   sem   að   okkar
Fundu íslenzka spuna-
vél í haughúsinu
dómi er brýnast að sinna á
þessu sviðum hér heima. Fljót-
lega varð okkur þó tiðrætt um
þá hugmynd að koma hér upp
þjóðminjastofnun, sem hefði
það hlutverk að saf na og geyma
upplýsingar um minjar f land-
inu. En til þess að slík stofnun
geti orðið að raunveruleika
þarf að framkvæma svæóarann-
sóknir eins og þá, sem við ætl-
um að framkvæma í sveitunum
sunnan Skarðsheiðar, segir
Inga Dóra en spurningunni
hvers vegna sveitir Hvalf jarðar
hafi orðið fyrir valinu svarar
Guðmundur:
— Ástæðurnar fyrir valinu
voru margar. Þessar sveitir,
Leirár- og Melasveit, Hval-
fjarðarströndin, Skilmanna-
hreppur,                            Innri-
Akraneshreppur og Akranes,
eru heppilegar frá landfræði-
legu sjónarmiði. Heimildir um
svæðið eru ýmist í Reykjavík,
Borgarnesi eða á Akranesi og
það þarf þvf ekki að verja mikl-
um fjármunum og tíma I ferða-
lög til að kanna heimildir. Þetta
svæði hefur verið í mikilli mót-
un alla tíð. Þrátt fyrir tilkomu
herstöðvar, olíustöðvar og hval-
stöðvar hafa fbúarnir jafnan
lagt stund á landbúnað og
sjávarútveg. Nú er fyrirhugað
að reisa á þessu svæði járn-
blendiverksmiðjuna á Grundar-
tanga og það er þvi forvitnilegt
að geta sfðar velt fyrir sér
áhrifum slíks fyrirtækis á
ibúana á svæðinu.
í sumar vann hópurinn eink-
um að skráningu heimilda um
svæðið. Þá heimsótti hópurinn
bæi á svæðinu og dvaldi þar við
vettvangsrannsóknir i viku-
tíma. Við spyrjum Ingu Dóru,
hver sé hinn eiginlegi tilgangur
þessara rannsókna?
— Rannsóknin miðar að þvi
að fá heildarmynd af
menningar- og atvinnusögu
svæðisíns og tíl þess að sú mynd
verði sem samfelldust vinnur
að rannsókninni fólk úr ýmsum
greinum. Við teljum það ranga
aðferð, að einn fari og grafi upp
minjar og annar fari og spyrjist
fyrir um sögu minjanna. Á
þessari einu viku, sem við
ferðuðumst um svæðið skiptum
við okkur i tveggja manna hópa
og skráðum allar minjar á þeim
bæjum sem við komum á. Þó
tíminn, sem við vorum þarna,
hafi ekki verið langur og við
aðeins komizt um lftið brot af
¦svæðinu, fundum við ógrynni
af minjum, sem ekki var vitað
um áðu'r. Mikið af þessu voru
minjar frá hernámsárunum og
eldri minjar, sem eru sem óðast
að fara forgörðum.
—  Við Inga Dóra vorum til
dæmis tvo heila daga á einum
bæ við að skrá minjar, sagði
Guðmundur og bætti við að
flestar hefðu þessar minjar ver-
ið tengdar atvinnusögu
bæjarins. — Á einum bænum
fundum við spunavél I haug-
húsinu og urðum að grafa hana
upp. Við fundum síðar út að
þessi spunavél hafi verið
sameign 5 bænda en hana hafði
íslendingur smíðað árið 1925.
Hætt var að nota vélina á fyrri-
hluta aldarinnar og eins og
fleiri gömul heimilistæki á
íslenzkum bæjum endaði i fjós-
haugnum, sagði Guðmundur.
—  Hér heima hefur ekki ver-
ið mikill áhugi á gömlum minj-
um og við sjáum það bezt á þvi
að hér er notazt við gamla skrá
yfir minjar, sem ekki hefur ver-
ið endurnýjuð lengi. í Sviþjóð
hafa hins vegar allar fornminj-
ar verið færðar á skrá og um
Inga Dðra Björnsdðttir og Guð-
mundur Hálfdánarson
Kanna menn-
ingar- og
atvinnusögu
sveitanna
sunnan
Skarðsheiðar
leið friðlýstar og nú er verið að
endurnýja þessa skrá. Minjar
eru leifar frá lífi félksins I
landinu og það verður stöðugt
að vera á varðbergi eigi^ þessar
minjar ekki að fara forgörðum,
sagði Inga Dóra og tók fram að f
þessari rannsókn hópsins væri
leitað til heimafólks á bæjum á
svæðinu til að fá upplýsingar
um minjar á svæðinu.
Þau Inga Dóra og Guðmund-
ur tóku fram að þetta svæði
hefði að baki mjög litskrúðuga
atvinnusögu.         Utgerðarsaga
Akraness er um margt sérstök
en landbúnaður á svæðinu hef-
ur verið með svipuðu sniði og
annars staðar á landinu. Þau
minntu á tilkomu hvalstöðvar-
innar, sem enn stendur og um
herstöðina i Hvalfirði sögðu
þau, að þar væri að finna minj-
ar, sem hiklaust ætti að vernda,
þó ekki væri nema vegna hins
sérstæða           byggingarforms,
bragganna, sem byggðir voru
víða um land á hernámsárunum
en eru nú sem óðast að hverf a.
Að lokum sögðu þau það von
sina að hægt yrði að halda þess-
um rannsóknum áfram en það
réðist einfaldlega af því
fjármagni, sem þau fengju til
verksins. Þau tóku fram að
hvarvetna hefði verið tekið vel
á móti þeim og sýnilegt væri að
íbúar á svæðinu væru opnir
fyrir þessari rannsókn og hefðu
áhuga á henni.
Þeir, sem unnið hafa að þess-
um rannsóknum ásamt þeim
Ingu Dóru og Guðmundi, eru
Margrét           Hermannsdóttir,
Eirikur Guðmundsson, Þor-
steinn Jónsson og Þorlákur
Helgason.
Brezkir  skattborgar-
ar   greiða   milljarð
fyrir „gæzluna" í þorskastríðinu
ÖCS^s
t NYUTKOMNU tölublaði af
brezka blaðinu Fishing News eru
birtar tölur yfir kostnað sem
brezkir skuttogarar munu þurfa
að taka á sig vegna „gæzlu og
verndarstarfa" brezkra herskipa
og aðstoðarskipa við tsland
meðan þorskastrfðið stðð yf ir. Þar
segir að heildarkostnaðurinn
verði að Ifkindum rösklega þrjár
milljðnir sterlingspunda eða
tæpan milljarð fsl. krðna. Hafi
þessar tölu verið birtar eftir að
sex mánaða samkomulagið var
gert við tslendinga f byrjun júnf.
t þessarf tölu sé ekki aðeins
kostnaður við úthald herskip-
anna, heldur einnig aðstoðar og
birgðaskipa sem fylgdu brezka
flotanum á tslandsmiðum. Þá var
greitt f skaðabætur til áhafna
togaranna um 100 þús. sterlings-
pund, þegar togararnir voru
látnir fara út fyrir mörkin f
janííar og maf meðan viðræður
stððu yfir milli fulltrúa landanna
tveggja.
í blaðinu segir að frá þvf f
nóvember og til mailoka hafi
fimmtán freigátur brezka flotans
lent í samtals 49 árekstrum við
íslenzk varðskip og kostnaður við
viðgerð freigátanna sé áætlaður
um 1 milljón sterlingspunda. Þá
hafi komið til eldsneyti og annar
kostnaður við rekstur freigát-
anna.
í fréttinni er sfðan sagt frá lok-
um málsins og sagt að samkvæmt
útreikningum verði veiðar Breta
skv. nýja samkomulaginu vart
meira en 30 þús. tonn á árj. Því sé
ekki að undra að samningurinn
hafi vakið mikla gremju meðal
togaraeigenda í Bretlandi og hafi
verið talað um uppgjöf gagnvart
Islendingum.
í niðurlagi segir síðan frá því að
Noregur muni lfkast til verða
næsta landið til að heimta tak-
mörkun á veiðum með fyrir-
hugaðri útfærslu og þar af leið-
andi sé hætta á stórmiklum sam-
drætti í fiskiðnaði Bretlands og
níu þúsund missi atvinnu sfna,
við fiskveiðar og fiskverkun í
landi.
vörutegundir
á vikupöllunum þessa viku
Einnig
kaffi 1/4 kg. 112.— pk.
kaffi 1 /2 kg. 420.— pk.
ATHUGIÐ:
Takið kerru með út að bílnum
og losnið við óþarfa burð.
Óhætt er að skilja kerruna
eftir á bílaplaninu.
Víkurbær — Vörumarkadur
Sími 2042 — 2044
					
Fela smįmyndir
Blašsķša 1
Blašsķša 1
Blašsķša 2
Blašsķša 2
Blašsķša 3
Blašsķša 3
Blašsķša 4
Blašsķša 4
Blašsķša 5
Blašsķša 5
Blašsķša 6
Blašsķša 6
Blašsķša 7
Blašsķša 7
Blašsķša 8
Blašsķša 8
Blašsķša 9
Blašsķša 9
Blašsķša 10
Blašsķša 10
Blašsķša 11
Blašsķša 11
Blašsķša 12
Blašsķša 12
Blašsķša 13
Blašsķša 13
Blašsķša 14
Blašsķša 14
Blašsķša 15
Blašsķša 15
Blašsķša 16
Blašsķša 16
Blašsķša 17
Blašsķša 17
Blašsķša 18
Blašsķša 18
Blašsķša 19
Blašsķša 19
Blašsķša 20
Blašsķša 20
Blašsķša 21
Blašsķša 21
Blašsķša 22
Blašsķša 22
Blašsķša 23
Blašsķša 23
Blašsķša 24
Blašsķša 24
Blašsķša 25
Blašsķša 25
Blašsķša 26
Blašsķša 26
Blašsķša 27
Blašsķša 27
Blašsķša 28
Blašsķša 28
Blašsķša 29
Blašsķša 29
Blašsķša 30
Blašsķša 30
Blašsķša 31
Blašsķša 31
Blašsķša 32
Blašsķša 32
Blašsķša 33
Blašsķša 33
Blašsķša 34
Blašsķša 34
Blašsķša 35
Blašsķša 35
Blašsķša 36
Blašsķša 36