Tķmarit.is
Leita | Titlar | Greinar | Um vefinn | Algengar spurningar |
skrį inn | Íslenska | Føroyskt | Kalaallisut | Dansk | English |

Heimskringla

og  
S M Þ M F F L
. . 1 2 3 4 5
6 7 8 9 10 11 12
13 14 15 16 17 18 19
20 21 22 23 24 25 26
27 28 29 30 31 . .
PDF  | HQ_PDF  | JPG  | TXT  |
Skoša ķ nżjum glugga:
PDF  | HQ_PDF  | JPG  | TXT  |


Ašlaga hęš


Vafrinn žinn styšur ekki PDF skjöl
Smelltu hér til aš skoša blašsķšuna sem JPG
Heimskringla

						We recommend for
your approval oui
II
BUTTER-NUT
LOAF
//
CANADA BREAD CO. LTD.
Winnipeg                  Phone 37 144
Frank Hannibal, Mgr.
ittgta.
We recommend for
your approval our
"BUTTER-NUT
LOAF"
CANADA BREAD CO. LTD.
Winnipeg                  Phone 37 144
Frank Hannibal, Mgr.
LX. ÁRGANGUR
WINNIPEG, MIÐVTKUDAGINN, 2. JANÚAR 1946
NÚMER 14.
FRETTAYFIRLIT OG UMSAGNIR
Moskva f undurinn
iFundinum í Moskva varð tals-
vert ágengt í því, að jafna sak-
irnar sem sundruðu öllu á utan-
ríkisráðherrafunidinum í London.
Fulltrúarnir sýndu nú meira
jafnaðargeð og samvinnuhug í
flestum ágreiningsefnunum, —
nema einu. Það áhrærir neitun-
arvald stóru þjóðanna þriggja.
Það er eftir sem áður í höndum
Stalins, Attlee og Truman. —
Frakklandi og Kíná var þar bol-
að frá. Stalin hafði sitt mál
fram í því.
En þrátt fyrir það, eru líkurn-
ar meiri en áður, um að alþjóða-
stofnun (United Nations Organi-
zation) verði á laggir sett, er
lýðræðisþjóðirnar eru flestar
fylgjandi, af því að hún gerir
ráð fyrir meira frjálsræði, en
yfirstofnun hinna stóru þriggja
gerir. Þar gefst öllum þjóðum
bandamanna tækifæri að láta til
sín heyra. Rússar viðurkendu
uppkast þeirra Attlee, Trumans
og Kings að þeirri stofnun. Upp-
kastið gerir ráð fyrir meira valdi
smáþjóðanna, en gert er ráð fyr-
ir í alþjóðasarntökunum, sem
undir stjórn hinna þriggja stóru
átti að starfa (General Asslemb-
ly).
Þá urðu samþyktir gerðar um
yfirráð "andskotans sprengjunn-
ar", eins og Þ. Þ. Þ. komst að
orði, þannig að alþjóða-Vísinda-
ráð undir stjórn aiþjóðafélagsins
(UNO) hafi gætur á að hún eða
framleiðsla slíkrar orku og þeirr-
ar, er hún er gerð af, sé ekki til
annars en góðs hagnýtt. Fundur
um þetta og val rfefndar til að
gera uppkast að reglugerð um
það, verður bráðlega haldinn.
Hvort nökkuð verður gefið út
um aðferðir við tilbúning
spriengja, er óljóst um af fréttun-
um. Það strandaði á því, að
Rússar kærðu sig ekkert um
hnýsni á þessháttar hjá öðrum
þjóðum.
Þá var komið sér saman um að
eftirlitið með Japan yrði í bönd-
um fjögra stórþjóðanna, Banda-
ríkjanna, Bretlands, Rússlands
og Kína. Sáu Bandaríkin sér
þessa eina leið færa, ef þau hefðu
nokkrar kröfur til evrópiskra
mála. Að MacArthur verði á-
fram framkvæmdastjóri er sjálf-
sagt talið og það sem hann hefir
til þessa gert, verður ekki hrófl-
að við. En hvað sem hann gerir
hér eftir, verður nú gert mleð
vilja og á vitund þessarar nefnd-
ar.
Rússinn gaf fyrir þetta eftir,
að óhindraðar-kosningar skyldu
fara fram í Rúmaníu og að það
sem í vegi stæði fyrir að Banda-
ríkin og Bretland samþyktu
stjórnina, í Búlgaríu, sem kosin
var nýlega á þann hátt, að aðeins
einn flokkur gat verið í vali, átti
að lagfæra og kippa í lag.
Alt þetta lýsir me&ri sam-
vinnuhug en áður og greiðir
vonandi fyrir að einhver botn fá-
ist í Evrópumálin og friðarskil-
málana verði hægt að gera. I
samvinnuáttina hafa því nokkr-
ar framfarir orðið á Moskva-
fundinum.
Friðarsamningana gera þó hin-
ir þrír stóru aðeins.
Mr. Byrnes fulltrúi Bandaríkj-
anna, leggur, heimkominn af
fundinum, mesta áherzlu á, að á
misskilningi og vantrausti hafi
miklu minna borið á Moskva-
fundinum, en á þeim sem út um
þúfur fór í London. Og um
fundinn, sem halda á 10. jan. í
London til að athuga neglugerð
að því, að koma alþjóðafélagi á
laggirnar (United Nations Or-
ganization), er hann miklu von-
betri um samkomulag en nokkru
sinni fyr.
Þrátt fyrir þó þessi Moskva
fundur virtist ekki mundi byrja
vel, má segja hann hafa hepnasí
vonum framar. Annað stórblað-
ið í Moskva heilsaði erindrekun-
um hálf hranalega. Það spurði
Bandaríkin til hvers her þeirra
væri í Persíu, hvienær hann ætl-
aði þaðan og hvað alt slíkt
meinti. Bandaríkja blöð bentu
skjótt á að herinn bandaríski
hefði til Persíu verið sendur tii
að sjá um flutninga til Rússlands
á vopnum frá Bandaríkjunum,
er Rússum lá sem mest á. Menn-
irnir sem að þessu hefðu unnið,
hefði ekki vterið stríðandi her,
heldur 6,000 starfsmanna sam-
einuðu þjóðanna. Þeirra burt-
farartími hefði verið ákveðinn
og nú færður fram, vegna þess
að starfi hans hefði lokið fyr, en
von hafði verið fyrir. Rússár
hefðu 75,000 manna her í Persíu
ennþá og þeir hefðu á þessu
hausti ekki viljað samþykkja
neitt um að hverfa úr landinu á
sama tíma og Bandaríkjaherinn.
Þótti Bandaríkjablöðunum að-
stoðin illa launuð með grein
Moskva blaðsins.
1 þessari sömu grein voru
Bretar spurðir að því hvernig á
her þeirra stæði í Grkiklandi.
Bretar svöruðu að herinn hefði
þangað farið til aðstoðar Grikkj-
um, er ÞjóðVerjar herjuðu á þá,
en meðan Rússar hefðu verið í
friði við Þýzkaland og hefðu að-
stoðað Hitler.
Þánnig var andrúmsloftið fyr-
ir Moskva-fundinn. Það var af
því að dæma ekki við miklu góðu
að búast. Fram úr fundarmál-
unum í Moskva hefir því betur
ræzt, en von var til.
HEIÐRAÐUR
ari í stríðinu. Mr. Gibson lýkur
bréfinu með því að segja, að flug-
liðið sé montið af hinu annálaða
starfi sonar ykkar.
Flt.-Lt. Thorvaldson er ekki
enn kominn heim úr hernum, en
mun bráðlega von úr þessu.
bréfið, og óskar því um leið allra
heilla.
Aðalfundur Þjóðræknisfélagsins:
SAMBANDI VERÐI NÁÐ
VIÐ ALLA ÍSLENDINGA
ERLENDIS
FRÁ SENDIRÁÐINU
í WASHINGTON
Flt.-Lt. W. M. Thorvaldson
Islenzk hjón búa í Calgary,
Alta. Þau heita Jón Thorvald-
son (frá Eystra Hrepp í Árnes-
sýslu) og Sesselja Ófeigsdóttir
Sigurðssonar fyrrum í Alberta,
en nú í Vancouver. Son eiga
þau, sem Wallace Malcolm heit-
ir og er Flight Lieutenant í Can-
ada flughernum. Fyrir skömmu
fengu foreldrar hans bréf frá
Colin Gibson í Ottawa, ráðherra
í lofther Canada, er hljóðair á þá
leið, að hann samfagni þeim og
skyldmennum Flt.-Lt. Wallace
Malcolm Thorvaldson, er veitt
hafi verið hið mikilvæga heið-
ursmierki flughersins — The
Distinguished Flying Cross —
fyrir mjög annálað hugrekki og
framkvæmdir, er hann var í 547.
deild (squadron) brezka flug-
liðsins (Royal Air Force).
Flt.-Lt. Thorvaldson var við
herstörf bæði í Vestur-Asíu og í
Evrópu. Hann var stjórnari
(navigator) og sprengjuskotmað-
ur (bomb aimer), og átti oft í
brösum við kafbáta. 1 maí 1945,
var ein sennan í Norðursjónum,
við Kattegat, og sýndi Flt.-Lt.
Thovaldson þá ekki einungis fá-
gæft hugrekki, hleldur einnig hve
hagvirkur hann var og viss í
starfi sínu. Hann miðaði og
skaut einum 6 djúpsprengjum í
þessari orrahríð og sem hver og
ein hafði mikla þýðingu og lösk-
un á kafbátum Þjóðverja í för
með sér. Orrahríð þessi var sögð
ein af hinum grimmari og ákaf-
28. des. 1945
Herra ritstjóri:
1 gær, hinn 27. desesmber,
gekk Island formlega að samn-
ingum um aiþjóðagjaldeyrissjóð
og alþjóðabanka (International
Monetary Fund and Internation-
al Bank of Recontruction and
Development), sem undirbúnir
voru á Bretton Woods ráðstefn-
unni.
Undirskriftar athöfnin fór
fram í Washington, og gengu
samtals 28 ríki að samningun-
um þann dag. Fyrir bönd Is-
lands skrifaði undir sendihlerra
Islands í Washington.
Virðingarfylst,
Thor Thors
FRÁ RÍKISÚTVARPI
ÍSLANDS
Nýárið 1946
Árin flæða' og fjara
fram í alda haf,
byrja ferð, og fara
fyr, en vitum af;
stundum létt -í lundu
ljósi sólar klædd,
eftir stutta stundu
stormum vetrar nædd.
Sömu lögum lýtur
líf vort vöggu frá,
stutta stund það flýtur
straumi tímans á;
stundum vorhug vakið
vermt af lánsins hönd,
stundum hreggstorm' hrakið,
hrímköld vona-lönd.
Gamlár gneypt úr sæti
gekk, á fjallabak,
ómar úti' á stræti
ungbarns fótatak;
ennþá árið nýja
okkur sækir heim, —
bölheims fylgjur flýja,
— fögnum gesti þeim.
Velkomið oss vertu
von er fest á þé*,
sáttamiðill sértu
sem að friðmál ber,
eftir hel og hildi
harmaþrungin tár,
haltu hlífiskildi
hleims um blóðug sár.
Jón Jónatansson
Heimskringlu hefir borist á-
gætt og mjög vinsamlegt bréf
frá Ríkisútvarpi Islands, og birt-
ir eftirfarandi niðurlagsorð úr
því sem stílað er til allra Islend-
inga hér vestra:        #
"Vér viljum nota þetta tæki-
færi til að láta í ljós aðdáun
vora á dugnaði yðar, að halda
jafnt og þétt úti yðar ágæta
blaði. Vér óskum yður og öll-
um löndum vorum vestan hafs
gleðilegra jóla og farsældar í
framtíðinni.
Með bróðurlegri vinsemd
og kveðju,
Jónas Þorbergsson"
Heimskringla þakkar Ríkisút-
varpinu     vinarkveðjurnar     og
Aðalfundur Þjóðræknisfélags-
ins var haldinn í Tjarnarcafé á
fimtudagskvöld s. 1. Á fundin-
um var mættur dr. Árni Helga-
son frá Chicago. Fundarstjóri
var Ágúst H. Bjarnason próf. Dr.
Árni Helgason tók fyrstur til
miáls. Hann lýsti m. a. félagslífi
Islendinga í Chicago-borg.
Þar eru búsettir um 200 Is-
lendingar og fólk af íslenzkum
ættum. Þar hefir verið starfandi
Islendingafélag í 21 ár og hafa
70—80 verið í félaginu. Fundir
eru haldnir mánaðarlega og eru
50—60 mannsvenjulega á fund-
unum. Ræðumaður nefndi ýmsa
menn, sem verið hafa forgöngu-
menn þessa félagsskapar á und-
anförnum árum. Árlega er hald-
in aðalsamkoma félagsins, var
fyrrum 2. ágúst, en er nú næsta
sunnudag við 17. júní. Mikilli
styrkur hlefir það verið félagi
þessu, þegar góðir ræðumenn
hafa komið að heiman eða úr
öðrum byðum Ameríku.
Taflfélag er starfandi innan
félagsins og kvennadeild hefir
starfað þar á stríðsárunum, tii
þess að veita ýmsa aðstoð vegna
hernaðarins. 20 Vestur-Islend-
ingar frá Chicago hafa verið
kallaðir í herþjónustu og einn
þeirra fallið.
Að endingu lýsti ræðumaður
því, hve erfitt það er í f jölmenn-
inu fyrir Islendinga að halda
hópinn. En bót er það í máli,
sagði hann, að Bandaríkja menn
eru því hlyntir, að fólk sem bú-
sett er vestra, haldi trygð við
ættjörð siína. Margt er líkt í
skapgerð íslendinga og Vestur-
heimsmanna. Með því að vera
góður Islendingur vestra, eftir
því sem föng eru á, eiga menn
auðvelt með að vera góðir þjóð-
félagsborgarar.
Að endingu færði dr. Árni
Þjóðræknisfélaginu kveðjur að
vestan, m. a. frá forseta Þjóð-
ræknisfélagsins, Richard Beck.
Er dr. Arni hafði lokið máli
sínu, þakkaði fundarstjóri hon-
um, ekki aðeins fyrir ræðuna,
bJeldur og fyrir mikil og marg-
háttuð störf í þágu íslendinga
vestra. Hann lýsti því, hve mik-
ils virði það er, að Island skuli
hafa á að skipa öðrum eins á-
gætismönnum og dr. Árna í ræð-
ismannsstöður víðsvegar um
heim, en Árni er ræðismaður ís-
lands í Chicago. Árni fór vestur
árið 1912 með tvær hendur tóm-
ar, braust áfram með einbeitni
og fyrkhyggju og hefir nú um
alllangt árabil rekið verksmiðju,
sem framleiðir rafmagnsvörur,
er veitir 1000 manns atvinnu.
1500 manns hafði hann í þjón-
ustu sinni á stríðsárunum. —
Fundarstjóri lýsti frábæirri gest-
risni Árna, hjálpsemi hans og
fyrirmyndar heimili í Chicago.
Næsta mál á dagskrá fundar-
ins var það, að formaður félags-
ins, Árni G. Eylands, skýrði frá
Ræðumaður    gat    um    ýmsa stairfsemi þess  á  undanförnum
Bandaríkjamenn, sem hann hef-|tveim árum, 1944 og 1945, sem
ir hitt og kynst, er hafa lagt
stund á að kynnast Islandi og
borið landi og þjóð vel söguna.
Meðal þeirra prestur að nafni
Mr. Bradley, er kom hingað
1930. Ymsa hermenn hefir dr.
Árni hitt, sem vel hefir fallið
vistin hér á landi og vilja koma
hingað í heimsókn.
Sálmur
Þess guðs, sem ekkert auga leit
og engin hugsun skiluir,
þess guðs, sem allra eilífð veit
og alheim skapar, mylur,
vér eygjum ímynd hans
í æðstu spurning rnanns.
Vor fortíð falin er
og framtíð engin sér
en nútíð bálf sig hylur.
Sá guð er feðrum forlög r*eit
á f jöllum, dölum, ströndum,
og vakti fyrrum sál í sveit
er svaf í efnis böndum.
Sá guð sem gaf oss mál
hann gefi oss nýja sál.
Hin gamla er ill og örg
sem urgi saman björg
á öllum lífsins löndum.
Breyt lífsins nótt í dýrðar dag,
sem drengskap þjóða leysi
frá ímynduðum eigin hag,
sem eitrar borg og hreysi.
Breyt gulli gæfu í,
og gef oss lögin ný.
Oss vertu stjórnin sterk,
sem stór og göfug verk
á rústum alda reisi.
Hvort eilífð eða árin fá
þú einstaklingum gefur,
þá láttu jörðu ljóma á
það líf sem fegurð vefur
á æðsta yndis hátt,
í allra þjóða sátt,
sem ljóssins leitar æ
unz loks á tímans sæ
á æðstu hæð sig hefur.
Þ. Þ. Þ.
fyrst og fremst hefir beinst að
því, að glæða samhug milli ls-
lendinga beggja mtegin hafsins.
Hann mintist með þakklæti
komu sinnar á þjóðræknisþing
Vestur-Islendinga í fyrravetur,
hve vel honum var tekið þar og
hve mikill áhugi var þar ríkjandi
á þjóðræknismálum. Af mistök-
um hafði ekki orðið úr því, að
bann hefði getað flutt þau boð
að ritstjórum íslenzku blaðanna
Lögbergs og Heimskringlu væri
boðið hingað Weim. Hann taldi,
meðan hann var á þinginu, að
hann hefði ekki haft til þess
fulla heimild að bera fram þetta
heimboð. En hann kvaðst vona,
að það kæmist í kring á næsta
ári, og ritstjórnarnir Einars P.
Jónsson og Stefán Einarsson gæf-
ist kostur á að koma hingað í boði
félagsins.
Félagar í Þjóðræknisfélaginu
eru nú hér á landi 450—500. —
Þeir fá allir Tímarit Þjóðræknis-
félagsins, sem gefið er út vestra.
Og nokkru meira er s'slt hér af
riti þessu. Svo útbreiðslan hér á
landi er talsverður styrkur fyrir
útgáfu ritsins. Formaður mintist
á ýmislegt fleira viðvíkjandi fé-
lagsstarfseminni.
Gjaldkeri fél., Ingi Bjarnason,
gerði grein fyrir reikningum og
fjárhag félagsins og voru reikn-
ingarnir samþyktir með sam-
hljóða atkv. Hefir nokkurt fé
safnast í sjóð félagsins, sem ætl-
að er til að standa straum af
kostnaði við heimboð Vestur-ls-
lendinga.
Þá fór fram stjómarkosning.
Þeir þrír stjórnarnefndarmenn,
sem áttu að ganga úr stjórninni,
báðust eindregið undan endur-
kosningu sakir annríkis. Voru
það Árni G. Eylands, Jón Emii
Guðjónsson og Valtýr Stefáns-
son. Formaður bar fram þá til-
lögu, að í stað þeirra yrðu kosnir
í stjórn Sigurgeir Sigurðsson
Frh. á 5. bls.
					
Fela smįmyndir
Blašsķša 1
Blašsķša 1
Blašsķša 2
Blašsķša 2
Blašsķša 3
Blašsķša 3
Blašsķša 4
Blašsķša 4
Blašsķša 5
Blašsķša 5
Blašsķša 6
Blašsķša 6
Blašsķša 7
Blašsķša 7
Blašsķša 8
Blašsķša 8