Tķmarit.is
Leita | Titlar | Greinar | Um vefinn | Algengar spurningar |
skrį inn | Íslenska | Føroyskt | Kalaallisut | Dansk | English |

Noršri

og  
S M Þ M F F L
. 1 2 3 4 5 6
7 8 9 10 11 12 13
14 15 16 17 18 19 20
21 22 23 24 25 26 27
28 29 30 31 . . .
PDF  | HQ_PDF  | JPG  | TXT  |
Skoša ķ nżjum glugga:
PDF  | HQ_PDF  | JPG  | TXT  |


Ašlaga hęš


Vafrinn žinn styšur ekki PDF skjöl
Smelltu hér til aš skoša blašsķšuna sem JPG
Noršri

						«nz
*o
Crt
Ritstjóri:   BJÖRN!   LINDALl  Brekkugata   19.
IV.  9.
Akureyri, Fimtudaginn 4. marz.
1909.
Til minnís.
Bæjarfógetaskrifstofan opin kl. 10—2, 4—7
Bæjarsjóður, Lækjargötu 2, mánud.   mið-
vikud. og laugardaga kl. 4—6
Ritsímastöðin virka daga 8 f. h. til 9 e. h.
helga daga 8—11 og 4—6
Bókasafnið, þriðjud.. fimtud. og laugard.
5—8.   Sunnudögum 10—11 og 4—8.
Pósthúsið 9—2 og 4—7.
Ulbú Islandsbanka 11—2
Utbú Landsbankans 11—12.
Stúkan Akureyri fundad. þriðjud.kv. kl. 8.
Brynja miðvikudagskvöld kl. 8.
Isafold Fjallkonan sunnudagskv. kl. 4.
Trúföst mánudagskv. kl. 8.
Vantraust.
Afreksverk meiri hluta neðri deildar
alþingis 23. f. m. mun lengi í minnum
haft verða hér í landi. Það er í frásög-
ur færandi og vert athugunar, að fyrsti
. ráðherra íslands, sem búsettur hefir ver-
ið í landinu, og haft það eitt ráðherra-
starf með höndum, skuli hafa orðið fyr-
ir slíkri meðferð. Hér skal eigi um það
dæmt hvort Hannes Hafstein hafi til
þess unnið eða ekki, að mikill meiri
hluti Iöggjafarfulltrúa þjóðarinnar lýsi
yfir vantrausti sínu á honum í ráðherra-
sætinu. Um slíkt er árangurslaust að
þrátta, eins og nú standa sakir. Vér sem
hingað til höfum verið sannfærðir um
það, að færara og betra manni hefðum
véreigi áað skipa, til þess að gegna þessu
vandasama starfi, erum jafn sannfærðir
um það enn þann dag í dag. Peirri
sannfæringu geta engar vantraustsyfir-
lýsingar haggað.
Vér höfum verið sjónar og heyrnar-
vottar að því, allan þann tíma, sem
hann hefir gegnt ráðherrastörfum, að
nokkúr hluti þjóðarinnar, með allmörg
af blöðum landsins í broddi fylk-
ingar, hefir leitast við af fremsta megni
að gera honum alt til skammar og skap-
raunar, sem unt hefir verið.
Öll ráðherraverk hans undantekninga-
laust hafa verið lögð út á verri veg.
Honum hefir verið brugðið um flesta
þá lesti, er mann í slíkri stöðu mega
óprýða, jafnvel um það, að hann sæti á
svikráðum við föðurlandið. Pví hefir
verið haldið fram, að hann hafi stofn-
að fjárhag landsins í voða, til þess að
þjóðin þyrfti að Ieita á náðir Dana um
peningalán, og þetta hefði hann gert
í þeim tilgangi, að þá væri hægra að
ofurselja þeim frelsi og sjálfstæði lands-
ins. Séu þessar sakir sannar, þá er
pessi vantraustsyfirlýsing harla léttvæg,
í samanburði við þá hegningu, er hann
hefir til unnið. Eru þessir föðurlands-
vinir og frelsishetjur, er nú eru í meiri
hluta á þingi, þær rolur og lítilmenni,
að þær láti sér nægja að hegna föð-
urlandssvikurum með einni vandræða-
legri vantraustsyfirlýsingu? Hversvegna
draga þeir ekki Hannes Hafstein ^yrir
landsdóminn, ef þeir eru sannfærðir um,
að hann hafi gert sig sekan um slíka
hluti? Hvers vegna skyrpa þeir ekki í
andlit honum og slá hann, hver eftir
annan og dæma hann því næst til húð-
strýkingar og krossfestingar? Þá væri
þó fremur von til þess, að einhverjir
af 08S hinumj er hmgaðtil höfum hakl-
ið hann saklausan af öllum slíkum glæp-
um, kynnum að geta trúað því, að
þessir menn séu þó sannfærðir um sekt
hans, en hafiekki vís^itand logið á hann
slíkum sökum.
Nei, vantraustsyfirlýsingin sannfærir
oss jafnlítið og allur sá óhn'ður, er bor-
inn hefir verið á Hannes Hafstein til
þessa. Og vér sannfærumst eigi um það
að vér eigum völ á færara og betra
manni til ráðherrastarfsins, fyr en sá
eða þeir ráðherrar, sem nú taka við,
sýna það í v e r k i n u að þeir vinni
landinu meira gagn og heiður en hann
hefir gert.   —
Framkoma ráðherrans í sambandsmál-
inu er talin höfuðástæðan til vantrausts
yfirlýsingarinnar.
Vantrausti á ráðherranum er því eigi
aðeins lýst yfir, heldur jafnframt vantrausti
á þeim 5 samverkamönnum hans í sam-
bandslaganefndinni, er haldið hafa fram
sama máli og hann, og öllum þeim
hluta þjóðarinnar, er fylgt hefir þessum
mönnum að málum.
Þótt gert sé ráð fyrir, að ekkert ann-
að en málefnið hafi hér ráðið gjörðum
meiri hluta þingsins, þá er vantrausts-
yfirlýsingin samt sorglegur vottur um
ástandið í landinu.
Ef vér frumvarpsmenn verðskuldum
har.a, þá sýnir hún það og sannar, fyrst
og fremst, að bæði Heimastjórnarflokkn-
um og þeim flokki, eða flokkum, er
nú telur meiri hluta þingsins undif merkj-
um sínum, hafa verið mjög mislagðar
hendur í vali þeirra manna, er falið var
hið vandasamasta starf, er nokkrum ís-
lendingum hefir nokkurn tíma verið fal-
ið, eða að minsta kosti um margar ald-
ir. Og jafnframt er það sannað, að næst-
um allir þeir menn, er gegna mestu
virðingar og vandastörfum í landinu
eru annað hvort svo skyni skropnir að
þeir kunna ekki greinarmun góðs og
ills, eða þeir berjast fyrir illu mál gegn
betri vitund. Fjöldi þeirra manua, er
hingað til hafa verið taldir beztu og
vitrustu menn landsins eru þá annað-
hvort heimskingjar eða illmenni eða
hvorutveggja, og þetta sýnir aftur það,
að hingað til hefi#þjóðin annað hvort
ekki borið gæfu eða vitsmuni til þess
að velja þá menn í slíkar stöður, er
treysta mætti eða hún er gersamlega
snauð af slíkum mönnum. Hvortveggja
gengur næst dauðadóm yfir hinni ís-
ensku þjóð.—
En sé þessu vantrausti að ósekju yf-
ir lýst, þá er það enn þá eitt dæmi
þeirrar ógæfu, eroft hefir áður hent hina
íslenzku þjóð, að launa mestu óþakk-
læti, það sem bezt hefir verið gert henni
til nanda og fara verst með þá menn,
er leitast hafa við að vinna henni mest
gagn og heiður. Þá er þroski hennar
enn þá ekki meiri en það, að hún læt-
ur óhlutvanda menn æsa sig til hermdar-
verka og hafa sig að leiksoppi til þess að
nokkrir misindismenn geti í skjóli hennar
svalað meðfæddri óvild sinni á sér betri
mönnum, og persónulegu hatri á þeim
manni, sem nokkur ár hefir verið
fyriræthhnun þeirra mestur þröskuldur í
?egi, sakir þess að hann heiir svo miltía
og marga yfirburði yfir þá, að þeim
var um megn að ryðja honum úr veg-
inum með heiðarlegum vopnum.
Það er niðja vorra um ókomnar ald-
ir að dæma þetta mál. Þess dóms bíð-
um vér frumvarpsmenn öruggir og ótta-
Iausir, treystandi því, að hann verði
réttur og að þá verði engum blekk-
singum við komið. — Og þess vildum
vér rska, að þeir menn, er mest hafa
barist fyilr þessari vantraustsyfirlýsingu
mættu þá líta upp úr gröf sinni til þess
að heyra dóin þeirra niðja sinna, er
þeir nú þykjast vera að vinna þarft verk,
um orð og gjörðir meiri hluta alþing-
is 1909.
*    B. L.
Alþing.
Talsímafréttir til Norðra.
Fregnmiði ,Norðra*
Talsímafregn frá Seyðisfirði
28. febr. 1909.
Blaðinu „Austra" á Seyðisfirði
hefir verið símað frá Kaupmanna-
höfn í dag, að konungur hafi sam-
þykt lausnarbeiðni ráðherrans, og
jafnframt boðað þá Björn Jönsson
ritstjóra, Hannes Þorsteinsson rit-
stjóra og Kristján Jónsson háyfir-
dómara á sinn fund, svo fljótt, sem
auðið verður, til þess að tala við
þá um hinar pólitísku horfur.
Konungur hefir boðið ráðherra
Hannesi Hafstein að gegna ráð-
herrastörfum þar til hinn nýi ráð-
herra verður útnefndur.
Reykjavík 2. marz.
Jón Þorkelsson, þinginaður Reykvík-
inga ætlar að Ieggja fram í neðri deild
f dag lagafrumvarp þess efnis, að orð-
inu «land» í ýmsum lögum verði breytt
í «ríki», Landsbankinn á t. d. að heita
ríkisbanki, landsbókasafnið ríkisbókasafn,
landsskjalasafnið ríkisskjalasafn og lands-
skjalavörðurinn rikisskjalavörður. Ein-
hver gamansamur þingmaður kvað hafa
í huga að koma fram með viðauka til-
lögu um Jiað, að ísland verði hér eftir
kallað ísríki.
*                    *
*
Aths. Þetta lagafrumvarp er álíka
viturlegt og flest annað, sem meiri hluti
þingsins leyfir sér að koma fram með
á þinginu, Hér er byrjað á strompin-
um, eins og vant hefir verið um Land-
varnarmenn, þegar þeir hafa tekið sér
fyrir hendur að byggja eitthvað. Er það
að því leytiskynsamlegbyggingaraðferð,
að þá er altaf hægt að hleypa út vind-
inum og reyknum, þegar mönnum ligg-
ur við að springa af vindgangi eða að
kafna í moldreyk,   En varanlegra þykir
þó flestum til frambúðar, að byrjað -sé
á undirstöðunni. Hér hefði því oss hin-
um, er höldum oss við jörðina, þótt
skynsamlegra að fá því fyrst framgengt
að ísland yrði með lögum viðurkent
»ríki« áður en farið yrði að hnýta því
orði framan við opinbejar stofnanir og
starfsmenn, í staðinn fyrir orðið «land.»
Sennilega verður ráðherraefnið, Björn
Jónsson ísafoldarritstjóri meðmæltur þess-
um orðabreytingum, einkum ef orðinu
landráö í hegningarlögunum verður jafn-
framt breytt í ríkisráð.
Reykjavík 3. marz.  1909.
Þingstörfin
ganga svo seint og illa enn þá, að eng-
in af þeim nefndum, er kosnar voru í
neðri deild í þingbyrjun, í ýms mál,
hafa enn þá komið með nefndarálit sín
í deildina.
í gær voru engin mál á dagskrá í
deildinni, af þessum ástæðum, og þess-
vegna enginn þingfundur. I dag var
til umræðu eitt lítilfjörlegt mál ofan frá
efri deild en á morgun verður   enginn
þingfundur.
*                 *
Ath.
Þess munu engin dæmi í sögu þings-
ins að jafn litlu hafi verið afkastað á
jafn löngum tíma. Eru mestar líkur til
þess að meiri hlutinn byrji sparnaðar-
pólitík sína með því að gera það ó-
hjákvæmilegt, að lengja verði þi'ngtím-
ann, til þess að fjárlögin og önnur
nauðynlegustu mál komist í gegnum
þingið. Getur sá aukakostnaður hæg-
lega numið 10,000 kr. og jafnvel miklu
meira. En þetta er ekki verra en við
málti búast, sé ekki bæði augum og
eyrum lokað fyrir því, sem fram hefir
farið og fram fer ádegi hverjam í þeim
flokki, sem nú er í meiri hluta á þing-
inu.
Sundrung í frumvarps-
andstæðingum.
»Þjóðviljinn» flutti í gær all-langagrein
út af tillögu meiri hlutans um það, að
Björn Jónsson verði útnefndur ráðherra.
Lætur blaðið ótvírætt í ljós vonbrigði
Skúla Thoroddsens yfir þessum úrslit-
um, og þykir hann hafa mest til mat-
arins unnið, þar sem hann hafi verið
fyrsti frömuður mótstöðunnar gegn
sambandslagafrumvarpiuu; þykir því
Björn Jónsson miðlungi vel að því kom-
inn áð hljóta tignina og er talsvert harð-
ort í hans garð, og þeirra manna, er
honum fylgja að málum. Er aih'tarlega
skýrt frá því, sem gersthefir á flokks-
fundum þeirra síðan í þingbyrjun. Fyrst
þegar gengið var til atkvæða um ráð-
herraefni, fékk Björnjónsson 9, Kr. Jóns-
son 6, Skúli Thoroddsen 6 og Hannes
Þorsteisson 3. Nokkru seinna, þegar
aftur var gengið til atkvæða, fékk Björn
Jónsson 15 atkvæði Sk. Th.8ogHann-
es Porsteinsson 1. Kristján Jónsson var
þágengirin úr spilinu.
Aihs.
Blað þetta er,   eins og   kunnugt   er,
eign Skúla Thoroddsens og ritstjóri þess
[Framh. á 4, «ðu.]
					
Fela smįmyndir
Blašsķša 33
Blašsķša 33
Blašsķša 34
Blašsķša 34
Blašsķša 35
Blašsķša 35
Blašsķša 36
Blašsķša 36