Tķmarit.is
Leita | Titlar | Greinar | Um vefinn | Algengar spurningar |
skrį inn | Íslenska | Føroyskt | Kalaallisut | Dansk | English |

Dagur

og  
S M Þ M F F L
. . . . . 1 2
3 4 5 6 7 8 9
10 11 12 13 14 15 16
17 18 19 20 21 22 23
24 25 26 27 28 . .
PDF  | HQ_PDF  | JPG  | TXT  |
Skoša ķ nżjum glugga:
PDF  | HQ_PDF  | JPG  | TXT  |


Ašlaga hęš


Vafrinn žinn styšur ekki PDF skjöl
Smelltu hér til aš skoša blašsķšuna sem JPG
Dagur

						-    DAGUR
kemur úl tvisvar í mán-
uði og kostar 2 kr. árg.
Ojaldd. 1. júlí.
AFGREIÐSLU-
og innheimtumaður:
Ráðhússtíg 4.
Lárus J.Rist. Talsími31.
	^-m	Ritstjóri: Ingimar Eydal.	mh^-	«»
I. ár.	Akureyri 23. febrúar 1918.			2. blað.
Landsverslunin.
Því hefir verið haldið fram að
landið hefði ekki átt að skifta ejer
af versluninni á þann hátt, er gert
hefir verið. Eftir þeirri kenningu
átti að láta kaupmenn og kaupfjelög
einráð um að birgja landið með
vörur, kasta allri áhyggjunni á versl-
unarstjettina á þessum stríðstímum
og er talið, að þá mundi betur hafa
farið.
Að sönnu hefir jafnframt verið
gert ráð fyrir þeim möguleiká, að
forsjá kaupmanna hefði ekki reynst
einhlýt í þessum sökum, svo að
skortur hefði orðið, að minsta kosti
á sumum nauðsynjavörum þrátt fyr-
ir alla föðurlega umhyggju þeirrar
stjettar gagnvart almenningi.
En þá átti Iandsverslun að koma
til og fylla f skörðin, segja sumir
leiðtogarnir, er Iangsýnastir þykjast
vera. P& hefði fjárhagur landsins
verið í betra horfi, segja þeir, og
við það mætti bæta, að þá hefði
sparast mikil vinna, mikill pappfr
og mikil prentsverta, er farið hefir
í alla löngu blaðaleiðarana um »fjár-
hagsvoðann,* ef reyndin hefði orðið
sú, sem gert er ráð fyrir.
En það er þetta stutta ólukkans
orð »ef«, sem svo víða er til fyrir-
stöðu.
Sjáum nú til. Landið átti að vera
varaskeifa kaupmanna, sjá þá um
þann hluta verslunarinnar, sem þeir
annaðhvort gáitt ekki eða vildu ekki
hafa með höndum.
Þá hefði varaskeifan komið til.
Landið fcefði   orðið   að   fylla   upp
í götin   og glufurnar   á   verslunar-
garðinum.
Nokkurn veginn ætti það að vera
augljóst hverjum manni, að með
því fyrirkomulagi hefðu kaupmenn
setið að öllum verslunarrjómanum,
en lofað landinu að hafa bláa und-
anrenninguna.
Ætli að »fjárhagsvoðinn« hefði
þá orðiðminni?
Hvað mundi sá kaupmaður eða
kaupfjelag segja, sem gera ætti að
skyldu að vera á þennan hátt vara-
skeifa verslunarstjettarinnar, útvega
aðeins það er á skorti hjá öðrum
kaupmönnum, eða þeir ekki gætu
eða vildu útvega?
Vitanlega dytti engum í hug 'að Ijá
slíkri uppástungu eyra og það væri
heldur ekki von. Arðsvonin yrði
engin, en stórskaði vís.
En þegar svo er með einstakling-
inn, mundi þá ekki hið sama verða
ofan á, þó að alt landið ætti í hlut.
Ekki er heldur gott að sjá, hvern-
ig menn hugsa sjer að landið eða
stjórn landsins hefði átt að gera ráð-
stafanir til björgunar, ef það hefði
átt að dragast, þar til bjargarskort-
ur og hallæri hefði verið dunið yf-
ir. Hætt við að hjálpin hefði þá
komið um seinan. Seint að byrgja
brunninn, þegar barnið er dottið of-
an í.
Þá ber þess og að gæta, að mjög
er hætt við, að sumir kaupmenn
hefðu fært sjer það í nyt að hafa
einir nauðsynjavörur til að miðla
þegar að krepti.
En þá segja vitringarnir, að við
því hefði mátt gera með hámarks-
verði.
Það er nú svo. Til er nefnd, sem
kölluð er verðlagsnefnd.   Við hefir
það borið, að hún hefir   látið   sig
skifta verð á einstökum vörutegund-
um og sett á þær hámarksverð. Ekki
hefir það mælst vel fyrir hjá þeim,
sem   vörurnar   höfðu til sölu.    Ef
mjög hefði þurft að beita því gegn
kaupmönnum,   eru allar líkur fyrir,
að þeir hefðu tekið það ráð að láta
vörurnar alls ekki af   hendi,   nema
með þvingun og eignarnámi, og má
nærri geta hvílíkan eld fjandskapar
og óánægju það hefði haft f för með
sjer. Og þó að því hafi verið varp-
að fram í stórblaði einu í Rvík, að
kaupmenn hefðu vel getað sætt sig
við lítinn eða engan gróða, meðan
stríðið stendur yfir,  af þvi að þeir
hefðu verið  búnir  að  grœða   svo
mikið á verslan  sinni fyrir stríðið
og gætu grœtt að því  loknu,   þá
bendir reynslan frá árinu 1914 á alt
annað. Og ef að þessi ummæli hefðu
komið úr herbúðumsamvinnumanna,
myndu kaupmenn  hafa litið svo á,
að verið væri að draga dár að þeim.
Það hefir þó víst ekki verið mein-
ing Jóns Þorlákssonar i Lögrjettu?
Frá útlöndum.
Ukraine heitir nokkur hluti af
Rússlandi sunnanverðu; er það oft
nefnt Litla-Rússland. Sjálfstæðisþrá
mikil hefir vaknað meðal íbúa þess;
vilja þeir verða Iausir undan og
óháðir hinu rússneska veldi. Hafa
þeir því gerst sjálfstæðir samninga-
aðiljar um friðargarð við Miðveldin,
og er   fullnaðar   friður  á   kominn
					
Fela smįmyndir
Blašsķša 5
Blašsķša 5
Blašsķša 6
Blašsķša 6
Blašsķša 7
Blašsķša 7
Blašsķša 8
Blašsķša 8