Dagur - 16.09.1953, Blaðsíða 1

GJALDDAGI
blaðsins var 1. júlí. — Léttið
innheimtuna! Sendið afgr.
áskriftar g jaldið!
DAGUR
kemur næst út á regluleg-
um útkomudegi, miðviku-
daginn 23. september.
XXXVI. árg.
Akureyri, miðvikudaginn 16. september 1953
50. tbl.
Stjórn mynduS lil að halda álram viðreisnarslarfi fyrrv. sljórnar
Samið um stóraukin fjárframlög til
raforkuveitna í sveitum - lánsfé til
húsabygginga - rekstursfé til bænda
og bætta lánaaðstöðu iðnaðar
Á ríkisráðsfundi, sem haldinn var árdegis sl. föstudag, veitti for-
seti íslands ráðuneyti Steingríms Stenþórssonar lausn, en skipaði í
þess stað nýtt ráðuneyti, undir forsæti Ólafs Thors. Skipa sex ráð-
herrar hið nýja ráðuneyti, þeir Eystcinn Jónsson fjármálaráðherra,
Steingrímur Steinþórsson landbúnaðarráðherra, Dr. Kristinn Guð-
mundsson utanríkisráðherra, Bjami Benediktsson, dóms- og
menntamálaráðherra og Ingólfur Jónsson viðskipta- og iðnaðar-
málaráðherra. Hið nýja ráðuneyti er árangur af viðræðum Fram-
sóknarflokksins og Sjálfstæðisflokksins að undanförnu og gerðu
flokkarnir með sér málefnasamning um höfuðdrætti stjórnarstefn-
unnar og framkvæmd einstakra mála, sem birtur var samdægurs,
og prentáður er hér á eftir.
Dr.
Kristinn Guðmundsson
utanríkisráðherra nýju
stjórnarinnar - heíur
framkvæmd varnar-
samrJngsins með
höndum '
Á ríkisráðsfundinum sl. föstu-
dag var dr. Krislinn Guðmunds-
son skattsjóri liér í bæ skipaður
utanríkisráðherra í hinni nýju
ríkisstjórn og fer hann jaínframt
með öll mál er varða framkvæmd
Dr. Kristinn Guðmundsson,
utanríkisráðherra.
hervarnarsamningsins við Banda
ríkin og auk þess með vegamál og
samgöngur á sjó. Dr. Kristinn er
eini utanþingsmaðurinn sem sæti
á í stjórninn.
Felst mikil sæmd og viðurkenn-
ing í skipun hans í þetta mikils-
verða og veglega embætti. Akur-
eyringar hafa sérstaka ástæðu til
þess að fagna því að svo ágætur
maður úr þeirra hópi hefur verið
valinn til þessa starfs, enda fylgja
dr. Kristni velfarnaðaróskir héð-
an. Er því almennt trúað hér um
slóðir að dr. Kristinn muni reyn-
ast starfinu vaxinn og gegna því
með sæmd.
Hinn nýi utanríkisráðherra er
lesendum blaðsins vel kunnur.
Hann hefur dvalið hér f bæ í
samfleytt 24 ár og jafnan notið
trausts og virðingar. Dr. Kristinn
er ættaður frá Króki á Rauða-
sandi, varð stúdent frá Reykja-
víkurskólá og cand. phil. frá Há-
skóla íslands 1921. Sigldi til
Þýzkalands til framhaldsnáms og
las hagfræði í Berlín og Kiel, lauk
doktorsprófi 1926. Eftir nokkra
dvöl í Þýzkalandi að námi loknu
hvarf hann heim, gerðist endur-
skoðandi á vegum ríkisstjórnar-
innar, en var skipaður kcnnari
við Menntaskólann hér 1929 og
gegncji því embætti til ársins
(Framhald á 8. síðu).
Eysteinn Jónsson,
fjármálaráðherra.
Yerkasklpísng
í hinni nýju
Verkaskipting ráðherranna í
hinni nýju ríkisstjórn er í aðal-
atriðum sem hér segir, samkv.
auglýsingu ríkisstjórnarinnar,
sem birzt hefur í sunnanblöðun-
um.
Ólafur Tliors, forsxtisráðherra.
Auk stjórnarskrárinnar, alþingis og
stjórnarforystunnar heyra undir
hann sjávarútvegsmál, Fiskifclagið,
síldarútvegsmál, útflutningsverzlun,
sementsverksmiðjan, Landsmiðjan,
atvinna og siglingar, vitamál, hafn-
armál og Eimskipafélag íslands.
Eysteinn Jónsson, fjármálaráð-
herra. Undir hann hcyra fjármál
ríkisins svo scm skattamál, tollmál,
undirskrift ríkisskuldabréfa, fjár-
aukaliig og reikningsskil ríkissjóðs.
Einnig eftirlit með innheimtumönn
um ríkisins, laun embættismanna,
eftirlaun, lífeyrir embættismanna.
Einnig hagstofan og mæling og skrá-
setning skipa.
Dr. Kristinn GuOrnúndsson, ut-
anríkisráðherra. Undir hann heyra
utanríkismál og framkvæmd varnar-
samningsins, þ. á. m. lögreglumál,
tollmál, flugmál, heilbrigðismál og
félagsmál er leiða af dvöl hins er-
íenda varnarliðs í landinu. Gildir
þetta um varnarsvæðin og mörk
þeirra. Ennfremur fer hann með
vegamál og samgöngur á sjó, sem
eigi hcyra undir aðra ráðherra og
'ömjur sanigöngiimál, sent ekki éru
falin öðrum ráðherrum.
Steingrimur Steinþórsson, land-
búnaðarráðherra.Undir hann heyra
landhúnaðarmál þar á meðal rækt-
unarmál, skógræktarmál, sand-
græðsla, búnaðarféliig, húnaðar-
skólar, húsmæðraskólar í sveitum,
Áburðarverksmiðjan og Búnaðar-
banki íslands. Ennfremur rafmagns-
mál, jarðboranir og námarekstur.
Einnig kaupfélög og samvinnufélög
kirkjumál og félagsmál, þar undir
Steingrímur Steinþórsson,
landbúnaðarráðherra.
ráðherranna
ríkisstjórn
trvggingar og sveitarstjórnarmál. Þá
heyrir einnig undir hann félags-
dómur, byggingarfélög og veður-
stofan.
lijarni Denediktsson, dómsmálaráð-
herra. Undir hann hcyra dómskip-
un og dómsmál önnur en félags-
dómur, lögreglumálefni, landhelgis-
gæzla, áfengismál, kostiingar,
menntamál, útvarpið, menntamál
og Þjóðleikhúsið.
Ingólfur Jónsson, viðskiptamála-
ráðherra. Undir hann heyra við-
skiptamál önnur en útflutnings-
verzlun. Bankar, sparisjóðir, gjalcl-
eyrismál og verðlagsmál. Ennfremur
flugmál, póst- og símamál, iðnaðar-
mál og heilbrigðismál.
Sléttbakur kominn
norður
Síðastl. sunnudag sigldi hinn
nýi togari Útgerðarfélags Akur-
eyringa h.f., „Sléttbakur“, fánum
skreyttur hingað inn á höfnina og
lagðist síðan að bryggju á Odd-
eyrartanga. Unnið er að því hér
að búa skipið á veiðar og mun það
taka nokkurn tíma. Merki Ú. A.
verður sett á skipið hér. Það mun
bera einkennisstafint EA—4; —
Utanríkisráðherr-
ann í heimsókn
Utanríkisrúðherrann, dr.
Kristinn Guðmundsson, kom
hingað sl. laugardag og dvaldi
hér fram á sunnudag. Ráðlierr-
ann er væntanlegur hingað aft-
ur áður en langt um líður, til
.fárra daga dvalar.
Ólafur Thors, hinn nýi forsæt-
isráðherra, flutti ávarpsorð sl.
föstudag og skýrði frá hinni nýju
stjórnarmyndun, viðræðum um
hana milli Framsóknarflokksins
og Sjálfstæðisflokksins og kynnti
hina nýju ráðherra. Síðan las
hann samning þann, scm stjórn-
arflokkarnir hafa gert með sér,
þar sem greinir frá meginstcfnu
stjómarinnar og kveður enn-
fremur á um framkvæmd nokk-
urra höfuðmála, sem ríkisstjórnin
mun beita sér fyrir á næstunni.
Samningurinn er á þessa leið:
Það er höfuðstefna ríkisstjórnar-
innar að tryggja landsmönnum sem
iiruggasta og bezta afkomu. — Til
þess að því markmiði vcrði náð,
telur ríkisstjórnin nauðsynlegt að
sem mest frjálsræði ríki í viðskipta-
og atvinnulífi þjóðarinnar, en skil-
yrði þess, að svo megi verða, er að
tryggja jafnvægi í efnahagsmálum
inn á við og út á við. Ríkisstjórnin
mun því beita sér fyrir hallalausum
ríkisbúskap og fyrir því, að atvinnu-
vegirnir gcti orðið rcknir lialla-
laust þannig að þeir veiti næga at-
vinnu.
Haldið mun verða áfram að
vinna að framkvæmd framfaramála
þeirra, sem fyrrverandi ríkisstjórn
beitti sér fyrir og um einstiik mál
skal þetta tekið fram:
1. Lokið verði á næsta alþingi end-
urskoðun skatta og útsvarslaga,
m. a. með það fyrir augum að
lækka beina skatta og færa með
því til leiðréttingar misræmi
vegna vcrðlagsbreytinga og stuðla
að aukinni söfnun sparifjár.
2. Hraðað verði byggingu orkuvera,
dreifingu raforku og fjölgun smá-
stöðva (einkastöðva) vegna
byggðalaga í sveit og við sjó, sem
ekki hafa rafmagn eða búa við
ófullnægjandi raforku, og unnið
verði að lækkun raforkuverðs, þar
sem hæst er. Tryggt verði til þess-
ara framkvæmda fjármagn, scm
svarar 25 millj. kr. á ári að meðal-
tali næstu ár. í þessu skyni verði
lögboðin árleg framlög af ríkisfé
aukin um 5-7 milljónir króna og
rafmagnsveitum ríkisins og raf-
orkusjóði tryggðar 100 milljón
krónur að láni, og sitji það fyrir
öðrum lánsútvegunum af hendi
ríkisstjórnarinnar, að undan-
tcknu láni til sementsverksmiðj-
unnar. Auk þess séu gerðar ráð-
stafanir til að hraða áframhald-
andi virkjun Sogsins.
3. Tryggt vcrði aukið fjármagn til
íbúðabygginga í kaupstöðum,
kauptúnum og þorpum, liigð
áherzla á að greiða fyrir byggingu
íbúðarhúsa, sem nú eru í smíðum,
og lagður grundvöllur að því að
leysa þetta vandamál til fram-
búðar.
4. Því verði til vegar komið, að
framleiðendur sauðfjárafurða eigi
kost á rekstrarlánum út á afurðir
sínar fyrirfram snemma á fram-
leiðsluárinu eftir hliðstæðum
reglum og lánað er út á sjávar-
afurðir.
5. Endurskoðaðar verði reglur um
lán til iðnaðarins með það fyrir
augum að koma fastri skipan á
þau mál.
6. Haldið verði áfram að stuðla
að öflun atvinnutækja til þeirra
byggðarlaga, sem við atvinnu-
örðugleika ciga að stríða, til þess
að fullnægja atvinnuþörf íbú-
anna og stuðla að jafnvægi í
byggð landsins.
7. Til þess að auðvelda framkvæmd
. varnarmála verði sett á stofn
sérstök dcild í utanríkisráðuneyt-^,
inu, sem fari með þau mál.
8. Fjárhagsráð sé lagt niður, enda
séu nauðsynlegar ráðstafanir gerð
ar af því tilefni.
Síðan mælti forsætisráðherra:
Várðancli þingrofsréttinn hefir
verið um það samið nú, eins og
þegar ríkisstjórn Steingrlms Stein-
þórssonar var mynduð, að forsætis-
ráðherra geri ekki tillögu til for-
seta um þingrof nema með sam-
þykki beggja stuðningsflokka ríkis-
stjórnarinnar eða ráðherra þeirra.
Eins og málefnasamningurinn
ber með sér, hefir ríkisstjórnin eigi
(Framhald á 8. síðu).