Föstudagur 14. nóv. 1945 283. tölublað DBaaanm Hermann Jónasson sendi Agnar KofoeckHansen til Þýzka- lands til að læra aðferðir af nazistalögreglu Himmlers Einar Olgeirsson krefst víðtækrar rannsólaiar á starfsemi nazista hér á landi árin fyrir heimsstyrjöldina Hvar verður aðseturs- staður Sameinuðu þjóðanna? Undirbúningsneind Sam- einuðu þjóðanna situr nú á rökstólum í London. Hafa umræður undan- farna daga snúizt. um, hvar Qryggisstofnun Sameinuðu þjóðanna skuli hafa aðset- ur. Sovétríkin, Bandaríkin, Pólland, Tékkóslóvakía og fleiri ríki vilja hafa aðset- ursstaðinn í Bandaríkjun ¦ um en Bretland og samveld- islönd þess, Frakkland, Nor egur og fleiri ríki vilja hafi hana í einhverju af smá- ríkjum Evrópu. Búizi B£ vij' ákvörðun í málinu iima.a skamr.12. í umræðunum um tillögn Sigurðar Bjarnasonar ög Hermanns Jonassonar um landvistarleyfi handa Þjóðverjum, upplýsti Finnur Jónsson dómsmála- ráðherra m. a. að Hermann Jónasson hefði sem dómsmálaráðherra sent Agnar Kofoed-Hansen til Þýzkalands, sumarið áður en Agnar varð lögreglu- stjóri í Reykjavík, til að læra lögregluaðferðir af nazistalögreglu blóðhundsins Heinrichs Himmlers. Er upplýst í skýrslu þessari að Agnar hefur verið talinn gestur þýzku lögreglunnar, átt við- ræður við háttsetta yfirmenn hennar, og ferðast um landið með kunnum nazistaleiðtoga, yfirstorm- sveitarforingja Daluege í þessum erindum. Einar Olgeirsspn deildi fast á linkind íslenzkra stjórnarvalda gegn þýzkum nazistum og þjónum þeirra, og krafðist víðtækrar rannsóknar á .starf- semi nazista hér á landi árin fyrir stríð 9g síðan. í umræðunum um tillögu Sigurðar Bjarnasonar og Hermanns Jónassonar um landvistaileyfi fyrir Þjóð- verja tkýiði Finnur Jóns- son tíómsmálaráðherra svo frá aó er skrifstofus:jóri í stjórnarráðinu fann ekki skýrslu lögreglustjórans í Reykjavík um utanför sína, sem Hermann Jónasson dró inn í umræðurnar í fyrra- dag, hafi hann spurt lög- reg^ustjóra um hana, en hann svaraði þvi að hann Sól tér sortna, Ný ljóðabók eftir Jóhannes úr Kötlum Ný Ijóöabók eftir Jóhannes úr Kötlum er alltaf viðburb- ur sem Ijóðivinir taka eftir, og svo mun enn verba um bókina Sól tér sortna", sem Heimskringla sendi á bálza- markaðinn fyrir nokkrum dögum. í bókir.rii eru þrjátíu kvæði öll nýlega ort, og hefst hún á kvæði er nefnist Æviágrip'". Þarna eru kvæðaflokkarnir um Kaj Munk og Nordahl Grieg, Góðra vina fundur" (eftirmæli Aðalsteins Sig- mundssonar pg Símunar av Skarði), Skæruliðar", Hús- ið", sem Jóhannes hefur lesið upp við hátíðleg tækitæri síð- astliðið ár, og mun öllum,.er heyrt hafa forvitni á að kynn ast þeim nánar, og mörg önn- ur, .sem hvergi haía... heyrst eða birzt. dómsmálaráðherra, Her-* mann Jónasson, skyldi senda hann til Himmlers, til að læra aðferðir" þýzkuj lögreglunnar. Ekki væri á- stæða til að ætla að þessi þýzka menntun hafi haft á- hrif á embættisstórf Agnars sem lögreglustj. Agnarhefði þótt þýzksinnaður, en sam- vinnan milli hans og her- námsstjórnarinnar verið góð. En það var ekki nazista skólanum að .þakka, sagöj Fr>>. á 8. piðu. Árshátíð unga f ólksins n. L sunnudag Á sunnudaginn kemur heldur Æskulýðsfylkingin ársháííð sina að Þórs Café. Aldrei hefur Æskulýðsfylkingin átt eins athafnasaman ogr áiV'UígjuIegan síarfsferil yfir að líta að liðnu starfsári og nú í þetía sinn. Samtök alþýðuæskunnar eru nú þróttmeiri og starfs- áhugi og sóknarvilji meiri en nokkru sinni fyrr. Þetta mun því verða fjölsótt og skemmtilegt mót en húsrými er takniarkað. myndi ekki til að hafa gefið neina skýrslu. En skýrslan hefði fundizt í stjómarráð- inu í gær. Af þessari skýrslu er ljóst, hélt ráðherrann áfram, að það var ekki lögreglustjór- mn, sem. sendur var utan, heldur flugmálastjórinn. i\í?nar Kofoed-Hansen fór utan 19. júní 1939 en varð ekki lögreglustjóri fyrr en um næstu áramót, þá 24 ára. Var Agnar í Kaupmanna- höfn sumarmánuðina 1939 og vann hjá ríkislögregl- unni en það var algert trún aðarmál, og ekki á það minnst í skýrslunni. Kynnti hann sér stiórn lögreglunn- ar og starfshætti og dvaldi þar til 26. ]úlí. En 27 júií fer hann til Berlínar, og er þar til 30. ágúst. Átti hann bá tal við einn æðsta mann Nazistaflokksins, Bohrmann og var tilkynnt að hann væri einkagestur þýzku lög- reglunnar og yfirmanns hennar, Heinrichs Himml- ers. Hinn 10. ágúst ræddi hann við yfirmann Berlínar löqi'eglunnar, og kvnntist bar ýmsum. af aðferðum bvzkii nazistalögreglunna'.. Sesir í skýrslunni að hana muni fyrsti útlendingurinn, ^ern hafi orðið slíks aðniót- nndi! Um tíma ferðaðist Agnar um landið með kunnura nazistaleiðtoga. Da'uege í þessum erindum. Dómsmálaráðherra kvaðst telja það eðlilegt að Agnar féeri til Danmerkur í þess- um erindagerðum, en hneykslanlegt, að þáverandi '6? Á dagskrá árshátíðarinn-1 hjartarcon alþingismaður ar er m. a. að Sigfús Sigur- flytur ræðu. Baldur Geprgs & co. sýnir nýjar töfralistJr og Fylkingarrevia, en æsku- menn eru ætíð fundvísir á viðkvæmu blettina á náung anum og ófeimnir að nota sér það, og munu hláturs- efm' ekki spöruð að pessu sinni, er þetta útvarps- þáttur. Þá mun og verða sungið nýtt kvæði, *- en um hvað? Það fáið þið að heyra á sunnudaginn! Aögöngumiöar fyrir. félaga og gesti þeirra vei-ða seldk í dag og á morgun kl. 63 e. h. í skrifstofu félagsins. Brezka þingið samþykkir láns- skilmála Bandaríkjanna Bandaríkjastjórn illa víS Verka- mannaflokkinn, segir Churchill í gærkvöldi samþykkti brezka þingið eftir harð- ar umræður lánsskilmála Bandaríkjanna. Voru skilmálarnir samþykktir með 345 atkv. gegn 98. Churchill skoraði á íhaldsmenn að sitja hjá við a't'- kvæðagreiðsluna. Kvað hann andúð Bandaríkja- stjórnar á þjóðnýtingaráformum Verkamanna- flokksstjórnarinnar valda því, hve harðir skilmál- arnir væru. Umræðurnar um samn- ingana stóðu í tvo daga. þótt samkomulagið væri hart aðgöngu, væri það þó Flestir ræðumanna tölda skárra en viðskiptastríð. lánsskilmálana mjög óað-| Bevin utanríkisráöherra gengilega, en formælendur i flutti lokaræðuna. Kvaö stjórnarinnar bentu á, aö Bretum væri lífsnauösyn aö fá dollaralán, það kostaði. Breta hafa orðiö að fá lán og enga aðstööu haft til að hvað sem setja skilyrði. Bevin og Byrnes á leið til Moskva Byrnes og Bevin era mú lagðir af stað á utanríkis- ráðherrafundinn í Moskvia, sem hefst á morgun. Byrnes kom til Parísar í gær og stanzaöi þar nokkra klukkutíma, Bevin lagði af stað frá London í morgun Framhald á 8. síðii Fjárhagslegt Miinchen- samkomulag". Einkum voru ræðumenn íhaldsflokksins óánægðir meö.skilmálana. Einn þeirra sagði, aö hér væri um að ræða fjárhagslegt Munchen samkomulag svo mjög hefðu Bandaríkjamenn not- að sér vandræði Breta. Churchill sagðist hafa orðið fyrir vonbrigðum við láns- skilmálana, og sér segði þunglega hugur um fram- tíðina. Þá mótmælti hann þeim hraða, sem stjómin hefði á afgreiöslu svo flók- ins máls sem þessa. Bretar urðu að fá lán RæÖumaður. frá frjáls- lynda ílokknum ^agði, að Brezka matyæiaráðuneytiá á^ kveður að hætta kaupum á ís- lenzkum freðfiski Ríkisstjórn íslands barst í gærkveldi fregn frá sendiherra íslands í London, þess efnis, að fprstjóri fiskideildar brezka matvæla- ráðnneytisins hefði tilkynnt honum, að vegna þess að horfur séu á mikilli aukningu fiskmagns í Bretlandi, hafi verið ákveðið að hvorki brezka matvælaráðuney tið né einstök brezk firmu muni kaupa frosinn fisk ím íslandi á árinu 1946. FréUatilkynning frá ríkisstjórninni. null