Tķmarit.is
Leita | Titlar | Greinar | Um vefinn | Algengar spurningar |
skrį inn | Íslenska | Føroyskt | Kalaallisut | Dansk | English |

Ķsafold

og  
S M Þ M F F L
. . . . 1 2 3
4 5 6 7 8 9 10
11 12 13 14 15 16 17
18 19 20 21 22 23 24
25 26 27 28 29 30 31
PDF  | HQ_PDF  | JPG  | TXT  |
Skoša ķ nżjum glugga:
PDF  | HQ_PDF  | JPG  | TXT  |


Ašlaga hęš


Vafrinn žinn styšur ekki PDF skjöl
Smelltu hér til aš skoša blašsķšuna sem JPG
Ķsafold

						Kemur út tvisvar
*l   1   viku.    Verb  árg.
4 kr., erlendis 5 kr.
eða l'/j dollar; borg-
Í8t fyrir miðjan júlí
orlendis fyrirfram.
Lausasala 5 a. eint.
ISAFOLD
Um
TJppsögn (skrifL)
bundin við áramót,
er ógild nema kom-
in sé til ntgefanda ;
fyrir 1. oktbr. og
sé kaupandi skuld-
laus við blaðið.
L.
ísafoldarprentsmiðja
RHstjóri:    Ólafur Biörnsson.
Talsimi nr. 455
XLII. árg.
Reykjavik, laugardaginn 10. júli 1915.
51. tölublað
A.lþýoufél.bókasafn Templaras. 8 kl. 7—9
Borgarstjöraskrifstofan opin virka daga 11—8
Bæjarfógetaskrifstofan opin v. d. 10—2 og 4—5
Bæjargjaldkerinn Laufasv. 5 kl. 12—8 og 5-
íglandsbanki opinn 10—4.
K.F.TJ.M. .Lestrar-og skrifstoía 8árd.—10sl6d.
Alm. fundir fid. og sd. 8»/i siod.
Landakotskirkja.    Guosþj.  9 og 6 á helgom
JLandakotsspitali f. sjukravitj. 11—1.
•Iiandsbankinn 10—8.               Bankastj. 10—12.
Landsbókasafn 12—3 og 5—8.   Útlan 1—8
Landsbúnaöarfélagsskrifgtofan opin fré. 12—S
<íLftndsféhir5ir 10—2 og 6—6.
liandsskjalasafnið hvern virkan dag H. 12—S
Landssiminn opinn daglangt (8—9) virka daga
helga daga 10—!2 og 4—7.
Nattúrugripasafnio opio 1'/«—S'/i a sunnud.
Pósthúsið opið virka d. 9—7, sunnud. 9—1.
Samábyrgð Islands 12—2 og 4—6
'StjómarraosskrifBtofurnar opnar 10—4 dagl.
TalBÍmi Beykjavlkur Pósth.3 opinn daglangt
8—10 virka daga, helga daga 10—9.
Vifilstaoahælio.   Heimsóknartími 12—1
Þjðomenjasafnio opio ad., þd. fmd. 12—2
I»orst. í»orsteinsson
yfirdómslögm.        Miðstrati 4 uppi.
Heima kl. 2—3 og 7—8.    Simi 515.
Horfur á þingi.
Það er nú bert orðið, eins og
•vænta mátti, að mikill meiri hluti
alþingis er ánægður með þá lausn
stjórnarskrármálsins, sem fengin er.
Þversum-mennirnir á þinginu freist-
uðu þess að afla fylgi vantraustsyfir-
;!ýsing á ráðherra E. A. En svo litið
reyndist fyigið í því efni, að fengið
mundi hún 7 atkvæði í hæsta lagi i
öllu þinginu, ef komið hefði fram.
Frá því ráði urðu þeir þess vegna
vfljótlega að hvería.
Þá tóku þeir það ráð að fitja upp
á eýtirvara við fyrirvarann, er í sér
fól grimuklætt vantraust til ráðherra
og þeirra manna, er stutt hafa hann
til að bjarga stjórnarskiánni.
Þessi eftirvari hljóðaði á þessa leið:
vAlpingi ályktar að lýsa yfir pví,
að pað telur si% óbundið af öðrum
skilmálum ýyrir staðfestinq stjórnar-
skrárinnar en peim, sem ýelast í fyr-
irvara alpingis 1914*.
Var það eðlilegt og sjálfsagt, að
ráðherra og þeir, sem á sama máli
eru, vildu eigi ganga að þessarri
þingsályktun, sem í sér felur óbeina
játninq þess, að fyrirvaranum sé eigi
fullnægt með staðfestingarskilmálun-
um„ Itarlegar tilraunir voru til þess
gerðar að fá komið tillögu þessari i
slikt horf, að aðgengileg væri fyrir
ráðherra. En 8 menn í hinum eig-
inlega Sjálfstæðisflokki héldu fast við
þetta grímuklædda vantraustsform á
tillöganni.
Út af þessu hefir nú Sjálfstæðis-
flokkurinn á þingi klofnað.
Mun sá klofningur engum koma
á óvart eftir hamsleysisaðfarir 7ng
ólfsmanna í alt vor og hið óafsakan-
lega ódrengskaparbragð, er beitt var
gegn gömlum samherjum með birt-
ingunni alræmdu á trdnaðarmáii frá
konungi.
Það var vitanlegt fyrirfram a3 þrí-
menningarnir og heitrofarnir gætu
enga samvinnu átt, ekki staðið í
flokki saman. Skal það fiislega játað
af oss, að vér hörmum sízt, að opin-
ber klofningur er orðinn milli peirra.
Um flokkaskiftinguna í þinginu
^erður ella eigi sagt mikið að svo
stöddu. Svo lítið mun um hana ráð-
ið enn til fullnustu. Sennilega verða
flokkarnir   4 eða 5:   Heimastjórnar-
Unglingaskólinn
á Sauðárkróki.
Skólaárið frá 1. nóv. til 1. maí.    Kenslustundir á dag 4—5.
Kenslugjald fyrir reglulega nemendur 15 kr. yfir skólaárið. Sem
óreglulegir nemendur geta menn notið kenslu i einstökum greinum, fleiri
eða færri. — Skólinn tekur sem nemendur bæði pilta og stiilkur. —
Umsækjendur sniii sér til undirritaðs er gefur nánari uppiýsingar um
skólann.
Sauðárkróki 1. júli 1915.
Jön Þ. Björnsson.
flokkur, sjálfstæðisflokkur, þversum-
mannaflokkur, bændaflokkur og utan-
flokkaflokkur, en hve margir verða
i hverjum flokki er eigi hægt að
segja sem stendur. Eitt er þó víst,
að athafnir þrímenninganna, lausn
ráðherra á stjórnarskrármálinu og
fánamálinu, stefna sú, sem þetta
blað hefir stutt eindregið, hefir stór-
mikinn meirihluta á alþingi, en Ing-
ólfsstefnan nauðalítið fylgi. Og er
þessi skipun málanna auðvitað i sam-
ræmi við þjóðarviljann, svo afskap-
lega fylgislausir sem þversummenn-
irnir áreiðanlega eru með þjóðinni.
Vonandi fet svo á þinginu, að
allir þeir Sjálfstæðismenn, sem eigi
vilja ófrjótt rifrildi eitt um keisarans
skegg, svo sem verið hefir bragur
þversum-manna, taki sem bezt hönd-
um saman tii þess að vinna að
framgangi nauðsynlegra og heilla-
ríkra innanlandsmála, og láti deilu-
málin út á við og þversumrifrildis-
moldrykið liggja í láginni.
Kvenfólkið
fagnar fengnum réttindum
Það var myndarleg hátíð, sem
kvenfólkið efndi til þingsetningar-
daginn til þess að fagna hinni nýju
stjórnarskrá, er veitir því svo miklar
réttarbætur. — Kl. 4 um daginn
safnaðist mikill og fríður hópur
kvenna í Barnaskólagarðinum. Það-
an var gengið í skruðgöngu um
Lækjargötu, Austurstræti og Póst-
hússtræti. í fararbroddi var falleg
barnafylking og hafði hvert barn lít-
inn, íslenzkan fána i hendi.
Þegar hópurinn var allur kominn
inn á Austurvöli, gekk forstöðunefnd-
in, þær frk. Ingibjörg H. Bjarnason,
frúrnar Briet Bjarnhéðinsdóttir, Elin
Stephensen, Kristín V. [acobson og
Þórunn Jónassen á fund alþingis. T
neðrideildarsalnum höfðu allir alþ.m.
skipað sér í fylking til beggja handa
forsetastólnum.
Forseti sameinaðs alþingis, síra
Kristinn prófastur Daníelsson, bauð
sendinefndina velkomna. Orð fyiir
henni hafði frk. Ingibjörg H. Bjarna-
son. Las hún upp svofelt ávarp til
alpingis:
>A þessum mikilvægu tímamótum,
þegar hið háa alþingi kemur saman
i fyrsta sinni eftir að íslenzkar kon-
ur hafa með nýjum stjórnarskrár-
breytingum öðlast full stjórnmáialeg
réttindi, þá hafa konur Reykjavíkur-
bæjar óskað að votta hinu háa Al-
þingi og hæztvirtum ráðherra vorum
gleði vora og þakklæti fyrir þau
mikilsverðu réttindi, sem stjórnar-
skráin veitir íslenzkum konum. Vér
könnumst fyllilega við það frjálslyndi
og réttlæti, sem hið háa Alþingi
hefir sýnt í mörgum og mikilsverð-
um réttarbótum nii á síðari arum,
íslenzkum konum til handa, sem
jafnan hafa verið samþyktar af mikl-
um meirihíuta allra hinna politísku
flokka þingsins.
Vér vitum vel, að auknum rétt-
indum fylgja auknar skyldur. En
vér tökum móti hvorutveggja með
gleði. Vér vitum og skiljum að
kosningaréttur til alþingis og kjör-
gengi, er lykillinn að löggjafarvaldi
landsins, sem á að fjalla um hags-
muni allrar þjóðarinnar, jafnt karla
sem kvenna.
Vér trúum því að fósturjörðin —
stóra heimilið vor allra, þarfnist
starfskrafta allra sinna barna, jafnt
kvenna sem karla, eins og einka-
heimilin þarfnast starfskrafta alls
heimilisfólksins, og vér trúum því,
að vér eigum skyldum að gegna og
störf að rækja í löggjöf lands og þjóð-
ar, eins og á einkaheimilum.
Vér vonum einlæglega að hin
nýja samvinna vor með bræðrum
vorum á komandi tímum i lands-
málum verði þjóðinni til heilla.c
Ávarp þetta var skrautritað og ut-
an um það dýrindis mappa úr skinni
með íslenzka fánanum framan á.
Forseti þakkaði nokkurum orðum
fyrir alþingis hönd og ráðherra fyrir
sína hönd.
Varaforseti samein. þings, síra
Sig. Gunnarsson bað íslenzku kven-
þjóðina lengi lifa og tóku þingmenn
undir það með ferföldu hiirrahrópi.
Var þá heimsókn kvenna til alþingis
lokið.
A Austurvelli var reistur ræðu-
stóll og talsvert um fánaskreyting.
Þegar sendinefndin var þangað
komin aftur hófst söngur og ræðu-
höld.
Frk. Ingibjörg H. Bjarnason las
upp ávarpið til alþingis og sömu-
leiðis skeyti til konungs. Frú Bríet
flutti rækilegt erindi um íslenzka
kvenfrelsisbaráttu. Enn talaði frk.
I. H. B. fyrir minni íslands, og að
lokam söng kvenfólkið Eldgamla
ísafold.
Þátt-takan var mikil í kvenfagnaði
þessum, og fór alt vel og myndar-
lega fram.
Um kvöldið kom kvenfólkið sam-
an í Iðnaðarmannahúsinu, og hélt
fagnaði þar áfram fram á nótt.
Eimskipafélagið.
GoSafoss kemur.
Þessa dagana hafa bæði skip félags-
ins >Gullfossc og >Goðafoss« verið
hér við land. Munaði minstu að þau
hefðu hizt i Reykjavík og hefði
mörgum sjálfsagt þótt gaman að sjá
báða þessa fræknu og vinsælu bræð-
ur saman hér á höfninni.
>Goðafossc er nú væntanlegur
hingað líklega á mánudag. Hann er
biiinn að koma við á flestum höfnum
á Norður- og Austurlandi. Hefir
honum viðast verið tekið með há-
tíðabrigðum og fögnuði. Og ein-
róma lofi ljiika allir á skipið engu
síður en »Gullfoss«. Þeir eru á-
nægðir fyrir norðan og austan með
»skipið sittc, engu síður en vér hér
syðra með >skipið okkarc. Og ekki
mun það draga úr, að það ián hefir
fylgt >Goðafossic að honum hefir
tekist að komast á allar hafnirnar,
sem um marga mánuði hafa verið
lokaðar skipum vegna iss. Þeir, sem
þar biia munu eigi sízt finna til
þess, hvers virði það er að eiga
»skrautbúin skip fyrir landi, — —
færandi varninginn heimc. 400
smálestir af vörum flutti »Goðafoss«
á ísluktu hafnirnar við Hiinaflóa.
Væntanlega verða hér einhver há-
tíðabrigði til að fagna komu >Goða-
fossc eigi síður en þegar »Gullfoss«
kom. Því þótt »Goðafossc sé fyrst
og fremst skipið þeirra fyrir
norðan og austan, þá er hann
þó líka skipið okkar allra. Og sér-
stakrar gleði hlýtur það að fá oss
að taka á móti >Goðafossi« og sjá
þar með eigin augum að bæði skip-
in okkar eru úr helju heimt; bæði
komin fríð og ferðbúin úr helklóm
hinnar ógurlegu styrjaldar. Að sjá,
að óttinn sem mörgum bjó í brjósti,
fyrir því, að styrjöldin mundi valda
því að við fengjum ekki skipin okk-
ar, var ástæðulaus með öllu; að sjá
þess merki hve lánið fylgir þessu
fyrirtæki, óskabarni okkar fátæku og
fámennu þjóðar.
Talsverðu hafa menn bætt við sig
af hlutum í félaginu norðan og aust-
an þegar »Goðafoss« var á ferðinni.
Það ber vott um tvent: Að mönn-
um hefir eigi orðið vonbrigði að
skipinu, heldur hefir það glætttriina
á fyrirtækinu; og að landsfólkið ætl-
ar að sýna þá þrautseigju að halda
áfram að efla Eimskipafélagið. Fyr-
irtækið er líka þess vert og aldrei
verður of mikið í það lagt. Hér syðra
hafa menn heldur eigi gleymt félag-
inu. Siðustu vikurnar hafa bæzt all-
margir nýir hluthafar við og aðrir
bætt við sig. Sumir mjög myndar-
lega. T. d. hafa bændafélögin Slát-
urfélag Suðurlands og Kaupfélag
Borgfirðinga   bætt   við   sig   hlutum
(S. S 1000 kr. og K. B. 500 kr.).
Þetta er mjög myndarlega gert. Bú-
ist er við að enn meira bætist við fyrir
15. þ. m., en þá er útrunninn frest-
urinn til hluttöku með stofnhluthafa-
réttindum.
Öllum ber saman um að Eim-
skipafélagið hafi riðið vel lir hlaði.
Nú er um að gera að halda vel við
að gefast ekki upp á miðri leið.
ísafold hefir oft mint kaupmenn-
ina í þá sérstöku skyldu, sem þeir
hafi til að styrkja félagið. Vér vilj-
um enn beina þessum spurningum
til hvers einstaks kaupmanns:
Hefir pú keypt hluti í Eimskipa-
félaginu ?
Hefir pú keypt eins marga hluti
og   þú gazt eða bætt við þig siðar?
Svarið cetti að vera játandi frá
hverjum kaupmanni.
Margir hafa spurt oss hve mikið
muni nú safnað til félagsins alls hér
á landi. Vér höfum spurt stjórn
Eimskipafélagsins og tjiir hiin oss að
birt muni skýrsla um það í mánað-
arlokin þegar biiið er að gera upp
stofnhlutaféð alt.
Frá alþingi.
Starfsmenn alþingis verða:
Skrifstofustjóri: Einar Þorkelsson.
Skrifarar á skrifstofu: Einar Hjör-
leifsson stud. med., Pétur Magnús-
son cand. jur. Helgi Salómonsson
kennari.
Skrifarar í Efri deild: Árni Páls-
son bókavörður, Pétur Zophoniasson,
Jón Asbjörnsson, Friðrik Jónasson,
Ragnar Hjörleifsson og Páll Jónsson.
Skrifarar i Neðri deild: Vilmund-
ur Tónsson stud. med., Pétur Lárus-
son organisti, Páll E. Ólason, Eirik-
ur Albertsson, Andrés Björnsson,
Skúli Thoroddsen, Tryggvi Hjör-
leifsson og Baldur Sveinsson.
Gæzlumaður á lestrarsal: Kristinn
H. Ármannsson stud.
Pallaverðir: Magniis Gunnarsson
og Kristján Helgason.
Konungsboðskapur. Svo-
feldan boðskap frá konungi flutti
ráðherra alþingi þingsetningardaginn;
>Christian hinn tiundi o. s. frv.
Vora konunglegu kveðju!
Samkvæmt' þegnlegum tillögum
ráðherra íslands höfum Vér í dag
staðfest stjórnskipunarlög íslands."
Með tveim konungsiirskurðum höf-
um Vér jafnframt ákveðið, að íslenzk
lög og mikilvægar stjórnarráðstafanir
skuli framvegis eins og hingað til
bera upp fyrir Oss i rikisráðinu, og
auk þess ákveðið gerð hins sérstaka
íslenzka fána, sem með konungsúr-
skurði 22. nóvbr. 1913 var löggiltur
hvarvetna á íslandi og á íslenzkum
skipum í landhelgi íslands, þó að
því viðbættu, að það væri vilji Vor,
að réttur manna til að draga upp
dannebrogsfánann eins og að undan-
förnu sé óskertur og að á húsi eða
lóð stjórnarráðs Islands sé jafnframt
dreginn upp hinn klofni dannebrogs-
					
Fela smįmyndir
Blašsķša 1
Blašsķša 1
Blašsķša 2
Blašsķša 2
Blašsķša 3
Blašsķša 3
Blašsķša 4
Blašsķša 4