Tķmarit.is   | Tķmarit.is |
Leita | Titlar | Greinar | Um vefinn | Algengar spurningar |
skrį inn | Íslenska | Føroyskt | Kalaallisut | Dansk | English |

SunnudagsMogginn

og  
S M Þ M F F L
. 1 2 3 4 5 6
7 8 9 10 11 12 13
14 15 16 17 18 19 20
21 22 23 24 25 26 27
28 29 30 . . . .
PDF  | HQ_PDF  | JPG  | TXT  |
Skoša ķ nżjum glugga:
PDF  | HQ_PDF  | JPG  | TXT  |

Ašalrit:

Morgunblašiš


Ašlaga hęš


Vafrinn žinn styšur ekki PDF skjöl
Smelltu hér til aš skoša blašsķšuna sem JPG
SunnudagsMogginn

						18 7. nóvember 2010

Ó

skar Hrafn hóf nýlega störf

sem fréttastjóri helgarblaðs-

ins Fréttatímans, en tók á

móti blaðamanni heima hjá

sér eftir vinnu á mánudegi. Fótbolti

merktur Messi liggur undir eldhúsborði

og plakat af knattspyrnugoðinu hangir í

borðstofunni, svo ekki þarf mikla rann-

sóknarblaðamennsku til að átta sig á því

að áhuginn hefur smitast á milli kynslóða;

Óskar á þrjú börn með Laufeyju Kristjáns-

dóttur eiginkonu sinni og á sjálfur að baki

frækinn knattspyrnuferil. 

Nú hleypur hann inn á ritvöllinn. 

? Hvernig kviknaði hugmyndin?

?Ég var búinn að ganga með það í mag-

anum lengi að skrifa bók og síðasta ár

fæddist hugmynd, sem ég gerði þó ekkert

í ? fyrr en ég hætti [sem fréttastjóri] á Stöð

2 í byrjun maí. Þá loks gafst mér andrúm

og tími til að hugsa um annað en fréttir,

sem höfðu stjórnað lífi mínu í mörg ár. Ég

settist niður, fór að móta efnið skipulega,

hellti mér í rannsóknarvinnu og síðan

skrifaði ég bókina. Hugmyndavinnan stóð

því lengi yfir, en sjálf vinnan við bókina

tók ekki svo langan tíma.? 

Útrásarvíkingar og demantar

? Hvaða hjalla var erfiðast að yfirstíga? 

?Í fréttum þarf maður að halda sig við

staðreyndir, flækja ekki hlutina með til-

finningum eða persónulýsingum, og það

reyndist mér ansi erfitt til að byrja með að

stíga út úr því hlutverki. Fyrsta uppkast

að bókinni hefði getað verið 22 síður, al-

veg stælalaust, atburður, rannsókn og

endir,? segir hann hreinskilnislega og

hlær. 

?En það var langerfiðast að lýsa veðri,

útliti fólks og setja sig inn í hugarheim

þess ? að búa til persónur og skapa

stemningu. Enda er það nokkuð, sem

maður forðast í leifturstuttum fréttum,

sem snúast bara um: Hver, hvað, hvenær,

hvers vegna og hvað svo.? 

? En hugmyndin kviknaði út frá frétt? 

?Við skulum orða þetta þannig, að það

var ákveðinn grunnur, sem hafði verið að

byggjast upp. Ég vissi nokkurn veginn

hverjar aðalpersónurnar væru og hvað

þær höfðu fyrir stafni áður en kom að

deginum, þar sem bókin gerist í núinu. En

að einhverju leyti small þetta allt saman

þegar ég heyrði sögu, ekki löngu áður en

ég hætti sem fréttastjóri.? 

? Var hún af íslenskum útrásarvík-

ingum? 

?Já, af útrásarvíkingum og demöntum.

En þegar kafað var dýpra ofan í þá sögu sá

ég að sú hlið á málinu var sennilega lang-

sótt og átti tæpast við rök að styðjast. Hún

vakti mig hins vegar til umhugsunar um

það, hvernig hægt er að láta auðæfi

hverfa. Peningar eru alltaf á einhvern hátt

rekjanlegir, skilja eftir sig slóð, jafnvel þó

að þeir séu faldir með keðju eignarhalds-

félaga. Annað gildir hins vegar um gull og

demanta; það má láta helvíti mikið magn

af því hverfa sporlaust ? til dæmis í

bankahólfi í Sviss.? 

Ekki flogið með einkaþotu

? Þú gefur lesendum innsýn í lífsstíl út-

rásarvíkinga, nokkuð sem þú hlýtur að

hafa fengið veður af sem fréttastjóri und-

anfarin ár? 

?Já, ég geri það, að svo miklu leyti sem

ég get það, því ég hef eingöngu fylgst með

úr ákveðinni fjarlægð; ég hef ekki flogið

með einkaþotu, setið í snekkjupartíum

eða gist á fimm stjörnu hótelum. Ég hef

aldrei farið í slíkar ferðir og því ekki upp-

lifað þetta sjálfur. Og þetta er auðvitað

skáldsaga, fólk má ekki gleyma því, ekki

sagnfræðileg heimild um þennan tíma. En

sagan veitir hins vegar ákveðna innsýn.

Það er algjörlega á hreinu að lífið sem lýst

er í þessari bók gefur ákveðna hugmynd

um þennan heim ? við sjáum það á frétt-

um og fleiru. Kannski er kafað dýpra ofan

í það, þegar því er lýst í smáatriðum

hversu langt menn voru tilbúnir að ganga

í tippakeppninni. Þegar ég skrifaði bók-

ina, þá kafaði ég ofan í hvað ræki þá áfram

þessa menn og einhvern veginn fannst

mér samnefnari vera þörfin fyrir að sanna

sig, og þá ekki endilega fyrir sjálfum sér,

frekar fyrir öðrum.? 

? Tónninn er gefinn strax á fyrstu síðu

þegar Steinn Þorri skilur eftir miða til for-

eldra sinna. 

?Já, og útrásarvíkingar eru ekki frá-

brugðnir öðrum að þessu leyti. Það er ekki

eins og vera rauðhærður eða örvhentur að

vera útrásarvíkingur. Öllum líður illa ef

þeir standa sig ekki og það finnst öllum

leiðinlegt að bregðast foreldrum sínum.

En mér sýnist á öllu, að það hafi verið

minnimáttarkennd sem dreif þá áfram og

þörfin fyrir að sýna öðrum hversu langt

þeir gætu komist.? 

? Það gefur líka ákveðna innsýn þegar

þú lýsir vinnubrögðum á Dagblaðinu, þar

sem allt er lagt upp úr sterkri forsíðu?

?Ætli Dagblaðið flokkist ekki undir að

vera ?tabloid?, og það er bara eitt sem slík

blöð snúast um, það er að selja og til þess

þurfa þau að hafa ?djúsí? efni á forsíðu.

Þeir eiga það sammerkt, sem vinna á

þessum blöðum, að vera tilbúnir að gera

helvíti margt til að ná í það sem þarf til að

selja blaðið. Enda átta þeir sig á því að ef

blaðið selst ekki, þá eru þeir fljótlega at-

vinnulausir. 

Og því miður er því þannig farið á Ís-

landi, að fólk kaupir ekki gleði og afrek,

heldur eymd og volæði. Ef þú stingur upp

á viðmælanda á slíku blaði, þá ertu spurð-

ur: Já, hefur hann fengið krabbamein?

Hefur hann lent í skilnaði? Er konan hans

veik? 

Það er hollt fyrir alla að kynnast þessum

geira, en ég held það sé ekkert sérlega

hollt að ílengjast þar, af því að þá tapast

samúðin fyrir fólki.? 

Stíg ekki í predikunarstól

? Sagan veitir líka innsýn í vinnubrögð

lögreglunnar. 

?Ég fékk ótrúlega góðar móttökur hjá

lögreglunni, sérstaklega Ragnari Jónssyni

og Björgvini Sigurðssyni í rannsóknar-

deildinni. Ragnar er örugglega færasti

blóðferlasérfræðingur og vettvangsrann-

sóknarmaður á Íslandi og Björgvin er

DNA-sérfræðingur. Þeir eru ævintýralega

klárir í því sem þeir fást við og voru boðn-

ir og búnir að hjálpa mér, sem gerir það að

verkum að sú hlið sögunnar er vonandi

eins trúverðug og kostur er. Ég hafði ekki

hugmynd um hvað myndi gerast þegar

einhver væri stunginn með hníf í magann,

hvert blóðið færi, hvernig sárið liti út,

hvar mætti finna DNA, hvert sýnið er sent

og hvað tekur langan tíma að fá nið-

urstöðu. Þannig að þeirra hjálp var ómet-

anleg.? 

Græðgi og 

siðblinda

Martröð millanna nefnist fyrsta skáldsaga Ósk-

ars Hrafns Þorvaldssonar, sem kemur út á

fimmtudag hjá Forlaginu. Eins og titillinn ber

með sér er þetta glæpasaga, sem skírskotar til ís-

lensks veruleika.

Pétur Blöndal pebl@mbl.is

Óskar Hrafn segir að það

sé ekki eins og að vera

rauðhærður eða örvhentur

að vera útrásarvíkingur. 

?Þú lýsir því á einum stað í bókinni að eig-

andinn hringir í ritstjóra Dagblaðsins til að

hafa áhrif, en fær það óþvegið. Byggirðu það

á eigin reynslu sem fréttastjóri? 

?Ég hef verið alveg óhræddur við að við-

urkenna það, að Jón Ásgeir Jóhannesson

hringdi í mig, eins og fjölmargir aðrir sem

ekki voru ánægðir með fréttaflutninginn. Ég

held að allir fréttamenn hafi fengið slík sím-

töl. Það sem gerði þetta flóknara í tilfelli

Jóns Ásgeirs er að hann var eigandi fyrirtæk-

isins. Ég lét það ekki trufla mig, en að ein-

hverju leyti er það samt óþægileg staða,

bæði fyrir fréttastjórann og þann sem stýrir

miðlinum, en líka fyrir eigandann. Ef ég hefði

unnið á kerru í Bónus og talað illa um eig-

andann eða komið honum illa, þá hefði ég

verið fljótur að fjúka. En vandamálið sem all-

ir eigendur fjölmiðla standa frammi fyrir er

að þetta er eina tegundin af fyrirtækjum, þar

sem þeir eiga erfitt með að reka þá sem

þeim er illa við. Og það skapast vandamál ef

eigendurnir telja sig eiga eitthvað inni hjá

starfsmönnum vegna að þeir hafi lagt pen-

inga af mörkum til að halda lífi í fjölmiðl-

inum, það sé þeim að þakka að fólkið hafi

vinnu. Það gengur ekki upp í fjölmiðlafyr-

irtæki. Kannski gengur það upp í smásölu-

eða fjármálafyrirtækjum ?? 

Hann hristir höfuðið. 

?Nei, reyndar er það ekki gott dæmi. Það

gengur ekki heldur upp þar. Auðvitað er það

óþægilegt ef menn eru áberandi í þjóðfélag-

inu, berjast á mörgum vígstöðvum, og eiga

fjölmiðla. Ég held að það fari illa saman.

Reynslan sýnir það.? 

? Það skapar alltaf tortryggni? 

?Já, það gerir það. Það þýðir að hlutleysi

þitt er aldrei hafið yfir allan vafa. Ef fluttar

eru tíu neikvæðar fréttir af eigandanum og

svo kemur ein jákvæð, þá er verið að ganga

erinda hans. Á endanum er það það eina

sem maður getur gert, að vera trúr sjálfum

sér og hafa pung til að birta það sem eru

fréttir, hvort sem það kemur eigandanum vel

eða illa. Að láta sig hafa það, að eiga yfir

höfði sér skammir eigandans eða hælbít-

anna sem telja þig ganga erinda hans.?

? Svo freistar það eflaust einhverra að

láta bara undan kröfum eigandans, sem

sendir peningaumslag í hverjum mánuði? 

?Já, það getur verið að það sé freistandi,

en fyrir mér var það aldrei kostur. Eflaust

eiga einhverjir bágt með að trúa því, en fyrir

mér snerist þetta bara um einn hlut, það var

að koma heim og geta horfst í augu við sjálf-

an mig í speglinum með hreina samvisku.

Og hún fæst bara með því að gera það sem

hjartað býður manni og láta ekki stjórnast af

neinu nema sínu eigin fréttamati. En sjálf-

sagt hefði lífið verið auðveldara ef maður

hefði einhvern tíma látið að stjórn.? 

Hann velur orðin vandlega. 

?En samt verður að koma fram, að það

reyndi aldrei neinn að stoppa frétt sem við

fluttum. Menn höfðu ólíkar skoðanir á því

hvað teldist fréttnæmt, en þannig er það oft

þegar eitthvað gerist sem stendur fólki

nærri. Og víst gat blásið hressilega eftir

fréttir!? 

? Er lífið þægilegra á Fréttatímanum? 

?Já, já, það er þægilegra. Það er þrúgandi

að lifa í þannig umhverfi, að hlutleysi þitt sé

ekki hafið yfir allan vafa. Það er erfitt og lýj-

andi fyrir menn sem eru heiðarlegir í því sem

þeir fást við. Þannig að það er léttir að vera í

þeirri stöðu, að eigandinn sé ekki alltumlykj-

andi ? það er alveg klárt mál.? 

Gat blásið hressilega eftir fréttir

					
Fela smįmyndir
Blašsķša 1
Blašsķša 1
Blašsķša 2
Blašsķša 2
Blašsķša 3
Blašsķša 3
Blašsķša 4
Blašsķša 4
Blašsķša 5
Blašsķša 5
Blašsķša 6
Blašsķša 6
Blašsķša 7
Blašsķša 7
Blašsķša 8
Blašsķša 8
Blašsķša 9
Blašsķša 9
Blašsķša 10
Blašsķša 10
Blašsķša 11
Blašsķša 11
Blašsķša 12
Blašsķša 12
Blašsķša 13
Blašsķša 13
Blašsķša 14
Blašsķša 14
Blašsķša 15
Blašsķša 15
Blašsķša 16
Blašsķša 16
Blašsķša 17
Blašsķša 17
Blašsķša 18
Blašsķša 18
Blašsķša 19
Blašsķša 19
Blašsķša 20
Blašsķša 20
Blašsķša 21
Blašsķša 21
Blašsķša 22
Blašsķša 22
Blašsķša 23
Blašsķša 23
Blašsķša 24
Blašsķša 24
Blašsķša 25
Blašsķša 25
Blašsķša 26
Blašsķša 26
Blašsķša 27
Blašsķša 27
Blašsķša 28
Blašsķša 28
Blašsķša 29
Blašsķša 29
Blašsķša 30
Blašsķša 30
Blašsķša 31
Blašsķša 31
Blašsķša 32
Blašsķša 32
Blašsķša 33
Blašsķša 33
Blašsķša 34
Blašsķša 34
Blašsķša 35
Blašsķša 35
Blašsķša 36
Blašsķša 36
Blašsķša 37
Blašsķša 37
Blašsķša 38
Blašsķša 38
Blašsķša 39
Blašsķša 39
Blašsķša 40
Blašsķša 40
Blašsķša 41
Blašsķša 41
Blašsķša 42
Blašsķša 42
Blašsķša 43
Blašsķša 43
Blašsķša 44
Blašsķša 44
Blašsķša 45
Blašsķša 45
Blašsķša 46
Blašsķša 46
Blašsķša 47
Blašsķša 47
Blašsķša 48
Blašsķša 48
Blašsķša 49
Blašsķša 49
Blašsķša 50
Blašsķša 50
Blašsķša 51
Blašsķša 51
Blašsķša 52
Blašsķša 52
Blašsķša 53
Blašsķša 53
Blašsķša 54
Blašsķša 54
Blašsķša 55
Blašsķša 55
Blašsķša 56
Blašsķša 56