Tķmarit.is
Leita | Titlar | Greinar | Um vefinn | Algengar spurningar |
skrį inn | Íslenska | Føroyskt | Kalaallisut | Dansk | English |

Tķminn

og  
S M Þ M F F L
. 1 2 3 4 5 6
7 8 9 10 11 12 13
14 15 16 17 18 19 20
21 22 23 24 25 26 27
28 29 30 31 . . .
PDF  | HQ_PDF  | JPG  | TXT  |
Skoša ķ nżjum glugga:
PDF  | HQ_PDF  | JPG  | TXT  |



Ašlaga hęš


Vafrinn žinn styšur ekki PDF skjöl
Smelltu hér til aš skoša blašsķšuna sem JPG
Tķminn

						Dánarminning:
Jón Kjartansson
sýslumaður
Hann andaðist hér í Reykjavík
ag kvöldi fains 6. október.
Jón var fæddur að Skál á Síðu
hinn 20. júlí 1893, sonur Kjart-
ans bónda þar Ólafssonar alþing
ismanns á Höfðabrekku og Oddnýj
ar konu hans, Runólfsdóttur hrepp
stjóra í Holti á Síðu.
Foreldra sína missti Jón ung-
ur, en ólst síðan upp á hinu lands
kunna höfðingssetri, Suður-Vík í
Mýrdal, hjá Matthildi föðursystur
sinni og Halldóri Jónssyni bónda
og kauþmanni, manni hennar.
Stúdentsprófi lauk Jón 1915, og
lögfræðiprófi 1919. Varð þá full-
trúi lögreglustjórans í Reykjavík
Jóns Hermannssonar, sem áður
hafði verið starfsmaður á íslenzku
stjórnarskrifstofunni í K.'höfn
og einn þriggja fyrstu skrifstofu-
stjóranna eftir að stjórnin flutt-
ist inn í landið. Fulltrúastarfi
þessu gegndi Jón Kjartansson til
hausts 1923, en þá mun hafa sam-
izt um að hann yrði annar af
tveim aðalritstjórum Morgunblaðs
ins og ísafoldar, en við því hlut-
skipti tók Jón Kjartansson hinn
1. apríl 1924. Blaðamennska varð
síð'an hans aðalstarf, þar til hanri
varð sýslumaður Skaftfellinga
hinn 1. júlí 1947, en því starfi
gegndi Jón til dánardægurs.
Þingmaður   Vestur-Skaftfellinga
var Jón Kjartansson,  1923-1927  SJ^™*™. l Skaftfellinga
brögð sem nefnd eiu því nafni!
Kannske er mannlífið eins konar
manntafl!
Hver veit nema við Jón Kjartans
son, sem lengi þöfum átt sam-
starf, eigum eftir að mætast á enn
nýju taflborði! Yrði það fagnað-
arfundur.
Guðbrandur Magnússon.
I dag verður til moldar borinn
í Vík í Mýrdal Jón  Kjartansson,
en
samt Valtý Stefánssyni. Gegndi
hann því starfi fram til ársins
1947, er hann var skipaður sýslu-
maður í Skaftafellssýslum með
aðserri í Vík í Mýrdal. Því em-
bætti þjónaði hann til dauðadags.
Jón Kjartansson varð þingmað
ur Vestur-Skaftfellinga árin 1923
til 1927 og aftur 1953 til 1959.
Auk þess sat hann öðrum þræði
á Alþingi á yfirstandandi kjör-
tímabili sem fyrsti varaþingmaður
Suðurlandskjördæmis og sem ann
ar landskjörinn varaþingmaður
Sjálfstæðisflokksins. Jón Kjart-
ansson gegndi ýmsum öðrum op-
inberum störfum, m. a. var hann
annar aðalendurskoðandi Lands-
banka íslands frá árinu 1934 til
dánardægurs.
Jón Kjartansson kvæntist Ásu
Sigurðardóttur Briem, póstmeist-
ara í Reykjavík, 22. júní 1924,
hinni mætustu konu. Áttu þau
þrjú börn, tvær dætur og einn
son, sem öll eru á lífi. Dæturnar
giftar í Reykjavík og Sigurður
fulltrúi við sýslumannsembættið
í Vík.
Síðari kona Jóns er Vilborg
Stefánsdóttir frá Litla Hvammi í
Mýrdal, sem lifir mann sinn. Áttu
þau eina dóttur.
—O—
Jón     Kjartansson     var    glæsi-
og naut þar óefað að miklu leyti inna garpa, og aldrei get ég fel
sinna      fóstur.'oreldra,      samfarí mig við þá hugsun, að Jón Kjar
glæsimeanskunm.    Sín    beztu    ár  ansson hafi í sínu innsta eðli ve;
lenti    hann    í    erilsömu    vafstri, \ ið    fylgjandi ¦ þeirri    skipan,    a'i
blaðamennsku    og    stjórnmála    í leggja niður sitt gamla og á ýms-
Reykjavik,  er  ég  dreg  í  efa,  að j an hátt fornfræga kjördæmi, þótt
hafi   að  öllu   leyti   fallið   honum, hann    af    flokkslegum    ástæðum
vel í geð. Að vísu lifði hann þar | legði þar til lig sitt á úrslitastund,
margar   glæstar   stundir,   þó   án  kjördæmi,   sem   um   aldir   hefur
varanlegrar  hamingju.                      alið og átt þjóðskörunga, er verið
Eftir að Jón Kjartansson varð j hafa á ýmsum tímum í forystu-
sýslumaður í Vík, mun hann hafa sveit íslenzkra afreksmanna.
fundið sig heima. Það er víst, að Jón Kjartansson var geðþekkur
hann var Skaftfellingur í hugs- sýslunefndaroddviti. Við, sem
un og vildi héraði sínu vel Átti störfuðum með honum í sýslu-
hann þar margt traustra vina, nefnd, mættum hjá honum, venju-
enda frændmargur j héraðinu, legast, skilningi og samvinnulip-
ljúfur í allri umgengni, en þéttur j urð,   þökkum   honum   margar   á-
og 1953—1959. A yfirstandandi
kjörtímabilí átti Jón einnig setu
á Alþingi, ýmist sem fyrsti vara-
þingmaður hins nýja Suðurlands-
kjördæmis, eða sem 2. landskjör-
inn varaþingmaður Sjálfstæðis-
flokksins.
Jón Kjartansson var tvíkvænt-
ur. Fyrri kona hans var Ása Sig-
urðardóttir           aðalpóstmeistara
Briem. Þau Jón og Ása eignuðust
þrjú börn, Sigurð Briem lög-
fræðing, Guðrúnu og Höllu Odd-
nýju, báðar giftar konur hér í
Reykjavík. Frú Ása lézt 2. nóv.
1947.
Síðari kona Jóns er Vilborg
Stefánsdóttir frá Litla Hvammi í
Mýrdal. Þau eiga eina dóttur, Sól-
rúnu, 7 ára, en' stjúpdóttir Jóns,
hann andaðist í Landsspítalanum I menni, íturvaxinn með yfirbragðs
hinn 6. þ.m. Með honum hverfur
af sjónarsviðinu landskunnur em-
bættis- og stjórnmálamaður og
einn af þeim glæsilegustu mönn-
um, er í æsku settu svip sinn á
þorpið Vík í Mýrdal í upphafi
þessarar aldar, en segja má, að
það hafi þá verið í sköpun.
Jón Kjartansson var fæddur að
Skál í Síðu, 20. júlí 1893, sonur
hjónanna Kjartans Ólafssonar
bónda þar, Pálssonar á Höfða-
brekku og Oddnýjar Runólfsdótt-
ur, Jónssonar bónda í Holti á
Síðu, en að þeim standa víðkunn-
ar ættir úr Skaftárþingi. Kornung
ur fluttist Jón að Suður-Vík í
Mýrdal til Halldórs Jónssonar,
kaupmanns  og   Matthildar   Ólafs-
sem hann gekk j föðurstað, heit'-!dóttur'   semu ólu   hann   UPP   sem
ir Steinunn Helga.                           I !.æn. hann  beirra..^ barn'  en
Jón Kjartansson var í hópi okk
ar, sem lifði tvenna tímana. Sjálf-
ar miðaldarirnar lifðu fram á okk-
ar ævi og þá hvað ósnortnastar þar
sem samgöngurnar voru erfiðastar
tii sjós og lands. En Jón naut þá
þeirrar hamingju að eiga þátt í
hinni miklu stökkbreytingu sem nú
er orðin í íífi þjóðarinnar, bæði
sem annar aðalritstjóri aðalmál-
gagns annars stærsta stjórnmála-
flokksins sem upp reis, þegar þar
kom, að ínnanlandsmálin væru
sett í öndvegi. Einnig hlaut hann
það hlutskipti tvívegis að verða
einn af goðorðsmönnum á þingi
þjóðarinnar þessa söguríka tíma-
bils. Hann varð sýslumaður Skaft-
fellinga 1947 og síðan. Endurskoð-
andi Landsbankans síðan 1934.
Jón Kjartansson var góður
drengur og glæsimenni. Hin síð'ari
ár átti hann við vanheilsu að stríða
sem menn til skamms tíma stóðu
varnarlausir gegn. En læknavís-
indin hafa einnig þar fundið
nokkra mótvörn, og var Jón Kjart-
ansson einn hinna fyrstu sem fékk
notið þessa sigurs læknavísind-
anna og framlengdi það líf þessa
mæta manns um ófá ár.
Máltæki segir „að enginn ráði
sínum næturstað". Og víst er um
það, að engu er líkara, en að við
mennirnir séum eins og á tafl-
borði  og   þá   fjarstýrðir!      Enda
Matthildur var föðursystir hans
Jón komst fljótt til góðs þroska,
varð óvenju fríður sínum, glað-
sinna og góður félagi. Á unglings
árum vandist hann við margs kon
ar almenn störf, sém voru á þeim
árum í Suður-Vik mjög fjölþætt.
Stundaður var sjór, sóttur fugl í
björg, rekinn stórbrotinn búskap
ur á þeirrar tíðar vísu og auk þess
stór verzlun. Öllu þessu kynntist
Jón af eigin raun, sem var mjög
þroskandi fyrir ungan mann, sem
þá einnig var í góðum félagsskap
barna Halldórs og Matthildar, er
voru á líku aldurs- og þroskastigi.
Jón var settur til mennta, fyrst
í Gagnfræðaskóla Akureyrar og
síðar í Menntaskólann \ Reykja-
vík, en þaðan lauk hann stúdents-
prófi árið 1915. Nam síðan lög-
fræði og lauk prófi frá Háskóla
íslands 16. júní 1919. Á námsárun
um vann hann jafnan á sumrin í
Suður-Vik. Á þessum árum tókst
með okkur Jóni góð vinátta. Man
ég eftir atvikum frá þeim tíma.
er sýndu drengskap hans og hug-
arhlýju. Hélzt þessi vinátta okk
ar á milli alla tíð síðan, enda þótt
við síðar á ævinni ættum eftir að
standa á öndverðum meiði í stjórn
málaerjum.
Að háskólanámi loknu fluttist
Jón frá Suður-Vík og gerðist full
mikið andlitsfall, mótað sterkum
svip sinna forvera í Vestúr-Skafta
fellssýslu. Glaður og reifur í hóp,
með sterka persónutöfra og naut
líðandi stundar. Frama og mann
virðingar   öðlaðist   haiitíu^enttriaf]rklbrdæmi, svo sem margra geng-
fyrir, ef því var að skipta. Varla
verður hann talinn til skörunga
í embættisrekstri, en farnaðist þó
vel. Sem þingmaður vann hann
drengilega að framfaramálum hér
aðsins og kom mörgu þörfu máli
ýmist áleiðis eða í höfn. í lands-
málum fylgdi hann fast forustu
Sj álf s' æðisf lokksins
Baráttan um þingsætið í Vestur-
Skaftafellssýslu var löngum hörð
og tvísýn. Veitti þar ýmsum bet-
ur. Áhugi fólksins þar á stj.órn-
málum var mikill, en þó munu
persónuleg viðhorf til frambjóð-
enda oft hafa ráðið úrslitum, en
þeirra naut Jón Kjartansson í
ríkum mæli. Eg tel viðeigandi að
minnast þess hér, að eftir að hin
nýja skipan í kjördæmamálunum,
sem nú er orðin að veruleika, er
komin á, munu Vestur-Skaftfell-
ingar sakna sinnar fornu, póli-
tísku vígstöðu, því lífi og fjöri,
er þeim átökum var samfara, og
þeirri miklu athygli, sem alþjóð
jafnan veitti þeirri vjðureign,
enda mun hin skaftfellska byggð
á þessu sviði að verulegu leyti
tapa sinni fornu reisn. — Jón
Kjartansson verður vissulega einn
þeirra, er nefndur verður, þegar
minnzt verður hinna andlega
vígdjörfu daga j Vestur-Skaftafells
sýslu,   meðan   hún   var   sérstakt
nægjulegar samverustundir á
þeim fundum, bæði í starfi og á
heimili hans í góðum fagnaði.
Eg, sem þessar línur rita, vil
þakka Jóni Kjartanssyni kynnin
á genginni tíð. Eg átti við hann
margháttuð samskipti fyrr og síð-
ar, var með honum í mörg ár í
yfirskattanefnd og sýslunefnd auk
annarra starfa. Var hann þar
hvort tveggja mildur og ljúfur fé-
lagi og hollur ráðgjafi. Hann var
á margan hátt eftirtektarverður
maður, tryggur j lund og hjálp-
samur. Á síðustu árum átti hann
við vanheilsu að stríða, sem hann
bar með karlmennsku.
Jón Kjartansson var vissulega
barn síns tíma. Skoðanir hans
voru fastofnar af ævilöngu þjarki
stjórnmála, sem vissulega setja
svip sinn á athafnir þeirra, er
hin kalda nepja, oft óvæginnar
og kaldrifjaðrar flokkshyggju,
leikur um. Á bak við leynist hinn
persónulegi kjarni, sem einn
stendur eftir og ríkir í lokin, skír
og hreinn fyrir hugskotssjónum
ástvina, ættmenna og vina, sem
hér skulu færðar mínar innileg-
ustu  samúðarkveðjur.
Megi hin tigna ró og fagri fjalla
hringur' þinna æskuheima vaka
yfir þínu hiuzta beði til efsta
dags. — Friður sé með þér.
Óskar Jó.nsson.
Minningarorð:
Jakob Jakobsson
loftskeytamaður
í dag er til grafar borinn
Jakob Jakobsson, loftskeytamaður.
Öllum, er hann þekktu, er fráfall
hans mikill harmdauði, bæði
vegna þeirra mannkosta, sem hann
var ríkulega gæddur, pg samferða-
n;enn hans nutu, og eins vegna
þeirra hæfileika til starfs og sköp-
unar, sem hann bjó yfir og birtust
ævinlega í verkum hans.
Það er fágæt list að lifa lífinu
svo hnökralaust í sambýli og sam
í,tarfi við margt fólk, að verða
öllum hugljúíi, leggja gott til
allra mála, skilja hismið frá kjarn
anum öllum að sársaukalausu, en
sveigja þó ekki frá því sem rétt
cg satt getur talizt.
Slíkur verður dómur samfylgd-
armanna Jakobs sáluga um líf
hans.
Hann var fæddur á ísafirði 2
september 1924. Foreldrar hans
voru Þórdís Guðjónsdóttir og
Jakob Kristmundsson. Hann var
yngstur af fjórum börnum þeirra
hjóna. Á fyrsta aldursári Jakobs
drukknaði faðii hans úti fyrir
Vestfjörðum   og   tóku   þá   hjónin
I til hans frá grönnum og samborg-
urum á sama hátt og hann bar vel-
' vildarhug til annarra manna.
Jakob   heitinn   var   mjög   list-
i hneigður og ól löngun til að sinna
J listrænum   hugðarefnum,   en  um-
| hyggja   hans   fyrir   hinni   ungu
! konu  sinni, Kristínu Maríu Krist-
| ínsdóttur,    og    þremur    börnum
i þeirra,  Guðbjörgu  Jónu,  13  ára,
Þórði, 8 ára og Jóni Kristni, 3ja
ára, sat í fyiirrúmi fyrir öllu'Bðru,
og var það bæði metið óg þakkað
aí fjölskyldu hans með ástúð og
virðingu
Jakób andaðist eftir stutt veik-
ndaskeið á bezta aldri.
Samborgarar,      samstarfsmenn,
vinir   og   venzlafólk   hans   kveðja
ltstarskólann   og    Loftskeytaskól- j hann í dag hinztu kveðju og votta
ann,     og  lauk   :  þessum   skólum | ekkju  hans,   börnum,     og öðrum
námi  sínu  með  mikilli  prýði.  Á j hans nánustu, dýpstu samúð.
Sigurjón Davíðsson.
sama   ari,   1948,   að   Jakob   lauk
námi  í Loftskeytaskólanum, réðst      ______
hann    á    Vcðurs'ofir   íslands,    en; íji:i,,«   inalhil^aXaii
hugur hans stefndi að enn meiri J «0,Ur   malftlkaOar
og   fjölbreyttati   starfsleikni      og : á   S6lfOSSÍ
hæfni. Árið  1950 hóf hann  starf \ ÓJ-Selfossi,   12.  okt
við flugvélaþjónustuna í Guftinesi
Gu'ðbjörg   Torfadóttir   og   Þórður! ög starfaði þai óslitið undanfarin
Guðmundsson   hann   í   fóstur   og   &1                             ¦
gengu honum  i foreldra stað.
Á ísafirði dvaldi Jakob til sex
t.án ára aldurs, lauk þar gagnfræð;)
námi. en fluttist þá til Reykjavik
ui til móður sinnar og systkina
Ótrauður
trúi     hjá     lögreglustjóranum     í' mennta sig, eftir því sem efni ;>?
Keykjavík.   Árið  1924  réðst  hann   sstæður leyfðu. Hann gekk í Sam
sjálfir komnir á lag með  vinnu-  sem   ritstjóri   Morgunblaðsins   á-1 vinunskólann, Handíða- og mynd
8
Samstarfsmenn Jakobs kynnt-
ust, í daglegri umgengni við hann,
'gætum starfshæfileikum hans,
aóðgirni og lctta skaplyndi. og í
Kópavogi, þar sem hann reisti
hélt Jakob áfram aS sér hús og heimili að Kópavogs-
!>raut 11, oar heimilj hans vott
um frábærá ujnöhnun og snyrti klöppin er orðin
mennsku. Þar andað: einnig hlýtt heit.
Hér er farið að malbika götur
og var byrjað að malbika Selfoss
veg á þriðjudaginn. Ætlunin er
að malbika hann a.m.k. aástur að
brú.
Þá er hér verið að borp fflir
hcitu vatni vestan árinnnr o? cr
notaður höggbor. Hanrj er nú kúía
inn um 40 metra niður í kiSþpí-'.'a.
Ekkert vatn er enn koaiiS. en
45—50   'itiga
f  TÍMIK N, ÞriíSjudaíPnriKji 1«. »t<, JW?. —
					
Fela smįmyndir
Blašsķša 1
Blašsķša 1
Blašsķša 2
Blašsķša 2
Blašsķša 3
Blašsķša 3
Blašsķša 4
Blašsķša 4
Blašsķša 5
Blašsķša 5
Blašsķša 6
Blašsķša 6
Blašsķša 7
Blašsķša 7
Blašsķša 8
Blašsķša 8
Blašsķša 9
Blašsķša 9
Blašsķša 10
Blašsķša 10
Blašsķša 11
Blašsķša 11
Blašsķša 12
Blašsķša 12
Blašsķša 13
Blašsķša 13
Blašsķša 14
Blašsķša 14
Blašsķša 15
Blašsķša 15
Blašsķša 16
Blašsķša 16