Tķmarit.is
Leita | Titlar | Greinar | Um vefinn | Algengar spurningar |
skrį inn | Íslenska | Føroyskt | Kalaallisut | Dansk | English |

Morgunblašiš

og  
S M Þ M F F L
. . . . . . 1
2 3 4 5 6 7 8
9 10 11 12 13 14 15
16 17 18 19 20 21 22
23 24 25 26 27 28 29
30 . . . . . .
PDF  | HQ_PDF  | JPG  | TXT  |
Skoša ķ nżjum glugga:
PDF  | HQ_PDF  | JPG  | TXT  |



Ašlaga hęš


Vafrinn žinn styšur ekki PDF skjöl
Smelltu hér til aš skoša blašsķšuna sem JPG
Morgunblašiš

						I»riðjudag
¦
J        4.
sept.   1917
ADIÐ
4. árgangr
30Í.
iðlublað
Ritstjórrsarsimi nr.   500
Rttstjóri:    Vilhjálmnr Frn«en
ls^fold^tprer»tSTtii"|9
Afgrdðsjnsimi nr.   500
Gamla Bio
Saga
Lsdas fögru.
Nútiðarsjónleikur í 3 þattum,
leikinn í fegurstu héruðum ítalía
og á hæðstn tindum A'psfjalla.
Aðalhlutv. leikur ein af
beztu   kvikmyrdakonum   Itala
Frk.'Loda Gys.
Saga Ledas fögru er áhrifamikil
og afarspennandi, og hefir fengið
mikið loí í blöðum erlendis.
Erl símfregnir.
Frá fréttaritara ísafoldar og Morgunbl.
K.höfn 2. sept.
I Rússlandi heflr verið
skipað einvaldsráðuneyti i
stað stjórnarráðuneytis.
Engar fiéttir komið frá
Finnlandi.
Austurríkismenn halda
pví fram að áhlsup ítala
hafi mishepnast.
Hverabfikuoin.
A bæjarstjórnarfundi i vetur var
það samþykt að veita Gnttormi
jónssyni rooo kr. — eitt þusund
krónur — úr bæjarsjóði, til þess að
gera tilraunir með hverabökun brauða
í Laugunum hérna. Borgarstjóra
var falið að sjá um framkvæmdir
Þegar tillaga þessi var samþykt
var hér harðæri mikið og ilt til
brauða. Má vera að það hafi haft
áhrif á bæjarstjómina, því að málið
sofnáði með sumarhitanum.
Flestir hafa þó séð að hér er stór-
mál fyrir þennan bæ á döfinni.
Menn hafa brotið heilann um það
langa lengi, hvernig Laugarnar yrðu
bezt hagnýttar,^ eða jarðhitinn sem
þar er. Sumir hafa viljað nota þær
til hita í hiisum í bænum og lengi
hafa þær verið notaðar til þvotta.
En þegar Guttormur kom fram með
sina tiilögu um það, að nota jarð-
hitann til brauðbaksturs, þá fanst
flestum það happaráð. Með því móti
mátti nota Laugarnartil þrens í senn:
hitunar i sundlauginni, til þvotta og
'til brauðabaksturs. Þvi að bökunin
átti eigi að spilla Laugunum
;iHitann   átti   að eins að nota meira
Langardiginn 8. sept.   •
Vetrarhattar til sýn's og sölu, fekiB á móti pöntunum eftir þann tíma.
Hatíabúðin ASaístræti 6.
Horra Reyni Gíslasyni er hérmeð faiið að ná saman luðrum
bæjarirs og öðrum áhöldom, sem bærinn á oe hefir haft tTtNtfnott fyrir
lúðraftokk.
Hver tá,  sem kann r.ð hafa eitthvað af tækjutn þessum undir hönd-
um, er því beðinn að afhendi þau he.ra Reyni Gíslasyni.
Borgarstjórinn í Reykjavík,  3. sept.  1917.
H. Zimseti,
heldur en áður. Og á þeim kulda-
dögum sem þá voru, þótti mönnum
það góð tilhugsun, að jarðhitinn
væri notaður meira heldur en áður.
Nú ber þess að gæta, að það
er algerlega órannsakað mál, hve
mikill jarðhitinn er þarna. Það
virðist almenn skoðun, að hitinn
stafi frá vatninu — þarna sé nokk-
urs konar golfstraumur og lengra
en vatnið hrekkur verði hiti eigi
framleiddur. Menn hugsa sjaldnast
um það^ hvar vatnið hitnar, eða
hvernig það hitnar. Því að þetta
heita vatn er ekki annað en si^vatn
úr holtunum þama umhverfis, og
mundi vera kaldavermsia ef það
hitti eigi á jarðhita á ieiö sinni.
}arðmyndun ræður því, hvað vatn
getut sigið langt niður. En fram-
rásar leitar það, þegar það kebst
eigi dýpra. Þetta er lögmál sem
eigi verður hrakið. En stcndum
hittir vatnið líka fyrir svo mikinn
jarðhita, að það leysistupp og verð-
ur að gufu. Verður það þá mörg-
um sinnum fyrirferðarmeira og ieit-
ar þangað sem minst er fyrirstaðan,
því að það verður svo iétt, að að-
dráttarafl jarðar hefir mjög lítil áhrif
á það. En fyrirstaðan verður jafn-
an minni upp úr jörðu og af því
stafa líka goshverir.
Laugar og hverir eiga þvi sam-
merkt að þessu leyti, en munurinn
á þeim stafar að eins af því, hvað
djúpt er á jarðhitanum og hve hratt
jörðin gleypir vatnið.
Hér er vatnsrenslið hægfara, en á
einhverjum gtað kemst það svo langt
niður, að það leysist upp og verður
að gufu. Hitt er ósennilegra, að
það hitti fyrir jarðiög, sern eru svo
þétt, að vatn komist eigi í gegnum
þau, og svo heit, að þm hiti vatnið
alt að suðu. (í iaugunum hefir ver-
ið mældur 80—90 stiga hiti). Sé
hin síðari áætlun rétt, þá mætti eigi
vera nema örgrunnt á þessu heita
lagi, þvi að vatnið kólnar fljótt aft-
ur. En því miður er nú líklega
dýpra á jarðhitanum en svo.
Þeir sem þekkja gufukraftinn að
einhverju, og það eru líklega flestir
hér í bæ, hafa nokkra hugmynd um
útþenslu vatns við hita. Þvir skilja
það þá líka, að filli vatu á glóandi
stein, brennur minstur hluti þess.
Það uppieysist og verður að gufu,
og hún leitar framrásar þar sem
minst er fyrirstaðan, eins og sagt var
áðan.
Hugsi menn sér nú, að jarðlögin
séu hér svo lau>, að vatn komist
alla leið þangað er biáðið grjót vell-
ur, þá þarf að athuga tvent: Vatnið
kemst aldrei lengra heldur en þang-
að sem er ico stiga hiti, því að þar
uppleysist það, og það er minstur
hloti vátnsins sem þangað kemst,
vegna þess að gufan spyrnir því
frá jafnframt. Og hún hrindir vatn
inu upp svo beint, að maður
getur búist við því að skamt sé milh
nppsprettunnar og gigs þess, þar er
er vatöið hitnar.
Að þessu athuguða sjáum við það,
að skamt er niður að meiri hita
heldur en er 1 Laugavatninu. Hitt
skiljum við lík?, að sé köldu vatni
hamlað frá því að renna í heitt vatn,
þá kólnar það seint. Nú má gera
ráð fyrir þvi, að heita vatnið hafi
tekið nokkra hliðarrás þarna, áður
en það nær nð komast á yfirborð
jarðar, og verður þá skemst niður á
jarðhitann fyrir ofan Laugarnar eða
öðru hvorum megin við þær. Og
enginn efi er á því að sá hiti er
nógu mikiil til bess að hægt sé að
baka við hann brauð og þótt meira
væri. Reykjavík hefir enn eigi séð
hvern fjársjóð hún á þar sem Laug-
arnar eru.
En sleppum nú þvi að menn leiti
hitagígsins nú þegar. Tökum aðeins
þann hita sem til er. Enginn efi er
á því, að auka má hann með sára-
litlum kostnaði. Ekki þatf t. d. ann-
að heldur en köldu vatni sé vamað
þess að renna saman við heita vatn-
ið. Væri hlaðinn múrveggur um-
hverfis Laugarnar efst og sigvatni
úr hæðunum þar umhverfis varnað
þess að koma saman við heita vatn-
ið, [þájmætti fá heitara vatn, enda
þótt minna. En væri svo gerð þró
þarna efst, eða ofarlega, cg vatn
iátið safnast þar saman, og væri þró-
in lokuð   fyrir  áhrifum lofts,   þá er
ndm bíó
3
Æýíí prégram
i Rvœlé!
Eg bið guð að launa auðsýnda hluttekn-
ingu i minum einstæðingsskap við fráfall
og jarðarfor míns elskaða eiginmanns Helga
Runólfssonar.
Astríður Erlendsdóttir.
Klapparstig 15.
varla neinn efi a því að þarna mætti
fá suðuhita, því að með gufu má
hita v'atn til suðu. Og gufan kem-
ur að neðan, svo að hún er til.
Vilji menn nú athuga það, að til
þess að baka brauð við vatnshita,
þarf 80—90 stig, þá verður það iíka
skilið að í Laugunum má baka brauð
(enda hefir það þegar verið gert).
Spumingin er aðeins sú hve mikið
er hægt að baka þar. En það ætti
ekki að standa fyrir framkvæmdum.
Þvi að framkvæmdirnar kosta aldrei
of fjár. En sé bæjarmönnum á þess-
um timum fenginn hiti — enda þótt
dýr sé — þá munu allir verða hon;
um fegnir. Og nú spyrjum við —
borgara þessa bæjar —: Hvernig
stendur á þvi, að bæjarsjóður hefir
veitt þúsund krónur til þessa þarfa
fyrirtækis, en svo er látið við það
sitja og ekkert gert?
Það verður enginn ánægður með
það til , lengdar, hvorki borgarstjóri
né aðrir.                                   *An.
Ræktun Bretlands.
Landbúnaðarráðherra Breta, Prot-
hero, hélt nýlega ræðu, sem gaf
mjög eftirtektaverðar upplýsingar
um það, hvað Bretar hafa gert í
landinu sjálfu til þess að verða sem
mest sjálfbjarga um allar nauðsynjar.
Er það eigi þýðingarminsti þáttur-
inn i bardaganum gegn kafbátahern-
aði Þjóðverja, því að því meira sem
Bretar framleiða i landinu af mat-
vælum, þvi minna þurfa þeir að
flytja inn af þeim og þvi fremur
geta þeir notað skip sín til annara
framkvæmda.
Garðræktinni hefir miðað ákaflega
áfram. 172 þús. nýir garðar hafa
verið ræktaðir auk 500 þus. garða,
sem járnbrautarfélögin hafa ræktað
meðfram járnbrautum landsins. A
þremur mánuðum hafa garðar þessir
verið ræktaðir,   mest af sjálfboðalið-
					
Fela smįmyndir
Blašsķša 1
Blašsķša 1
Blašsķša 2
Blašsķša 2
Blašsķša 3
Blašsķša 3
Blašsķša 4
Blašsķša 4