Tķmarit.is
Leita | Titlar | Greinar | Um vefinn | Algengar spurningar |
skrį inn | Íslenska | Føroyskt | Kalaallisut | Dansk | English |

Morgunblašiš

og  
S M Þ M F F L
. . . . . . 1
2 3 4 5 6 7 8
9 10 11 12 13 14 15
16 17 18 19 20 21 22
23 24 25 26 27 28 .
PDF  | HQ_PDF  | JPG  | TXT  |
Skoša ķ nżjum glugga:
PDF  | HQ_PDF  | JPG  | TXT  |



Ašlaga hęš


Vafrinn žinn styšur ekki PDF skjöl
Smelltu hér til aš skoša blašsķšuna sem JPG
Morgunblašiš

						13
ítebr.   1919
0. argnnfgr
92-
tðlublað
Ritstjórnarsími nr. 500
Ritstjóri: Vilhjálmur Finsen                    ísafoldarprentsmiðja
Aígr»íS*ÍTs»5»aÍ nr. 500
Erl simfregnir.
Frá fréttaritara Morgunblaðsins
Kaupmannahöfn, 11. Eebr.
Forseti þjóoabandalagsins.
Frá London er síuiað.  að  búist
•sé við því, að Wilson verði kjörinn
fyrsfi    forsoti    þjóðabandalagsms
æfilaugt.
Frá Þýzkalandi.
Frá Weimar er símað, að búist
sé við því, að skilyrði bandamanna
fyrir endurnýjnn vopnahlésins
verði enn harðari cn áður.
Þjóðþingið þýzka hefir samþykt
rgrundvallarlög ríkisins.
Mannerheim,
yíkisstjóri Finna, kemur himrað á
sunnudaginn.
Úr loftinu
London, 12. febr.
Friðarsamningarnir.
Óvænlegar horfur.
Aðalfulltrúar fjögra stórveld-
anna ;'i friðarráðstefnunni 6g her-
málaráðunautar þeirra héldu áfram
tönræðum um endurnýjun vopna-
hléssamtíinganna þ. 10. þ. m.
Það var upplýst, að Þjóðverjar
hefðu að eins skilað aftur nokkr-
nm ómerlölegum kaupbréfum, sem
þeir hefðu tekið í herteknum lönd-
nm og geymt síðan í opinberum
fjárhirzlum í Þýzkalandi. Þjóð-
verjar hafa hindrað rannsókn
bandamamut á því, hvaða trvgg-
ingar þeir kynnu að geta fengið
í þýzkum eignum erlenðis. Þjóð-
verjar hafa þvemeitað að gera
ráÖstafanir til að skila aftur eign-
um, sem þegnar bandamanna áttu
í Þýzkalandi, og upptækar voru
gðrðar. Þjóðverjar hafa ekki látið
af hendi alla kafbáta sína, né Jield-
ur kaupskipaflota sinn, sem banda-
menn gerðu kröfu til, er vopna-
hléssamningarnir voru endurnýj-
aðir síðast.
KaupirSu góðan hlut,
|>á mundu hvar þú fékst hann.
Sigurjón Pétursson.
Merkúr.
Fandur verðar haldinn fimtudaginn  13. februar kl. 8,30 í Iðnó, nppj.
2 stór mál á d-tgskrá.
Fjölmecnið og kotnið stundvíslega.                                    S T I Ó R N I N.
Átta manna nefnd var skipuð iil
að íhnga þessi atriði grandgæfi-
lega.
Frá Weimar kemur sú fregn, að
þýzka stjórniu hafi afráðiö að
ganga ekki að friðarskilmálum
bandamanna, ef þeir verði of
kröfuharðif. Erzberger hefir lýst
því yfir í viðræðu við blaðamann,
að Þjóðverjar ætli þá að neita að
skrifa undir samningana og verði
ástandið þáþaimig, að hvorki verði
stríð né friður.
Bethmann-Hollweg.
Þýzka blaðið ,,Kreuzzeitung"'
birtir bréf frá Betmami-Hollweg,
fyrv. ríkiskanslara, þar sem hann
heldur því fram, að hlntlaus dóm-
stóll verði einnig að dæma uni það,
hvort   hann  hafi   gerzt  sekúr  við
alþjóðalög vegna þeirrar ábyrgð-
ar, sem h.ann hafi horið á stjórnar-
framkvæmdum keisarans.
•>•
Frá Rússum.
Blöðin í Helsingfors skýra frá
því, að Rtíssar í Finnlandi séu að
draga sainan her og ætli að halda
með 70 þús. manna til Petrograd
og brjóta veldi Maximalista á bak
aftur. Blöðin bæta því við, að síð-
ustu hersveitir Maximalista séú á
förum frá Petrograd.
Wilsoo.
Frá fyrri árum hans.
Heimurinn vissi lítið um Wilson
þangað til hann varð forseti. Nú
vega menn hann og meta meira en
nokkurn manu annán í veröldinni.
Jafnvel sjálfur Lloyd Gerpge stend-
ur honum ekki jafufætis í augum
veraldarbúa.
Viðburðir, sem gerst hafa síðau
friðarráðstefnan hófst, hafa hækk-
að Wilson. Menn brigsluðu honum
um hringlandaskap áður en hann
Kaupirðu góðan hlut,
þá mundu hvar þú fékst hann.
Sigurjón Pétursson.
i'ór í ófriðinn, brugðu honum um
orðagjálfur og gort 'eftir að hanu
var genginn í lið með bandamönn-
um. Nú taka allir hann alvarlega
og margir trúa á hann og geta ekki
hngsað sér réttlátan frið án kans.
Það er enginn í vafa um, að haim
vill vel.
En á hinu leikur vafiim, hvað
hann getur. Og í því sambandi er
eigi ófróðlegt að kynna sér eftir-
farandí drætti úr æfisögu hans, að
mestu tekna eft'ir danska blaðinu
„Politiken". Hann hefir átt við of-
urefli að etja, sigrast á miklum erf-
tðleikum heima fyrir. Og um fram
alt hefir hann sýnt, að liaim setur
hugsjónirnar hátt.
Wilson tók stúdentspróf 19 ára
gamall og lagði því næst stund á
heimspeki, sögu, stjórnfræði og
bókmeniir í fjögur ár, við Prince-
ion-liáskólaiin í New Jersey. A
þessum árum iðkaði hann mjög
mælsknlist og reit greinar í blöð
og tímarit undir merkinu ,Attieus'.
ilaim tók mikimi þátt í gleðskap
stúdentalífsins, var í söngfélagi há-
skólans, þóttí halda skemtilegör
borðræður og söng oft gamanvísur
í gildum. A'ið háskóla vestan hafs
er það títt að stúdentar keppi um
verðláun í mælsknlist. Wilson var
talinn mestur mælskumaður síns
háskóla og var eitt sinn kjörinn til
að keppa við stúdent frá öðrum há-
skóla. En þegar dregið var um
verkefni, kom bað í hlut Wilsons,
að verja verzlunartolla-fyrirkomu-
lagið. Lýsti hann þá 3*fir því, að
sem áhangandi frjálsrar verzlunar-
stefnu vildi hann ekki taka þetta
verkefni að sér, og var ekki úr því
að aka, hvernig sem lagt var að
homim.
Þetta er æskumaðurhm Wilson.
Ilaim gcrist lögmaður að náminu
loknu, en eigi kvað mikið að hon-
nm í þeirri stétt. Doktorsstig teknr
hann árið 1886, og er síðan kennari
við ýmsa háskóla um nokkurra ára
skeið, unz haim er gerður að pró-
fessor í lög- og stjórnfræði við
Princeton-háskólann, sem hann
hafði útskrifast frá. Þessari stöðu
hélt hann í 20 ár og var rektor
Skólans síðustu 10 árin. Prineeton-
liáskólinn er auðmannaskóli og
þegar Wilson kom að honum, höfðu
Kaupirðu góðan hlut,
þá mundu hvar þú fékst bann.
Sigurjón Pétursson.
menn eigi mikla Iri'i á honum, og
vissu eigi annað um liami en að
hann var alþýðusinni og bindindis-
maðiir á tóbak og áfengi. En menn
hændust brátt að honum. Hann
þótti innan skamms bezti fyrirles-
ari háskólans, og komst í hóp vís-
indamanna fyrir rit sín frá þeim
árum. Merkast þeirra þykir „Saga
Ameríku-þjóðarinnar'-'.
Umbótaviðleitni Wilsons, sem
honum hefir frá upphafi eiginleg
verið, kom háslcólamnn á þessum
árum að gagni. Það fór ekki sem
bezt orð af skólanum, þangað sendu
ríkir memi syni, sem eigi voru alt
af sem gáfaðastir, og prófin voru
þá undir því komin, hve mikið
„pabbi vildi borga". í grend við
skólann voru o0 skrantleg sam-
komuhús og héldu ríkustu stúdent-
arnir sig þar og lit'ðu í glaum og
gleði. en sneyddu hjá lieim fáta'k-
ari. Þetta vildi Wilson ekki þola;
hann vildi gera skólann að alþýð-
legri stofnun og kom þegar á hinni
svo kölluðn „darmitary"-tilh5gun>
þar sem stúdentar og kennarar búa
saman við sömn kjör í öllum grein-
um og kemiararnir geta haft eftir-
lit með öllu.
Kennararáðið, sem skipað var
eftirlitsmönnum, var þéssu mót-
fallið, en Wilsoii kom sínu fram.
Enn frekar skarst í odda, er nokkr-
ir menn huðu 750 þúsund dali til
að byggja fyrir „klúbb" eftir eldra
fyrirkomulaginu og "Wilson hafn-
aði því með þeim ummælum, a5
hann setti hugsjónir hærra en t'é.
Blaðamál varð úr þessu, en Wilson
lét sig ekki. Þá spiluðu peningabur-
geisarnir út síðasta trompinu. Þeir
buðu háskólanum 4 miljónir dala,**
ef þeir fengiu sitt mál fram. Nú
gat kennarflráðið ekki staðist og
tók gjöfinni. En Wilson vildi ekki
láta undan. Hann sagði af sér rekt-
orsembættinu.
Þá tekur við stjórnmálaferill
AVilsons. Nafn hans var á allra vör-
um út af deilunni við Princeton-
skólann, því jafnvel í Ameríku
vakti það eftirtekt, að neita 4 mil-
jónum dala fyrir hugsjón. Sumir
töldu hann eiga heima í geðveikra-
hæli, en öðrum fanst, að svona ættu
stjórnmálamenn að vera. 1 New
Jersey var um þessar mundir spill-
ingarmál mikið á döfinni og fékk
alþýðuflokkurinn Wilson til þess að
bjóða sig þar fram við fylkisstjóra-
kosningar. Var hann kosinn með
50000 atkvæða meirihluta, en við
næstu kosningar áður hafði mót-
flokkurinn haft 80000 atkv. meiri-
hluta.
KaupirSu góðan hlut,
,þá mundu hvar þú fékst hann.
Sigurjón Pétursson.
					
Fela smįmyndir
Blašsķša 1
Blašsķša 1
Blašsķša 2
Blašsķša 2
Blašsķša 3
Blašsķša 3
Blašsķša 4
Blašsķša 4