Tķmarit.is
Leita | Titlar | Greinar | Um vefinn | Algengar spurningar |
skrį inn | Íslenska | Føroyskt | Kalaallisut | Dansk | English |

Morgunblašiš

og  
S M Þ M F F L
. . . . . . 1
2 3 4 5 6 7 8
9 10 11 12 13 14 15
16 17 18 19 20 21 22
23 24 25 26 27 28 29
30 31 . . . . .
PDF  | HQ_PDF  | JPG  | TXT  |
Skoša ķ nżjum glugga:
PDF  | HQ_PDF  | JPG  | TXT  |



Ašlaga hęš


Vafrinn žinn styšur ekki PDF skjöl
Smelltu hér til aš skoša blašsķšuna sem JPG
Morgunblašiš

						Suitjaudasí
snarz  1919
0, MNrs  yr
IVJ
Ritstjórnarsimi nr.
500
Sitstjóri •-  ViiJtijéia' n r   Fi
ísafoldai
ífr/. sífttfregtiir
Frá fréttaritara Morgunblaðsins
Khöfn, 27. febr.
Stjórnarskiftin í Danmörku.
Rode lýsti því yfir í þinginu, að
ef ríkislánið verði ekki samþykt
fyrir kvöldið, þá muni stjórnin
beiðast lausnar þegar í stað.
Stjórnarblaðið „Politiken" býst
við því, að J. C. Ghristensén verði
forsætisráðherra, Neergaard utan-
ríkisráðherra, Sigurd Berg fjár-
málaráðherra og Slebsager innan-
ríkisráðherra.
Það er alið brot á ánda grund-
vallarlaganna, ef landsþingið ætl-
ar að nyeða stjórnina til að segja
af sér eftir að þjóðþingið hefir
samþykt lántökuna, en í þjóðþing-
ínu hefir stjórnin meirihluta og
landsþingið er óupsegjanlégt.
Hollendingar hervæðast.
Frá Amstejrdam er símað, að ef
Belgía krefjist hollenzkra land-
vinninga, muni Holland þegar í
stað bjóða út her.
HiB nýja Þý úúmá
Utanríkisráðherra Þjóðverja,
Brockdorff-Rantzau greifi, leyfði
amerískum fréttaritará að hafa tal
af sér nýlega og barst þá talið að
nýlendum Þjóðverja. Greifmn
byrjaði þá með því að segja, „að
Þjóðverjar geti ekki látið sér
lynda, að eignum þeirra sé ráðstaf-
að án samþykkis þeirra". — Auð-
vitað geta Þjóðverjar ekki „látið
sér það lynda". Bn hvaða ráð hafa
þeir til þess að láta til sín taka?
Engin — nú sem stendur! Þjóð-
verjar verða að láta sér það lynda,
sem friðarfundurinn vill að fram
nái að ganga.
Sem stendur hafa Þjóðverjar
engin vopn í höndum gegn „im-
periaHsma" Vestur-Evrópu önnur
en stefnuskrá "Wilsons. Og auðvitað
ber þá Rantzau greifi þetta vopn
í'yrir sig — og beitir því eigi ólag-
lega. Porsetinn hefir haldið því
fram á friðarfundinum, að nýlend-
urnar skuli verða alþjóðaeign. Jú,
KaupirSu góðan hlut,
fá  mundu hvar þú fékst hann
Sigurjón Pétursson.
OLAVERÐ
er irá í dag*
kr. 200,00 smálestin.
Reykjavik  i. maiz 1919.
LiiidsveizloBÍn.
því ekki það, segir þýzki Utanríkis-
ráðherrann, en þá verða allar
nýlendur að vera alþjóðaeign —
nýlendur Frakka og Breta eiimig!
Og svo bendir hami fréttaritarau-
um á Miðafríku, Svertingjalandið,
og nýlendu þess: ,,Svarta beltið" í
Norður-Ameríku! Et' þáð er nokk-
urt.land, sem hefir rétt og kröfur
til Miðafríku og hagsmuna að gæta
þar, ]>á er það Norður-Ameríka,
þar sem eru miljónir Svertingja,
kynbræður þeirra þjóðflokka, sem
Prakkar, Bretar og Belgar kúga4
Það skal látið ósagt, hvað utan-
ríkisráðherrann ætlast í'yrir með
ji, í að vekja ei'tirtekt Bandaríkj-
anna á Miðafríku. En nýlendumál-
in eru eitthvert vandasamasta við-
fangsefni friðarráðstefnunnar -
einn af þeim stærstu steinum, sem
Wilson verður að ryðja xir vegi,
áður en liann nær heimsfriðartak-
marki sínu. Afstaða Breta og
Prakka er Jjós. Þeir vilja að þýzku
nýlendurnar verði „fyrst um sinn"
undir síjium yfirráðum og*maður
getur nokkurn veginn með vissu
sagt sér ]>að, <>ð þetta „fyrst um
sinn" þýðir „um tíma og eilífð".
T'ví að fremur fella þeir úr stefnu-
stefnuskrá Wilsons en þeir láti
slíka landvinninga ganga sér úr
greipum. Auðvitað láta þeir ný-
lendurnar verða undir eftirliti og
yfjrráðum alþjóðasambandsins. Því
að framkvamulastjórn þess verður
ekki fyrst;i valdlausa veldið hér á
jörðu.
En Þýzkaland er líka kraftlaust'
mi sem stendur. Það er satt — sigr-
aðir ménn verða að sætta sig við
alt, og frá Þýzkalandi heyrast nú
æ hærri kveinstafir úfc af því,
hvernig btodamenn misbeiti valdi
sínu. — Og það verður langt þang-
að til Þjóðverjar geta beitt öðrum
vopnum heldur en mannviti sínu.
En tíminn líður og nýir tímar
munu upp renna.
I'i'átt fyrir það, þótt hver höndin
Kaupirðu góðan hlut,
þá mundu hvar þú fékst hann.
Sigurjon Pétursson.
sé ini uppi á móti amiari í Þýzka-
landi og hver byltingaaldan af ann-
ari velti sér yfir hina ólánsömu
þjóð, ])á er maður þó farinn að sjá
móta fyrir hinu nýja Þýzkalandi,
og sá dagur mun koma, að „hið
þýzka ríki" kemur fram á sjónar-
sviðið, voldugra heldur en það er
nú. Það er tæplega efi á ])ví, að
hinn þýzki hluti Aiísturríkis rnun
sameinast þýzka bandalaginu, og
þegar þetta nýja ríka liei'ir uunið
luio' á Bolzliewismauum, þá á það
ciiii fyrir sér að verða stórveldi.
Það líða máske 10 eða 20 ár þaugað
til endurreisnardágur þess rennur
ujtj). Enhannmun koma. Bkkert er
heim'skúlégra Iieldur en að liugsa
])að, að Þýzkaland sé komið á kné
— eins og það sé hægt að knésetja
100 miijónir manna, sem halda
samah og hafa bæði vilja og þrek
iil þess að lifa lífi sínu.
Leikhúsið
Skuggar eftir Pál Steingrímsson.
fslenzku leikritaskáldin hafa flú-
ið land, gengið í skóla hjá Mater-
laenk og d' Annunzio og yrkja á
dönsku. fJcir hafa tollað í tízkunni
livað leikritagerð snertir, tízku
þeirri, sem nú er í hefð víðsvegar
uni heiminn og þykir girnil*g til
fróðleiks ein's og í'Iest sein nýtt er.
Þrjú rit Jóh. Sigurjónssonar og
tvö af ritum Kambans hafa verið
leikin hér við góðaji orðstír. En eigi
er ósennilegt, að viðtökurnar hafi
að sumu leyti verið því að þakfea,
að gótt orð hafði áður farið af þeim
í Danmörku. Maðurinri er mi einu
sinni svo garður, að hann setur
hterra það sem kemur utan að.
Leikurinn ]iýi, sem iiú hefir ver-
ið sýnduf nokkrum sinnum hér, er
saminn í arida tízkmmar.  Veiga-
Blaupirðu góðan hlut,
þa mundu bvar þú fékst hann
Sigurjón Pétursson.
mikið, en sorglegt, ei'ui er tekið til
meðferðár, efni sem íslenzk skáld
hafa fyr notað. Því er haldið ineð
sívaxandi „dramatískum" þunga
frá upphafi til enda, og fjarskyld-
um efnum ekki blandað inn í. Ann-
ar þáttur er veikastur að bessu
leyti. En þar bætir höfundurinn á-
horfendum upp kyrstöðu efnis-
ins með óvenju sömmm og skemti-
legum þætti úr íslenzku sveitalífi.
Og búningurinn er, eins og áður
er sagt, eftir nýja skólanum. Pólk-
ið segir margt fallegt og (sumt 1 jóm-
andi fallegt, einkum elskendurnir,
Ulfhildur og Steindór. Smnir segja
margt vcl og aðrir margt hnittið.
Höfundurinn hefir auðsjáanlega
lagt ajesta rækt við að skrifa falleg-
ar setningar og hefir tekist það. Og
vandvirkni hans á þessu sviði A'eld-
ur því,að sumstaðar eru orsakasam-
böndin ekki eins eðlileg og á liefði
orðið kosið og afdrifin ekki sem
réttlátust. Manni finst óeðlilegt, að
Dagur bóndi fer að storka iaun-
dóttur sinni með því, að bróðir^
hennar sé í þann vegirin að kvæn-
ast. Sektartilfinningin ætti að vera
þyngri á honum en svo, að ]mð væri
"mogulegt. Og eigi finst maiini fá-
tæktiji cin geta verið næg ástæða
til þcss að Ulfhildur giftist manni,-
sem hún hefir viðbjóð á, þrátt fyr-
ir það, að hún elskar Steindór sem
áður, eftir að hiin veit um skyld-
leikann. Til þfess er hún of skap-
mikil kona. — Höf. lætur syndir
feðranna koma niður á börnunum.
En alt mælir með því, að Steindór
hefði hlotið dálítið léttari eu Dag-
ur þyngri refsidóm. Og yfirleitt
virðist leikurinn helzt til bölsýnis-
kendur. Nýja leikritagerðin er
vandasamari, bæði í'yrir höfund og
leikendur, en sú gamla, ekki sízt
hér á landi. íslenzkt eyra er óvant
morgu því, sem persónurnar segja,
og reynir þá á leikandann, að hann
segi það, sem segja þarf, án þess
að meiða eyra áheyrandans. Þessi
vandi fylgdi öllum stærri hlutverk-
mmm í ,.Skuggum", og þrátt fyrir
það voru þau svo af hendi leyst,
að unun var á að horfa.
Jón Vigfússon hefir umfangs-
meira hlutverk en hann hefir sést í
áður, og sýndi nieiri kraft og karl-
mensku í leik sínum, en maður íiefir
hingað til átt að vcnjast af hans
hálfu. Má glögt sjá, að hann hefir
fjölbreytt skilyrði til þes; að leika,
því að áður hefir hann sýnt að
hann er ágætur skopleikari.
Aðlaðandi var leikur frú  Stef-
Kaupirðu góðan hlut,
þá  mundu  hvar  þú  fékst  hann
Sigurjón Pétursson.
					
Fela smįmyndir
Blašsķša 1
Blašsķša 1
Blašsķša 2
Blašsķša 2
Blašsķša 3
Blašsķša 3
Blašsķša 4
Blašsķša 4