Tķmarit.is   | Tķmarit.is |
Leita | Titlar | Greinar | Um vefinn | Algengar spurningar |
skrį inn | Íslenska | Føroyskt | Kalaallisut | Dansk | English |

Vķsir

og  
S M Þ M F F L
. . . . 1 2 3
4 5 6 7 8 9 10
11 12 13 14 15 16 17
18 19 20 21 22 23 24
25 26 27 28 29 30 31
PDF  | HQ_PDF  | JPG  | TXT  |
Skoša ķ nżjum glugga:
PDF  | HQ_PDF  | JPG  | TXT  |



Ašlaga hęš


Vafrinn žinn styšur ekki PDF skjöl
Smelltu hér til aš skoša blašsķšuna sem JPG
Vķsir

						VISIR

VISIR

Afgreiösla blaðsins á Hótel

Island er opin frá kl. 8—8 á hverj-

um degi.

Inngangur írá Vallarstræti.

Skrifstofa á sama stað, inng frá

Aðalstr. — Ritstjórinn til viðtals frá

kl. 5-6.

Sími 400.—    P. O. Box 367.

Fjölgun kjósenda.

Samkvæmt skýrslu Hagslofunnar

um alþingiskosningarnar vorið 1914

áttu þá kosningarrétt 13,400 manns

eöa rúml. 15% ar íbúatölu lands-

ins, en um 70% af öllum karl-

mönnum 25 ára og eldri. Um

5,600 karlmenn á þeim aldri eöa

fram undir þriðjung af tölu þeirra

(30%) voru útilokaðir frá kosning

arrétti vegna takmarkana þeirra, sem

þágildandi stjórnarskrá setti. Lang-

flestir þeirra, sem fóru á mis við

kosningarréttinn vegna þessara tak-

markana, voru hjú eða greiddu

minna en 4 kr. í sveitarútsvar. En

nó hefir nýja stjórnarskráin veitt

hjúunum kosningarrétt og afnumið

skilyrðið um útsvarsgreiðslu og þar

að auk veitt konum kosningarrétt

meö sömu skilyrðum og körlum.

Má því heita, að flestir karlar og

konur 25 ára og eldri hafi nú fengið

kosningarréít eða von um hann inn-

an skamms, því að það skilyrði er

sett í stjórnarskránni, að nýju kjós-

endurnir (konur og karlar) bætist

ekki við allir í einu, heldur smátt

og smátt, þannig að fyrst bætast

við allir þeir, sem eru 40 ára og

eldri, næsta ár þeir, sem eru 39

ára og eldri og svo framvegis, að

aldurstakmarkið færist niður um 1

ár á hverju ári uns 25 ára takmark-

inu er náð, eftir 15 ár.

Hve miklu kjósendafjölgunin muni

nema nú þegar verður ekki séð

með neinni verulegri nákvæmni, en

með nokkrum getgátum má þólík-

lega fara nærri um það. Með all-

miklum lfkum má áætla, að mann-

fjöldinn í landinu sé nú (á miðju

ári 1915) 88,500 manns. Ef gert

er ráð fyrir, að aldursskifting lands-

manna sé lík og 1910, þegar mann-

talið fór fram, þá ættu aö vera hér

um 19,400 karlar og um 22,900

konur eða samtals um 42,300 karl-

ar og konur 25 ára og eldri. Af

þessu fólki eru nú samkv. nýju

stjórnarskránni alveg útilokaðir frá

kosningarrétti þeir, sem sekir hafa

orðið um svfvirðilega glæpi og ekkt

hafa fengið uppreist æru sinnar, enn-

fremur þeir, sem ekki eru fjár síns

ráðandi eða eru í skuld fyrir þeg-

inn sveitarstyrk, þeir, sem ekki hafa

verið heimilisfastir í neinu kjördæmi

í eitt ár og Ioks útlendngar, sem

ekki hafa átt lögheimili hér á landi

síðastliðin 5 ár. Hversu margir

kunni að missa kosningarrétt vegna

þessara ákvæða er ómögulegt að

segja, en það verður þó aldrei nema

lítill hluti, og með slumpareikningi

mætti ef til vill giska á, að það

mundu verða um 1,300 manns.

Eru   þá   eftir   41,000 manns,  sem

KOL.

Þeir, sem vilja selja Holdsveikraspítalanum í Laugarnesi ca.

150 tons góð ofnkol. heimilutt í hús spítalans íyrir 15. ágúst

þ. á., sendi mér tilboð meö lægsta verði fyrir 20. þ. m.

Laugarnessspítala 9. júlí 1915.

Einar Markússon.

TJMSJÓNAEMAÐITE

hafnarinnar

í eeykjayíe:

verður ráðinn frá 1   október næstk.

Árslaun kr. 2000,oo, er fari upp í kr. 30C0,oo eftir eitt ár.

Umsóknir sendist bæjarsljórn fyrir 15. ágúst.

Borgarstjórinn í Reykjavík 8. júlí  1915.

K Zimsen

allir væru kjósendur nú þegar, ef

ekki væri ákvæðið um, að nýju

kjósendurnir bættust við smátt og

smátt. Væru kjósendur þá íram

undir helmingur landsmanna (47%),

og kjósendatalan hér um bil þre-

föld á viö það, sem áður var. En

til þess að finna kjósendatöluna eins

og hún er nú, verður að draga frá

alt kvenfólk á aldrinnm 25—40ára

og karlmenn á sama aldri, sem eru

hjú eða greiða minna en 4 kr. í

sveitarútsvar. Ef gengið er út frá

aldursskiftingunni 1910 má ætla, að

kvenfólk það, sem hér um ræðir,

sé um 8,500 að tölu. Um karl-

mennina er erfiðara að segja, cn

sjálfsagt má ganga að því vísu, að

fleiri séu í hjúastétt á þeim aldri,

heldur en yfir fertugt, en aftur á

móti má líklega búast við, að fleiri |

séu yftr fertugt, sem greiða minna

en 4 kr. í sveitarútsvar. Það fer

því líklega ekki mjög fjarri sanni,

að helmingurinn af þessum nýju

karlkjósendum séu á aldrinum 25

—40 ára og fái því ekki kosning-

arréttinn nú þegar nema helmingur j

þeirra. Nú má ætla, að af karl- '

mönnum yfir 25 ára séu útilokaðir j

frá kosningarrétti um 5,800 manns.

Ef gert er ráð fyrir, að af þeim

verði áfram algerlega útilokaðir frá

kosningarrétti um 600 manns (að-

ailega vegna sveitarstyrks), þá verða

eftir 5,200, sem kosningarrétt eiga

að fá. Ef nú er gert ráð fyrir, að

helmingurinn af þeim sé á aldrin-

um 25—40 ára, verða kjósendur,

sem við bætast af karlmönnum nú

þegar ekki nema um 2,600. Sam-

kvæmt þessu ættu kjósendur

nú að vera um 16,200 karlar og

um 13,700 konur, samtals 29,900

eða nálægt 30 þúsund karl-

ar og konur í sfaö hér um bil

13,600 samkvæmt gömlu   stjórnar- i

skránni. Kj ósen da ta I an ger-

ir því meir en að tvöfald-

a s t þ e g a r í s t a ð, því að við

bætast rúrnl. 16 þúsund nýir kjós-

endur eða um 120% af gömlu

kjósendatölunni

Kjósendur þeir, sem hér hefir

verið talað um, eru kjósendur til

neðri deildar. Til efri deildar verð-

ur kosningarrétturinn takmarkaðri,

því aö til þeirra kosninga hafa ekki

kosningarrétt þeir, sem yngri eru

en 35 ára. Þeir karlmenn á aldr-

inum 25—35 ára, sem áður hafa

haft kosningarrétt til alþingis, hafa

nú ekki kosningarrétt til efri deild-

ar, en giska má á, að það muni

vera rúml. 3000 manns. Eru þá

kjósendur til efri deildar nú sam-

kvæmt því u m 2 7 þ ú s u n d (um

(13 þús. karlar og um 14 þús. kon-

ur) eða nálægt tvöfaldri kjósenda-

tölunni til alþingis áður. Ef ekki

væru ákvæðin um, að nýju kjós-

endurnir bættust við smátt og smátt,

mundi svo sem áður er sýnt, kjós-

endumir til neöri deildar vera rúml.

40 þús. manns, en kjósendurnir til

efri deildar mundu vana komast

hærra en upp í 30 þús. (14 þús.

karlar og 16 þús. konur), því aö

þá bættust að eins við þeir af nýju

kjósendunum, sem eru á aldrinum

35—40 ára. Væri þá hér um bil

fjórði hluti kjósendanna til neðri

deildar útilokaður frá kosningarrétti

til efri deildar.

sefar súv á$æt\x

TIL    M I N N IS:

Baðhúsið opið v. d. 8-8. ld.kv.  ti)   11.

Borgarst.skrifit. í brunastðð opín v. d

11-3

Bæjarfóg.skrifst. Hverfisg. op, v. d. 10-2

og 4-7

Bæjargjaldk, Laufásv. kl. 12-3 og 5-7 v.d

Islandsbanki opinn 10-4.

K. F. U. M. Alm. samk.sunnd.872 siðd.

Landakotsspít. Sjúkravitj.tími kl. 11-1.

Landsbankinn 10-3. Bankastjórn til viö-

tals 10-12

Landsbókasafn 12-3 og 5-8. Útlán 1-3

Landssíminn opinn v. d. daglangt (8-9)

Helga daga 10-12 og4-7

Náttúrugripasafnið opið l1/*-21^ sío(*-

Pósthúsið opið v. d. 9-7. sunnd. 9-1

Samábyrgðin   12-2 og 4-6.

Stjórnarráðsskrifstofurnar opn. 10-4 v. d

Vifilsstaðah8»lið. Hcimsóknartími 12-1

Þjóðmenjasafnið opiö sd. þd. fmd. 12-2

^frá útfotv&um.

Herkostnaður Frakka.

65 mil. franka á dag.

Franska stjórnin hefir beðið þing-

ið um 5605 milj. franka fjárveit-

ingu, fyrir 3. ársfjórðung yfirstand-

andi árs. Framsögumaður fjárlaga-

nefndarinnar mælti með þvi að fjár-

veitingin yrði veitt, og fór um leiö

nokkurum orðum um fjárhag Frakka.

Kvað hann útgjöld ríkisins vera

um 65 milj. franka á dag, og það

væri sparifé þjóðarinnar að þakka,

að hún gæti borið svo þungar byrð-

ar. Ávísanir og skuldabréf, sem í

umferð væru næmu samtals 7607

milj. franka. Skaftar og tolltekjur

ríkisins síðustu 5 mánuði ársins

1914 hefðu numið 1188 milj., en

fyrstu fjóra mánuði ársins 1915

hefðu þær orðið 1062 milj. Á

þenna hátt hefði ríkið fengið um

82 af hundraði af mánaðar útgjöld-

um, en það sem á vantaði, að láni

hjá Frakklandsbanka og Algierbanka.

Kanslarinn í VTnarborg,

Þýski kanslarinn Bethmann-Holl-

weg og von Jagow utanríkisráö-

herra, brugðu sér til Vínaiborgar

fyrir skömtnu. Segja þýsk blöð að

! þeir muni haía farið þangað til þccs,

1 að ræða við ráðgjafana í Austur-

ríki um það, hvaða bragða skyldi

neytt til þess að aftra því, að ó-

vinaþjóðirnar teygðu Balkanríkin í

ófriðinn.

650 þús. mannsí herinn,

Clemeuceau, hinn alkunni stjórn-

mála- og blaðamaður rrakka, réöst

fyrir nokkru óþyrmilega á þá menn,

sem hliðruðu sér hjá að fara til

vígvallarins, en væru þó vel vopn-

færir. Benti hann á að magrir full-

orönir menn leituðu sér atvinnu við

hergagnasmíði, á klæðaverksmiðjum

og víðar, en gamlir menn og ó-

harðnaðir unglingar gerðust sjálf-

boðaliðar. Skoraði hann á stjórn-

ina að gera gangskör að því, að

allir vopnfærir menn, yrðu sendir

til vígvallarins. Stjórnin lét rann-

saka málið, og er sagt að hún hafi

fundið 650 þúsundir manns, sem

heuni þótti betur komnir á vígvell-

inum, en þar sem þeir voru, enda

sent þá þangað.

Clemenecau og þeir sem hon-

um fylgja, eru þó ekki ánægöir með

þenna árangur.    Þingmaður nokk-

					
Fela smįmyndir
Blašsķša 1
Blašsķša 1
Blašsķša 2
Blašsķša 2
Blašsķša 3
Blašsķša 3
Blašsķša 4
Blašsķša 4