Tķmarit.is
Leita | Titlar | Greinar | Um vefinn | Algengar spurningar |
skrį inn | Íslenska | Føroyskt | Kalaallisut | Dansk | English |

Vķsir

og  
S M Þ M F F L
. . . 1 2 3 4
5 6 7 8 9 10 11
12 13 14 15 16 17 18
19 20 21 22 23 24 25
26 27 28 29 30 . .
PDF  | HQ_PDF  | JPG  | TXT  |
Skoša ķ nżjum glugga:
PDF  | HQ_PDF  | JPG  | TXT  |



Ašlaga hęš


Vafrinn žinn styšur ekki PDF skjöl
Smelltu hér til aš skoša blašsķšuna sem JPG
Vķsir

						VlSIR
Kpýning
Kristjáns
sjötía.
Hér segir frá því, er Kristján
6. Danakonungur var kórónað-
% 6. júní 1731. — Má ætla að
sUmum   þyki   ekki   allskostar
ófróðlegt   að   kynnast   þvi   að
uokkuru, hvernig athöfn þessi
hefir fram farið og þó einkum
hýsingunni á veisluhöldunum i
sambandi við hana, enda varpar
ffiásögnin nokkuru ljósi á siðu
°g hætti þeirrar tíðar:
—o—
,.Þann   6.   júnii   framfór   á
Prederichsborgarsloti    krýning
vors    allranáðugasta    konungs
Christians sjötta og hans drottn-
ingar,      Sophiæ      Magdalenæ,
ftiarkgreif innunnar til Branden-
horg, með svo stórri prakt og
^irðingu,   sem   ekki   verður   í
stuttu máli frá sagt. Næsta dag
áður   meðtóku   bæði   kóngur-
inn og drotningin altarins sacra-
taentun     með     mikilli     guð-
hræðslu af þeirra confessario,
herra Jóhann Frauen. Krýning-
arvigsluna   gerði  biskupinn  af
Sjólandi,       herra       Christian
Worm, og honum til aðstoðar
Voru: Mag. Pétur Hersleb, bisk-
Upinn  af  Christiania í Noregi,
og herra Frantz Thestrup, bisk-
uPÍnn   af   Aalborg  á   Jótlandi.
Þar voru viðstaddir flestir hin-
ir  stærstu   herrar   í ríkinu og
framandi gesantar. Eptir krýn-
inguna voru margir slegnir til
riddara, og margir upphaf ðir til
æðri stéttar  og  tignar, en þeir
höfðu áður. Allur gangurinn yf-
ir   slotsgarðinn   til   kirkjunnar
I var   yfirldæddur    með   rauðu
klæði og á því gengið til kirkj-
unnar   og   frá   hénni   aptur, á
hreidd 4 álnir. Eptir krýninguna
var  haldið forkostulegt  gesta-
hoð: í einum sérlegum sal sátu
{il borðs alleinasta konungurinn
og drottningin; honum til hægri
handar sat hans syslir, prinsessa
C-harlotta  Amalía,  þá  25   ára;
drottningunni   til   vinstri   síðu
sat   Sophia  Hedevig,  kóngsins
|   systir, en þvert yfir frá kongin-
lmi sat markgreifinnan Sophia
Christina,         drottningarinnar
'rióðir, þá 65 ára gömul; eigi
voru fleiri persónur þar borð-
sitjandi. Fyrir borði þjónuðu
hinir helstu herramenn, en
horðsálminn fyrir og eptir las
^óngsins confessionarius, stand-
^ndi fyrir framan borðið. I öðr-
^m sal voru borð fyrir tólf per-
sónur; við það sátu furslalegar
Þersónur og hinir æðstu em-
haettismenn. 1 hinum þriðja var
borð fyrir 40 persónur, hvar
aðrir helstu menn og herrafrúr
v°pu tracteraðar, og í öðrum
stöðum ótal fleiri, eftir sérhvers
standi og virðingu. Áðurnefnd-
um 3 biskupum og slotsprestin-
Um var höfðinglega veitt í sal
~t af fyrir sig. Bæði meðan
^rýningin og máltíðin yfir stóðu
hljómuðu allskonar hljóðfærj,
"^ð f aðskiljanlegri sætustu
WUsica og pípnasöng. Eptir
maltitsina? nær klukkan var hér
Um 7 um kveldið, var á stórum
flutningavagni færður heill uxi,
steiktur, með margslags fugla
^g villibráð uppstoppaður og
heitur, yfir slotsplássið yzt á
prðinn. Þar voru og uppreistir
veir forkostulegir stólpar, á
verjum sátu tveir forgyltir
vaiiir, en fram af þeirra nefj-
^n rann bæði rautt vín og hvitt
^ nokkrar stundir. Þetta
^^ttveggja, ásamt öðrum vist-
h ' var   gefið  almenningi  og
Alt það rauða klæði, sem á var
gengið til kirkjunnar, var og
gefið almenningi; rifu bænd-
urnir það í stykki og hrifsaði
hver sem gat. Þar með var og út
kastað stórri peningasummu í
millum þeirra, en þeir vel rúss-
aðir (þ. e. fullir) hrömsuðu
slikt, sem hver náði til með á-
flogum og ýmsum keskilátum.
Upp á þetta horfði herskapur-
inn og henti gaman af. Þessi
krýningardagur kongsins og
drottningarinnar var og víða
haldinn í ríkjunum hátíðlega,
með stórum gleðskap, lukku-
óskum, fagnaðarræðum og
hljóðfæri, nefnilega í Viborg,
Aalborg, Helsingjaeyri, og jafn-
vel af Gyðingum í Altona og
Hamborg; héldu i því nafni bæn
i sinni synagoga eður samkundu
og sungu Te Deum á hebresku.
Þó var þetta hvergi gert stór-
mannlegar eður praktuglegar
heldur en í Christiaiiia i Noregi
af statsholdaranum Ditlev
Wibe, með margskyns hinum
snotrustu ærubevisningum".
|)ej ^Unum til snæðings, svo af
j^ _ át og drakk hver sem
m ^i og hann náði til, jafnvel
fei • hlóðugum fingrum, þá
lgio höfðu nokkuð í kollinn.
Hreindýr
veslast upp  og deyr í búfjár-
högum.
Björn Guðmundsson á Lóni í
Kelduhverfi skýrir frá því í sið-
asta hefti „Náttúrufræðingsins",
að eftir illviðrið mikla 26.-27.
október 1934 hafi hreindýr
f undist í hagagirðingu, sem bæ-
irnir Keldunes og Eyvindar-
tunga þar í sveit eiga í samein-
ingu.Muni hreinninn hafahrökl-
ast yfir girðinguna í illviðrinu
og sé ekki víst að hann hafi orð-
ið hennar var, enda hafi hún á
sumum stöðum verið á kafi í
snjó. — Dvaldist nú hreinninn í
girðingunni vetrarlangt og leið
vel, að því er séð varð.
Þegar voraði og umferð varð
meiri um hið girta svæði, kom
í ljós, að hreindýr þetta var svo
gæft, að menn komust hæglega
í námunda við það. Þegar snjóa
lej'sti, gerði vatnslítið sunnan
til i girðingarsvæðinu og leilaði
þá dýrið norður á bóginn og
kom stundum nálega heim að
túni í Keldunesi.
Um vorið kreptu tveir að-
komumenn að dýrinu í einu
horni girðingarinnar og hljóp
það þá léttilega yfir girðinguna,
en hún mun vera allhá. Var það
þá komið í annað „girðingar-
hólf" og var þar meira land-
rými og gróður f jölbreyttari. —
Hreinninn varð nú fyrir
meira ónæði i þessu nýja „girð-
ingarhólfi", enda umferð miklu
meiri að vori og sumri. Gerðist
hann nú varari um sig en verið
hafði og styggari. Lagðist til
sunds yfir á nokkura, er þarna
fellur, og hljóp yfir girðingar
hvar sem var, er svo bar undir.
En aldrei komst hann þó út úr
girðingunni, þar sem heiða-
flæmin blöstu við, heldur fór úr
einu „hólfinu" i annað.
Sumarmánuðina hélt dýrið
sig allmikið á mýrlendi norðan
til í girðingunni, en er haustaði
leitaði það suður á „mólendlð".
— Virtist það heilbrigt og í fullu
fjöri fram á haust.
En laust fyrir miðjan októ-
ber s. 1. fanst það dautt „æði-
spöl suður af svokölluðum
Vatnsbæjum (Víkingavatn o.
fl.) þar sem heita Hesthólar.
Var það nýlega dautt, er menn
fundu það."
B. G. fór sjálfur og athugaði
hræið. Kom þá i ljós, að dýrið
hefði verið sár-magurt. Mátti
helst „líkja" holdafarinu „við
gamalær-hold, er skepnan hef-
ir lengi veslast upp af einhverri
uppdráttarsýki. Svo magurt var
það, að hvergi sást votta fyrir
minstu veru af fitu, hvorki í
kjöti né i holdinu, t. d. kringum
hjartað eða nýrun", segir B. G.
—  En þess sáust glögg merki,
að það hefði þjáðst af maga-
veiki eða meltingarsjúkdómi
einhverjum. Og lítils mun það
hafa neytt síðustu sólarhring-
ana, þvi að í maganum var að
eins örlítið af smákvisti og
lyngi. —
Hreinn þessi virtist tveggja
eða þriggja vetra (karldýr). —
B. G. giskar é, að hann hafi
smitast af einhverjum þcim
sjúkdómi, sem nú þjáir sauðfé
og verður því að bana. —
—o—
Eins og kunnugt er, hefir vet-
ur sá, »sem nú er senn á enda,
verið nauðamikill og snjóþung-
ur norður þar og viðar um land.
—  En ekki hafa borist hingað
neinar fregnir um það, að hrein-
dýr hafi leitað af öræfum til
bygða. Hefir það þó löngum
verið háttur þeirra, er að hefir
krept hið efra. En vera má að
snjóléttara sé nú á heiðum og
öræfum upp af Þingeyjarsýsl-
um og Múlasýslum, heldur en í
bygð og með sjó fram. Slikt
hendir stundum, að sögn.
Eða munu nú hreindýr al-
dauða hér á landi eða nálega
aldauða, er þeirra verður hvergi
vart?
Næsta blað Vísis
kemur út þriðjudaginn 14.
þéssa mánaðar.
Páskamessur.
í dómkirkjunni:
Ivl. 8 á páskadagsmorgun,
síra Friðrik Hallgrímsson. Kl.
11, síra Bjarni Jónsson. Kl. 2,
dönsk messa, síra Bj. J.
Kl. 11 á annan, síra Bjarni
Jónsson (altarisganga). Kl. 5
barnaguðsþjónusta, sira Fr. H.
I fríkirkjunni kl. 8 f. h. og kl.
2, síra Árni Sigurðsson.
1   fríkirkjunni   í Hafnarfirði
kl. 2, síra Jón Auðuns.
Messur 2. páskadag:
í fríkirkjunni kl. 5, sira Árni
Sigurðsson.
Barnaguðsþjónusta
verður i Laugarnesskólanum á
páskadag kl. 10. Utanskólabörn
þurfa heilbrigðisvottorð.
Veðrið í morgun:
Hiti um land alt. 1 Reykjavík
8 stig, Bolungarvik 9, Akureyri
6,   Skálanesi 0, Vestmannaeyj-
um 7. Sandi 8, Kvígindisdal 7,
HestejTÍ 6, Gjögri 7, Blönduósi
7,  Siglunesi 9, Grímsey 4, Rauf-
arhöfn 4, Skálum 4, Fagradal 3,
Hólum í Hornafirði 8, Fagur-
hólsmýri 9, Reykjanesi 8. Mest-
ur hiti hér í gær 9 stig, minstur
7. Úrkoma 1,5 mm. Yfirlit: Hæð
yfir íslandi og fj'rír austan land,
en grunn lægð fjrrir vestan.
Horfur: Suðvesturland, Faxa-
flói, Breiðafjörður, Vestfirðir:
Sunnan og suðvestan gola. Dá-
litil rigning eða þokusúld. Norð-
urland, norðausturland, Aust-
firðir, suðausturland: Hæg suð-
vestan átt. Þurt og viðast bjart
veður.
Alt Heidelberg         /
verður sýnt á alþýðusýningu
í Iðnó á annan í páskum. Sjá
augl.
Næturvörður
er næstu viku í Laugavegs
apóteki og Ingólfs apóteki.     v
Siflríðar Jánsdðttir,
prófasts Sveinssonar á Akra-
nesi, ekkja Konráðs heitins
Konráðssonar læknis, sem lát-
inn er fyrir nokkurum árum,
andaðist i Landspítalanum að-
faranótt 9. þ. m.
Happdrættið.
Vegna bænadaganna hófst
dráttur síðar í dag en venja er
til, eða kl. 4 í stað 1.15. Afleið-
ing þessa er sú, að Vísir getur
ekki birt skrá yfir vinningana
að þessu sinni, þvi að það mundi
seinka útkomu blaðsins meira
en fært þykir, ef beðið væri ef t-
ir úrslitunum. Vinninganúmer-
in verða skráð á spjöld og sett
i glugga Skóverslunar Stefáns
Gunnarssonar jafnóðum og
drátur fer fram.
Ferðafélag íslands      t
fór á Skírdag skemtiferð i
Fossvog og Elliðaárvog og voru
þátttakendur um 45 talsins.
Skýrði Jóhannes Áskelsson
jarðfræðingur fornar jarðmenj-
ar á þessum stöðum og var hinn
mesti fróðleikur að. — Á 2. dag
páska verður farin bílferð á
Reykjanes og verða menn að
tryggja sér farmiða í þá ferð
fyrir kl. 5 i dag, á afgreiðslu
Fálkans í Bankastræti. Sama
dag kl. 1 verður gengið vestur á
Seltjarnarnes og verður Gunn-
steinn hreppstjóri Einarsson i
Nesi leiðsögumaður i þeirri
ferð. Ferðin er ókeypis og þátt-
takendur hittast á Lækjartorgi.
Sundhöllin á Álafossi.
Um páskana ættu menn og
konur að notfæra sér sundliöll-
ina á Álafossi. Hún er hrein,
mátulega lie'it, og einkar heil-
næm.                                 Þ.
Mozartskvöld
í Kvennaskólanum. Síðastl.
miðvikiKÍagskveld var haldið
Mozartskvöld i Kvennaskólan-
um. Skólakórinn söng aðallega
lög eftir þetta tónskáld undir
stjórn söngkennarans, ungfrú
Jóhönnu Jóhannsdóttur söng-
konu. Ennfremur söng ungfrú-
in lög eftir Mozart, en frú Þor-
björg Halldórs frá Höfnum
spilaði á píanó. Baldur Andres-
son cand. tehol. flutti og erindi
um tónskáldið. Var gerður góð-
ur rómur að skemtuninni, enda
vel til hennar vandað.
Frummynd að altaristöflu
sýnir J. Halldór Runólfsson,
Laugaveg 67, i glugga Flóru,
Austurstræti 1. Er frummynd-
in gerð af Halldóri haustið 1931
Verður hún sýnd yfir hátiðis-
dagana og ættu sem flestir að
sjá hana.                             K.
Skipafregnir:
Brúarfoss kom frá Breiða-
firði og Vestf jörðum í fyrradag.
Dettifoss kom i gærmorgun að
norðan og fer í kvöld áleiðis
til útlanda. Selfoss kom frá
Gautaborg á skírdag með timb-
urfarm. Gullfoss kom frá út-
löndum i morgun. Goðafoss fer
frá Hull' í dag áleiðis til Vest-
mannaeyja. Lagarfoss er á leið
lil Leith frá Kaupmannahöfn.
Lyra f ór héðan á skirdag. Kola-
skip kom til Alliance á skírdag.
Kolaskip kom i gær til Kveld-
úlfs. Esja var á Seyðisfirði i
gær. Laxfoss kom frá Borgar-
nesi í gær.
Útvarpið í dag:
19,10 Veðurfregnir. 19,20
Hljómplötur: Rússneskir kórar.
19,45 Fréttir. 20,15 Upplestur
og söngur (til kl. 22,30).
Dr.Niels Nielsen
kom í morgun
1 lok næstu viku gengur hann á
Vatnajökul vií fjórlía mann og
sest að við Grífflsvötn.
„Allir nalifandi japðfpædingaF beina
athygli sinni  til   Vatnajöikuls(S segip
dr. Niels Nielsen.
Dr. Niels Nielsen kom hing-
að til Reykjavíkur i morgun
með e.s. Gullfoss til að hefja
nýjan Vatnajökuls-leiðangur. I
f ör með honum er ungur vís-
indamaður, Arne Noe-Nygaard,
sem undanfarin 6 ár hefir feng-
ist við jarðfræðisrannsóknir á
austanverðu Grænlandi, og
einnig rannsakað nokkuð af
steinum, og öðrum jarðvegs
myndunvun, sem Dr. Niels
Nielsen hafði með sér heim til
Danmerkur úr Vatnajökulsleið-
angri sínum 1934.
Hér i Reykjavík slæst þriðji
maður með í förina, en það er
Jóhannes Áskellsson, jarðfræð-
ingur, — og munu allir þessir
vísindamenn leggja upp í nýjan
Vatnajökulsleiðangur
lok
næstu viku.
Hygst dr. Nielsen að hafa
fyrst í stað aðsetursstöð sina við
Grímsvötn, í Vatnajökli, og at-
huga þar jarðlagamyndanir.
Hann segir: Það er sérstaklega
tvent sem gerir, að Vatnajök-
ull er betur til rannsókna fall-
inö en nokkurt annað fjall í
heimi. í fyrsta lagi bregður
hann upp nýju ljósi um jökul-
Ijreiðu þá er eitt sinn lá yfir
öllum Norðurlöndum, norður-
hluta Þýskalands, Holland og
Bretlandseyjar — og í öðru
lagi er það hin frábæra aðstaða
"til að mæla hitaútstreymi eld-
gosa. Og er það sérstaklega hið
síðarnefnda sem beinir augum
allra     núlifandi    jarðfræðinga
hingað. Við Vatnajökul er það
einsdæmi, að eldstöðvarnar, eða
útbrot eldsins, liggja undirsjálf-
um jöklinum, svo um leið og
eldgos verður fer mikill hluti
af orku eldsumbrotaima i að
bræða jökulinn. Á þenna hátt
binst hitinn, þvi það þarf a-
kveðinn hita til að bræða ákveð-
ið rúmtak af ís — en út frá því
er svo mælt hitamagn og orka
eldsupptakanna.     ^
I lok næstu viku ætla leið-
angursmennirnir að ganga á
jökulinn og leggja upp frá
Kálfafellsstað. Fylgdarmaður
þeirra verður Jón Pálsson frá
Seljalandi í Fljótshverfi.
Þegar rannsóknunum við
Grimsvötn verður lokið, sem
dr. Nielsen taldi sennilegt að
yrði í byrjun júní, fer magisler
Nygaard austur í Öræfi til að
rannsaka jökulbrúnir en Niel-
sen ætlar að rannsaka upptök
Skeiðarár. Taldi hann því lik-
legt að þeir mundu ekki korna
hingað til Reykjavíkur fyr en i
júlí, eða jafnvel seinna.
Og því leggið þér, svo árla
árs, upp í svo langa og erfiða
ferð sem þessa? spurðum við
blaðamennirnir, sem lrittum dr.
Nielsen í herbergi hans á Hótel
ísland, í morgun.,
— Það gerir jökulbrúnin —
hún er bæði hættuleg og erfið,
einkum þegar útá liður. Við
höfum líka mikinn farangur,
sem við verðum að hafa með-
ferðis.                         — quis.
Útvarpið á páskadag:
8.00 \Messa i Dómkirkjunni
(síra Friðrik Hallgrímsson).
10,40 Veðurfregnir. 11,00 Messa
í Dómkirkjunni (síra Bjarni
Jónsson). 14,00 Tonleikar
(plötur): Beethoven: a) Píanó-
konsert, nr. 1; b) Sjöunda sym-
fónía. 20,00 Tónleikar: Tónverk
eftir Rossini, Bizet, Chopin og
Joh. Svendsen (plötur).
Útvarpið á annan í páskum:
10.40 Veðurfregnir. 10,50
Morguntónleikar (kammermú-
sík): Kvartett í Es-dúr og kvint-
ett i C-dúr, ef tir Schubert (plöt-
ur). 12,00 Hádegisútvarp. 15.00
Miðdegistónleikar frá Hótel ís-
Iand. 17,00 Messa í Fríkirkjunni
(sira Árni Sigurðsson). 18,30
Barnatími (Nemendur Verslun-
arskólans skemta). 17,10 Veð-
urfregnir. 19,20 íslensk kórlög
(plötur). 19,45 Fréttir. 20,00
Leikrit: Söngleikurinn „Alt
Heidelberg" (Karlakór Reykja-
víkur. Leikstjóri Har. Björns-
son. Hljómsveitarstjóri: Þór.
Guðmundsson). 22.30 Danslög
(til kl. 24).
K. F. U. M.
Páskadag: Kl. 10 f. h. Sunnu-
dagaskólinn. Kl. 1% e. h. Y. D.
Kl. 2 e. h. V. D. Kl. 8y2 e. h.
U. D.
FYRIRLESTUR flytur Art-
hur Gook í Varðarhúsinu 2. í
páskum kl. 8.30 e. h. Efni:
„Hvað sannar upprisa Krists?"
(354
HJÁLPRÆÐISHERINN. Sam-
komur á morgun: Kl. 11 f. h.
hátíðasamkoma; kl. 2 e. h.
sunnudagaskóli, kl. 4 e. h. úti-
samkoma á Lækjartorgi, ef veð-
ur lej'fir, kl. 8 fórnarsam-
koma. — Á annan i páskum:
Þakkarhátíð. Demonstration:
Fylg þú mér.                        (342
¦   ¦    ¦ ¦                                                                                                    ..........                                                                                                          iii                                               11    n
Heimatrúboð leikmanna,
Hverfisgötu 50. Samkomur um
pásltana: Páskadag: Bæna-
samkoma kl. 10 f. hád. Barna-
samkoma kl. 2 e. h. Almenn
samkoma kl. 8 e. h. — 2. páska-
dag: Almenn samkoma kl. 8
e. h. — / Hafnarfirði, Linnets-
stig 2: Páskadag: Almenn
samkoma kl. 4 e. h. — 2. páska-
dag: Almenn samkoma kl. 4
e. h. — Allir velkomnir!    (327
FYRIRLESTUR flytur Sæm.
G. Jóhannesson í Varðarhúsinu
í kvöld kl. 8% e.h. Efni: „Sann-
arlega ert þú sonur guðs!"
(355
BETANÍA. Samkoma á 2.
páskadag kl. 5 e. h. Ungt fólk
annast samkomuna. Ræða,
söngur og vitnisburðir. Allir
velkomnir. Engin samkoma á
páskadag.                             (347
ZIONSKÓRINN heldur sam-
komu í Varðarhúsinu Páska-
dagskvöld kl. 8y2- Ræðumerin:
Ástráður Sigursteindórsson,
stud. theol. Efni: Sigur uppris-
unnar. Siguringi Hjörleifsson,
kennari. Efni: Hluslar þú eft-
ir guði. Fjölbreytfur söngur.
Allir velkomnir.                 (343
					
Fela smįmyndir
Blašsķša 1
Blašsķša 1
Blašsķša 2
Blašsķša 2
Blašsķša 3
Blašsķša 3
Blašsķša 4
Blašsķša 4