Tķmarit.is
Leita | Titlar | Greinar | Um vefinn | Algengar spurningar |
skrį inn | Íslenska | Føroyskt | Kalaallisut | Dansk | English |

Morgunblašiš

og  
S M Þ M F F L
1 2 3 4 5 6 7
8 9 10 11 12 13 14
15 16 17 18 19 20 21
22 23 24 25 26 27 28
29 . . . . . .
PDF  | HQ_PDF  | JPG  | TXT  |
Skoša ķ nżjum glugga:
PDF  | HQ_PDF  | JPG  | TXT  |



Ašlaga hęš


Vafrinn žinn styšur ekki PDF skjöl
Smelltu hér til aš skoša blašsķšuna sem JPG
Morgunblašiš

						MORGUNBLADH)
MORGUNBLAÐIÐ
Ritstjóri:  Vilh. Finsen.
Afgrerðsla í Lækjargötu 2
Sími 500. — PrentsmiSjusími 48.
Ritstjórnarsímar 498 og 499.
Kemur  út   alla   daga   vikunnar,   aö
mánudögum undanteknum.
Ritstjórnarskrifstofan opin:
Virka daga kl. 10—12.
Helgidaga kl. 1—3.
AfgreiSslan opin:
Virka daga kl. 8—5.
Helgidaga kl. 8—12.
Auglýsingum sé skilaö annaShvort
á afgreiðsluna eða í ísafoldarprent-
amiðju fyrir kl. 5 daginn fyrir útkomu
þess blaðs, sem þær eiga að birtast í.
Auglýsingar, sem koma fyrir kl. 12, fá
aö öllum jafnaði betri stað í blaSinu
(á lesmálssíSum), en þær sem síSar
koma.
AuglýsingaverS: Á fremstu síSu kr.
3.00 hver cm. dálksbreiddar; á öSrum
BÍSum kr. 1.50 cm.
VerS blaSsins er kr. 1.50 á mánuSi.

viss, að vér munum allir saman og
hver og einn leggjaallavorakrafta,
þekkingu og vitsmuni f ram til þess,
að dómsúrslitin verÖi ábygigileg óg
_iéttlát, enda er þetta bein skylda
vor, og þá hefi eg jafnframt þá ör-
uggu von, að vér munum ávinna
dómstólnum t r a u s t alþjóðar,
þannig að almenningur gjarneam-
lega leggi málaefni sín undir dóm
jréttarms, og uni úrslitum þeim er,
þau fá þar. —> Svo framarlega vér
öflum Hæstarétti þessa trausts, er-
um vér á réttri braut, dómstólnum
mun farnast vel, og starfsemi hans
verða farsælleg fyrir þjóð vora. —
Það er ósk mín og örugg von, að
svo nregi verða.
Að svo mæl'tu leyfi eg mér, sam-
kvæmt umboði því, er mér er veitt
til þess, að setja Hæztarétt íslands.
Qvod felix faustumqve sit!
Sveinn Björnsson svaraði ræðu
þessari fyrir hönd málafærslu-
manna og mælti á þessa leið:
Ræða Sveins Bjðrnssonar:
Yirðulegi Hæstiréttur!
Háu dómendur!
Þessi stund mun jafnan talin
merkisstund í sögu íslenzku þjóðar-
innar. Sú stund er æðstu dómendurí
íslenskum málum iiiku aftur sæti til
dóma á fósturjörð vorri.
Þessi atburður, sem her á sér stað
r-.ú í dag, hlýtur að vekja fögnuð í
hjörtum allra Islendinga. Hann er
einn af áþreifanlegu vottunum um
að vér höfum aftur fengið fullveldi
um öll vor mál.
í þeirri skipan, sem framkvtemd
er hafin á í dag, með þessu fyrst.i
móti Hæstaréttar íslands, felast,
eins og kunnugt er, meðal annars
tvö mikilsverð nýmæli.
Ilér eftir verður íslenzkum rnál-
um ekki skotit! til neins æðri réttar
eu þessa virðulega réttar. Hér á
þessum *tað ver<5a framvegis kveðn
ir upp þeir dómar, sem verða fulln-
aðarúrslit allrar þrætu manna á
rnilli, hér á landi.
Munnleg málfærsla, sem ekki hef-
ir verið notuð nema að örlitlu leyti
fyrir nokkrum rétti hér á landi áð-
ur, skal nú fara fram hér á eftir
íyrir þessum virðulega rétti.
Nordisk1
LiYsforsikrings Ajs, af 1897,
Líftryggiisgar
Aðalumboðsntaður fyrir ísland:
Gunnar Egilsoc
Hafnarstræ-ti 15.    Tals. 608.
II......IIIIIIIIIIHIIIII.....m^^^^
l»elur
silRiBlusur
með
10-30% aíslætti
dómendum allrar heilla á komandi
tímum.
Háttvirtu eollegæ, vihjið þið á-
samt mér, votta hinurn virðulega
Hæstarétti og hinum háu dómend-
um virðingu okkar.
Dómstjóri þakkaði ræðuna og var
síðan gengið til dagskrár og kveðin
upp dómur í 5 málum.Var þá setn-
ingarathöfn þar með lokið og gengu
þá gestir á brott.
En síðan voru tekin fyrir önnur
mál og var 3—4 vikna frestur veitt-
ur í öllum. Þessir lögfræðingar
raættu í réttinum í fyrsta sinn:
Eggert Claessen, Lárus Fjeldsted,
Björn Pálsson, Guðm. Ólafsson,
Sveinn Björnsson, Jón Asbjörnsson.
Athöfnin fór öll fram með þeirri
viðhöfn, er samir svo merkum við-
burði, þá er æðsta dómsvald í ís-
lenzkum málum er aftur flutt inn í
landið.
pessi nýmæli varða hina háu dóm-
er;dur og okkur málaflutningsmenn-
iua að ýmsu leyti frekar en aðra.
Eg er þeirrar skoðunar að tals-
vert velti á því, um það, hvernig
framkvæmdirnar takist í þessum
efnum, að þegar frá byrjun megi
takást góð samvinna milli hinna háu
dómenda og málaflutningsmanna.
Eg leyfi mér fyrir hönd málaflutn-
ingsmannanna, að bera fram þá ósk,
i»ð svo megi verða. Ig.hygg óhætt
að fullyrða, að vér höfum allir reynt
að gera okkur ljóst bve mjög aukin
ábyrgð legst á okkur við breytingu
þá, sem nú verður.
Vissan um það, að málum þeim,
sem við flytjum hér fyrir réttinum,
verður eigi framar skotið til próf
unar fyrir neinum æðri rétti, hlýtur
að hvetja okkur til þess að beita
öllu meiri alúð við starf okkar og
sýna öllu meiri vandvirkni í því en
áður. Að vísu geri eg ráð fyrir því
að við höfum allir eftir mætti reynt
að sýna alúð og vandvirkni r störf-
um okkar við landsyfirdóminn, svo
sem skylda okkar bauð. En meðvit-
undin um það, að enn sé tækifæri til
að prófa málið fyrir öðrum rétti, ef
til vill með málaundirbúningi heef-
ari matina, getur að sjálfsögðu hafa
dregið nokkuð úr því, að málaflutn-
iagsmenn legðu sig svo í framkróka
sem ella. Hér eftir er ekki rúm fyrir
nokkra slíka hugsim. Það er okkur
fyllilega ljóst. og það mun verða
okkur hvetjandi leiðbeining í störf-
um okkar hér fyrir réttinum.
Með munnlegu málsfa'i-slurini er
áreiðanlega aukin varrdi okkar fram
úr þvr, sem var, er svo að seg.j;i öll
málafærsla var skrifleg. Okkur er
það og augljóst, að einnig í þesstt
eí'ni eru talsvert auknar kröfur
gerðar til starfsemi okkar. Eg hygg
a? það sé vilji okkar allra, að sýna
einlæga viðlcitrri til þess aðlátaþctta
fara sem bezt úr hendi, og viljum
gjarna tnega vænta umburðarlyndis
bJnna háu dómenda r byrjuninni, og
aðstoðar þeirra r viðleitni okkai'.
Eg leyfi mér að þakka hinum háa
dómstjóra fyrir hin hlýlegu orð, er
hann í ræðu sinni mælti til okkar
njálaflutningsmanna. Eg er þess
fullviss að við munum allir leggja
okkur á hjarta orð hans um að gera
tnálaflutnínginn hér fyrir réttinum
svo sannan. sem á okkar valdi er.
Með þessum ummælum og endurtek-
inni ósk um góða samvinu milli
hinna háu dómenda og málaflutn-
ingsmanna, vil eg fyrir hönd okkar
ínálafliitningsrnanna árna hiniun
virðulega Ilæstarétti og hínum háu
Inflúenzan
komin til Vestmannaeyja.
í gærmorgun bárust þær fregnir
hmgað að veiki er mjóg líkist in-
flúenzu væri farin að stinga sér nið-
ur í Vestmannaeyjum. Varð mönn-
um hverft við fregnina og mun flest-
tim svo farið að vart hef ðu þeir get-
að hugsað sér meiri ótíðindi. Því enn
þá blasir endurminningin um drep-
sóttina miklu í fyrra við fólki, sem
opið sár. Og víst munu allir einhuga
í því, að vilja komast hjá öðru eins
þjóðarböli í lengstu lög, hvað sem
það kostar.
Veikin í Vestmannaeyjitm.
í f jórum húsum r Vestmannaeyj-
um haf ði orðið vart veikinnar er vér
fréttum síðast í gærkveldi. í einu^
þessara húsa lágu 9 menn veikir.
Flestir hafa lagst með háum hita og
yfirleitt er byrjunarstig veikinnar
svo líkt inflúenzu, að því miður eru
allar líktir á, að það sé þessi veiki,
sem nú er farin að herja á Eyjarnar.
í gærkveldi munu um 20 manns
hafa legið  veikir.
En hvernig hefir veikin borist?
Um það fer ýmsum sögum. Ein til-
gátan er sú, að veikin hafi borist
þangað með barni, sem kom til Eyja
ásamt foreldrum sínum með „Gull-
foss'' í síðttstu ferð hans frá Kaup
mannahöfn. Var barnið veikt er það
kom og líktist sjúkdórnurinn inflú-
enzu. En eigi hafa foreldrar barns-
inf veikst, né neinn á því heimili.
Væri því eðlilegt, að veikin hefði
breiðst út fyrir löngu, ef þarna
raætti vænta upptaka hennar og
er því «ú tilgáta næsta ós-nnileg, að
veikin sé þaðan sprottin.
En fyrir nærfelt viku kom þýzkur
hi tnvörpungur til Vestmannaeyja.
HafSi hann veikan manrt meðferðis.
Var maður þessi veikur af lungna-
bólgu og var fluttur á sjúkrahúsið
þar í Eyjum og andaðistþarskömrnu
síðar. Verður sjúkdómur sá er nú
gengur í Vestmannaeyjum ekkibein-
iínis rakinn til manna, er afskifti
fcafi haft af þessum veika manni. En
líkur eru allar til þess, að það sé
einmitt þetta skip er rekja megi
veikina til.
Er veikin komin hingað?
Skömmu eftir að botnvörpungur
þessi kom til Eyja fór skip þaðarr
hingað til Reykjavrkur, norska skip-
ið „President Wilson". Með því
komu hingað 6 Vestmannaeyingar,
þar á meðal Karl Einarsson sýslu-
maður. Eru fimm dagar liðnir síðan
þeir fóru að heiman, og hefir eng-
inn þeirra orðið veikur enn þá. Að
sjðlfsögðu hefði átt að einangra alla
þessa menn í gær, undir eins og
fregnirnar bárust hingað frá Eyjum
og láta læknir skoða þá. En ekki
haf ði það verið gert í gærkveldi. Að
vísu er það vonandi, að enginn þess-
ara manna beri með sér sóttina, úr
því að þeir haf a ekki sýkst ennþá,en
þó er engan vegin lo'ku fyrir það
skotið. Það er því ekki óhugsandi að
¦veikin sé homin hingaff, og mega
nrenn því vera við öllu búnir. I
slíkum tilfellum sem þessu er sjálf-
sagt að vona það bezta, en vera bún-
ir við hinu versta.
Það er ekM ráð nema í tíma sé tekið
Inflúenzan er að vísu ekki kom-
in hingað enn'þá, að því er menn
vitá. En hver vill ábyrgjast, að
f regnin um að hún sé hingað komin
skelfi ekki bæjarbúa, þegar minst
vonum varir, jafn skyndilega eins
og ótíðindin, sem nú spyrjast hing-
ao frá Vestmannaeyjum.
Hvar stöndum við þá ? Eru Reyk-
víkingar betur viðbúnir nú en í
fyrra? Og í fyrra vorum við óvið-
búnir. Það hljóta allir að v'iður-
kenna. Að sjálfsögðu verður alt
gert til þess að varna því að sýkin,
sem nú hefir gert vart við sig í
Vestmannaeyjum hreiðist út. Og
vonandi tekst að varna því. En all-
ur er varinn góður.
Það er sjálfsögð skylda Reykvík-
inga, að hervæðast gegn spönsku
veikinni og hafa allan viðbúnað,
eins og þessi vágestur væri vænt-
anlegur þá og þegar. Við þurfam
að vera við því búnir, at5 geta
skotið skjólshúsi yfir.og veitt að-
hlymringu sjúklingum, sem ekki er
hægt að hjúkra í heimahúsum. Og
eins gott væri, að draga' ekki til
morguns, að efna til námskeiðs fyr-
ir hjúkrunarfólk, og útvega hús-
næ'ði og eldsneyti handa væntan-
iegu sjúkraskýli; með því er engu
spilt og tilkostnað murrdi það ekki
hafa í för með sér, svo um munaði.
í fyrra urðu vandræðin að því, að
fólk vantaði til hjúkrunar og
sjúkraflutnings; en á skömmum
tíma mætti kenna fólki það irauð-
synlegasta er að þessu lýtur. Eigi
er það vafa undirorpið, að fjöldi
karla og kvenna mundi gefa sig
fram þegar í dag, til þess að sækja
þesskonar námskeið, svo verða
mætti þeim mun gagritegri í vörn-
inni gegn vágest'tnum ef hann heim-
sækti Reykvíkinga í annað sinn.
! Það væri íslendingum til stór-
¦skammar, ef sannaðist, að við vær-
um engu betur undirbúnir nú en í
fyrra til þess að veita drepsótt-
inni viðuám. Það væri skýlaus vott-
ur þess, að reynslan væri okkur
einskisverður kennari. Og ef svo
( væri — þ'á kynnum við ekki ern-
f'aldasta lögmál lífsius.
í Þess vegna ber okkur nú að hef ja
alian viðbúnað, eins bg við ættum
drepsóttarinnar von, hvenær sem
; vera vildi. Viðbúnaðurinn þarf ekki
að vera dýr, þar kemur til kasta
, einstaklingsiiis en ekki peninga. Og
vdjann er ekki að efa.
Út r einstök atriði skal ekki farið
að þessu sinni. Þeir sem stjórn hafa
og ábyrgð bera á heilbrigðismálum
þessa bæjar og lands í heild siuni,
vita hvernig hentast er að ráða
fram úr vandaniurr. Og þeir munu
einnig vita, að það er oskiftur vilji
þjóðarinnar, að gera alt sem í mann
legu valdi stendur tii þess, að verj-
ast veikinni. Og þá eigi síður hitt,
að hafa allan þami viðbúnað, sem
mögulegt er til 'þess að geta tekið
mannlega á móti. Því sagan frá í
fyrra má ekki endurtakast. Við höf-
um nú enga afsökun.            ,
Vi'ðbúnaðurinu   þarf   að   hefjast
strax í dag.
Bruni
í Stykkisólmi.
Símastöðin og pósthúsið
brunnið til ösku.
í fyrrinótt brann i Stykkishólmi
hús Tómasar Mö'ller póstafgreiðslu-
manns og símastjóra. Húsið var
tvílyft timburhús, og brann é mjög
skömmum tíma. Bjargaðist þaðan
aðeins skiftiborð símastöðvarinnar-
og nokkuð af ploggum postaf->
greiðslunnar. Grlöggar fregnir hafa
ekki fengist af brunanum, enda
mjög ófullkomið srmasamband við>
Stykkishólm.

Erl. símfregnir.
(Prá fréttaritara Margunbtaaains).
Khöfn 16. febr.
Inflúenzan
xénar sífelt í Khöfn, en er illkyn.j-
i7ð eins og áður.
Samningar
eru byrjaðir á ný milli vinnuveit-
•enda og verkamannafélaga. Vinnu-
veitendur halda því fram, að verka-
menn hafi fengið 249% kauphækk-
un, en hækkun af völdum dýrtíðar-
trmar sé aðeins 142%.
Þriðja
alþjóðaráð gjörbyltingamanna.
Srmskeyti frá Amsterdam hermir-
að fulltrúar gjörbyltingamanna frá
ýmsum ríkjum sitji nú á ráðstefnu
til þess að setja a stofn fram-
kvæmdaskrifstofu er undirbúi
þriðja al|)jóðaráð gjörbyltinga-
manna (kommunista). Bolzhevikka-
st.jórnin rússneska hefir veitt 201
nuljónir gullrúbla til skriístofunn-
ar.
Bretar viðurkenna þýzkan dómstól
í hernaðarglæpa-málunum.
Prá Berlín er símað, að frétta-
stofan Agenee Havas tilkynni— þó
ekki eftir opinberum heimildum —
að ráðstefnan í Lundúnum hafi
samþykt, að rrkisrétturinn í Leiitzig
dæmi hina seku, undir eftirliti
bandamanna, og samþykki þar með.
tippástimgu Þjóðverja frá 25. jan-
úar með nokkrum breytinguiu.
Keisarinn.
Prá Haag er símað, að banda-
memr niuni setja Hollendingum tvo.
kosti viðvíkjandi Vilhjálmi keis-
ara: annaðhvort að þeir framselji
keisarann efia flytji hann til ný-
lendna sinna á Austur-Indlandseyj-
um og kyrsetji hann þar.
					
Fela smįmyndir
Blašsķša 1
Blašsķša 1
Blašsķša 2
Blašsķša 2
Blašsķša 3
Blašsķša 3
Blašsķša 4
Blašsķša 4