Tķmarit.is   | Tķmarit.is |
Leita | Titlar | Greinar | Um vefinn | Algengar spurningar |
skrį inn | Íslenska | Føroyskt | Kalaallisut | Dansk | English |

Morgunblašiš

og  
S M Þ M F F L
. . . . . 1 2
3 4 5 6 7 8 9
10 11 12 13 14 15 16
17 18 19 20 21 22 23
24 25 26 27 28 29 30
PDF  | HQ_PDF  | JPG  | TXT  |
Skoša ķ nżjum glugga:
PDF  | HQ_PDF  | JPG  | TXT  |



Ašlaga hęš


Vafrinn žinn styšur ekki PDF skjöl
Smelltu hér til aš skoša blašsķšuna sem JPG
Morgunblašiš

						ILaugardagur 23. sept. 1939.

Ötgef.:  H.f.  Arrakur,   Ríykjavlk.

Ritstjörar:  Jðn  KJartanaJKra  oe Valtyr Bt*£*n*son   (ábrrtBsnwtesi).

Auglýsinsar:  Arnl  ÓIr,

Ritstjðrn, auft-lyalaf&r o(c aítrolBala:  Anciarstsasei   t. — ilal  M(M>.

Áskrl£ta.reJaid:  fcr.  1,00 4 s**.uul51.

t lauaastila: 15 aura •tntakln — li anra n«S LMb&k.

STUTT ÞING

HVAÐ Mfum við á þessum

tímum ,að gera með þing í

íhálfan annað manuð.? sagði góð-

^ur og gegn borgari við mig, eftir

að hafa lesið kugleiðingarnar í

leiðara hjer í blaðinu á dögunum,

^þar sem ráðgert var að þinghald-

inu yrði lokið fyrir jól.

Það er alt undir ríkisstjórninni

íkomið, hvort þinghaldið í haust

•yerður langt eða stutt. Störf

;t>ingsins hljóta að mótast af

-tvennu:    Afgreiðslu    fjárlaganna

og annara laga í sambandi við

l>au, svo og löggjafar varðandi

íStríðið.

Stríðslöggjöfin     þarf    ekki    að

tefja þingið. Þar eru viðfangs-

•efnin ný með hverjum degi sem

'líður. Altaf koma ný sjónarmið.

Æitt í dag; annað á morgun.

IÞannig verður þetta meðan stríð-

iíð steridur.

Það er því útilokáð með öllu,

• að Alþingi geti sett nokkra var-

.>anlega heildarlöggjö'f, varðandí

•stríðið.   I  því efni  verður  þingið

að láta sjer nægja að setja víðtæk

:heimildarlög, sern veita stjórninni

ótakmarkað   vald   til   sjerhverrar

þeirra ráðstafana, sem nauðsyn-

tlegar þykja á hverjum tíma.

•

Það verða því fjárlögin og önn-

"tar lög í sambandi við þau, sem

ákveða lengd þingsins að þessu

sinni.   En 'þar.  er  líka  alt  komið

^tindir  ríkisstjórninni,  hvort  þing-

:ið þarf að hafa langa eða skamma

^setu.

'Þjóðin krefst þess,  aS ný fjár-

íijnálastefna      verði      upp     tekin.

rHennar krafa er, að útgjöld rík-

issjóðs verði stórlega lækkuð og

fundinn grundvöllur til skatta-

lækkunar.  Hennar  krafa  er einn-

ig,    að    lækkaðar    verði    byrðar

;þæjar- og sveitarfjelaganna, því

að þeirra fjárhagur er nú víðast

Iivar í kaldakoli, en gjaldgeta

borgaranna brostin.

Þetta   eru   aðalmálin,   sem    Al-

vþingi verður að leysa í haust. En

þingið    leysir   aldrei    þessi   mál,

-svo vel fari, ef ríkisstjórnin ekki

leggur  málin  rækilega  undirh"áin

:í hendur þingsins.

*

Því   var   yfirlýst,   þegar   þjóð-

stjórnin   var   mynduð,   að   höfuð-

verkefni    hennar    skyldi    verða:

Viðreisn atvinnu- og fjármálanna.

Störf   stjórnarinnar   hafa,   það

•sem  af er, meir beinst að  öðrum

þætti verkefnisins — atvinnumál-

tmum.    Viðhorf    þeirra    er    líka

tiokkuð með öðrum hætti en fjár

málanna,   því  að  hin  síðarnefndú

eru  meira   háð   löggjöf   landsins.

Þar    verður    því   engin   veruleg

breyting   gerð,   án   aðstoðar   lög-

: gjafans.

Átökin um viðreisn fjármálanna

verða því háð á Alþingi. Vonandi

þarf  ekki   í  þessu   sambandi    að

¦ gera   ráð   fyrir   miklum   átöku'm.

"Þjóðin ætlast til, að ríkisstjórnin

standi   einhuga   og   samtaka   um

þessa aðkallandi nauðsyn.

Ef ríkisstjórnin stendur saman

um viðreisn fjármálanna, þarf

engu að kvíða. Hún leggur þá

málin rækilega undirbúin fyrir

þingið. Átök verða þar þá engin,

nema hvað kommamir reyna að

sjálfsögðu eitthvað að gjamma.

En enginn tekur mark á þeim.

Þingið getur svo afgreitt málin

greiðlega og lokið störfum á mjög

skömmum tima. Það þyrfti ekki

að koma saman aftur fyr en haust-

ið 1940.

•

Ríkisstjórnin er þannig skipuð

nú, að viðreisn fjármálanna á að

geta gengið greið^ega, ef einlæg-

ur vilji er til umbóta á þessu

sviði. Og hví skyldi vanta vilj-

ann? Hafa ekki allir flokkar, sem

standa að ríkisstjórnínni margoft

lýst yfir því, að þeir vildu draga

úr opinberum útgjöldum, ríkis,

bæjar- og sveitarfjelaga? Hafa

ekki sömu flokkar einnig hvað

eftir annað lýst yfir því, að skatta

byrðin væri orðin of þung? Eru

hugsanleg betri skilyrði til efnda

slíkra loforða en einmitt nú, þar

sem þjóðstjórn  situr  að  völdum?

Hugsanlegt er, að ágreiningur

rísi innan stjórnarinnar (eða

flokkanna á þingi) um það, hvar

útgjöldin skuli lækkuð. En tímarn

ir, sem við nú lifum á, eru þann-

ig, að átök iim þetta eiga alls

ekki að koma til greina. Þeir

krefjast róttækra aðgerða og

sparnaðar á öllum sviðum. Meira

að segja getur svo farið, að við

neyðumst til að fresta um stund-

arsakir framkvæmd ýmissa nytja-

mála, vegna hins alvarlega ástands

sem ríkir.

Það er því að«ins eitt sjónar-

mið, sem ríkisstjórnin verður að

hafa, er hún nú leggur fjárlögin

fyrir Alþingi: Að Ijetta af ríkis-

sjóði öllum útgjöldum, sem ekki

eru óumflýjanleg, En jafnframt

verður að gera ráðstafanir til

þess, að draga úr byrðum bæjar-

og sveitarfjelaganna, því að fjár-

hagur þeirra flestra er nú í kalda-

koli.

•

Alþingi mun að þessu sinni

eiga að koma saman 1. nóvember.

Er því ekki langur tími til stefnu.

En það myndi flýta mjög fyrir

störfum þingsins, ef fjárveitinga-

nefnd tæki til starfa nokkru áð-

ur, þannig að hún hefði að mestu

lokið störfum sínum, þegar þingið

kemur saman.

Þess er að vænta, að ríkisstjórn-

in vinni nú fljótt og vel að við-

reisn fjármálanna. Leggi málin

vel undirbúin fyrir þingið. Þá fá-

um við stutt, en athafnamikið

þing. Þannig á það líka að vera. j

„Esja" er fallegt og

traust skip

Eldri dansarnir verða

leiknum, sem haldinn er

húsinu í kvöld.

á   dans-

í G. T.-

Hundruð manna biðu í

gærmorgun í alt að

þrjár klukkustundir á hafn-

arbakkanum eftir því að hið

nýja strandferðaskip, Esja,

legðist að bryggju. Von var

á skipinu klukkan Sy2—9,

en það tafðist sökum þoku

og lagðist ekki upp að Gróf-

arbryggjunni fyr en klukk-

an iiy2. Þá voru þúsundir

Reykvíkinga komnir til að

fagna hinu nýja skipi, og

skip Eimskipaf jelagsins, sem

lágu í höfninni, voru prýdd

hátíðafánum, í heiðursskyni

við Esju.

Einum kvenfarþega varð líka

að orði er Esja skreið inn höfn-

ina: „Þetta kalla jeg móttökur.

Það er bara eins og konungur-

inn sje að koma". Lýsingin er

ekki fjarri sanni.

Svarta þoka grúfði yfir höfn-

inni í gærmorgun og þegar

klukkan var orðin 9^/2 án þess

að sæist eða heyrðist í Esju, fór

tollbáturinn nýi með hafnsögu-

mann, tollþjóna og þrjá blaða-

menn, sem komnir voru á und-

an öðrum starfsbræðrum sínum

út á móts við skipið.

Að lokinni tollðkoðun hjá

rúmlega 100 farþegum, var

siglt inn Reykjavíkurhöfn og

frá farþegadekki skipsins hljóm

uðu tónar „Jeg vil elska mitt

land" frá hátalara og um leið

og lagst var upp að var þjóð-

söngurinn  leikinn.

ÁLIT   SKIPVERJA.

Esja er fallegt skip fyrir aug-

að að minsta kosti og öllu

smekklega og haganlega fyrir-

komið. Farþegarnir voru ánægð-

ir með ferðina og yfirleitt var

ekkert annað en ánægjuradd-

ir að heyra. Þó var ekki komist

hjá að heyra smá aðfinslur.

Verður vikið að því síðar. En til

þess að menn geti heyrt hvern-

ig „hljóðið var í þeim" Esju-

mönnum eru þessi dæmi:

Farþegarnir sögðu flestir:

„Farþegaklefarnir eru þröngir,

en salirnir ágætir".

Vjelstjóri sagði við mig: „Það

er óhætt að skrifa, að vjela-

rúmið sje það besta í skipinu.

Alt „tipp, topp" og eftir

ströngustu kröfum nútímans".

Einn stýrimaður sagði: „Hjer

er herbergið mitt. Ekki ýkja

stórt, en smekklegt og öllu

haganlega fyrir komið. Jeg er

fullkomlega ánægður".

Háseti sagði: „Hásetarúmið

er ágætt. Við erum ánægðiríí.

Einn af starfsmönnum bryt-

ans mælti: „Þeir sem bygðu

skipið hafa alveg gleymt þeim,

sem við veitingarnar vinna".

Þetta var „hljóðið", Og hver

er betur fær um að dæma en

þeir, sem reynt hafa?

Heildaráhrifin, sem maður

fær sem gestur, er snöggvast

k< mur um borð til að skoða,

ená að mínum dómi þessi:

„Þetta er fallegt nýtískuskip

með öllum þæg'ndum fyrir

farþega. Það má segja, að mað-

ur verði hrifinn af að skoða

skipið.

í lyftingu er íbúð skipstjóra,

stór og vel úr garði gerð, og auk

þess íbúð yfirstýrimanns.

LOFTSKEYTASTÖÐIN.

Á farþega þilfari er loftskeyta-

stöð skipsins. Utbúin öllum nýj-

ustu tækjum á sviði loftskeyta-

tækninnar með talstöð og öðru til-

heyrandi. Hátalarar eru í sölxrn-

um og á farþegaþilfari úti, svo

að hægt er að taka lagið við koma

og brottför skipsins, eins og farið

er að tíðkast erlendis.

Loftskeytastöðin er frá hinu

þekta danska loftskeytafjelagi

„Ingeniörfirma M. P. Pedersen'%

en frá því firma eru loftskeyta-

stöðvar allra íslenskra farþega-

skipa og fleiri íslenskra skipa, og

hafa gefist vel.

ÍBÚÐIR  SKIPVBRJA.

íbúðir      skipshafnarinnar      eru

víða  um  skipið.  Flestar  eru  þær

hentugar,   en  þó   virðist,   eins   og

Parþegaklefi á I. farrými. — Pot. maðurinn sagði. sem getið er hjer

um að framan, að veitingafólkinu

hafi verið gleymt.

Yfirmatsveinn cg búrmaður hafa

litla kytru farm undir hvalbak.

Báðir þessir menn hafa mikinu

starfa með höndum. Yfirmat-

sveinninn á að sjá um mat handa

alt að 200 manns, og er sá maður

sem ef til vill þarf einna besta

hvíld, eftir að hafa staðið við

matartilbúning allan daginn.

Þá má telja óhentugt, að einn

vjelstjóranna hefir herbergi fram

undir hvalbak, en ekki hjá vjel-

arrúmi eins og hinir vjelstjór-

arnir.

Þetta má kallast nöldur ef vill,

en sannleikurinn er sá, að þegar

smíðað er jafn fullkomið skip og

Esja er, þá er það leiðinlegt að

mistök skuli hafa átt sjer stað í

svona smáatriðum, en ef til vilí

væri hægt að lagfæra þetta að

einhverju leyti ennþá.

Gallarnir stafa sjálfsagt af því,

að ekki hafa verið hafðir með í

ráðum fagmenn á sviði veitinga

um borð í skipum og má sjá það

t. d. í eldhúsinu, þar sem þvotta-

skálar og vatnsleiðslur eru settar

á óhentugasta stað í eldhúsinu,

sem annars er snoturt og rúm-

gott.

Einnig er það galli að þurfa

skuli að ganga í gegnum búrið í

ísskápana og bera kjöt o. þ. h.

í eldhúsið gegnum búiið.

Vigfús Sigurgeirsson.

Það er ekki að búast við því

að mikið rúm sje aflögu í 1300

smálesta skipi, sem taka á 160

farþega og þar að auki 500

smálestir af vörum. Það er í

rauninni undravert hvað tek-

ist hefir að koma fyrir.

Stærð skipsins og önnur lýsing

hefir verið birt hjer í blaðinu og

því ekki farið iit í það hjer. Að-

eins nokkur orð um farþegarúm

og  bústaði   skipshafnar.

FARÞEGAKLEFARNIR.

Farþegaklefarnir eru yfirleitt

tveggja manna klefar, en þó

þannig á öðru farrými, að breyta

má þeim í fjögra manna klefa,

en þá yrði allþröngt og ekki gæti

nema einn maður staðið á gólfinu

í einu. Þvottaskál er í hverju her-

bergi með vatnsleiðslum fyrir heitt

og kalt vatn. Rúmirí, eru úr króm-

húðuðum málmi með gúmmídýn-

um.

Stærsti kostur klefanna er loft-

ræstingin, sem er prýðileg, því

hægt er eftir vild að dæla hreinu

lofti í klefana og er loftleyðsl-

unni stjórnað með þar til gerðu

áhaldi í hverjum klefa.

Klefarnir eru eins á I. og IT.

farrými, og er innangengt milli

farrýma, enda ætlast til að eitt

farrými verði á skipinu í sumar-

siglingum þess.

Stigar og gangar eru rúmgóðir

og smekklega fyrirkomið.

SALIRNIR.

Þrír aðalsalir eru í skipinu fyrir

farþega. Borðsalir I. og II. far-

rýmis, þar eru einstök borð fyrir

4—6 menn. Er þar alt mjög smekk

legt. Þá er setustofa undir lyft-

ingu. í stofunni eru hægindastól-

ar legubekkir, alt bólstrað, píanó

og „bar". í setustofunni eru og

smáborð, þar sem menn geta set-

ið við hressingu, eða; spilað á spil.

Þetta er rúmbesti og skemtileg-

asti  „reykskáli"  í  íslensku  skipi.

STERKT SKIP.

Esja er.bygð samkvæmt ströng-

ustu nútímakröfum um styrkleika

og öryggi. Eru. í skipinu 5 vatns-

þjett hólf og á skipið að geta

flotíð þó það liðist sundur í þrjá

parta. Milli hólfanna eru vatns-

þjettar hurðir eins og í kafbát

og hægt að loka þeim og opna

með rafmagni.

Yfírleitt er Esja hið fríðasta

skip, sem þjóðin má vera hreykin

af að eiga.

Esja fer í fyrstu för sína n.k.

mánudag, vestur og norður um til

Akureyrar.                          Vívax.

					
Fela smįmyndir
Blašsķša 1
Blašsķša 1
Blašsķša 2
Blašsķša 2
Blašsķša 3
Blašsķša 3
Blašsķša 4
Blašsķša 4
Blašsķša 5
Blašsķša 5
Blašsķša 6
Blašsķša 6
Blašsķša 7
Blašsķša 7
Blašsķša 8
Blašsķša 8