Tķmarit.is   | Tķmarit.is |
Leita | Titlar | Greinar | Um vefinn | Algengar spurningar |
skrį inn | Íslenska | Føroyskt | Kalaallisut | Dansk | English |

Morgunblašiš

og  
S M Þ M F F L
. . . 1 2 3 4
5 6 7 8 9 10 11
12 13 14 15 16 17 18
19 20 21 22 23 24 25
26 27 28 29 30 . .
Smelltu hér til aš fį meiri upplżsingar um 209. tölublaš 
PDF  | HQ_PDF  | JPG  | TXT  |
Skoša ķ nżjum glugga:
PDF  | HQ_PDF  | JPG  | TXT  |



Ašlaga hęš


Vafrinn žinn styšur ekki PDF skjöl
Smelltu hér til aš skoša blašsķšuna sem JPG
Morgunblašiš

						4

MORGVISBLABIB

Suimudagur 5. sept.  1948'. 1

10,000 heilaskurðir ti

lækningar sálsjúkum

í   Sagl frá læknaþinginu í Lissabon

Eftir LUIS TEIVES,

frjettaritara Reuters.

Á SKURÐLÆKNAÞINGINU

sem   haldið   var   um   miðjan

ágúst-mánuð í Lissabon var það

staðfest enn frekar en áður, hve

vfteilaskurðir á sálsjúkum mönn

¦ um. eru mikils virði.

Á ráðstefnu þessari var kom

«ist  að  mikilvægum niðurstöð-

•um í sálfræði og í þjóðfjelags-

fræðL. hvað viðvíkur glæpsemi

«g annarri skaðlegri sálsýki.

•10.000 heilaskurðir.

í skýrslum þingfulltrúanna

-kemur í ljós, að heilaskurðir

'tiafa þegar verið gerðir á um

10,000     sálsjúkum     mönnum.

Skurðir þessir hafa verið gerð-

ir á tvenna vegu. Ýmist leuco-

•tomy pre frontaiis, eða endur-

'fcót á því, lobotomy. Um það

'toii þriðjungur sjúklinganna hef

ur læknast að fullu, svo að þeir

? tiafa getað snúið heim og unn-

¦ ið fyrir sjer. Öðrum þriðjungi

*«júklinganna    hefur    verulega

skánað, þótt þeir hafi ekki get-

að unnið fyrir sjer. Þeim þriðj-

ungi sjúklinganna, sem þá er

¦eftir, hefur ekkert farið fram.

Dauðsföll af völdum upp-

skurðanna nema 3%.

Bestur   árangur   náðist   með

uppskurði á tilfinningaríku og

áhyggjufullu fólki og þá eink-

'iifn ef menn þjáðust af geðrofí

<Schizophrenia).

f»iingið til heiðurs Moniz.

Uppástunguna að þingi þessu

í Lissabon átti dr. Walter Free-

tnan frá Washington. Vildi

hann, að þingið yrði haldið til

heiðurs dr. Egas Moniz, en svó

heitir portúgalski prófessorinn,

sem varð fyrstur til að lækna

^álsýki með heilaskurði.

Prófessor Egas Moniz, sem

nú er 73 ára að aldri gerði slíka

©kurðaðgerð, sem hann nefndi

leucotomy í fyrsta sinn 1935.

Hann skar sundur nokkrar taug

ar í framanverðu enninu í þeirri

von, að hugsanagangur sjúkl-

ingsins færðist til og hann losn-

aði þannig við geðveikisein-

kennin.

Síðar endurbætti Walter Free

man hinn þekkti bandaríski

skurðlæknir aðferð Moniz með

því að skera í sundur fleiri

taugaþræði. Þessi aðferð, er

nefnd lobotomy og gefur betri

raun.

Fulltrúar frá 14 löndum.

Þingfulltrúar voru frá eftir-

töidum löndum: Argentínu,

Brasilíu, Danmörku, Frakk-

landi, Bretlandi, Hollandi, IncU

landi, Mexíkó, Noregi, Panama,

Portugal, Spáni, Svíþjóð og

Bandaríkjunum.

Á þinginu var rætt um ár-

angurinn af 8,091 uppskurðum,

sem hefðu verið gerðir í 21

landi.

Ætlað er, að uppskurðir ann-

að hvort með aðferð Moniz eða

Freemans nemi samtals r0,Q00.

Þar af flestir í Bretlandi, eða

2,500, í Bandaríkjunum 1,803

£>g Brasilía með 880.

Fyriríram rannsókn

nauðsynleg.

í umræðunum komust menn

að þeirri niðurstöðu að fyrir-

fram rannsókn á persónuleika

sjúklingsins væri nauðsynleg,

vegna þess, að siðferðisleg á-

byrgðartilf inning s j úklingsins

myndi minnka og líðan sjúkl-

ingsins versna ef sjúkdómurinn

væri kominn á of hátt stig, þeg-

ar uppskurðurinn er fram-

kvæmdur.

Heilaskurður til að deyfa

sársauka.

E.   Busch   læknir   í   Kaup-

mannahöfn skýrði frá tilraun-

um sínum með að nota heila-

¦ skurð   til  deyfingar  sársauka.

' Skýrði hann frá 25 sjúkdóms-

I tilfellum, þar sem sjúklingarn-

jir þjáðust af innvortis krabba-

, meini  og   engin   önnur   aðferð

hafði þekkst til að deyfa sárs-

I aukann. í flestum þessum til-

fellum gafst heilaskurður vel.

|    Þá var einnig rætt um fleiii

vandamál í sálfræði og líffæra-

frarði, sem sýna enn ljósar hve

mikla þýðmgu heilaskurðir geta

haft.

^ Dr.' Walter Freeman skýrð'

ísé þýðingarmiklum uppfinning

um í líffærafræði, sern fengisí

hefðu með heilaskurðum, en dr.

Örnulf Ödegaard, þekktur norsk

ur lífeðlisfræðingur, stakk upp

á því, að hægt myndi að lækna

afbrotamenn af glæpahneigð-

inni, sem ættu sjer enga aðra

von um lækningu.

Tillaga um að Moniz fái

Nobelsverðlaun.

í lok þingsins báru brasil-

isku fulltrúarnir fram tillögu

um að Egas Moniz, sem auk

brautryðjendastarfs síns í heila

skurðum, er einnig frægur fyrii

uppfinningu á aðferð til að gera

sýnilegar á röntgenmynd æð-

arnar við heilann og greina

þannig og finna heilaæxli, yrð!

útnefndur sem umsækjandi Nó

belsverðlaunanna á næsta ári 'i

læknisfræði fyrir ómetanlegt

starf í þágu vísindanna og

mannkynsins með þessum tveim

ur uppfinningum.

Tillaga brasilisku læknanna

menta, Mario Yahn, Anibal Sil

va, Paulino Lengo, Matos Pi^

menta, Marie Yahn, Anibal Sí!t

veira, Helie Simoes og Antoniq

Barreto, sem allir eru frægir

brasiliskir læknar.

Dr. Matera frá Argentínu

skýrði frá því, að ríkisstjórn

Argentínu myndi opinberlega

mæla með að Moniz fengi Nó-

belsverðlaunin. Pierre Wert-

heimer frá Lyons í Frakklandi.

sagðist vera fullviss að fjelag

taugalækna í París myndi styðjö

uppástunguna.

Ályktun, sem Walter Freeman

bar fram fyrir bandarísku lækn

ana um að læknaþingið styngi

upp á Egas Moniz, sem næsta

Nóbelsverðlaunamanna, var sam

þykkt einróma.

BEST AÐ AVGVtSA

1 MORGVNBLAÐINV

2)

Cl

f

249. dagur áisins.

Árdegisflæði kl. 7,40.

Síðdegisflæði kl. 20,00.

Næturiæknir   er  í   læknavarðstof-

unni, sími 5030.

Næturvörður er í Laugavegs Apó

teki, sími  1616.

Næturakstur   annast   Hreyfill,   sími

6633.

Helgidagslæknir er Úlfar Þórðar

son, Bárugötu 13, sími 4738.

I.O.O.F.   3=130968

/

Messur.

Messað  í Dómkirkjunni í dag kl.

11.  Sjera Bjarni Jónsson.

Söfnin.

Landsbókasafnið er opið kl. ?0—

12,   1—7 og 8—10 alla vitka daga

nema laugardaga, þá kl. 10—12 og

1—7. — Þjóðskjalasafnið kl. 2—7

alla virka daga. — Þjóðminjasafnið

kl. 1—3 þriðjudaga, fimíudaga og

sunnudaga. — Listasafn Einars

Jónssonar kl. 1,30—3,30 á suiinu-

dögum. — Bæjarbókasafaið kl

10—10 alla virka daga nemi laugar-

daga kl. 1—4. Nátturugiipasafriið

opið sunnudaga kl. 1,30—3 og þriííjn

daga og fimtudaga kl. 2—3.

T í s k a n

Gengið.

Sterlingspund_________

100 bandarískir dollarar

100 kanadiskir dollarar .

100 sænskar krónur   ___

100 danskar króaur ____

100 norskar króaur ____

100 hollensk gyllini____

100 belgiskir frankar ___

1000 franskir frankar__

10ö syissneskir frankar _

... 2ö,22

— 650.00

_„ 650,50

.„ 181,00

.. 135,57

. _ 13L410

._ 245,51

.._ 14,86

._   3)35

- 152,20

Heilsuveradarstöðin

Bólusetning gegn barnaveiki held

ur áfram og er fólk minnt á að láta

endurbólusetja börn sín. Pöntunum

veitt móttaka á þriðjudögum og

finuntudögvun frá kl. 10—12 í sima

2781.

Afmæli.

Sigurður Guðnason verkamaður,

Hofsvallagötu 21, verður sjötugur á

morgun,   mánudaginn   6.   þ.m.

Brúðkaup.

1 gær voru gefin saman i hjóna-

band í kapellu Háskólans ungfrú

Karin Waag, Mjölnisholt 6, og

Hannes Jónsson, fjolagsfræðingur,

Meðalholti 9.

1 gær voru gefin saman i hjóna-

bond af sjera Árna Sigurðssyni,

ungfrú Hulda Guðmundsdóttir, Berg

þórugötu 6 og Haraldur Jensson, sjó

maður, Bræðraborgarstíg 23. Heimili

ungu hjónanna verður á Bergþóru-

götu 6.

1 gær voru gefin saman í hjóna-

band af sjera Garðari Svavarssyni,

Margrjet Hallgrímsdóttir, Skólavörðu

stíg 36 og Öskar Guðmundsson, sjó

ir.aður, Hverfisgötu 100 B. Heimili

þeirra verður á Skólavörðustíg 36.

Hóf fyrir Vestur-

íslendinga.

Fjelag Vestur Islendinga hefur

fund í Oddfellowhúsinu niðri næst-

komandi þriðjudagskvöld. Heiðurs-

gestir fundarins verða Jakobina John

son skáldkona og aðrir Vestur Islend

ingar, sem hjer eru staddir. Birgir

Halldórsson syngur einsöng á skemt

uainni.

Frá fundi í Óðni.

Er Málfundafjelagið Óðinn hjelt

síðasta   fund   sinn,   s.l.   miðvikudag,

voru innritaðir 28 nýir fjelagar.

f

Nýr hjeraðsdóms-

lögmaður.

Nýlega lauk Vilhjálmur Árnason

cand iuris, flutningi prófmála fyrir

H'eraðsdómi.

Meistaramótið.

Tími Sveins Björnssonar i 400 m.

hlaupinu á meistaramótinu í gær var

52,0 sek. (ekki 53,0), og er það 8.

besti tími sem Islendingur hefir náð

Þið haldið kannske að þetta sje

samkvæiniskjóll — en það er öðru

nær. Þetta er náttkjóll úr hvítu

„jersey"-efni, sem tiskuhús citt í

Kaliforniu sendi nýlega á markaS

í þvi hlaupi. Gunnar Sigurðsson kast

aði kringlunni 41,09 m. á sama móti

en ekki 41,99 m.

Skipafrjettir.

Eimskip   4.   sept.:

Brúarfoss er í Leith. Fjallfoss fer

fra Vestmannaeyjum síðdegis i dag

4. sept. til Hull. Goðafoss er i Amster

Jeg er að velta því

fyrir mjer —

Uvort mannskemnMlir teljist

ekki til skemmdarvcrka.

5 sniiiútni ln^sgáia

SKÝRINGAR:

Lárjett: 1 mjó —¦ 6 elska —¦ 8 vit-

laus —-10 heimili ¦— 11 skrapatól —

12  hljóðstafir — 13 fyrir utan — 14

sár —-16 ónæði.

LóSrjeit: 2 guð — 3 fuglinum —

4 eins — 5 fyrirtæki í Bvk. — 7

skemmdur — 9 kvikmyndafjelag —

10 á litinn —¦ 14 ending — 15 lagar

eining.

Lctusn á síðustu krossgátu:

Lárjett; 1 fákar — 6 ána — 8 ex

—  10 AA — 11 sveppur — 12 SI —

13  MG — 14 mar — 16 þarma.

Lóörjett: 2 ÁÁ — 3 knappar — 4

AA — 5 messa — 7 ganga — 9. XVI

—   10 aum — 14 M.A. — 15 RM.

drm. Lagarfoss kom til Kaupmanml

hafnar 2. sept. frá Bergen. ReykJE-i

foss kom til Reykjavíkur 1. sept. frá

Leith. Selfoss er á Siglufirði. Tröllai

foss kom til Reykjavikur 2. sept. fráí

Halifax. Horsa fór frá Hull 3. septj

til Reykjavíkur. Sutherland kom tiU

Reykjavíkur 31. ágúst frá Leitlij

Vatnajökull er í Leith.

R.kisskip  5.   sept.:

Hekla kom til Akureyrar í gær-<

kvöldi. Esja er í Reykjavík, kom fré»

Glasgow í gær. Herðubreið er væni

arleg til Reykjavikur í dag. Skjald--

breið er væntanleg til Sauðárkróks

í dag. Þj-rill er væntaniegur till

Reykjavikur á morgun.

Góður afíi.

í'Jýsköpunartogarinn Akurey koni

til Norðfjarðar í gær með fullfermi

fiskjar eftir aðeins 7 daga veiðiferS

við Austurland. Skipið fer með afla

sinn á  Þýskalandsmarkað.

Ctvarpið.                      I

Sunnudagur 5.  sept.:

8 30 Morgunútvarp. — 10.10 Veður-

frfgnir. 11.00 Morguntónleikar (plöt

ur): a) Divertimento nr. 17 í D-dúr

et'ur Mozart. b) Píanókvintett í Es-

dúr op. 44 eftir Schumann. 12.10—.

13.15 Hádegisútvarp. 14.00 Messa í

Fiikirkjunni (sjera Árni Sigurðsson)j

15.15 Miðdegistónleikar (pkitur). a)

Duo i A-dúr op. 162 fyrir fiðlu og

píanó eftir Schubert. b) Vladimir

Rosing syngur lög eftir rússnesk fón-

skáld. c) Paganini-tilbrigði op. 35

eflir Brahms. 16.15 Útvarp til Is-*

lendinga erlendis: Frjettir, tónleikar,

erindi (sjera Jóhann Hannesson).

16 45 Veðurfregnir. 18.30 Barnatími.

19.25 Veðurfregnir. 19.30 Tónleikar;

Bolero eftir Ravel (plötur). 19.45

Aaglýsingar. 20.00 Frjettir. 20.20 Frá

norrænu' listsýningunni í Reykjavik:

Ávörp og samtöl (Valtýr Stefánssorii

ritstjóri o. fl.). 21.10 Tónleiiar: Tríá

í C-dúr op. 87 eftir Brahms (plötur;

— tríóið verður endurtekið næstkom

andi miðvikudag). 21.40 „Heyrt og

sjeð" í Hollywood (Margrjet Indriða

dcltir blaðamaður). 22.00 Frjettir..

2105 Danslög (plötur). (22.30 Veð<

urfregnir). 23.30 Dagskrárlok.

Mánudagur  6.   sept.

Kl. 8.30. Morgunútvarp. — 10.10

Veðurfregnir. 12.10—13.15 Hádegis-

útvarp. 15.30 Miðdegisútvarp. —.

15.25 Veðurfegnir 19.25 Veðurfregn-

ir. 19.30 Tónleikar: Lög úr óperunni

,.Porgy and Bess" eftir Gershwin

(plötur). 19.45 Auglýsingar. 20.00

Frjettir. 20.30 Útvarpshljómsveitiní

íslensk alþýðulög. 20.45 Um daginn

og veginn (Karl Isfeld .itstjóri).

21.05 Einsöngur (Gunnar Kristins-

son): a) Fegursta rósin í dalnum

(Árni Thorsteinsson). b) Aría úr óp,

,I.a Traviata" (Verdi). c) Aría úr

óp'. „Tannháuser (Wegner). d) Aria

úr óp. „Troubadour" (Verdi). 21.20

Þýtt og endursagt (Sveinbjörn Jóns-

son) 21.45 Tónleikar: Kórlög úr óper-

um (plötur). 22.00 Frjettir. 22.05

Síldveiðiskýrsla Fiskifjelags Islands

(Arnór Guðmundsson skrifstofustj.).

Ljett lög Xplötur). 22.30 Veðurfregn-i

ir. — Dagskrárlok.

Hljó-nleikar Þórunn-

ar

á Akureyrs

Akureyri, laugardag.

Frá frjettaritara vorum.

PÍANÓSNILLINGURINN Þór

nnn Jóhannsdóttir,  hjelt hjer

aðra hljómleika 8.1. i fimmtu-

dagskvöld í Nýja Bíó.

Hljómleikarnir voru haldn-

ir á vegum Tónlistarfjelagsins

hjer og var hvert sæti skipað í

áheyrendapöllunum. Sem íyvv

var leik Þórunnar tekið með

miklum fögnuði.

1 kvöld fer Þórunn litla í

fylgd með föður sínum suður

til Reykjavikur. — H. Vald.

					
Fela smįmyndir
Blašsķša 1
Blašsķša 1
Blašsķša 2
Blašsķša 2
Blašsķša 3
Blašsķša 3
Blašsķša 4
Blašsķša 4
Blašsķša 5
Blašsķša 5
Blašsķša 6
Blašsķša 6
Blašsķša 7
Blašsķša 7
Blašsķša 8
Blašsķša 8
Blašsķša 9
Blašsķša 9
Blašsķša 10
Blašsķša 10
Blašsķša 11
Blašsķša 11
Blašsķša 12
Blašsķša 12