Tķmarit.is
Leita | Titlar | Greinar | Um vefinn | Algengar spurningar |
skrį inn | Íslenska | Føroyskt | Kalaallisut | Dansk | English |

Morgunblašiš

og  
S M Þ M F F L
. . . . 1 2 3
4 5 6 7 8 9 10
11 12 13 14 15 16 17
18 19 20 21 22 23 24
25 26 27 28 29 30 .
Smelltu hér til aš fį meiri upplżsingar um 263. tölublaš 
PDF  | HQ_PDF  | JPG  | TXT  |
Skoša ķ nżjum glugga:
PDF  | HQ_PDF  | JPG  | TXT  |



Ašlaga hęš


Vafrinn žinn styšur ekki PDF skjöl
Smelltu hér til aš skoša blašsķšuna sem JPG
Morgunblašiš

						6
MOMGVIS BLA Ð1Ð
Föstudagur 15. nóv.  1951
jrfisteÍEsn
€Jí2ss©aa:
telur luriu-
skuli frumkvæmdur
UPP á síðkastið hefur verið mjög
mikill bægslagangur í Þjóðvilj-
anum, vegna þess að 7 vagnstjór-
ar hjá Strætisvö>num Keykja-
víkur voru ekki endurráðnir 1.
okt. s.l., til þeirra starfa, sem
þeir gegndu áður hjá strætisvögn
unum.
Túlkun Þjóðviljans á þessu
máli hefir verið á þann veg, að
þeir, sem ekki eru gjörkunnugir
máli þessu, mættu æíla að sjö-
menningarnir hefðu verið reknir
frá starfi sínu. En það er alger
misskilningur, mönnunum var
sagt upp starfi og fór uppsögnin
f ullkomlega f ram samkvæmt upp
sagnarfresti þeim er samninEur
Bifreiðastjórafjelagsins Hreyfils
við strætisvagnana gerir ráð lyr-
ir.
Vegna blaðaskrifa þeirra, sem
orðið hafa um þetta mál, vil jeg
reyna að skýra málið í fáum
orðum.
Eins og flestum mun reka
minni til óskuðu nokkrir menn
þess mjög eindregið, snemma á
þessu ári, að fá strætisvagnana
keypta af bænum. Taldi bæjar-
ráð rjett að athuga þann mögu-
leika, að selja fyrirtækið, sjer-
staklega þar sem það hafði frek-
ar verið rekið mcð halla en á-
góða fyrir bæjarfjelagið. Síðan
auglýsti bæjarráð eftir tilboði í
fyrirtækið. Jafnframt taldi bæj-
arráð eðlilegt, ef til sölu skyldi
koma, að starfsfólk vagnanna
væri laust í starfi, þar sem óvíst
væri að væntanlegir kaupendur
kærðu sig um að taka við fyrra
starfsfólki fyrirtækisins. Þess
vegna var öllu starfsliði strætis-
vagnanna sagt upp starfi. Vagn-
stjórunum var öllum sagt upp
starfi sínu með brjefi dags. 28.
mars s.l., með 3ja mánaða upp-
sagnarfresti, samkvæmt samn-
ingi við Bifreiðastjórafjelagið
Hreyfil.
A uppsagnartímanum kom í
Ijós, að tilboð þau er bæjarráð
fjekk í strætisvagnana voru ekki
það hagstæð, að bæjarráð vildi
taka þeim, að svo stöddu. Var
uppsagaarfrestur vagnstjórahna
þá framlengriur til 1. okt. s.l. Á
þessu timabili ákvað bæjarráð
að fyrirlækið skyldi a.m.k. ekki
selt fyrir naestu áramót, og voru
þá aii;^' £>twv>ur vio xyni'tæiii'O
augiýsíar iií >ur»sók.nar, 'iö. irapi,
s.l. Samkvæmt þessu sóttu allir.
vagnstjórarnir um er.clurráðii-
ingu hjá stiætisvögnunum. En
með brjefi, dags. 28. sept., var /
vagnstjórum tilkynnt að störfum
þeirra hjá fyrirtækinu væri lok-
ið frá og með 1. okt. s.l., að telja.
Þegar hjer var komið sögu
hefst þáttur Þjóðviljans. Blaðið
þóttist ætla að verða málsvari
sjönxenninga^iiia. Tönglaðist það
á því dag eítir dag, aö þeir hefðli
verið reknír frA £$sr£i r»cr bo<^3
vegna bæri að taka þá aftur, þar
sem þeir hefðu ekkert unnið til
brottrekstujsins. En er það nú
höf uðti'crísní7ur Þ^'^^'íi'í^ns sð
knýja þéssa menn aftur í sín
fyrri störf? í«ei, þvert á móti,
Þjóðviljanum er 'gjörsamlega
sama v.m r:f?TorriU £iömeinnin(r-
ana, eins og ailra annarra laun-
þega.
Höfuðtilgangur Þjóðviljans í
Tnáli þessu er áð vertast að stjórn
Bifrieðastjórafjelagsins Hreyfils
og þá alveg sjerstaklega að mjer
persónulega, og reyna á þann
hátt að koma á sundrungu í fje-
lagiríu, með því að túlka málið á
þanrt veg, að ekkert sie aðhafst
af fjelagsins hálfu, til þess að
sjömenningarnir fái vinnu sína
aftur. Sannleikurinn í þessu
jnálí er sá, að Bifreíðastjórafje-
lagið Hreyfill hefur gert allt sem
í þess valdi hefur staðið til þess
að reyna að koma mönnum þess-
um aftur til sinna fyrri starfa.
Kommúnistarnir í Hreyfli hafa
fengið samþykkta tillögu um að
fela stjórn fjelagsins „að gera
allt sem tiltækilegt sje í þessu
máli", en þeir hafa hins vegar
ekki bent á neina tiltækilega
leið, og samkvæmt upplýsingum,
sem við höfum aflað okkur virð-
ist ekki vera um neina tiltæki-
lega leið að ræða, þar sem fyrr-
greindum vagnstjórum var sagt
upp starfi með lögmætum fyrir-
vara. Af hálfu kommúnista er
hjer því aðeins um venjulegt
slagorðsglamur að ræða, sem
cnga stoð á í veruleikanum.
í sambandi við mál þetta hefir
Þjóðviljinn veist að tveim starfs-
mönnum strætisvagnanna og bor
ið þá þeim sökum, að vegna
lognra sakargifta þeirra á hend-
ur sjömcnníngunum hafi hinir 7
vagnstjórar ekki verið endur-
ráðnir. Og i framhaldi af þessu
hafa kommúnistar unnið að því
öllum árum að þessir tveir menn
yrðu reknir úr Hreyfli. Á fundi,
sem haldinn var í Bifreiðastjóra-
fjelaginu Hreyfill 7. þ. m., tókst
kommúnistum að fá samþykkta
tillögu um að víkja þeim úr fje-
laginu, eftir að kommúnistar
höfðu haldið uppi málþófi alla
nóttina, eða tíl kl. hálf sex um
morguninn, og var tillagan sam-
þykkt með 74 atkv. gcgn 68, 11
seðlar voru auðir. Tillaga þessi
var svohljóðandi:
„Almennur fundur í Bifreiða
stjórafjelaginu Hreyfill, hald-
inn 7. nóvember 1951, vítir
harðlega það framferði
tveggja meðlima fjelagsins,
þeirra Einars J. Guðmunds-
sonar og Gunnbjörns Gunn-
arssonar, að láta nota sig til
að kveða upp órökstudda
sleggjudóma um starfsemi fje
lagsbræðra sinna og samstarfs
manna hjá Strætisvögnum
Reykjavíkur, sem síðar voru
af forráðamönnum fyrirtæk-
isins notaðir sem átylla til
þess að svifta sjö af f jelags^
rnönnum bifreiðastjóraf jelags^
ins starfi sínu hjá strætisvögn-
UDum,
Fu..ic!urinn   telur   »5   slíka
framKO/nu geii b!fre'o?<=tjora-
fjelagið   ekki   liðið   fjelögum
sir.um,  og san.bykkir því að
vikja  fyrrgreindum mönnum
úr fjelaginu þegar í stað".
Flutningsmenn    þessarar    til-
lögu voru: Þorvaldur Jóhannes-
son, Óskar Jónsson og Stefán O.
Magnússon.
TTmo   rrr  +illíiffon   T-vor1   rrr-oini inrfo
I með sjer yqru mennirnir afdrátt-
'arlaust reknir úr fjelagínu, og í
beinu framhaidi af því varö jeg
?.ð   bSLtSKS   b^ím   fiÖ"   V^T121<'   nr»Wiir-+
það starf hjá strætisvögnunum,
sem meðlimir Hreyfils höfðu for-
gangsrjett   til,   samkvæmt   gild-
pnrli   C'jmnittcíiim     pri   KnA'   ar-   rilltir.
akstur með farþega. í samningi
Hreyfils við strætisvagnana, í
22. gr. samningsins, segh meðal
„Óheimilt er atvinnuveit-
anda að taka nje hafa aðra
menn til bifreiðaakstiirs eða
vaktmannsstarfa en þá, sem
eru fullgildir meðlimir Bif-
reiðastjórafjelagsins Hreyfils,
og er starfsmönnum skylt að
sýna skilríki fyrir því, að þeir
sjeu fullgildir meðlimir Bif-
reiðastjórafjelagsins Hreyf-
ils".
Þctta ætti að sýna það alvcg
ótvírætt   að   aðeins   fullgildum
Frh. á bls. 12,
Það vetrar aS í BasidarkJMin.
f öndverðum nóvember settist veturinn að í St. Louis í Missouri. Þar geisuðu þá byljir, þeir
verstu, sem þar hafa kemið í 39 ár. Á myndinni sjest, hvernig- umferð hcfir stöðvast út í eitt út-
hverfi borgarinnar.
\ikimzm Mmmúsm úútet«m
„Jeg veit ekki bcíur".
Eftir Guðmund Gíslason
Hagalín
Bókfellsi'ítgáfan.
ÞÆR frjettir munu hafa glatt
marga fleiri cn míg, að Hagalín
væri farinn að rita sína eigin æfi-
sögoi. — „Virkir dagar" og „Saga
Eldeyjar-Hjaltá" verða ávalt tald-
ar meðal bestu ævisagna íslenskra
bókmennta. Og hvað myndi sá, er
slíkar bækur hefur ritað um lif
annarra, ekki geta gert, þegar
um er að ræSa veraldarsögru hans
sjálfs! — Og þeir mörgu, sem
væntu sín mikils af þessu verki,
verða sannarleija ekki fyi*ir nein-
um vonbrigoum. Hagalín hefur
aldrei náð hœrra í snilld frásagn-
ar ag stíls.en £ þessu fyrstabindi
ævisögu 8innar.
Hann leiðrr íram á sjónarsvrðið
f jölda manna og kveima, ættfeður
og ætting.ja sína, tengdaíólk-.þeicra
o. s. frv., og- allt verður það lífi
gxtt   og   persónuleika   í   frásögTi
iiuiia.    TV    *^j,     V/iiuiiu    .-..^¦i'.iii     jLj.td^jij-
aö ireicar ^h vhpöí höí. hefnr ver-
ið um skeið. Áhrifamiklir æfiþætt-
ir eru Kreiutir í riokkra*-. nváls-
greinir, með epískum strauglr-ika,
þó án t'lttustui-s, og eru þær sög-
ur sumar svo vel gerðar að hrein
unun er að testrinum. Sjálfur bírt-
ist svo höf. smám saman „úr ætt-
anna kynloga blandi", og lesand-
uiium veiðiju' IjóaL hvaúa eólitijjæit-
ir   mntu   "hn-nTi   ntr   aUanírovð   h?lnH.
Tær og lifandi er frásögnin um
barnsaldur Óg fyrstu unglingsár. ]
Kiö  unga   skái<iefni  er  skygnt  á
r.ó*-4-/jr^-.r.» «~ %^,„~.~.i:e;« < v^;„ !
.--------------. _^.   ^,   «.-.........„   ^   ^^j..^-,
um sig, — og lesandinn fær ríka j
hlutdeild í þeim heimi, sem er um-'
hvert'; þess. Homirri er opnuð töfra
..-'.__:___   e__.."i i t-.~jij_.-_          ,          j»   I
öiii ijjií í   vciuiu iiui xiiiiid. u^ nvcix-j
andi kynslóða, gleymdra llf shátta, j
sem eru !írt skíljanlejir yngri,
börnum íslands &g hafa þó mótað ,
viðhorf þeirra og geð meira en,
þau fá gert sjer grein fyrir! —
Þessi stórmerkilega bók er nefni-j
lega miklu meira en æf isaga eins ,
manns. Hún er jafnframt — ogíi
kannske f yrst og f remst — menn- I
ingarsaga eins sjerkennilegasta
hjeraðs á Fr-órii, einmitt á þv핦
tímabili sem kannski er merkast |
í sögu landsins.
Þett3. mun ver?. fTrrsta bindi af
fjórum, sem fyrirhuguð cru, og
allstór   bók,   249   bls.,   stórar   og
þjctt settar. En ekki fæ jeg sjeð
að þar sje orði ofaukið. Höf. gæt-
ir hófs í hvívetna, er stuttorður
og gagnorður svo sem best verður
á kosið. Og skemmtilegur er hann,
hnyttinn, fyndinn, gott samhengi
í öllu og byggingin prýðileg. ¦—
Bókmennlir okkar hafa með sö'gu
þessari auðgast um gott verk, sem
mun lengi lifa.
Roðasteinn lausnarinnar.
Eftir Önnu Z. Osterman.
Isafoldarprentsmiðja.
ANNA Z. Osterman er sænsk
menntakona, sem tekið hefur ást-
fóstri við Island og vill hvergi
vera nema hjer. Hún hefur þýtt
á móðurmál sitt nokkrar íslensk-
ar skáldsögur og leyst það vcrk
afhendi af mikiUi snilUl. — Annað
afrek, ekki rninria, feefur-. húrt ag
unnið, — sem sje ritaS allsíónt
hók á svo góðvi ísiensku, að vei
mætti mál hennar vera ýmsum
,jnn-fæddnm", fyrirmynd! ¦ •¦•
„RoSastcinn lausr.arinnar" er
safri i'iiinu þáttrt og eru fyrirsagn-
ÍK þeirra svohljóðandi,-
I. Ilefðarfrú oq dýrðlingn.r. —
Æviágrip Sanki Birgittu.
ll.Brautryðjendur. -^ Fredrika
Bremer.  ¦— Ellcn  Key.
III. Þrxlkun oy lausn. — Þáttur
um   galdramálin,   upptök   þeirra, I
meðferð og niðurfall.                       j
j. v . „Hjálp iieAiir eilt". — í-átt-
ur  nm læknatralrliir o^ lruknavís-'
indi.                                                    |
V. Skáldið, heimurinn orj alheim'
urinn ¦— Þáttur um Gústaf Fröd- í
Anna Z. Osterman er frumlegur
og sjerkennilegur höfundur. Hún
fer engar troöna.r leiöir, öll við-
i....r T——------. — ít-----j. „j?  _j„..„j__*   .
j.o.j.   J.V....JCA    ,,.."..-,,„   cx   d.(^i.aMWUJJl
persónuleika og oft fer hún meist-
arahöndum  um efni  sitt, vinnur;
ætíð   ve!,   —   og  orðið   „gcnialt"
kemur   lesandanum    ósjálf rátt    í \
hug. Hún er kona hámertntuð, en
jafnframt gædd skáldlegri skynj-!
un   og  tekur   hvcrt   viðfangscfni!
tökum listamannsins. Jeg efa að
um Gustaf  Frödíng hafi  nokkru:
sinni verið ritað af dýpri og næm-1
ari skilningi en í þessari bók. Lýs- «
ingin á sálarlífi hins sjúka skálds I
er hrein og ósvikin snilld! — AUir
eru  þwttirnir  fróðlegir  og  sumt
í  þeim  afbragðsgott.  En  þáttur-j
inn um Fröding ber af. Jeg hygg|
að fleirum fari sem mjer, að þeir
lesi hann oftar en einu sinni. 1
hann er lögð sú list er auðgar
lesandann, vekur hann til umhugs-
unar og glæðir skilning hans.
Jeg vona að þessi bók eignist
marga lesendur. Hún á það skilið,
og höfundur hennar, hin hámennt-
aða og gáfaða sænska kona, er
hefur valið sjer Island að fóstur-
förð, á skilið meiri athygli og alúð
frá okkar hendi, en hún hefur
hlotið hingað til.
„Oður Iífsins".
Eftir M. Simson.
Isrún.
SIMSON heitir ísfij-skur heim-'
spekingur, ljósmyndari, mynd-1
höggvari, garayrkjumaður — og:
þúsundþjalasmiður. Hann er dansk-
ur að uppruna, en hefur gerst fs-,
lendingur .og hýv ú IsafirðK t
heimalandijiínu var hann um skeið:
f.ÍöHeikamaðiTr á paðreimum 'og'
varð f rægur mjojr f yrir ýmsar afl-'
raunir íurðulegar.
Fyrir nokkm siöan gaf hann út
bók um líf .sftt og lífsskoðun; nefn-"
ist hún Úður líínins — og er allt'
annað en leiðinle,^!
Simson er maður sjélfstæður f
hujrsun og er mjög fróðlegt að'.
kynnast hugrrryndaheimi hans. Lífs
skoðun sína byggir hann þó að'
miklu leiti á kenninp-um hins stór-
merka  dansica spekings og fræð-
8KPft!    fl'ÍQrtÍllll?"*'      M íi'»»fir\„o    fvv    íri
efa einn af allra ojejkennilegustu
og eftirtektarverðnstu persónu-
leikum, sem nú eru uppi á Norður-
lör.dum —- og raunar þó víðar
væri leitað. — Simson hefur til-.
einkað sjcr fræði h?ns, en hag--
nýtir sjer þau á s.jálfstæðan hátt,
Viiinur úr þtiiii og ieyriölu sinni-
þá heimspeki, er bók hans flytur.
Ekki munu allir f cV.z, aig við hana,-
cn hún er vel til þcss fallin að
vekja menn til umhugsunar um-
þeirra eigið líf og er það mikill
kostur á bók. Hugleiðingar höf. um,
;istina, t. d. eru ckki líklegar til
að mæta fullum skilningi almenn-
ings, en snjallar eru þær og bera
vott um dirfsku í hugsun. „Kær-
leikssaga trúðleikarans" virðist
vera lýsing á reynslu höf. s.iálfs,
og er talsvert efíirtektarverð.
„Alheimnrir.n" er eg vel ritaður
þáttur, sömuleiðis „Hökrjjett hugs-
Framh. á uls. 12   ,
					
Fela smįmyndir
Blašsķša 1
Blašsķša 1
Blašsķša 2
Blašsķša 2
Blašsķša 3
Blašsķša 3
Blašsķša 4
Blašsķša 4
Blašsķša 5
Blašsķša 5
Blašsķša 6
Blašsķša 6
Blašsķša 7
Blašsķša 7
Blašsķša 8
Blašsķša 8
Blašsķša 9
Blašsķša 9
Blašsķša 10
Blašsķša 10
Blašsķša 11
Blašsķša 11
Blašsķša 12
Blašsķša 12
Blašsķša 13
Blašsķša 13
Blašsķša 14
Blašsķša 14
Blašsķša 15
Blašsķša 15
Blašsķša 16
Blašsķša 16