Tķmarit.is   | Tķmarit.is |
Leita | Titlar | Greinar | Fréttir | Um vefinn | Algengar spurningar |
skrį inn | Íslenska | Føroyskt | Kalaallisut | Dansk | English |

Morgunblašiš

og  
S M Þ M F F L
1 2 3 4 5 6 7
8 9 10 11 12 13 14
15 16 17 18 19 20 21
22 23 24 25 26 27 28
29 30 31 . . . .
Smelltu hér til aš fį meiri upplżsingar um 59. tölublaš 
PDF  | HQ_PDF  | TXT  |
Skoša ķ nżjum glugga:
PDF  | HQ_PDF  | TXT  |



Ašlaga hęš


žś žarft aš vera meš Adobe Reader Plugin til aš skoša žessa sķšu


get Adobe Reader



Morgunblašiš

						MORGVNBLAÐIÐ

Fimmtudagur 12. marz 1959

y

Erhard hafnar fram-

bobi til forsetakjörs

Adt>~~'ier bibur alvarlegan ósigur

i tlokki sinum

BONN — Ludvig Erhard

efnahagsmálaráðherra Vest-

ur-Þýzkalands hefur hafn-

að að vera í framboði fyrir

Kristilega lýðræðisflokkinn

í forsetakosning'unum í

Þýzkalandi í júlí n. k. Litið

er á neitun hans, sem alvar-

legasta ósigur, sem Adenau-

er hefur beðið innan flokks

síns. Það er álitið að Ad-

enauer hafi staðið að baki

því að uppstillinganefnd

flokksins lagði til, að Erhard

yrði í kjöri. Er ætlað að með

þessu hafi Adenauer viljað

losa sig við harðasta keppi-

naut sinn um völdin í

Kristilega lýðræðisflokkn-

um.

En málið hefur algerlega snú-

izt í höndum Adenauers. Meiri-

hluti. þingmanna Kristilega lýð-

ræðisflokksins skoraði á Erhard

að sitja kyrr í embætti efnahags-

málaráðherra.

Um sinn lét Erhard ekki í ljós

álit sitt á þessum aðgerðum. Hann

kom á fund Adenauers og kvaðst

skyldu verða í framboði, ef geng-

ið yrði að ákveðnum skilyrðum.

Meginskilyrðin voru þau, að þirg

flokkur Kristilega flokksins skor

aaði á hann einróma að vera í

framboði og í öðru lagi, tð hann

fengi að velja eftirmann sinn i

embætti efnahagsmálaráðherra.

Adenauer tókst ekki að frarn.

fylgja þessum skilyrðum og hafn

aði Erhard þá framboði.

I þessum átökum innan Kristi-

lega lýðræðisflokksins hefur

komið í Ijós, að Erhard er vin-

sælli í flokknum heldur en Aden-

auer og getur þetta haft áður

ófyrirsjáanlegar afleiðingar fyrir

flokksforustu  Adenauers.

Trjágroður í Reykjavík

EF enginn trjágróður væri í

görðum bæjarins, væri borgin án

hinnar miklu fegurðar, sem gleð-

ur mann vor og sumar.

Við megum því þakka þeim

mönnum, sem fyrstir urðu til þess

að planta trjám hér. Þeir hafa

l'eitt vorið inn í bæinn og gefið

okkur þá þroskandi gleði, sem

því er samfara.

Við höfum átt og eigum mjög

duglega skógræktarmenn. Þetta

er ennþá byrjunartímabil í skóg-

ræktarmálum. Þrátt fyrir það

hefur skógræktarstjóri okkar

komið afarmiklu til vegar. Má

segja að það hilli undir glæsilega

framtíð í þeim efnum.

Sá trjágróður, sem hér er i

görðum bæjarins er kringum

hálfrar aldar gamall. Fyrstu trén

Hagalín Jakobsson bó ndi, Sœtúni,

Crunnavík M'mningarorð

Foringi Afríku-

manna ekki með

NAIRÓBI í Kenía 10. marz. —

(Reuter). Tom Mboya forseti

þjóðernissinnaflokks svertingja í

Kenía sagði í dag, að hann yrði

að hafna boði um þátttöku í um-

ræðufundi, sem samtökin „Frjáls

menning" ætlar að efna til í

Ibadan í Nígeríu 16.—23. marz

nk. Mboya, sem er einn vitrasti

stjórnmálaleiðtogi svertingja í

Afríku hafði áður þegið boðið.

En síðustu atburðir í Kenía,

fjöldahan Uökur á foringjum

svertingja eiga sinn þátt í þessari

seinni neitun hans.

Ei  Ieita  láns í álfum

Vort lán býr í oss sjálfum

í vorum reit ef vit er nóg.

MÉR koma þessi spakmæli í

hug, er ég minnist látins vinar

míns, Hagalíns Jakobssonar

bónda,   Sætúni,   Grunnavík.

Hann lagði ekki lönd undir

fót í leit að gæfu sinni, en fann

hana í sjálfum sér, og þeirri

sveit, sem hann fæddist í og

undi við allt sitt líf.

Hann andaðist í Sjúkrahúsi

ísafjarðar hinn 13. febrúar sl.,

rúmlega sjötugur að aldri, eftir

langa vanheilsu, og var til mold

ar borinn frá Staðarkirkju 1

Grunnavík 26. s.m.

Hagalín var fæddur í Reykjar-

firði 26. júní 1888. Hann var einn

af tuttugu börnum þeirra hjóna,

hins kunna hagleiks- og dugnað-

armanns Jakobs Hagalínssonar og

Sveinsínu Magnúsdóttir. Hann

ólst upp hjá foreldrum sínum til

átján ára aldurs, en fór þá í

vinnumennsku um skeið, eins og

þá var titt, og var mjög eftir-

sóttur sakir handlagni og dugn-

aðar, en árskaupið var þá áttatíu

krónur og «ft langur og strangur

vinnudagur.

Árið 1919 gekk hann að eiga

eftirlifandi konu sína Rannveigu,

dóttir Guðmundar Tómassonar,

bónda og barnakennara á Leiru,

mestu myniarkonu bæði í sjón

og raun, og má segja að þá hafi

hann stigið »tórt gæfuspor, því

að hún hefur átt sinn þátt í að

gera heimili þeirra æ síðan að

miðstöð mildi og mannkærleika.

Þeim hjónum varð fimm barna

Comulka fordœmir Vest-

ur-Þjóðverja, sem stríðs-

œsingamenn

Varsjá, 10. marz (Reuter). —

Gomulka foringi pólskra kommún-

ista fordæmdi í dag forustumenn

Vestur-Þjóðverja og kallaði þá

herníaðarsinnaða slátrara og stríðs-

lesingamenn. Hann sagði og að sér-

friðarsamningur rrði gerður við

austur-þýzku stjórnina, hvað sem

Vesturveldin og Adenauer segðu.

Flutti Comulka þessa rœðu við

setningu flokksþings pólska kom-

múnistaflokksins í Varsjá í dag.

Flokksþingið hófst í menningar-

h<M Varsjár og voru þar saman

komnir 1430 fulltréar. Þeir klöpp-

«ðu ákaft fyrir Gomulfca, er hann

tfór hörðum orðum um Vestur-Þjóð

?erja. En þögn ríkti í salnum, þeg

ar pólski forisætisráoherrann gagn

rýndi júgóslavnesku „endurskoð-

unarmennina".

Gomulka sagði, að Oder-Neisse

landaimæri Póllands væru nú óum-

breytanleg staðreynd og það ætti

kröfu á því, að Vesturveldin við-

urkenndu þá landamæralínu. —

Hins vegar sagði ha*n að vestur-

þýzka stjórnin vildi ekki viður-

kenna Oder-Neisse landamærin,

vegna þess að hún væri hópur

þýzkra hernaðarsinna, sem biðu

færis að hefna sín á Pólverjum.

Þá sagði Gomulka, að tillögur

Vesturveldanna um frjálsar kosn-

ingar í öllu Þýzkalandi væru for-

dæmanlegar. Ætlunin með þeim

væri að uppræta f riðaröf lin í Aust

ur-Þýzkalandi, en efla henraðar-

og hefndaröfl meðal Þjóðverja. —

Adenauer myndi líta á slíkar kosn-

mgar sem þjóðaratkvæðagreiðslu

um landamæri Póllands.

Gomulka gagnrýndi harðlega hina

sjálfstæðu stefnu júgóslavneska

kommúnistaflokksins. Hann sagði

að Tító væri nú orðinn villtur í

myrkviðnum milli kommúnisma og

jafnaðarstefnu.

auðið og eru fjögur þeirra á lífi,

en er báturian Marz f rá Bolungar

vík fórst 9. febrúar 1946 misstu

þau einn son sinn, þá 27 ára

gamlan, mestan efnismann og

hvers manns hugljúfa. Þau, sem

lifa eru: Rebekka, gift Sigurði

Sveinbjörnssyni, múrarameistara,

búsett í Vestmarmaeyjum, Mar-

grét, gift séra Sigurði Kristjáns-

syni prófasti á fsafirði, Jakob,

bóndi Sútarabúðum, giftur Sig-

ríði Tómasdóttur og Ragúel, ógift

ur, er ávallt hefur verið heima

og unnið f oreldrum sínum af mik-

illi prýði.

Þá ólu þau upp fósturson, Karl

Pálsson, sem nú er búsettur í

Hafnarfirði. Auk þess hafa Þau

alið önn fyrir fjölda barna um

lengri og skemmri tíma.

Hagalín ól allan sinn aldur hér

í Grunnavíkurhreppi, bjó fyrst á

Leiru, síðar á Höfðaströnd, og nú

síðast um langt árabil hér í Sæ-

túni.

Hann safnaði ekki jarðneskum

auði, ýmsar aðstæður sáu fyrir

því, en ég þekki engan mann,

sem var jafn ánægður með sitt

hlutskipti og undi jafn glaður við

sitt, enda komst hann ávallt vel

af þrátt fyrir að efnin hafi ekki

allaf sýnzt mikil.

Ég, sem þessar línur rita, þekkti

Hagalín manna bezt. Við höfurn

átt mikið saman að sælda um dag-

ana. Við vorum margar vertíðii

saman á sjó, fyrst á árabát og

síðar á mótorbát, og við höfurn

verið oft í nánu sambýli.

Ég á margar minningar frá

árabátadögum okkar Hagalíns.

Ég minnist hans sem hins síglaða

manns, sem ávallt hafði gott lag

á að kema mönnum í gott skap.

Égminnist hans sem hins grand-

varasta og vandaðasta manns,

sem kunni tökin, sem við áttu í

fangbrögðunum við Ægi á okkar

litlu bátskeljum. Sú sjómennska

og karlmennska, sem það út-

heimti að sækja sjó á árabátum,

heyrir *ú fortíðinni til. Og minn

ingarnar lifa aðeins hjá þeim, sem

nú eru af léttasta skeði, unga

kynslóðin gerir sér enga hug-

mynd þar um.

Ég minnist hans einnig sem

hins ágætasta nábúa og þar þurfti

ekki vik milli vina. Hann var

framúrskarandi hjálpfús og greið

vikinn -maður, sem öllum vildi

gjöra gott, hver sem í hlut átti.

Ég minnist þess ekki að nokk-

urn tíma hafi fallið skuggi á sam-

leið okkar Hagalíns, og má það

einsakt heita um jafnlanga sam-

leið.

Ég tel mér það til láns að hafa

átt samleið með þessum hjónum,

gæfa manna er ekki sótt í glys og

glens þessa jarðneska lífs, heldur

í kærleika, tillitssemi og góð-

vild samferðamannanna. Þess-a

eiginleika áttu þessi hjón og börn

þeirra. í ríkum mæli. Því veit ég

það, að vinur minn, sem látinn

er, hefur búið sér fjársjóð sem

hvorki mölur né ryð fær grand-

að.

Hagalín var mikill gæfumaður.

Hann átti því láni að fagna að

eignazt indæla konu, sem hefur

staðið honum við hlið í blíðu og

stríðu í fjörutíu ár, börnin öll

hvort öðru mannvænlegri og

hann átti óskerta vináttu allra

samferðamannanna.

En nú er þessi vinur okkar

horfinn yfir móðuna miklu, heim-

ilið og sveitin er fátækari eftir

en áður.

Nú kveðja hann ástrík eigin-

kona, börn ög aðrir ástvinir.

Ég kveð þig vinur. Hafðu þökk

fyrir samverustundirnar.

Guð blessi minningu þína.

Hallgrímur Jónsson.

Væntanlegar breyt

ingar á f argjöldum

Loftleiða

FYRIR nokkru ákvað IATA-flug-

félagasamsteypan að hækka far-

gjöld á flugleiðuunum yfir Norð-

ur-Atlantshafið. Framkvæmd á-

kvörðun þessarar er háð sam-

þykki viðkomandi ríkisstjórna,

sem  enn  er  ekki  fengið.

Gert er ráð fyrir að hækkun-

in komi til fra*mkvæmdar 1. apríl

n. k. —

Þessi ákvörðun mun engin

áhrif hafa á fargjöld Loftleiða

milli Islands, Bretlands og meg-

inlands Norður-Evrópu, en hins

vegar leiðir hún til þess, að

smávægileg hækkun er fyrirhug-

uð á flugförum Loftleiða milli

íslands og Bandaríkjanna. —

Hækkar flugfarið aðra leiðina úr

kr. 4352 í kr. 4493, en báðar leið-

ir úr 7836 í kr. 8088. Fargjöld,

sem í gildi eru á vesturleið frá

Reykjavík frá 1. okt. til 30. júní

og á austurleið frá New York frá

15. ágúst til 16. maí hækka úr

kr. 6704 í kr. 6796.

•

Frádráttur fjölskyldufargjald-

anna á sama tímabili verður

2387 aðra leið en kr. 3398, ef

farið er fram og aftur. A þessu

tímabili greiðir fyrirsvarsmaður

fjölskyldu fullt verð fyrir far-

miða sinn, en verð hvers farmiða,

sem hann kaupir að auki fyrir

maka eða börn á aldrinum 12—

25 ára verður kr. 2106 aðra leið,

en kr. 3398 sé farið fram og til

baka.

Hinar væntanlegu breytingar,

sem Loftleiðir fyrirhuga að gera

um næstu mánaðamót á flug-

töxtum sínum milli Bandaríkj-

anna og íslands til samræmis við

ákvarðanir IATA eru, að sjálf-

sögðu, háðar samþykki ríkis-

stjórna Bandaríkjanna og ís-

lendinga.

eru t. d. í Tjarnargötu við hús

prófessors Ólafs Lárussonar og

Sigurður heit. póstmeistara. Það

er reynir (Sortus aucuparia) 9.85

og 9.65 m há og stofninn mllli 70

—80 sm. í ummál, 1 m frá jörðu.

Hér eru ótal mörg tré, sem hafa

náð líkri hæð. Reynir virðist ekki

verða mikið stærri hér. Víða eru

20 ára gömul reynitré, sem eru

þétt að því eins há. f garði Þor-

steins Jónssonar á Bárugötu

(Þórir Bergsson), er reynir 9,80

m, Bragagötu 38 A, 9,45, Smára-

götu 9 A, 8.74, Laufásvegi 22, 9.46

m, Laufásvegi 62, 8,80 m. Svona

mætti telja áfram, en ég get ekki

um fleiri hæðir af þessari tegund.

Hæsta tréð í Reykjavík er

askur (traximus-excelsior).Það er

í garði Vi'gfúsar heit. Guðmunds-

sonar frá Engey, Laufásvegi 43.

Hæðin er 10 m og ummál stofn-

ins 75 sm, nærri 22 m frá jörðu.

Askur er blaðfagurt tré og vex

mikið   í   "óðum  sumrum.

í seinni tíð hefur verið gróð-

ursett mikið af greni hér í garða

og eru nú mjög efnileg tré í upp-

vexti víða. Hæztu grenitrén

(piceasitca) mældust í garði Val-

geirs Björnssonar hafnarstjóra,

Laufásvegi og við hús Eyvindar

Árnasonar heitins. Voru þau 8.85

m og 8,80 m á hæð. Á Fjölnisvegi

9, hjá Hákoni Bjarnasyni skóg-

ræktarstjóra, Valtý Stefánssyni

ritstjóra, Theodor Johnson bryta

og víðar er mjög fallegt greni.

Eftir nokkur ár munu grenitrén

stinga upp kollinum upp úr þeirri

tráhæðarlínu, sem nú er. Það eru

framtíðartré landsins, sem munu

veita þjóðinni miklar tekjur í

framtíðinni.

Það er talsvert af hlyn (Acer

platanoides) hér í görðum. Það

eru flest stór og þrifleg tré, sem

engin skordýr eða sveppar hafa

ásótt ennþá. Hæztu trén eru á

Fjólugötu 15, 8.95 m og við hús

Sturlubræðra 8.72 m., svo nokkur

séu nefnd.

Af silfurösp eru nokkur

stór og limamikil tré, t.

d. á Bergstaðastræti 34, 8,90 m

á hæð og ummál stofnsins 1.94 m,

1 m frá jörðu. Hjá Halldóri Han-

sen lækni og á Laufásvegi 43 og

víðar eru stór tré af þessari teg.

Aspirnar eru afar klofgjarnar

og vilja því greinarnar rifna frá

stofninum í miklum veðrum. Ann

ars er Alaska-öspinni ekki eins

gjarnt að rifna. Það eru víða

mjög fallegar Alaska-aspir í upp

vexti. Það eru mjög falleg garð-

tré.

Stærsta álmtréð er á Laufás-

vegi 5 (ulmus-montana). Hann

er 8.85 m á hæð. Annars eru falleg

álmtré í Reykjavík.

Það hefur aldrei gengið vel að

láta þrífast hér lerki. Enda er það

hálendisjurt. Stærstu lerkitré

(larix sibirica) munu vera í garði

á Freyjug'^tu. Þeim plantaði Ásm.

Sveinsson myndhöggvari fyrir 17

árum. Nú eru þau 5.70 m há. Þó

eru nú nokkur lerkitré í upp-

vexti hér og þar, hjá Trausta Ól-

afssyni efnafr. og víðar.

Á Bárugötu 16 er 17 ára gam-

alt linditré sérstaklega fallega

vaxið, þétt og linamikið. Linditré

eru mjög há hér á landi. Væri

vel ef aukin yrði útbreiðsla þeirra

nokkuð. Þau þurfa að vera á skjól

góðum stað, þar sem sólar nýtur.

Stórt birki (betula) er ekki

mikið um hér í görðum bæjar-

ins. Það hæsta er um 7 m. Hjá

Valtý Stefánssyni er mjög fallega

vaxið birki, hjá Sigurði Jónssyni

forstjóra, Smárafötu 9 A, Lauf-

ásvegi 65, Skólavörðustíg 27 og

víðar.

Nú höfum við byrjað nýtt tíma

bil í ræktunarmálum. Fræið er

fengið frá þeim stöðum erlendis,

sem hafa líkast loftslag og fs-

land. Plönturnar eru aldar upp

af alúð cj nákvæmni og afleið-

ingin verður sterkari og fallegri

plöntur.

Skógræktarmálum okkar er vel

komið og megum við því vænta

glæsilegrar framtíðar í þeim efn-

um.         Jón Arnfinnsson.

					
Fela smįmyndir
Blašsķša 1
Blašsķša 1
Blašsķša 2
Blašsķša 2
Blašsķša 3
Blašsķša 3
Blašsķša 4
Blašsķša 4
Blašsķša 5
Blašsķša 5
Blašsķša 6
Blašsķša 6
Blašsķša 7
Blašsķša 7
Blašsķša 8
Blašsķša 8
Blašsķša 9
Blašsķša 9
Blašsķša 10
Blašsķša 10
Blašsķša 11
Blašsķša 11
Blašsķša 12
Blašsķša 12
Blašsķša 13
Blašsķša 13
Blašsķša 14
Blašsķša 14
Blašsķša 15
Blašsķša 15
Blašsķša 16
Blašsķša 16
Blašsķša 17
Blašsķša 17
Blašsķša 18
Blašsķša 18
Blašsķša 19
Blašsķša 19
Blašsķša 20
Blašsķša 20