Tķmarit.is
Leita | Titlar | Greinar | Um vefinn | Algengar spurningar |
skrį inn | Íslenska | Føroyskt | Kalaallisut | Dansk | English |

Morgunblašiš

og  
S M Þ M F F L
1 2 3 4 5 6 7
8 9 10 11 12 13 14
15 16 17 18 19 20 21
22 23 24 25 26 27 28
29 30 . . . . .
PDF  | HQ_PDF  | JPG  | TXT  |
Skoša ķ nżjum glugga:
PDF  | HQ_PDF  | JPG  | TXT  |



Ašlaga hęš


Vafrinn žinn styšur ekki PDF skjöl
Smelltu hér til aš skoša blašsķšuna sem JPG
Morgunblašiš

						12
MORGUNBLABIÐ, FIMMTUDAGUR 26. SEPT. 196«.
FYRIRHEITIÐ
Höf undur: Aleksei Arbúzov
Leikstjóri: Eyvindur Erlendsson
Leikmynd: Una Coltins
' ÞAU FÁHEYRÐU tiðindi urðu
á laugaxdagskvöldið, sennilega
fyrir hreina handvömm, að efnt
var til frumsýninga samtímis í
Þjóðleikhúsinu og Iðnó. Ég var
sv<J lánsamur að vera erlendis,
svo ég þurfti ekki að gera upp
á imilli leikhúsanna það kvöldið,
en á sunnudagskvöld komst ég
ekfci undain því og sá þá aðra sýn
ingu á „Fyrirheitinu" í Þjóðleik-
húsinu við góðar undirtekitir
sárafárra áhorfenda. Er raunar
furðulegt að verkíð skuli ekki
vekja meiri forvitni rneðal leik-
listarunnenda, því sannarlega er
okkur ekki á hverjum degi boð-
ið uppá nýleg rússnesk verk í
leikhúsuni h«fuðstaðarins.
^Fyrixh&itiS" er eftir Aleksei
' Arbúzov (1 1908), sem hóf rit-
höfundarferil sinn fimmtán ára
gamall, en fékk fyrsta leikrit
sitt, „Stétt", frumsýnt 193«. Hann
hefur orðið vinsæll fyrir leikrit
sín í heimalandinu og raunar
vakið athygli víðar, m.a. meS
leikritunum „Tanja", „Saga frá
Irkútsk", „Klukkan tólf" «g
verkinu sem Þjóðleikhúsið hefur
nú tekið til sýningar, en það hef-
ur meðal annars verið sýnt við
miklar vinsældir í Lundúnum og
New York. Einhver af leikritum
Arbúzovs munu hafa verið flutt
í Ríkisútvarpinu.
„Fyrirheitið" er einföld og
viðburðalítil saga um samskipti
þriggja einstaklinga, konu og
tveggja karlmanna, á 17 ára
skeiði, en á bakgrunninum eru
hinir voveiflegu atburðir í Len-
íngrad á stríðsárunum, þegar
Þjóðverjar sátu um borgina á
þriðja ár og hungrið og kuldinn
surfu að íbúunum. Ekki fer milli
mála  að  þessi  ógnvænlegi bak-
grunnur lyftir sögu þremenn-
inganna í æðra veldi, ljær henni
mikilvæga . mennska vídd með
því að tengja hana heimssögu-
legum viðburðum og rjúfa
þröngan einkaheim persónanna.
Þá eru þaS ekki sjálfar ógnirnar
sem höfundurinn leitast við að
lýsa, heldur sá heimur allsleysis
og mennskrar hlýju og sam-
kenndar sem hörmungarnar
skapa: einstaklingurinn stendur
nakinn og heill á barmi glötunar
ög dauða, heíur engu að tapa
nema eigingirninni og ekkert að
vinna nema inntak hvers líðandi
andartaks. Þannig <er ástatt um
þremenningana í fyrsta þætti
leiksins, en síðan kemur lífið og
gerir heldur betur strik í reikn-
inginn. Verkið er slungið sér-
kennilegri og tærri ljóðrænu,
umvafið töfraljóma hinna björtu
nátta í Leníngrad, þráttfyrir
óhrjáleik atvikanna.
„Fyrirheitið" fjallar fyrst og
fremst um timann og skaðvæn
áhrif hans á líf og tilfinningar
hvers einstaklings. Að þessu
leyti á verkið ýmislegt sam-
merkt með leikriti Priestleys,
„Tíminn og við", sem Leikfélag
Reykjavíkur sýndi fyrir nokkr-
um   árum,    nema   hvað    enska
Hákon Waage (Marat) og Þóruna Magnúsdóttir (Líka).
Arbúzov er hagvirkur leik-
ritasmiður. Þrsmur þáttum
leiksins, sem gerast með margra
I SKÓLANUM,
HÉIMA OG
í STARFINU
ÞURFA ALLIR
MARGA BIC
Hákon Waage (Marat), Arnar Jónsson    (Leonídik)    og   Þórunn
Magnúsdóttir  (Líka)  í öðrum þætti.
verkið er allt smáborgaralegra
og þrengra. „Fyrirheitið" býr
yfir einhverri þeirri eigind sem
ósjálfrátt minnir á Tsékhov —
eða er það bara hiran sérkenni-
legi rússneski hugblær, einlægn-
in, tryggðin og vinábtan, dapuir-
leikinn og Ljóðrænan, þráin eftir
því stóra og frjósama handan
við rúmhelgina?
ára millibili, er skipt í samtals
14 atriði, sem bvert um sig varpa
ljósi á þær breytingar er tíminn
veldur innra með persónunum.
Þróunin er markviss, allt að því
óhugnanlega rökvís. Af sinni
frægu kaldhæðni leika örlögin
sér að tilfinningum persónanna,
blekkja og afvegaleiða, dulbúa
styrk  og  veikleika,  unz  þar   er
Verksmiðjusalan
Laugavegi 42 (áður Sokkabúðin)
selur vörur á hagstæðu verði:
Nælonsokkar kr. 15.—
Crepesokkar kr. 39.—
Frottesloppar, dörau og herra
aðeins kr. 495.—
Handklæði kr. 35—, 65.—
Rúllukragapeysur úr lambsull
aðeins kr. 195.—
Álnavara á hálfvirði.
Samkvæmiskjólaefni
aðeins kr. 195.— meterinn.
Komið og gerið goð kaup
Verksmiðjusalan
Laugavegi 42.
komið að byrja verður uppá nýtt
í þeirri von að betur takist að
fenginni reynslu.
Eyvindur Erlendsson setti
„Fyrirheitið" á svið, og er það
fyrsta leikstjórnarverkefni hans
i Þjóðleikhúsinu. Sviðsetningin
var í mörgu tilliti ferskleg og
lifandi, en hún geldur þess að
tveir leikenda eru nýliðar, og
má telja mikið dirfskubragð að
leggja svo þunga raun á nálega
óreyndar herðar. Hefði ekki
verið nær að finna viðaminna
verkefni handa hinum ungu
leik'indum, sem vitanlega þurfa
að fá tækifæri til að glíma við
verðug viðfangsefni? Einsog
fyrr segir, gerist leikurinn á 17
árum, og er leikendum ætlað að
túlka þrjú æviskeið, það fyrsta
innan við tvítugt (16—1« ára),
næsta fjórum árum síðar og
það síðasta þrettán árum þar
á eftir. Það furðulegasta
vi'ð sýninguna var kannski það,
að hinum ungu leikendum tókst
sízt upp í túlkun sinni á fyrsta
skeiðinu, æskuárunum. Hygg ég
að þar eigi leikstjérínn meiri sök
á mistökunum en leikararnir.
Hann hefur af einhverjum
ókunnum orsökum Uosið að gera
unga fólkið barnalegt úr hófi
fram, ýkja allt látæði þess og
tjáningu, og fyrir bragðið verða
nokkurskonar straumrof í leikn-
•um. Sú samkveiking sem á að
eiga sér stað í lok fyrsta þáttar
átti sér aldrei stað, og þannig
var í rauninni kippt tilfinninga-
legum stoðum undan framhald-
inu, þó áhorfendur gerðu sér ef-
laust flestir ljóst hvað fyrir höf-
undimum vakir og samsinntu því
innra me'ð sér. Mér fannst líka
hljómfallið eða rýtminn í fyrsta
þætti losaralegur og víða bein-
línis þvingaður fram með of-
forsi, þannig að eðlileg tjáning
og viðbrögð leikenda fengu alls
ekki notið sín. Af þeim sökum
fór líka talsvert af ljóðrænu
leiksins forgörðum. Túlkun
tveggja seinni þáttanna tókst
hinsvegar miklu betur, og voru
víða í þeim skemmtileg tilþrif.
Arnar Jónsson, sem lék Leoníd-
ik,   skilaði sínu  hlutverki  jafn-
bezt, enda reyndastur leikenda.
Hafði hann hlutverkið fuUkom-
lega á valdi sínu frá upphafi, en
leikur hans varS helzti úthverf-
ur í si*asta þætti, þar sem mest
reyndi á hann, einsog innlifunin
brygðist og grípa yrði til tækni-
bragða. í heild var sairrt- túlkun
Arnars á hinum tilfinninganæma
Leonídik hugkvæm og heilsteypt.
Þórunn Magnúsdéttir lék Líku,
stúlkuna sem vinirnir elska, og
gerði hlutverkinu fur'ðugóS skil
þegar á leikinn leiS, en var eins
»g fyrr segir alltof barnaleg og
þvinguð í fyrsta þætti. Bezt var
túlkun hennar í síðasta þætti;
þar náði hún góSum t»kum á
uppgjif og magnleysi þeirrar
konu sem brugðizt hefur hug-
sjón sinni. Raddbeiting Þórimn-
ar var örugg »g eðlileg á hinu
þrönga tónsviði seinni þáttanna,
en hún hafði ekki vald á blæ-
brigðum fyrsta þáttar.
Hákon Waage lék Marat, hinn
vellygna vonbiðil Líku, sem læt-
ur í minni pokann fyrir vini
sínum í fyrstu atrennu, en sigr-
ar í þeirri næstu. Hann galt þess
í fyrsta þætti á sama hátt og
Þórunn, að leikurinn var í rangri
tóntegund framanaf, en hann
sótti-í sig veðrið, þó framganga
hans í seinni þáttunum væri
ekki allskostar örugg eða lýta-
laus, einkum a'S því er varSaði
raddbeitingu. Eigi að siður
skynjaði maður í túlkun han«
ákveðna þróun, vöxt, þroska.
VerkefniS var honum ofviða, en
vakti grun um hvað í honum
býr.
Fyrir minin smekk voru leiifc-
tjöld Unu Collins þaS nýstár-
legasta og merkilegasta viS sýn-
inguna, þé þau ættu kannski
ekki beint viS hinn raunsæja
anda verksins. SviSsmyndin var
djörf, táknræn og stér í sniSum,
Ijósmyndir notaðar af mikilli
hugkvæmni ©g frumleik til að
magna sviSinu líf. Hinsvegar má
vera a0 leiktjöldin hafi dregið
athyglina frá efni sjálfs leiksins,
og ekki er ósennilegt aS „víS-
átta" og margbreytileiki sviSsina
hafi gert hinum ungu leikendum
óþarflega erfitt fyrir. Þeir kynnu
að hafa náð betri tölfrim á leikn-
um með öflugra aðhaldi sviðs-
ins, þ.e.a.s. þrengri og þéttari
sviðsmynd.
Þýðing þeirra Steinunnar
Briem og Eyvinds Erlendssonar
á leikritinu er ákaflega hnökrótt
og losaTaleg, víða flatoeskjuleg
og beinlínis klunnaleg, og held
ég að hana hefSi mátt bæta tE
muna með meiri yfirlegu og
næmara eyra fyrir framsögn leik-
enda. Einsog fyrr segir var sýn-
ingunni vel tekið af leikhúsgest-
um, þó hún væri hvergi verulega
hrífandi.
Sigurður A. Magnússon.
Kosningum
til A.S.Í. þings
haldið áfrant
NOKKUR félög hafa nýveriS
kosið fulltrúa sina á A.S.I. þinig,
en kosningu til þingsins lýkur 6.
október. Fara þau hér á eftir:
Félag ísl. rafvirkja: Óskar
Hallgrímsson, Magnús Geirsson,
Sigurður Sigurjónsson, Bjarni
Sigfússon, Jón Á. Hjörleifsson.
Verkakvennafélag Keflavíkur
og Njarðvíkur: Anna Pétursdótt-
ir, Ásta Kristjánsdóttir og Þóra
Gísladóttir.
Félag bifvélavirkja: Sigurgest-
ur Guðjónsson og Arni Jóbanns-
Ungur kaupfélagsstjdii
óskar eftir atvinnutilboðum,  gæti hafið störf í des-
ember eða  eftir samkomulagi.
Tilboð  sendist   afgr.   MbL   fyrir   3.   október   merkt:
„Kaupfélagsstjóri — 2042".
					
Fela smįmyndir
Blašsķša 1
Blašsķša 1
Blašsķša 2
Blašsķša 2
Blašsķša 3
Blašsķša 3
Blašsķša 4
Blašsķša 4
Blašsķša 5
Blašsķša 5
Blašsķša 6
Blašsķša 6
Blašsķša 7
Blašsķša 7
Blašsķša 8
Blašsķša 8
Blašsķša 9
Blašsķša 9
Blašsķša 10
Blašsķša 10
Blašsķša 11
Blašsķša 11
Blašsķša 12
Blašsķša 12
Blašsķša 13
Blašsķša 13
Blašsķša 14
Blašsķša 14
Blašsķša 15
Blašsķša 15
Blašsķša 16
Blašsķša 16
Blašsķša 17
Blašsķša 17
Blašsķša 18
Blašsķša 18
Blašsķša 19
Blašsķša 19
Blašsķša 20
Blašsķša 20
Blašsķša 21
Blašsķša 21
Blašsķša 22
Blašsķša 22
Blašsķša 23
Blašsķša 23
Blašsķša 24
Blašsķša 24
Blašsķša 25
Blašsķša 25
Blašsķša 26
Blašsķša 26
Blašsķša 27
Blašsķša 27
Blašsķša 28
Blašsķša 28