Tķmarit.is
Leita | Titlar | Greinar | Um vefinn | Algengar spurningar |
skrį inn | Íslenska | Føroyskt | Kalaallisut | Dansk | English |

Morgunblašiš

og  
S M Þ M F F L
1 2 3 4 5 6 7
8 9 10 11 12 13 14
15 16 17 18 19 20 21
22 23 24 25 26 27 28
29 30 31 . . . .
Smelltu hér til aš fį meiri upplżsingar um 272. tölublaš 
PDF  | HQ_PDF  | JPG  | TXT  |
Skoša ķ nżjum glugga:
PDF  | HQ_PDF  | JPG  | TXT  |



Ašlaga hęš


Vafrinn žinn styšur ekki PDF skjöl
Smelltu hér til aš skoša blašsķšuna sem JPG
Morgunblašiš

						8
MORGUNBLABIÐ, FIMMTUDAGUR 5. DES. 1966
islenzkir námsmenn í Skotlandi ræða erfið
leika vegna hækkandi kostnaðar
SÖKUM breyttra afkomiuskil-
yrða íslenzkra námnianianna er-
lendis, sem skapazt hafa eEtir
síðustu efnabagsráðstaifank rík-
isstjórnarininar, sjá íslenzkir
námsrrienm í Skotlandi sig til-
neydda að senda frá sér eftir-
f arandi ályktum:
Um mauðsyn æðri menntunar
í Menaku þjóðfélagi ættti ekki
að þurfa að dei'la. Þjóðfélagið
hefur viðurkennt þessa þörf rneð
því að halda uppi háskóla og öðr
um menwtastofniunum. Smáþjóð
eims Qg íslendirígar hefur augijos
lega etokí tðk á að starfrækia
menwtastofnímir, aem fulkiægja
öllum kröfum þjóðféiagsins og
þegna þess til menntanar, enda
er Háskóli íslands réttitega tak-
markaður við nokkrar eirrföld-
uBtou frumþarfk þjóðarinmar. Af
þessu leiðir að mikill hluti is-
lenzkra níámsmanna verður að
sækja menmtun sína til erlendra
háskóia, enda hefuT ríkisvaldið
taltfj sér skylt, vegma takmark-
aðra imenntunarmaguleika hekna
fyrir, að veita íslenzkium nárns-
mönnum erlendis f járhagsaðstoð.
Undanfarim ár befur fjárbags-
aðstoð ríkiisstjórnariinnar, þótt
oaum baf i verið, og dugnaður og
ósérhlífni námsmarana og for-
eidra þeirra, gert öllum þorra
námsmanna kleift afð stiunda
líám erlendis. Á undanförraum
érum hafa tvær gengisfellingar
Og minrvkandi möguleikar til
tekjuöflunar hins vegar gert það
að verkum að ekis ognúer ástatt
er beinlínis óhugsandi fyrir
fyrir m&nn að hyggja á nám er-
tendis, nema að baki standi
sterkt eirjkafjármiagn. Eins og
meðfylgjandi greinargerð uim
tekjuöflun og útgjöld Menzkra
námsmanna   við   Edinborgarbá-
skáia ber með sér, er bilið milli
tekna og gjaAda flestum óbrúan-
legt. Sé miðað við algeran lág-
markskostnað og hiámarkstekjur
(þar með talið námslán), verða
tékjur kr. 100.000,00, en gjöld kr.
165.000,00. BHið milli gjaHa og
tekna verður því a.mk. 65.000,00
kr. og í flestum tUivikum meira.
Ef ekki verður þegar í stað
gripið til umfanigsmikiilla að-
gerða rraá því gera ráð fyrir að
fjöldi íglendinga, 3em mú eru við
nám erJendis, verði að hverfa fró
námi tökum fjárskorte. Sömuleið
is er líklegt að flestir þeiraa sem
armars hyggðu á mám eriendís
verði að iáta frá sér stíkar ásetl-
anir.
Ljóst er að núverandi éstand
getur haft hinar alvarlegustu af-
teiðiragar. Háskóli íalands er þeg-
ar yfirfuKur, og au/k þess er kmýj
aTtdi nauðsyn á víðtækari og fjöl-
breyttari mermfcun en bann getur
•iátið í té. Það hefur og aetíð ver-
ið grundivaMartsrtefina í meninita-
málum íslendiniga, að aðstaða tíl
menratunar skuli ekki vera eimka
réttur stórefnafólks.
Samnþykkt einrórnia á fundi is-
lenzkra rjámsmanna 23. raóv.
1968.
Greinargerð
með ályktum íslenzkra náms-
manna í Skotlamdi 23. móv. 1968.
Greinargerð þessi fjal'lar um
fjiárbagsafkomu ísl. námsimaTina
í Edinborg 1968-69 og væratanleg-
ar horfur í fjármálumi síúdenitia.
Vísindadeild Edinborgarhá-
SkóQa lét í baust gera éætlun um
niáms- og dvailarkostaað eins ís-
lenzks stúdents í Edinborg fyrir
skólaárið 1968-69. Áætiunin nær
yfir allan kostnað af námi svo og
dvalarkostnað    á    hásíkólaáriinu.
Ralmagrnsorgel
Farfisa Gala de luxe, nýlegt, til sölu. Tvö nótnaborð
og yfir 24 hljómstillingar, hentar m. a. vel í kirkjur.
Upplýsingar í síma 41918.
Veggþiljar
Nýkomnar  eikarþiljur.   Verð pr.  ferm.   390.—
Þórsfell hf.
Grensásvegi 7, sími 84533.
LITAVER
__iff-a
íJm-ma
Gólfdófcnr — pJast- vinyl og linólíum.
PBstBKns-Tegffflísar — stærðir 7í4xl5, 11x11 Og 15x15.
Amerískar gélfftísar — Gold Year, Martelló og KentOe.
Þýzkar gó\íflísar — DIAV.
Hollenzkur Fiesta dúkur — eldhúss og baðgólfdálair.
Máhrmgarvöntr — frá Hörpu hf., Mámhtg hf. og Slipp-
fél. Reykjavíkur.
Teppi — ensk, þýzk, belgísk nælontcppi.
Fúgavarnarefni — Sólinnm, Pinotex.
Veggðúkur — Soiuvyl, frönsfc uýjnug.
Vinyl veggfóður — br. 55 cm.
Veggfóðnr — br. 50 cm.                              ^
þ.e. á tímabi'liniu 1. tíkt, til 15.
júní. Ferðaiög eru þó ekki inni-
falin, né dvalarkostnaður í sum-
arleyfi. Á timabilimu ökt.-júní
eru kennslutímabil skólanö þrjú,
okt.-des. 10 vikiur, jan.-marz 10
vikur og apríl-júní 10 víkur. Enn
fríemUT eru tvö leyfi, jióilaleyfi
3% viba og páskaleyfi 4% vika.
Samkvaamt ásetlun þessari er
heildarkostnaður talinn vera
£7®5 eða um 166 þús. M. kr.
Við bætist ferðakostnaður. Kem-
ur þá fyrst til álita hvort reikna
beri með ferðuim heim tM ís-
laaids um jólin. Sarnlkvæmt út-
reikningum Okkar hér í Edin-
borg hefur það munað sáralitlu
fjiárha^lega, twort farið er heim
uan jól eða ekflci, en áætlumin ger
ir þegar ráð fyrir drvalarkastnaði
um jólim, sem þannig jafnar út
kostnaðinm við að fljúga heim.
Samkværnt þessu reiíknum við
ferðakostnað aiHt árið sem
10.000,00 kr., og er þó gert ráð
fyrir einni flugferð ag tii baka,
en f armiði til Glasgow kostar nú
með stúdentaaifslætti u.þ.b.
9.500,00 kr. Hejldarkostnaður
verður því samkvæmt þessu um
176 þus. kr. á ári fyrir eimstakl-
img.
Samkrvæimt okkar áliti er áætl-
un þesisi raunbæf. En til af
myndin verði sem fullkomriiust
verður að minnast á s'kólagjöld.
Skólagjöld eru £260, en ennþá
greiða ekki allir íslenidiingar hér
svo há gjöld, en fæstir greiða
iægra en £ 150 á ári í skólagjöld.
Áætlun Vísirudadeiildarimmar ger-
ir ráð íyrir £200 í skólagjold,
þannig að sú tala læikkar tim
£50 eða 10.500,00 kr. FærisA
heildarkoatnaður         niður        í
165.500.00 kr. við þessa breyt-
kígu. Hins vegar greiða mangÍT
felendinigaT nú þegar £260 í
tíkólagjöld og allir nýstúdentar
verða að greiða þá uppmæð. Sam
kvæmt þessu má hækka áæthin
sna um £60 eða 12.700,00 kr. og
þamnig reiiknaður er heildar-
kostnaður um 189.000,00 kr.
Þannig gerutn við hér ráð fyr-
ir beildarkosbnaði á bilinu 165-
190 þús. kr. á ári. Neðar en 165
þús. teljtnm við illimöguilegt að
fara. Áæ*lunin, eins og hún kem
ur frá VísindadeiilidiiBii er frek-
ar of lág en of hó eins og sumir
liðir sýna, t.d. liðurinn bækur,
sem er í allægsta lagi. Bninffrem-
ur býður okkur í grun að liður-
inn upphitun sé tæpast sniðinm
við íslendinga. Rétt er og að geta
þess, að áætlun þessi miðast við
38 vikna háskóilaár, en í mörgum
tilfellum verða stúdentar að
dveljast hér lengur en í 38 vikur
og hæfckar þá að sjállfsögðu allur
kostnaður. En að þessu er niánaT
vikið síðax.
Mtklu erfiðara er að áætla tekj
ur stúdenita. Erfiðlei'kamir við
að fá sumarvinmu eru adltaf að
aukast. Stúderntar, sem stunda
nám erlendis komast ofitast seint
heim á suimrin og fara smemma
á haustin. Um stúdenta hér í Ed-
inborg er það að segja, að lang-
fæstir komast héðam fyrr em um
15. júnL Skóli hefst á nýjan leik
í októberbyrjun, þannig að eng-
inn Edinborgarstudent getur
unnið lengur en rúma þrjá mén-
uðí. Það er ag áríðandi, að það
komi hér fram, að eriendir hiá-
skólar gera æ meiri kröfur til
sfcúdenta eins og við þekkjum
mjög vel frá Edinborgarhiálsikóla.
Útilokað er með öliu, að stúdent
ar vinni í páskaleyfiniu, þess er
krafizt, að menn vinni sjálfstætt
að ritgerðum og öðrum verkefn-
um og stundi aiimennan lestur.
Auk þess gera margar deildir
strangar kröfur til sumiarlesturs.
Það má til sanns vegar færa, að
ýmsir Edinborgarstúdentar hafa
etkki sinmt þessum kröfum
um sumarlestur enda hefiur
það þá ævinlega komið nið-
ur á námi þeirra ag frammi-
stöðu. En ástæðan fyrir þeasu er
alltaf sú, að ríámsmenn eru of
önnum kafnir við að afla sér
peninga til lífsviðiurværiis.
Svo eimhver tala sé nefnd má
gera ráð fyrir 50 þús. kr. sem
algjöru háimarki á nettó ársteikj-
um stúdenta. Það ætti að vera
óþarft að færa að því rök, að
hér er um algjarar hámark»teiki-
ur að ræða. Útilakað er, að nokkr
ar stúlkur komizt yfir 90 þús. kr.
brúttó sumartekjur. Studentum
hefur e.t.v. verið kleift að ná 50
þúls. kr. brúttótekjuim, en enginn
Edinborgarstúdent nær háimark-
inu nettó og margir eru lamgt
fyrir neðan. Tekið skal fram, að
„nettó" þýðir hér heildarsumar-
tekjur að frádregnum opinberum
gjöidum og vasapeninigum. í
mörgum tilféllum verða stúdent-
ar að sjá sjálfir fyrir kostnaði af
mat og húsaskjóli, þegar þannig
er ástatt, er óhætt að leekka hiá-
mark okkaT um a.,m.ik. helming.
Enm er rétt að geta þeas, að hér
er að engu getið þeirra atúd-
enta, sem námskis vegna verða
að dvelja ePlendfe alltt árið eða
HELLU  -  RANGÁRVÖLLUM
Söluþjónusta   —   Vöruafgreiðsla   ÆGISGÖTU   7.   —
Símar 21915—21195.
Tvöfalt  einangmnargler   framleitt   úr   úrvals   vestur-
þýzku gleri. — Framleiðsluábyrgð.
I.EITIft TILBOBA —
Kflið islen/.kan iðnað. — ÞaS eru viðurkenndir þjóðar-
hagsmunir.
Jólin nálgast
Eigum fyrirliggjandi tilbúin áklæffi og tcppl i margar
gerðir fólksbifreiða. Þeir sem panta vöja hjá oss, áklæði
og teppi til jólagjafa gjöri svo vel að leggja inn pantanir
sínar ekki seinna en laugardaginn 7. þ.m.
Vönduð vara, hagstætt verð.
ALTIKABÚÐIN, bifreiðaáklæðaverzlun,
Frakkastíg 7. Sími 22677.
því sem næst og hafa þ^a.l. mikHu
hærri kostnað á rnóti engum
te'kjuim.
Miðað við s.I. ár gerum við
hér ráð fyrir 50 þús. kr tekjum
frá Tjánaejóði ísl. nám3mamna.
Enm er hér um hámarkstölu að
ræða. Á 8.1. ári var þetta hæsta
upphæð, sem nokkur M. stúdent
í Edinborg fékk enda hæsta upp-
hæð, sem útbluitað var úr lá.na-
sjóðinum. Að lofcum er rétt að
geta þess að tekjuöfiunarmögu-
leikaT hér í Edinborg eru enigir.
Heildartekjur verða þannig
samkrvæmt þessum hámarkKÚit-
reikningum 100 þús. kr. Áætlun
þessi gerir þá ráð fyrir, að milli
Iág-mark.sgrjalda og hámarks-
tekna sé 65 þús. kr. óbrúanlegt
bil. Nýstúdent 1969 getur gert
ráð fyrir að þurfa að brúa 100
þús. kr. bil milli gjaJda og tekna.
Rétt er, að þess sé getið, að
hiutfailil ökólagjalda við heildar-
kostnað er mjög háitot í Bretlandi,
eins og 'komið hefur fram. Skóla
gjöld þarf að greiða í upphafi
skóiaársins. Þurfa stóde»tar hér
þannig að greiða eftinfarandi
kostnaðarliði þegar við upphaif
ðkólaársins: Skálagjö'ld £ 250 eða
M. fcr. 56 þús.; yfinfærs'lu £175
eða ísl. 'kr. 37 þús. og fiugfar 10
þús. kr. eða samftals 102 þús. kr.
Þetta dugar fram til jóla, en þá
verður aftur að fá £175 ytfir-
færalu. Lánum og styrkjum úr
1/ánasjóði M. náansmanna hefur
aildirei verið úthiutað fyrr í en í
marzmiánuði. Það er auðséð
hvaða vandamáQ. stafa af þessu,
því hvoríki geta tneim með neinu
móti staðið undir 101 þúls. kr. út-
gjöldum í október né geta stód-
entar útvegað peminga vandræða
laust til að lifa á í janúar, febrú-
ar og byrjun marz. Útikoman
verður sú, að 139 þús. kr. kostn-
aðaður af 190 þus. kr. heildar-
kostniaði, verður að vera greidd-
ur þegar lánum er úthlwbað.
Niðurstaðam atf útreikningum
þessum er sú, að aigjörilega er
óhj'álkvæmiiegt að stórauka Iám-
veitingar tii ísl. stúdente erlend-
is. Við vitium fullvel að það er
erfitt að gera miklar krötfur eina
ag nú horfir. En mergurinn máls
ins er sá, að hér eT etaki um að
ræða no'kkrar krónur til eða frá,
ekki einu sinni nokkrar þúsund-
ir, heídur nöbkra tugi þúsunda.
Þar að attki vkðist okkur full-
komlega óhjiákvæmilegt að flýta
úthiutun lana um ajmJk. 2-^3 mén-
uði. Komist hvorug þessara tíl-
lagna til frannkvæmda, eru
þremns konar atfleiðkiigar fyrir-
sjiáanlegar:
1.   Margir stúdentar, sem nú
stunda nám erlendis, munu
hrökklaist frá námi og fara
heim. Þegar eT vitað <um 3 M.
stúderrta hér í Edinborg, sem svo
illa eru staddir, að þeir hafa enga
von um að geta haldið éfram
niámi, hér eða anmarsstaðar er-
Iendis.
2.   Mjög fáir og aðeins efma-
miklk nýstúdentar inrvunu hefja
nám við eriendar menntastofn-
anír í haust og svo lengi sem
flestum er fjárhagslega ókleift
að fara utan.
3.   Mjög mun fækka þeim ÍML
stúdemtuim sem hyggja á fram-
haldsniám meðan þetiba ástand
varir.
Að lokumi er rétt að taka fram
eftkfarandi: 1. Áilyktun þessi óg
gremarigerð voru samdar og
ræddar atf fuHri ailvöru; við ger-
um þá lágmarksikröfu, að um
þær verði f jallað á sama bábt. 2.
Greinangerð þessi hefur verið
samin sem undkstaða lályktumar.
En við samnrngu hemnar var það
þó fyrsrt og fremst haft í huga,
að bún gæfi sanna mynd af erf-
iðleiikum þekn, sem nú hafa skap-
azt ag værrtanlegum framtíðar-
horfum.
Ályktun um námskostnað í
Bretlandi.
1.  Ovau*r>kostnaður     kr. 115.000
2.  Skólagjöld                 —   55.000
3.  Aranar  námrskostn.   —   10.000
4.  Ferðakostnaður         —    10.000
A41s  190.000
(Greinargerð þessi er tekin
samam atf HalLgrími Snorrasyni,
Edinborg).
					
Fela smįmyndir
Blašsķša 1
Blašsķša 1
Blašsķša 2
Blašsķša 2
Blašsķša 3
Blašsķša 3
Blašsķša 4
Blašsķša 4
Blašsķša 5
Blašsķša 5
Blašsķša 6
Blašsķša 6
Blašsķša 7
Blašsķša 7
Blašsķša 8
Blašsķša 8
Blašsķša 9
Blašsķša 9
Blašsķša 10
Blašsķša 10
Blašsķša 11
Blašsķša 11
Blašsķša 12
Blašsķša 12
Blašsķša 13
Blašsķša 13
Blašsķša 14
Blašsķša 14
Blašsķša 15
Blašsķša 15
Blašsķša 16
Blašsķša 16
Blašsķša 17
Blašsķša 17
Blašsķša 18
Blašsķša 18
Blašsķša 19
Blašsķša 19
Blašsķša 20
Blašsķša 20
Blašsķša 21
Blašsķša 21
Blašsķša 22
Blašsķša 22
Blašsķša 23
Blašsķša 23
Blašsķša 24
Blašsķša 24
Blašsķša 25
Blašsķša 25
Blašsķša 26
Blašsķša 26
Blašsķša 27
Blašsķša 27
Blašsķša 28
Blašsķša 28
Blašsķša 29
Blašsķša 29
Blašsķša 30
Blašsķša 30
Blašsķša 31
Blašsķša 31
Blašsķša 32
Blašsķša 32