Tķmarit.is
Leita | Titlar | Greinar | Um vefinn | Algengar spurningar |
skrį inn | Íslenska | Føroyskt | Kalaallisut | Dansk | English |

Morgunblašiš

og  
S M Þ M F F L
. . . . 1 2 3
4 5 6 7 8 9 10
11 12 13 14 15 16 17
18 19 20 21 22 23 24
25 26 27 28 29 30 31
PDF  | HQ_PDF  | JPG  | TXT  |
Skoša ķ nżjum glugga:
PDF  | HQ_PDF  | JPG  | TXT  |



Ašlaga hęš


Vafrinn žinn styšur ekki PDF skjöl
Smelltu hér til aš skoša blašsķšuna sem JPG
Morgunblašiš

						MORGUNÐLAEMÐ, ÞRIÐJUDAGUR 20. OKTÓBER 1970
Geta Kínverjar og
Rússar náð sáttum?
Ágreiningurinn „er ekki djúp-
stæður" segir fyrrum sendi-
herra Breta í Moskvu
Nýlega kom út í London
bók um sovézka utanrikis-
málastefnu, sem vakið hefur
mikla athygli og umræður,
ni.a. vegna þess að höfundur-
inn er Sir William Hayter,
fyrrum sendihexra Breta í
Moskvu. Hayter dregur nijöfir
f efa þá kenningu að stefna
Sovétrikjanna hafi breytzt í
höfuðatriðum og heldur því
einnig t'ram, að deila Kin-
verja og Bússa sé ekki eins
alvarleg og látið hafi verið í
veðri vaka. Greinin hér á
eftir var rituð af Iain Hamil-
ton, fyrrum ritstjóra vikurits
ins Spectator, fyrir Forum
World Features.
London — FWF
Stundum hlanar og stund-
um frýs, en hvað sem kann
að gerast á yfirborðinu, er
harður sífrerinn undir. Grund
vallarafstaða sovézkra ráða-
rcianna til Vesturlanda er
mjög I5k því, sem er undir
efsta jarðlagi landssvæðanna
i norðri: Gaddfreðin. Stund-
um kemur þetta í ljós á yfir
borði diplomatískra athafna
Sovétmanna, stundum ekki.
En þetta er til staðar —
óbreytt varðandi grundvallar
fjandskapinn; óhjákvæmilegt.
Þetta eru helztu niðurstöð-
ur Sir Williaim IHayter's í
stuttri en djúpskyggnri rann
sókn hans á sovézkri utanrik-
ismálastefnu, en árangur rann
sóknarinnar er nú kominn i
bók sem heitir „Rússland og
heimurinn". Bókin ber eink-
unnarorð úr helzta verki
frumkvöðuls stjórnmálasikýr-
inga, Niccolo Machiavelli:
„Ég tel það rétt að segja frá
hlutunum eins og þeir eru
samkvæmt         sannleikanum,
fremur en eins og þeir eru
taldir vera." Að þvi marki,
sem það er rétt, svo notuð
séu orð skáldsinis T.S. EHiot's
að „mannkynið þolir ekki mik
ið af raunveruleika", er hér
ekki um að ræða efnismeð-
höndlun sem er að skapi
þeim, sem vi'lja fremur skugga
en raunveruiega hliuti, t.d.
þeirra, sem vilja trúa á kenn
inguna um „samdrátt" Banda
rikjanna og Sovétrikjanna.
Satt er það, að þjóðarhags
munir þessara tveggja stór-
velda, ef þeir eru skilgreind
ir í þröngri merkingu, virð-
ast lítt eða ekki rekast á. En
engu að síður, segir Sir Willi
am, þegar til kastanna kem-
ur er ekkert traust möguiegt
mi'lli þessara tveggja stór-
velda, þrátt fyrir gagnkvæma
hagsmuni á vissum sviðum
(eins og t.d. í samdrætti
framieiðslu kjarnorkuvopna,
sem verða æ dýrari, og það
að þau reyna að forðast að
rekast saman í heimshliutum á
borð við Austurlönd nær.).
Hvernig má þetta vera?
Hugmyndafræðilegi ágrein-
ingurinn er að sjálfsögðu aug
ljós. En það sem öðru frem-
ur eyðileggur gagnkvæmt
traust, er það sem Sir Willi-
am kallar ósamsvörun varð-
andi ástandið.
„Heimsmynd kommúnism-
ans neyðir Rússa til þess að
trúa því, að kerfi þeirra
verði aldrei öruggt fyrr en
það ráði alls staðar. Á hinn
bóginn trúa Bandaríkjamienn
því ekki, enda þótt þeir ugg-
laust telji að heimurinn yrði
betri ef hann tæki upp banda
ríska lifshætti, að stjórnmála
kerfið heima fyrir sé nauð-
synlega háð þvi, að það verði
tekið upp alls staðar."
Að bera saman stjórnmála--
mælsku framámanna sov-
ézkra og aðgerðir, sem
ákveðnar eru i leyni í for-
sætisnefndinni og hjá KGB
(rússnesku leyniþjónustunni)
verður til þess að menn
koma auga á augljósar and-
stæður. Orðin eru enn bylt-
ingarkennd og árásarsinnuð,
en margar athafnir og að-
gerðir, um þessar mundir, a.
m.k., eru varnarkenndar og
ihaldssamar. Er hægt að
greina skýrt á milli, eins og
oft er haldið fram, þjóðhags-
muna Sovétrikjanna og tii-
gangs hinnar byltingar-
kenndu            hugmyndafræði
þeirra? Sir William Hayter
kemst að þeirri niðurstöðu, að
svo sé ekki. „Hér er um tvö
nöfn að ræða á sama hlutn-
um", segir hann. Kringum-
stæður breytast og aðferðir
til þess að mæta þeim breyt-
George Kennan
— astæðulaus ótti.
ast   einnig.   En   grundvallar-
stefnan er hin sama.
„Það að sjá og heyra íhaids
sama skrifstofubáknsfulltrúa
hafa uppi byltingarslagorð
virðist stundum þversagna-
kennt. En i þessu er engin
þversögn. Til þess að við-
halda þessu gífurlega skrif-
stofubákni og tryggja öryggi
þess þarf byltingu annars
staðar. . . "
Til er önnur ósamsvörun í
jafnvæginu milli Bandaríkj-
anna og Sovétrikjanna. Hana
mættu gjarnan hugleiða þeir
vestrænu vinstrisinnar sem
halda upp á hið Maókennda
álit, að i reynd sé harla lít-
ill munur á Bandaríkjunum
og Sovétríkjunum: „Þetta er
að vitneskja almennings i
þessum löndum er á tveimur
gjörólíkum stigum. Við get-
um fengið að vita allt um
Bandarikin ef við viijum;
þar er eitt opnasta þjóðfélag
sem    til    er.   En   Sovétrikin
BYGGINGAMEISTARAR!
VERKTAKAR
NotiO góða
til aö
vinnustaðí og
upp
byggingar,
HEIMILISTÆKISE
SÆTÚNI 8 - SÍMI 24000
eru innsigluð. Geðveikisleg til
hneiging til leyndar felur
ýmsa lífsþætti, sem annars
staðar væru öllum opnir til
rannsóknar, uimræðu og gagn
rýni. Stefnan er ákveðin með
leynd, án opinberra um-
ræðna, og þegar loksin<s er
eitthvað tilkynnit um hana
opinberlega, er það gert á
þann veg að sem minnst
skiljist af því, enda þótt I
Kjngu máli sé."
1 formála að bók sinni
„Rússland og Vesturlönd á
dögum Lenins og StaMns",
sem fyrst kom út fyrir ára-
tug, segir George Kennan
(sem. kynntist hinni sovézku
afstöðu í utanrikisþjónustu
lands síns líkt og Sir Willi-
am), það aldeilis furðulegt
hversu lítill gaumur væri gef
inn sögu utanrikismálastefnu
Sovétrikjanna á Vesturlönd-
um. Hann benti á, að í Sov-
étríkjunum sjálfum, ynrau
áróðurssagnfræðingar að því
að byggja mynd, sem yrði
gagnleg þáverandi stefnu sov
ézka Kommúnistaflokksins,
og mjög hallað á vestræna
diplómata og hugsjónir Vest-
urlandaþjóða yfirleitt. Hann
taldi það óskynsamlegt að
hirða ekki um þetta.
„Mynd sú, sem sovézkir
sagnfræðingar vinna nú að
varðandi samskipti Sovétríkj
anna og Vesturlanda, er mik
Mvægur þáttur i þeirri við-
leitni Moskvu að hafa póii-
tisk áhrif á þjóðir, sem eru
að koma fram á sjónarsviðið
sem sjálfstæðar. Margt af
þessu kemur þessum þjóðum
fyrir sjónir sem trúverðugt."
Ótti Kennans á þessum
tíma sýnist hafa verið rétt-
lætanlegur. En i reynd hafa
undangengin 10 ár sýnt, að
Þriðji heimurinn veitir áhrif-
um frá Moskvu öflugt við-
nám. Sir William segir: „All
ar fyrrverandi nýlendux
unnu sjálfstæði sitt af eigin
rammleik eða var veitt það
án átaka af þeim þjóðum,
sem áður réðu þeim." Hinir
nýju leiðtogar drógu mjög í
efa sovézk boð um aðstoðvið
að „útrýma síðustu leifum
heimsveldisstefnunnar" eða
„berjast gegn nýlendustefn-
unni." Þeir þágu allt, sem
þeim bauðst hagstætt, en
Trójuhesti sovézkrar hug-
myndafræði hleyptu þeir
ekki inn fyrir dyr. Og í
raun og veru hefur efnahags
aðstoð frá Sovétrikjunum við
Framhald af Ws. 24
PANTIÐ NÚ ÞEGAR MYNDATÖKUNA
OG STÆKKANIR.
ÚTBÚUM JÓLAKORT EF ÓSKAÐ ER.
Laugavegi 13 — Sími 17707.
HUNDRAÐ KRONUR A MÁNUÐI
Fyrir EITT HUNDRAÐ KRÓNUR á mánuði scljum við
RITSAFN JÚNS TRAUSTA
8 bindi í svörtu skinnlíki
Við undirskrift  samnings  greiðir  kaupandi   1000  krónur.  SlÐAN  100 KRÖNUR   Á  MÁNUÐI.
Bókaútgáfa GUÐJÓNSÓ
Hallveigarstíg 60   —   Sími 15434
					
Fela smįmyndir
Blašsķša 1
Blašsķša 1
Blašsķša 2
Blašsķša 2
Blašsķša 3
Blašsķša 3
Blašsķša 4
Blašsķša 4
Blašsķša 5
Blašsķša 5
Blašsķša 6
Blašsķša 6
Blašsķša 7
Blašsķša 7
Blašsķša 8
Blašsķša 8
Blašsķša 9
Blašsķša 9
Blašsķša 10
Blašsķša 10
Blašsķša 11
Blašsķša 11
Blašsķša 12
Blašsķša 12
Blašsķša 13
Blašsķša 13
Blašsķša 14
Blašsķša 14
Blašsķša 15
Blašsķša 15
Blašsķša 16
Blašsķša 16
Blašsķša 17
Blašsķša 17
Blašsķša 18
Blašsķša 18
Blašsķša 19
Blašsķša 19
Blašsķša 20
Blašsķša 20
Blašsķša 21
Blašsķša 21
Blašsķša 22
Blašsķša 22
Blašsķša 23
Blašsķša 23
Blašsķša 24
Blašsķša 24
Blašsķša 25
Blašsķša 25
Blašsķša 26
Blašsķša 26
Blašsķša 27
Blašsķša 27
Blašsķša 28
Blašsķša 28
Blašsķša 29
Blašsķša 29
Blašsķša 30
Blašsķša 30
Blašsķša 31
Blašsķša 31
Blašsķša 32
Blašsķša 32