Tķmarit.is
Leita | Titlar | Greinar | Um vefinn | Algengar spurningar |
skrį inn | Íslenska | Føroyskt | Kalaallisut | Dansk | English |

Morgunblašiš

og  
S M Þ M F F L
1 2 3 4 5 6 7
8 9 10 11 12 13 14
15 16 17 18 19 20 21
22 23 24 25 26 27 28
29 30 31 . . . .
Smelltu hér til aš fį meiri upplżsingar um 226. tölublaš 
PDF  | HQ_PDF  | JPG  | TXT  |
Skoša ķ nżjum glugga:
PDF  | HQ_PDF  | JPG  | TXT  |



Ašlaga hęš


Vafrinn žinn styšur ekki PDF skjöl
Smelltu hér til aš skoša blašsķšuna sem JPG
Morgunblašiš

						20
MORGUNBLAÐIÐ, MIÐVIKUDAGUR 4. OKTÓBER 1972
— Grænland
Framh. af bls. 12
tmti, sem er okkar eina tekju-
limd. Þanmág geta þeir kippt
umdam ökkur þvi sem liggur
til grundvaMar efnahagsMíi
okíkar.
Græmilendimgar haía lagt
ftram kröíu urn að fisikveiði-
lögsagan við lamdið verði færð
úit í 50 sjámílur. I þessu feilst
ósk urn að íá að vermda fisk-
stofmana og sú staðreynd að
íiskiimið Græmliendiinga eru uit-
an 12 mílma lögsögunmar.
Græmlenzlka landstiórmin styð-
ur þessa krröfu einhuga, m. a.
mieð tiUiti til þess að versm-
andi loftslag befur sýet íraim
á nauðsyn siífcra aðgerða svo
og annanra ráðstaíana aí
þeirn sökuim.
Möguleilkarmiir fyrir því að
íá þesisari kröfu framgengt
eru nú orðmdr að engu með
aðiadinmi að EBE.
Niðurstöður ýmissa jarð-
fræðirannsókna hafa á undan-
förnuim áruim vakið nýjar
vomk" í briósturn Græinlend-
lendimga vegma hugsaniegra
nártúruauðæfa, sem hægt
væri að vinma úr jörð og af
hafsbotmi. Hætt er við að
hiutur Grænlieinidiniga af nýt-
ingu slíkra auðæfa verði æði
Mtill, er hinir fiársrterku aðilar
frá EBE-löndumum halda inn-
reið síma hingað. Laindsstjórn-
Danmörk
og EBE
in kemur ékki til með að haf a
mikið að segja uai hver fær
að nýta þau. Það er því eng-
irm vafi á því að miklir erfið-
leikar eiru í vændum fyrir okk
ar atvinmuvegi.
Hvað memnimguna snertir
verður ástandið enn alvar-
legra. Tumga okkar mun ekki
eiga mikla möguleika á að
varðveitast í svo risastóru
þjóðabandalagi. Ástæðam fyr-
ir því að Graenlendingar eru á
móti EBE er ekki einanigrumar
stefma eða þjóðermisofstæki,
heldur og hlutlægt mat á
möguleikum smáþjóðar inman
hinis stóra bandalags.
Margir munu segja, að nú
sé engin leið til baka, straum-
urinm liggi í þessa átt. Aðrir
munu segja, að þróunin á við-
skipta- og tæknisviðinu krefj-
ist stærri markaða. Eins og
gengur og gerist eru ekki all-
ir á eimu miáli um þessar rök-
serhdir, en það er enigimjn, sem
getur sanmað að lífsskilyrðin
séu betri í stórum samfélögum
en litlum.
— Langar að...
Framh. af bls. 3
ammaima þjóða og verk hainis
hafa verið leikiin víða um
lönd.
Hér á landi mun fynst hafa
heyrzt opimiberlega leikið verk
eftiir Nordheiim á monrærou
tóniMstiartiátíðinmd í Reykjavík
1967. Var það „Respomse",
verk, sem upphafliega var sam
ið fyrir tvær sveitir silag-
hljóðfæra og segulband, sáðar
bætt við ongekx>dd og er nú
fyrirhugað að gera að ballett
verfci, þar sem hreyfdmgar
hiíjóðfænaleikaranma         verði
þáttur i kóreografiummi.
Svo sem getið var í upp-
hafi er þetta önnur heirnsókn
Nordheims til Islands. Hann
var hér síðast á ferð fyrir
tveimur árum, kom þá ásamt
Trio Mobile, sem hélt tónleika
í Norræna húsinu í temgskiim
við Musica Nova. Þá voru ein
göngu flutt verk eftir Nord-
heim, m.a. tónsmíðarnar „Soli
taire", elektrónísk músík, sér
staklega samin fyrir opnun
Henie-Onstad listasafnsins við
Osló, „Partita 11", þar sem
Ingolf Olsen lék á rafmagns-
gítar, „Dinosauros" fyrir
harmonikú og segulband, þar
sem Mogens Ellegaard annað
ist harmónikkuleikinn — og
Response, sem áður hafði ver
ið flutt hérlendis.
Nordheim sagði fréttamönn
um aðspurður, að hann gæti
lifað á list sinni án þess að
kenna; hann fengi jafnan
greitt frá tónskáldasamband-
inu    (norska    STEFI)     fyrir
flutning verka sinna og þau
væru flutt nokkuð oft — og
hann fengi prósentur af sölu
hljómplatna með verkum sín-
um. Mikilvægur þáttur í lífs-
kjörum hans væru pantanir
á tónsmíðum; tónverkið „EC
O", sem hann hlaut Norður-
landaráðsverðlaunin fyrir,
hafði til dæmis sænska út-
varpið pantað — og hann hef-
ur samið tónlist fyrir sjón-
varp. Tækniháskólinn í Þránd
heimi sagði hann, að hefði
greitt götu sína á margan
hátt, — eins og fleiri lista-
manna, en það hefði lengi ver
ið stefha og sjónarmið ráða-
manna skólans að stuðla að
því að gera tæknina mann-
eskjulegri m.a. með stuðningi
við listamenn, sem tækju nú-
tímatækmi í þágu listsköpunar
sinmar.
Aðspurður um áhuga á elek
trómígkri tónlist sagði Nord-
heim, að hann færi mjög vax-
andi, etoki sízt meðal unga
fólksins. Þær hugmyaidir, sem
fyrst hefðu komiið fram í Evr-
ópu upp úr heimstyrjöldinmi
síðari, með hinni svonefndu
„Busiqui concréte" hefðu haft
geysileg áhrif á „poptómlist"
og þaðan hefði áhugi unga
fólksins aftur beinzt í átt til
þeirra, sem serndu nútímatóm-
list, skólaðir í hinini sígildu
tónlistarhefð.
Fyrirhugað er, að Nord-
heim dveljist hér til föstudags.
Harnn kvaðst hafa hug á að
komast til Þingvalla og gera
sér vonir um að komast í f.ug-
ferð: „Mig langar að fljúga
lágt yfir landið til þess að sjá
sem bezt form þessi, liti og
línur," sagði Arne Nordheim.
— Krag
B5FF	
Til sölu 5 hej-b. íbúð	í 1. byggingaflokki.
Upplýsingar í síma	37315 milli kl. 2—4.
Nauðungaruppboð
Að kröfu Útvegsbanka Islands og Guðmundar Ingva Sigurðs-
sonar, hrl., verður jarðýta, af tequndinni International T.D. 9,
eign Festarfells hf., seld á opinberu uppboði, er haldið verður
í malamámu í landi Hrauns í Grindavík í dag. miðvikudaginn
4. október 1972. kl. 14.00.
Greiðsla fari fram við hamarshögg.
Sýslumaðurinn í Gullbringu- og Kjósarsýslu.
Krístján Torfason, e.u.
Framh.  af bls.  1
í landstjórn og þinigflokki f.okks-
FAIR VISSU
Stjóm Jörgensens kæmist í
minnihluta á þingi, ef SF styddi
hana ekki. Takmörtkuð hrifning
SF á Jörgensem stafar af því að
hanm eæ eindreginm stuðnings-
maður aðildarinmar að Efnahags-
bandalaginu. Krag sagði á blaða-
mannafundinum í dag, að ef ein-
hver maður í verkalýðshreyfinig-
unni styddi „100%" stjórnina í
stefniunmi í markaðsmálum þá
væri það Jörgemsen.
Krag lætur jafnframt af þing-
menmsiku og flokksformemmsku,
og gegnir Brling Diniesem verka-
lýðismálaráðherra formenmsku
þar til nœsti flokksfumdur verð-
ur haldinm. K. B. Amdersen utan-
ríkisráðherra gegnir samkvæmt
hefð embætti forsætisráðherra
þar til nýr maður tekur við.
Krag sagði á blaðamannafumd-
inum að hann hefði sagt Erling
Dinesen fyrstum manna frá á-
kvörðun sinni þegar þeir fóru úr
stjórnarráðinu kl. 2 í nótt eftir
sigurinn í þjóðaratkvæðagreiðsl
unni. Dinesen sagði K. B. Ander
sen   síðan  frá  ákvörðuminni,  en
Ankar Jörgensen og Orla Möller,
formanni þingflokksins, var ekk
ert sagt fyrr en í morgun. Jörg-
ensen bað um einnar klukku-
stumdar umhugsunarfrest áður
en hann tæki boðinu um starí for
sætisráðherra.
EINN HNEIG NIÐUR
Kvrag var nýbúimn að flytja há
sætisræðuma við setningu þings
ins á hádegi þegar hann bað for
seta þjóðþingsins aftur um orðið
og sagðist vilja bæta við nokkr-
um athuigasemdum: „Ég stend
við þau orð sem ég lét falla í gær
kvöldi,"  sagði  Krag.
„Ég sagði að stjórn sósíaldemó-
kirata yrði átfiram við völd. En
það jafingildir þvi ekki að for-
sætisriáðíherranm verði áfrarn við
völd. Ég rmum siðdegis í daig til-
kynma henmar hátiign Margrétu
ðrottningu að ég hyggist draga
mig i hlé."
TiMiymndng Krags liaust miður
eims og sprengju oig á suima kom
húm eins og reiöarsilag. Krag hef-
ur að mairgra dóimi sýnit mikla
stjóirnvizikuihæfileika í kosmimga-
baráttiunini, segir fréttaritari
Mbl., Gumnar Rytgaard, og álit
rnanma á homium haifði aiukizt til
muma. Vinsældir hams hafa náð
um, sieim er okar eima tekju-
lamigt imm í raöir borgarafloikik-
anna sem hafa oft gagnrýnt hann
óvægið. Noklkrir þimigmienr. voru
á leið út úr þingsalnum og ráð-
herra sem var nýstaðimm á fætux
settist aftiur miður náfiokir af
umdrun þegar Krag tilkynnti
álkvörðun síma.
•    BJARTSÝNI
Krag 'hafði áður lýst yfir því
í hás'ætisræðiummi að örslit þjóð-
aratkvæðagreiðslunnar séu sögu
Leg ákvörðun og að aðildim
að Bfnahagsbandalagimiu mundi
mynda gtrumidvöM áfiramihaildamdi
uimibótsitefiiu, en ekki sízt skap-
aðist grundvöMiur fyrir fuMri at-
viraniu. Hanm sagði að inman
bamdailagsins yrðu engar áikvarð-
anir teknar sem mumdu stiríða
gegn vilja Dama og að mieð aðilld
Dana yrði brúað bilið milli Norð
urlanda og bandalagsins. Hamm
sagði að talkasit mœtti að draga
úr gireiðsIiuhaMa og kvað stöðu
krómiumnar óvemiu sterka þrátt
yrir óróleika á aliþjóðagjaldeyris-
mankaði.
Forvextir voru liæikkaðir í
morgum úr 8 í 1% og gjaídeyris-
viðskipti telkim upp að nýju eftir
viikuhlé. GeysiimCikil viðskipti
voru í kauphöllimmi og eftirspurn
meiri en dæmi eru til, siðan
heimsstyrj'öldimmi laiuk.
Svíþjóð
Framh. af bls. 12
sínurn, og harmar að tveir af
helztu forinigjum sósíaldemó-
krata á Norðurlonduim hafi
lagt heiður sinm að veði fyrir
kapitalískt gróðabamdalag.
Sænska dagbladet ræðir út
slitin ítarlega og segir orðrétt
m.a.: „1 Noregi eru líklega
bæði andstæðingar og áhang
endur EBE bitrir vegna
dönsku úrslitanna. Sigurveg-
ararnir í Noregi höfðu vissu-
lega vonað, að Danir myndu
fylgja fordæmi þeirra. Hins
vegar bendir allt til þess, að
óhug hafi sett að mörgum
Dönum vegna óreiðunnar, sem
ríkir í Noregi eftir úrslitin
þar. Bitrastir eru þó norskir
áhangendur EBE og eflaust
eklki sízt fráfarandi stjórn í
Noregi. Ef danski forsætis-
ráðherrann Krag hefði búið
að nægri framsýni og látið
kosningarnar í Danmörku
fara fram á undan þeim
norsku er trúlegt að ástandið
í Noregi væri annað í dag. AMa
vega hefði slíkt aukið sig-
urmöguleika EBE-áhangenda.
Þetta leiðir til þess, að dönsku
úrslitin munu herða fylgjend-
ur EBE í Noregi og ef að lik-
um lætur hafa þeir ekki sagt
sitt síðasta orð ennþá. Eeiðin
liggur til samevrópsks mark-
aðar.
Sænska dagbladet segir síð-
an, að allt tal um Nordek sé
nú hreinn fyrirsláttur. Hins
vegar verði að vinna að efna-
hagsiegri sameiningu Norð-
urlanda eins mikið of hægt
sé. Þanmig standi löndin sterk
ust gegn Evrópu.
Expressen, sænska kvöld-
blað'ið, segir orðrétt í leiðara
sinum: „Danmörk mun að
sjálfsögðu halda fast við no-rr
æna samvinnu. En nú hafa
Danir byggt brú á milli
frændþjóða sinna og Evrópu,
og lagt þanmig grundvölMnm
að þeim vegi, sem bæði Nor-
egur og Svíþjóð munu fylgja
í fyMingu timams. Hvorki Nor-
egur né við getum einangrað
okkur  frá   umheiminum."
Expressen bætir síðan við:
„Nú hefur Danmörk tryggt
útflutning sinm og aukinn hag
vöxt og Mklega miunu atvimnu-
möguleiikar aukast stórlega.
Ef að líkum lætur munu
norsk og sæmsik fyrirtœki
flytja sig yfir sundið til Dan-
merkur og njóta þar skjóls
innam toMamúramma."
Þesisi atihuigaisiemd Expresis-
en er mjög athyglisverð og
ekki gripim úr lausu lofti. 1
kvöldfrétitum sjónvarpsdmis,
sem var að Ijúka, var haflt
eftir forysitumömmium í at-
virmulíííinu sænisika, að nokk-
ur fyrirtæki hefðu þeg'air haf-
ið unidiirbúnimig að flutnimgi
til Danmerkur. Þess má ffika
igieta, að alffit si. áir hafa donsk
sveita- og bæjarféíög boðið
sæinisikum fyrirtsekjum gull
og grænia skóga, ef þau vMdu
flytja yfir sundið. Þesisii áiróð-
ur hefur validið miiklum ugg
hér í Sviþjóð og verið reymt
að þagga hiairan miður án áramg
urs. Ótti Svia við aukimm
flótta atvinmufyrirtækja úr
landimu virðist nú hims vegar
vera orðin bláköld staðreynd.
— Danmörk
Framh. af bls. 12
stöðum kosminganna. í Kaup-
höllinmi tóku menn þegar á
mánudag út forsikot á „já-ið",
varð vart afleiðinga af ndður-
því að þar hækkuðu hlutabréf
og skuldabréf verulega i
verði. Skriðurinn í þessa átt
jókst í dag, em gengið á verð-
bréfum hafði Mka verið mjög
lágt aMan septembermánuð
sökum óvissunnar um afstöð-
una til EBE. Henry Griin-
baum, fjármálaráðherra, var
einn þeirra, sem gaf í skyn,
hvaða efmahagsáhrif sam-
þykkið við aðild að EBE
myndi hafa: — Það verður
ekki gull né grænir skógar,
en við komuimst hjá skatta-
hækkumum.
Jens Otto Krag sagði eftir
úrsht atkvæoagreiðslumiar,
að með henmi hefði verið tek-
in söguleg ákvörðun. Dan-
mörk gengi inm i EBE ekki
einungis til þesis að fá af því
eintóman hag, heldur einnig
tíl þess að taka þátt i upp-
byggingu Evrópu. Krag harm
aði, að Noregur hefði ekki
gerzt aðili, en hét þvi, að
Danmörk yrði Noregi brúar-
sporður yfir til Evrópu. —
Við finmum ÖM til rikrar
skyldu og auðmýktar gagn-
vart sögunmi, eftir það sem
gerzt hefur hér í kvöld, sagði
Krag.
Ummæli anmarra stjórn-
málamanna gengu í svipaða
ábt. Poul Hartii'ng, leiðtogi
Venstre, sagði, að þetta hefðí
verið einstakur sigur fyrir
f.lokk  sinn,  þar sem flokkur-
iim hefði óstkiptur verið fylgj-
andi aðiid Dammerkur allt frá
því að umræður um hama
hófust á siðasta áratug. Hann
lagðá áherzlu á það sem meg-
inatriði, að dyrunum yrði
haldið opnum miMi Norður-
landa og Evrópu. Samvinnu
Norðurlanda yrði að halda
áfram og treysta.
1 þi<ngsetningarræðu sinmi
í dag við setningu þjóð'þings-
ins ítrekaði Krag mikilvægi
þess, að Danmörk tekur nú
að sér sérstakar skyldur
vegna Norðurlanda, sem yrði
til gagns Islandi, Finmlandi,
Noregi og Svíþjóð.
Strax á kosmiinigalívöldið
hófust umiræðuir uim það
milli leiðtoga stjórmimálaflokk
aninia, að hve mildu lieyti líta
bæri á niðuirsitöðuir aitikvæða-
greiðsluinm'ar sem breybt við-
horf í Þjóðþi'nigimiu, sokum
þess að stuðniinigsiftokkur rik-
isstjórnarinnar, Sósíalistiski
þjóðarflokkuirimm (SF) kynmi
ef til viM að f'eMa stjórmiiina,
siem hlynint hefði verið EBE-
aðild. Ninin-Hamisem, leiðtogd
Ihaldsfliokksiimis taldi, að rikis
stjórnin gæti ekki stuðzt við
SF, sökum þess að sá flokk-
xxr hefði beðið mikiinm ósigur
með stefnu sinni gagnivart
EBE. Hilmar Baumsgaiard,
leiðtogi Radikale Venisitre bar
fram svipaðar bugimynddr, en
Poul Hartling firá Vemsitire
taldi það skipta mestu máli
fyrir sinm flokk að styðja rik
isst jórminia vdð setmi'nigu þeiinra
laga, sem væru nauðsynleg við
inngöngu í EBE. Krag kom
í veg fyrtijr frekairi umræður
uim betta á fundi með firétta-
mönimuim, þar sieim hamm sagði,
að sér fyndist það ekki við-
eigandí á sögulegu kvöldi að
hefja þegar pólitísikar smá-
þrætuir.
Eftir neitun Norðmamna við
EBE-aðild, hefur þjóðarat-
kvæðagreiðslan í Danmörku
vakið sérstaka athygli út um
allan heim. Bandarískar sjón-
varpsstöðvar og blöð, sem að
jafnaði skipta sér ekki mik-
ið af Danmörku, hafa látið frá
sér fara umfangsmiklar út-
sendingar og birt stórar grein
ar um Danmörk. í löndum
EBE hefur samþykkt Dana
verið tekið með fögmuði. í Nor
egi hefur Halvard Eika, vara-
formaður Venstre og andstæð
ingur EBE-aðildar komizt svo
að orði, að Danmörk ætti að
beita áhrifum sínum til þess
að Norðmenn næðu góðum
viðskiptasamningum við EBE.
Olof Palrrie, forsætisráð-
herra Svíþjóðar hefur látið
svo um mælt, að hann trúi eft
ir sem áður á samvinnu Norð
urlanda og hafi vissa trú á
því, að Danmörk geti unnið
að því að leysa vandamál
Norðurlanda í Brussel, án
þess að hann vildi Uta á Dan-
mörk sem verðandi sendi-
herra Norðurlanda í EBE
Haft hefur verið eftir for-
manni Framkvæmdaráðs EBE
Sicco Mansholt, að hin góðu
úrslit í atkvæðagreiðslunni í
Dammörku, þýddu, — að við
varðveitum áfram góð tengsl
við Noreg og Sviþjóð og ég
vona, að ákvörðun Dana eigi
einnig eftir að hafa áhrif á af-
stöðu Norðmanna i framtið-
inni.

					
Fela smįmyndir
Blašsķša 1
Blašsķša 1
Blašsķša 2
Blašsķša 2
Blašsķša 3
Blašsķša 3
Blašsķša 4
Blašsķša 4
Blašsķša 5
Blašsķša 5
Blašsķša 6
Blašsķša 6
Blašsķša 7
Blašsķša 7
Blašsķša 8
Blašsķša 8
Blašsķša 9
Blašsķša 9
Blašsķša 10
Blašsķša 10
Blašsķša 11
Blašsķša 11
Blašsķša 12
Blašsķša 12
Blašsķša 13
Blašsķša 13
Blašsķša 14
Blašsķša 14
Blašsķša 15
Blašsķša 15
Blašsķša 16
Blašsķša 16
Blašsķša 17
Blašsķša 17
Blašsķša 18
Blašsķša 18
Blašsķša 19
Blašsķša 19
Blašsķša 20
Blašsķša 20
Blašsķša 21
Blašsķša 21
Blašsķša 22
Blašsķša 22
Blašsķša 23
Blašsķša 23
Blašsķša 24
Blašsķša 24
Blašsķša 25
Blašsķša 25
Blašsķša 26
Blašsķša 26
Blašsķša 27
Blašsķša 27
Blašsķša 28
Blašsķša 28
Blašsķša 29
Blašsķša 29
Blašsķša 30
Blašsķša 30
Blašsķša 31
Blašsķša 31
Blašsķša 32
Blašsķša 32