Tķmarit.is
Leita | Titlar | Greinar | Um vefinn | Algengar spurningar |
skrį inn | Íslenska | Føroyskt | Kalaallisut | Dansk | English |

Morgunblašiš

og  
S M Þ M F F L
. . . . 1 2 3
4 5 6 7 8 9 10
11 12 13 14 15 16 17
18 19 20 21 22 23 24
25 26 27 28 29 30 31
Smelltu hér til aš fį meiri upplżsingar um 67. tölublaš 
PDF  | HQ_PDF  | JPG  | TXT  |
Skoša ķ nżjum glugga:
PDF  | HQ_PDF  | JPG  | TXT  |



Ašlaga hęš


Vafrinn žinn styšur ekki PDF skjöl
Smelltu hér til aš skoša blašsķšuna sem JPG
Morgunblašiš

						12
MORGUNBLAÐIÐ, MIÐVIKUDAGUR 21. MARZ 1973
Verð að byr ja
upp á nýtt
A STOFU númer 301 í Borg-
arspitalanum liggur tvítugur
piltur, sem heitir Hilmar S'g-
urbjartsson. Fyrir rúmuim
rmámið: blasti lífið við honum
eins og hverjum öðrum ung-
um manni. Unnusta hans var
við nám í menntaskóia og
sjálfur hafði hann liokið imi-
tökuprófi í Iðnskólann og ætl
aði að fara að læra þar pípu-
lagnir.
Það var ráðgert að þaiu
ynnu bæði á sumrin til að
koma sér í gegnum námið
og sjálfsagt hafa fleiri áætl-
anir verið gerðar þegar þau
hittust á kvöldin hjá níu man-
aða gömlum syni. En 16. febr-
úar urðu áætlanirnar og
drauimarnir að engu.
Nú veltir Hilmar þyí fyrir
sér á ný hvað hann geti lagt
fyrir sig. Það verður að vera
eitthvert starf sem ekki krefst
þess að hann hafi heilan
vinstri fót og heila hægri
hönd, þvi hann missti hvort
tveggja þann 16. febrúar.
— Það var verið að sprengja
inn í grjótnámi. Ég var að
bora í stóran stein sem þeir
ekki gátu tekið. Ég veit ekki
nákvæmtega hvað gerðist, ég
veit ekki hvort búlð er að
rannsaka það til fullis. En það
sem sagt losnaði stór grjót-
hella fyrir ofan og ég ' fékk
hana yfir mig.
— Mér er sagt að ég hafi
verið með rænu en ég man
harla lítið hvað gerðist. Þeg^ar
ég rankaði almennilega við
mér  var ég  anzi  illa farínn.
Fyrir utan það að það var bú-
ið að taka af vinstra fæti og
hægri handlegg, þá var hæigri
fóturinn þríbrotinn, ég var
viðbeinsbrot'n vinstra megin
og með meiðsli á brjósti.
—  Ég var víst niðurbrotinn
fyrst. Ég hef alltaf verið við
góða heilisu og haft gaman af
að ferðast, dansa og hreyfa
mig, eins og aðrir á mlnum
aldri og ég býst v.'ð að fyrst
hafi mér fundizt að nú væri
mér  öll'um  lokið.
—  Ég er auðvitað ekki bú-
inn að sætta mig við þetta,
það geri ég sjálfsagt aldrei.
En ég veit að þess: algjöra ör-
vænting dugar ekki. Það
þýðir ekki að gefast upp því
þetta verður ekki aftur tekið.
Ég verð einhvern veginn að
klára mig og gera það bezta
úr því sem hægt er. Mér er
mi'kill styrkur að unnustu
minni og stráknutm okkar litla
og raunar öllum ástvinuim
okkar.
—  Ég veit að ég er í raun-
inni ekki búinn að gera mér
grein fyrir öll"am erfiðiieikun-
um sem framundan eru. Þeg-
ar ég verð kominn út og á að
fara að iifa eðlilegu lífi eftir
því sem ég get. Ég skal viður-
kenna að ég kvíði fyrir því en
ég reyni að líta á björtu hlið-
arnar. Ég fæ víst gerviíót og
mér er sagt að þeir séu nú
orðnir svo góðir að það sé
jafnvel ekkert þvi tii fyrir-
stöðu að dansa á þeim, ekki
vegna þess að það sé dansinn,
Framhald á bls. 20.
Sigurður Sverrir Pálsson:
Balladen om Carl   Henning
Leikstjórar: Lene og Sven
Gronlykke.
HVERS vegna danska kvik-
myndaviku? Ja, hvers vegna
ekki? Ég vildi gjarnan fá
finnska, hollenzka, júgósiavneska
og jafnvel arabiska kvikmynda-
viku hér einnig, þó ekki væri til
annars en að beygja aðeins út
af þeirri amerísku e'nstefnu, sem
hér ríkir í kvikmyndahúsunum.
Kvikmyndamenning á sviði kvik
myndasýniniga byggist ekki ein-
göngu á þvi að sýna verk viður-
kenndra meistara, heldur einnig,
og ekki siður, á því að kynna al-
mennt, hvað verið er að gera í
fevikmyndagerð á sem flestum
BtöSum í heimmum. Þess vegna
þjóna slikar kvikmyndavikur í
rauninni þeim megintilgangi, að
kynna huigmyndastrauma við-
komandi lands á hverjum tíma,
og þá er hægt að reikna með, að
þær myndir séu vaidar til sýn-
inga, sem bezt þykja lýsa ástand
inu.
Þess vegna ber að þakka það
framtak að halda kvikmynda-
viku yfirleitt og mættu þær
gjarnan vera fleiri, þó myndirn-
ar hljóti að vonum að ganga mis-
vel í áhorfendur.
Dönsk kvikmyndagerð hefur
löngum ver'ð fremur fyrirferðar
htill en þó átt sín góðu og slæmu
timabil, eins og kvikmyndagerð
annarra landa. Árið 1969 virtist
Dönum sem nýjar og áhugavekj-
andi breytingar væru að eiga sér
stað. Þetta ár komu á markaðinn
tvær myndir, sem sérstaka at-
hygli vöktu og þóttu lofa góðu,
en þær voru „Manden der
tænkte ting" og „Balladen om
Carl Henning".
Fyrri myndin var sú fyrsta,
sem sýnd var á kvikmyndavik-
unni og um hana hefur þegar
verið fjallað. „Balladen om Carl
Henning" var sýnd á laugardag-
inn og er ætlunin að fjalla lítil-
lega um hana hér.
Eftir að hafa séð þessa mynd
og lesið um „Ang. Lone", virð-
ist mér, sem þessar myndir eigi
margt sammerkt. „Balladen om
Ca.rl Henning" tekur efni sitt úr
hversdagislíf'nu, umhverfið er
smábær úti á landsbyggðinni og
efnismeðferðiin með raunsæis-
blæ.
Carl Henning er 16 ára piltur,
saklaus og gáskafullur, en lend-
ir allt í einu í þeirri aðstöðu,
fyrir klaufaskap, áfengi og mis-
skilning, að rota vinnuveitanda
sinn og telja sig hafa drepið
hann. Carl flýr í dauðans ofboði,
lendir í slagtogi við smyglara og
drukknar aH skyndilega. Og þar
með er úti ævintýri.
Það virðist hafa verið kapps-
mál höfundanna að skapa rauin-
sæja kvikmynd, sem svo aðsegja
sprytti út úr daglegu Mfi.
Algjört formleysi er rikjandi
og dramatísk ládeyða er yfir öll-
um atburðum, hversu dramatísk-
ir, sem þeir þó kuinna að vera.
Líkt og Carl gerir sér ekki gre!n
fyrir meiriháttar atburðum, læt-
ur myndin og höfundarnir sér
einnig fátt um fiinnast. Myndin
virðist eiga að spegla sálarlífi
Carls, þvi inn á milli er kvik-
myndavélin látin lýsa því, sem
Carl sér umhverfis sig, og þá
gjarnan látin hristast, og þeim
mun meir, sem Carli er órórra
innanbrjósts.
Þessi tækni ber þó aðeins tak-
markaðan árangur, þar eð illa
er á vélinni haldið, auk þess sem
það dregur úr áhrifunum, að
kvikmyndatökuvélin er oft á ó-
þægilegri hreyfingu, þar sem
hreyfing á alls ekki að vera. Ljós
við kvikmyndatökuna virðist
einnig hafa verið af skornum
skammti (af ráðurn hug) og út-
koman     verður     einungis     ljót
mynd. ? m stafar af dómigreind-
arleysi íioiyndanna.
Mér finnst sem sá raunveru-
ieiki, sem þarna er verið að sækj
ast eftir náist alls ekki í kvik-
mynd'nni, kaninski einmdtt vegna
þess að höfundarnir hafa ætlað
sér að festa á filmu hráain raun-
veruleika, án þess að laga hann
að iö^má'ium kvikmyndarinnar.
Þó er einn þáttur í myndinni
mijög sannur og með því betra,
sem ég hef séð lengi. Er það kafí-
imn, þar sem Carl vaknar einn
morguninn og mamma hans rek-
ur á eftir honum við morgun-
verðarborðið. Carl tekur síðain
mótorhjól ð sitt og húkir á þvi
á þeysireið til vinnu sinnar, yfir
danska flatneskju. Mannsmynd-
in á hjólinu er svo sönn, mann-
lýsingin svo nákvæm, að þetta
eina atriði var þess virði að siá
mynd na alla. Jesper Klein sem
Carl er greinilega mjög fær leik-
ari, og má segja að hann bjargi
því seim bjargað verður.
Ágætur gagnrýnandi sagði í
ritdómi um „They Shoot Hors-
es, Don't They" að hann óskaði
þess, að kvikmyndagerðarmenn
hefðu aldrei heyrt minnzt á „ex-
istentiai sma", það væri hugtak
sem ætti að rétt'æta næstum öll
mistök.
Vafaiaust hefur þessi kv'k-
mynd átt að vera brot úr dag-
legu lífi, brot, sem andaði lífi og
ferskleika. Líkt og lífið átti
myndin að rúila án dramatískra
hæðarpunkta, ekkert gerði boð
á undan sér, hlutirnir bara gerð-
ust. En einmitt þetta formleysi
hefur í för með sér ákveðna
hættu, sem. er algjört ráðaleysi
og ringulreið. Formleysið sem
stíll verður aðeins afsökun fyr-
ir því að geta ekki komið efn-
inu til skiia nnan takmarka þess
forms, sem valið er sem miðill,
í þessu tilvik! kvikmyndaforms-
ins.
DONSK
KVIK-
MYNDA-
VIKA
Sæbjörn Valdimarsson:
Presturinn í Vejlby
ÖLL tilbreyting er vel þegin í
fábrotnu kvikmyndalíf'. okkar.
Danska kv.'kmyndavikan var því
hin ágætasta upplyfting, þrátt
fyrir að undirritaður hafi tak-
markað álit á núverandi stöðu
danskrar kvikmyndamenninigar.
Kvikmyndin „Prestur!nn í
Vejlby" gerist í litlu sveitaþorpi
á seytj'ándu öld. Prestur byggð-
arlagsins er velefnað sludda-
menni sem líti'lla vinsælda nýtur
meðal sóknarbarna sinna. Dóttir
á hann gjafvaxta og beitir stór-
bóndi nokkur, sem er skuldunaut
ur. prests, öilum ráðuim tifl að
eigna sér hana. En stúlkan er í
þingum við fógeta staðarins, og
verður hann hlutskarpari.
Til þess að ná sér niðri á þeim
öllum, setur stórbóndinn morð-
mál á svið. Einn af vinnumönn-
unum lendir í þjarki við klerk-
inn og lýkur þeim svo að klerk-
urinn lernur til hans með reku
og telur hann dauðan. Það reyn-
ist þó ekki rétt því vinnumaður-
iran skreiðist á fætur og flýr á
náðir stórbóndans. Hann sér þar
góðan leik á borði. Grefur upp
iík af flæking sem nýlega hafði
fyrirfarið sér, klæðir það í föt
vínnumannsins og gengur þann-
ig frá andliti þess að það verð-
ur óþekkjanlegt. Sendir hann síð
an vinnumanminn á brott með
vænan fésjóð. Þvi næst kaupir
bóndi nokkur ljúgvitni máli síinu
til fulltingis. Er nú klerkurinm
ákærður um morð og verður fó-
getinn  að dæma í málinu. Fær
hann ekki rönd við reist gegn
k'œkjabrögðum bónda og er þvi
kierkurinn dæmdur fyrir morð
og hálsihöggvinin.
Fátt gott er hægt að tina t:l
um kvikmyndagerð þessarar máð
aldasögu. Líklegast nær þó leik-
stjórinn ailvel yfirborðslýsingu
og tiðaranda, þessara dapurlegu
tima, og þá bezt í leik og gervi
betlaralýðslns sem mikið kemur
við sögu. Vonleysið, hungrið, fá-
tæktiin og eymd n, holdi klædd.
Þá er Preb Lerdorff Rye mjög
sannverðugliegur í hlutverki stór
bóndans. En þar með eru lika
jákvæðu hliðar myndarinnar upp
taldar. Hin rómaða kvikrriynda-
taka lét lítið á sér kræla. Kvik-
myndatökumanninn virtist vera
mikið í muin að láta menn og dýr
bera við hiimiin, það getur verið
ásjálegt — í hófi. Þá var eltinga-
leikur elskendanna í skóginum
stirðbusalegur og gamalkunnur,
og mátti engan veginn við því
að vera tvítekinn. Leikur Jens
Okking í hlutverki fógetans, var
skeifing bragðdaufur og Karl
Stegger hef ég oftast séð betri.
Dramatískustu atriðin, réttar-
höldin og aftakan voru algjört
klúður, í þau vantaði allan al-
vöruiþunga.
Eg vona af heilum hug að Dan-
ir eigi eitthvað betra í pokahorn-
inu, þótt það sé kannski ögn
klæminara, það þyrfti ekki að
saka. Þessi mynd er ekki vitniis-
burður um rismikla kvikmynda-
gerð. Því miður.
					
Fela smįmyndir
Blašsķša 1
Blašsķša 1
Blašsķša 2
Blašsķša 2
Blašsķša 3
Blašsķša 3
Blašsķša 4
Blašsķša 4
Blašsķša 5
Blašsķša 5
Blašsķša 6
Blašsķša 6
Blašsķša 7
Blašsķša 7
Blašsķša 8
Blašsķša 8
Blašsķša 9
Blašsķša 9
Blašsķša 10
Blašsķša 10
Blašsķša 11
Blašsķša 11
Blašsķša 12
Blašsķša 12
Blašsķša 13
Blašsķša 13
Blašsķša 14
Blašsķša 14
Blašsķša 15
Blašsķša 15
Blašsķša 16
Blašsķša 16
Blašsķša 17
Blašsķša 17
Blašsķša 18
Blašsķša 18
Blašsķša 19
Blašsķša 19
Blašsķša 20
Blašsķša 20
Blašsķša 21
Blašsķša 21
Blašsķša 22
Blašsķša 22
Blašsķša 23
Blašsķša 23
Blašsķša 24
Blašsķša 24
Blašsķša 25
Blašsķša 25
Blašsķša 26
Blašsķša 26
Blašsķša 27
Blašsķša 27
Blašsķša 28
Blašsķša 28
Blašsķša 29
Blašsķša 29
Blašsķša 30
Blašsķša 30
Blašsķša 31
Blašsķša 31
Blašsķša 32
Blašsķša 32