Tķmarit.is
Leita | Titlar | Greinar | Um vefinn | Algengar spurningar |
skrį inn | Íslenska | Føroyskt | Kalaallisut | Dansk | English |

Morgunblašiš

og  
S M Þ M F F L
. . . . 1 2 3
4 5 6 7 8 9 10
11 12 13 14 15 16 17
18 19 20 21 22 23 24
25 26 27 28 29 30 .
Smelltu hér til aš fį meiri upplżsingar um 220. tölublaš 
PDF  | HQ_PDF  | JPG  | TXT  |
Skoša ķ nżjum glugga:
PDF  | HQ_PDF  | JPG  | TXT  |



Ašlaga hęš


Vafrinn žinn styšur ekki PDF skjöl
Smelltu hér til aš skoša blašsķšuna sem JPG
Morgunblašiš

						68
MORGUNBLAÐIÐ, SUNNUDAGUR 11. NÓVEMBER 1984
Andstaða fóður míns beindist
99
gegn hvers konar einræði
íí
Þann 20. júlí 1944 var Adolf
Hitler sýnt banatilræði, sem vakti
mikla athygli um víoa veröld. Að
því stóó ungur ofursti og greifi,
Schenk von Stauffcnberg. — Það
kortaoi hann lífið. Hitler slapp frá
tilneðinu með minni háttar sár.
Þýzkt blað naði nýlega tali af
ekkju von Stauffenbergs.
Brjóstmynd af manni hennar
stendur á hillu á veggnum. Hjá
henni er komið fyrir fallegum
blómvendi. Nazistar höfðu lagt
hald á skrifborð ofurstans, en
frúnni tókst seinna að hafa upp
á því i stórri vöruskemmu og nú
er það aftur komið á sinn stað i
vinnustofu eiginmannsins.
Mér hafa borizt bréf, þar sem
beðið er um samtal við mig, þá
hefur eitt stórblaðið beðið mig
að lesa yfir minningargrein um
manninn minn. Hún var skrifuð
í tilefni af fjörutíu ára dánar-
afmæli hans... " segir Nína
Stauffenberg.
Hin roskna frú lifir harla ein-
mana með minningum sínum.
Þær eru margar og ekki skortir
skuggana. Sumar þeirra snerta
alla þýzku þjóðina. En þó eink-
um sá atburður sem tengdur er
misheppnuðu tilræði von Stauff-
enbergs við Adolf Hitler 20. júli
1944 og gleymist seint og átti sér
stað siðla kvölds.
í garði húsasamstæðu i Berlín,
þar sem yfirstjórn rikishersins
hafði aðsetur, aka herbilar fram
og aftur og beina glampandi
ljósum sínum að fjórum
mönnum. Þeir standa þar við
sandhrúgu. Háværar fyrirskip-
anir fylla loftið. — I ljós koma
nokkrir undirliðsforingjar og
lautinant, sem öskra: „Skjótið".
Þeir miða á mennina fjóra, sem
reynt höfðu að ryðja Adolf Hitl-
er úr vegi og fækka með því
fórnarlömbum styrjaldarinnar.
Einn fjórmenninganna hróp-
aði: „Lifi heiiagt Þýzkaland."
Það var von Schenk Stauffen-
berg ofursti. Á næsta andartaki
voru þeir liðin lik.
Fjörutíu árum eftir þessa at-
burði lagði Helmut Kohl kansl-
ari blómsveig á blettinn, þar sem
ofurstinn var skotinn til bana.
Það gerði hann i nafni hins lýð-
ræðislega Þýzkalands og allra
þeirra karla og kvenna sem létu
lífið i frelsisbaráttunni i stjórn-
artið Hitlers. Þegar frú Nínu
Stauffenberg var boðið til Berl-
ínar að vera viðstodd athöfn
kanslarans og sitja á fremsta
bekk meðan hún fór fram, mælti
hún þetta eitt: „Að sjálfsogðu fer
ég til Berlínar. Það er ekki nema
skylda mín."
Hún hafði gifzt manni sínum
árið 1933. Nú stendur þessi
glæsilega, einbeitta kona á sjö-
tugu. Hún erfði hús foreldra
sinna. Nú er það orðið of stórt
fyrir hana. Hún leigir jarðhæð-
ina og settist að á fyrstu hæð og
hefur engan hjá sér nema hund-
inn sinn.
— Hvaða þýðingu hefur hið
liðna fyrir þig, eins og nú er
komið? spyr blaðamaður.
Nína von Stauffenberg: „Ég
lifi mjog einangruðu lífi og vil
sem minnst ræða örlög mín. Og
margir voru þeir sem urðu engu
betur úti en ég. Á þessum dögum
létu þúsundir manna lífið á degi
hverjum. Og þeir eru ótaldir,
sem lokaðir voru inni í fangels-
um."
Vissi hún að maður hennar
undirbjó árásina á Hitler?
Brúohjónin árið 1933.
Von Stauffenberg greifi.
Hitler slapp með smáskrimur.
Rætt við ekkju og börn
von Stauffenbergs 40 árum eftir
tilræðið við Hitler
„Nei," segir hún. Mér var að
vísu ekki með öllu ókunnugt um
andspyrnuáform hans og fleiri
gegn Hitler og að hann hafði
einhverjar fyrirætlanir í huga
að ryðja honum úr vegi með
hjálp annarra. Ég vissi einnig að
sprengjutilræði var meðal ann-
ars á dagskrá. En ég vissi ekki
að maðurinn minn yrði viðstadd-
ur það.
Sex vikum fyrir sprenginguna
sá Nína von Stauffenberg mann
sinn i síðasta sinn. Allt frá upp-
hafi stríðsins hafði hann verið
sjaldséður gestur á heimilinu,
eins og raunar átti við um flesta
þýzka hermenn.
Sonur hans, Franz-Ludwig,
sem þá var sex ára, man glöggt
er pabbi hans kom heim. „Þegar
hann birtist okkur í dyrunum,
hrópaði ég af gleði."
Annar sonur, Heimeran, var
þá átta ára. „Við vorum alltaf
með honum þessa fáu daga.
Hann var frísklegur,  brosandi
faðir. Við vorum hamingjusöm
fjölskylda."
Fjórum dogum fyrir tilræðið
hringdi von Stauffenberg til
konu sinnar í ibúðina, þar sem
hún á ennþá heima. Hún segir
frá: „Það var ofurvenjulegt og
ekki neitt sérlega innilegt sam-
tal. Ég var ein heima með dreng-
ina mína þrjá — fjórða barnið
var á leiðinni, og var í óðaönn að
undirbúa ferð mina til Lautling-
en í Wiirtemberg, þar sem bróðir
minn rak stórbú."
Von Stauffenberg vildi að hún
hætti við ferðina. „Það er bezt
fyrir þig að fresta henni eins og
á stendur." Hvað hafði hann í
huga? Var hann að hugsa um sí-
vaxandi loftárásir Bandamanna
eða þá tilræðið sem brátt myndi
eiga sér stað? Enginn getur gefið
svar við því, ekki heldur Nína
Stauffenberg. Hún stóð við
ákvörðun sína og sagði í símann:
„Það er búið að loka ferðatösk-
unum. Við förum til Wflrtem-
berg."
Það voru siðustu orðin sem
hún sagði við eiginmanninn.
Frú von Stauffenberg var
stödd í smáþorpinu Lautlingen,
þegar henni bárust sorgartiðind-
in. Nágrannarnir höfðu heyrt
fréttina í útvarpinu. Sprengjut-
ilræðið hafði misheppnast, Hitl-
er aðeins fengið smáskrámur, en
von Stauffenberg hafði verið
skotinn til bana. Eftir að fréttin
hafði borizt, tóku nágrannarnir
að hugga hana. Þetta voru
hræðileg tíðindi fyrir konu sem
var komin alllangt á leið. — Hún
hélt kyrru fyrir um stund í
Lautlingen. Nína von Stauffen-
berg sagði: „Leynilögreglan fann
mig ekki fyrr en að tveim dögum
liðnum. Á meðan hafði ég jafnað
mig nokkuð."
Að morgni 23. júlí hringdi
leynilögreglan, handtók hana og
bðrnin og nánustu ættingja.
Þau þurftu ekki að gera ráð
fyrir neinu góðu. Heinrich
Himmler hafði sleppt sér og
öskrað...: „Svikarablóð, svik-
arablóð. Fjölskyldan skal afmáð
með öllu!"
Eins og stendur finnst mörg-
um þetta óskiljanleg orð, en ekki
á þessum ógnartímum. Og
Himmler hafði látið verða af
öðru eins og þessu. Honum hefur
án efa verið full alvara.
En kraftaverkið gerðist, öl)
héldu þau lífi.
Frú von Stauffenberg slapp úr
varðhaldi, fór til Ravensbrúck og
þaðan á fæðingarstofnun hjá
Frankfurt/Oder, þar sem dóttir-
in, Konstanza, var borin í heim-
inn. Og örlögin voru drengjunum
hliðholl. Franz-Ludwig segir:
Okkur var komið fyrir til bráða-
birgða á heimili hjá Bad Sachra.
Dag einn renndi vörubíll fram-
hjá, við vorum teknir upp í. Það
átti að fara með okkur til Buch-
enwald. Á leiðinni heyrðum við
iskrandi loftvarnarmerki. Vöru-
bíllinn sneri við.
Franz-Ludwig Stauffenberg,
sem nú er 46 ára, er málafærslu-
maður og fulltrúi þjóðar sinnar
á Evrópuþinginu og á heima á
gömlu sveitasetri við Starn-
berger-vatn.
Heimeran           Stauffenberg,
greifi, er verksmiðjustjóri i Zflr-
ich. Hann er 48 ára.
Og elzti bróðirinn, Berthold,
býr skammt frá stórborginni
Stuttgart. Hann er ofursti og yf-
irmaður heimavarnarliðsins á
þessum slóðum.
Dóttirin, Konstanze, sem fæ-
ddist eftir dauða förður síns, er
gift svissneskum lögfræðingi.
Hvaða augum lítur fjölskyld-
an á þennan hræðilega atburð,
sem gerðist fyrir fjórum áratug-
um? Því svarar Franz-Ludwig:
„Andstaða föður mins beindist
gegn hvers konar einræði. Að
svo miklu leyti er verk hans í
dýpri skilningi eins tímabært nú
og þá."
					
Fela smįmyndir
Blašsķša 1
Blašsķša 1
Blašsķša 2
Blašsķša 2
Blašsķša 3
Blašsķša 3
Blašsķša 4
Blašsķša 4
Blašsķša 5
Blašsķša 5
Blašsķša 6
Blašsķša 6
Blašsķša 7
Blašsķša 7
Blašsķša 8
Blašsķša 8
Blašsķša 9
Blašsķša 9
Blašsķša 10
Blašsķša 10
Blašsķša 11
Blašsķša 11
Blašsķša 12
Blašsķša 12
Blašsķša 13
Blašsķša 13
Blašsķša 14
Blašsķša 14
Blašsķša 15
Blašsķša 15
Blašsķša 16
Blašsķša 16
Blašsķša 17
Blašsķša 17
Blašsķša 18
Blašsķša 18
Blašsķša 19
Blašsķša 19
Blašsķša 20
Blašsķša 20
Blašsķša 21
Blašsķša 21
Blašsķša 22
Blašsķša 22
Blašsķša 23
Blašsķša 23
Blašsķša 24
Blašsķša 24
Blašsķša 25
Blašsķša 25
Blašsķša 26
Blašsķša 26
Blašsķša 27
Blašsķša 27
Blašsķša 28
Blašsķša 28
Blašsķša 29
Blašsķša 29
Blašsķša 30
Blašsķša 30
Blašsķša 31
Blašsķša 31
Blašsķša 32
Blašsķša 32
Blašsķša 33
Blašsķša 33
Blašsķša 34
Blašsķša 34
Blašsķša 35
Blašsķša 35
36-37
36-37
Blašsķša 38
Blašsķša 38
Blašsķša 39
Blašsķša 39
Blašsķša 40
Blašsķša 40
Blašsķša 41
Blašsķša 41
Blašsķša 42
Blašsķša 42
Blašsķša 43
Blašsķša 43
Blašsķša 44
Blašsķša 44
Blašsķša 45
Blašsķša 45
Blašsķša 46
Blašsķša 46
Blašsķša 47
Blašsķša 47
Blašsķša 48
Blašsķša 48
Blašsķša 49
Blašsķša 49
Blašsķša 50
Blašsķša 50
Blašsķša 51
Blašsķša 51
Blašsķša 52
Blašsķša 52
Blašsķša 53
Blašsķša 53
Blašsķša 54
Blašsķša 54
Blašsķša 55
Blašsķša 55
Blašsķša 56
Blašsķša 56
Blašsķša 57
Blašsķša 57
Blašsķša 58
Blašsķša 58
Blašsķša 59
Blašsķša 59
Blašsķša 60
Blašsķša 60
Blašsķša 61
Blašsķša 61
Blašsķša 62
Blašsķša 62
Blašsķša 63
Blašsķša 63
Blašsķša 64
Blašsķša 64
Blašsķša 65
Blašsķša 65
Blašsķša 66
Blašsķša 66
Blašsķša 67
Blašsķša 67
Blašsķša 68
Blašsķša 68
Blašsķša 69
Blašsķša 69
Blašsķša 70
Blašsķša 70
Blašsķša 71
Blašsķša 71
Blašsķša 72
Blašsķša 72