Tķmarit.is
Leita | Titlar | Greinar | Um vefinn | Algengar spurningar |
skrį inn | Íslenska | Føroyskt | Kalaallisut | Dansk | English |

Morgunblašiš

og  
S M Þ M F F L
. . 1 2 3 4 5
6 7 8 9 10 11 12
13 14 15 16 17 18 19
20 21 22 23 24 25 26
27 28 29 30 31 . .
Smelltu hér til aš fį meiri upplżsingar um 13. tölublaš 
PDF  | HQ_PDF  | JPG  | TXT  |
Skoša ķ nżjum glugga:
PDF  | HQ_PDF  | JPG  | TXT  |



Ašlaga hęš


Vafrinn žinn styšur ekki PDF skjöl
Smelltu hér til aš skoša blašsķšuna sem JPG
Morgunblašiš

						MORGUNBLADID, FIMMTUDAGUR 17. JANÚAR 1985
29
mmmmmm<uM^
L-2r:
inni röð kera og verða skálarnir samhliða þeim tveimur skálum, sem fyrir eru, nánar til-
Morgunblaðið/RAX.
lelming:
ir tæpar 5000
idi gengi
„Nei, Straumsvíkursvæðið getur
borið tvöfalt stærri verksmiðju en
nú er, eða 176.000 árstonna verk-
smiðju. Eg tel liklegt að eftir 1990
verði farið að huga að því að
staekka verksmiðjuna um önnur
44.000 árstonn og þar með fullnýta
Straumsvík til álframleiðslu."
Verður vinnsluaðferðin í nýju
kerskálunum eitthvað frábrugðin
því sem nú er í Straumsvík?
„Nei, þar verður notuð sama að-
ferðin og notuð hefur verið síðan
1886, er Bandaríkjamaðurinn Hall
og Frakkinn Héroult fundu út,
hvor í sínu lagi, að framleiða má
ál með því að leysa upp súrál í
bráðnu krýolíti, sundra síðan súr-
álinu með rafgreiningu. Hins veg-
ar verður framleiðslan hagkvæm-
ari en nú, því að ráðgert er að nota
180 kA ker, þ.e.a.s. 80% stærri ker
en þau sem notuð eru í dag og
orkunotkun á kíló af áli verður um
13 kW á móti 15 kW nú. í stuttu
máli má segja, að notuð verði nýj-
asta tækni, þ.e. níunda áratugar-
ins, en núverandi búnaður er í
raun byggður á tækni þessa sjötta
og sjöunda."
Hve mikla viðbótarorku þarf
ÍSAL að kaupa af Landsvkrikjun eft-
ir fyrirhugða stækkun?
„Áætlað er að ÍSAL þurfi að
kaupa viðbótarorku á bilinu
600—700 gígawattstundir á ári (1
GWst = 1 milljón kílówattstundir).
Á þessu stigi er auðvitað ómögu-
legt ;ið segja til um á hvaða verði
sú orka verður keypt, en ef við
tniðum við orkuverðið sem ÍSAL
greiðir í dag, um U millidali fyrir
hverja kílówattstund (1 millidalur
= einn þúsundasti úr Bandaríkja-
dal)
350
ári.
er hér um að ræða tæplega
milljónir islenzkra króna á
Hve margir eru starfsmenn ÍSAL
nú og hve margir verða þeir eftir
sUekkunina?
„Starfsmenn ÍSAL eru nú um
600 talsins, en ársstörf eru um
650. Stækkunin krefst u.þ.b. 230
starfsmanna í viðbót þannig að
þeir verða um 880 eftir að hún er
komin í gagnið, en hluti þeirra
vinnur eingöngu við afleysingar.
Síðastliðið sumar voru t.d. um 120
afleysingamenn.
Þá er ógetið þess mikla fjölda,
sem hafa mun atvinnu af bygg-
ingarframkvæmdunum bæði í
Straumsvík og við Blönduvirkjun,
en stækkunin í Straumsvík er for-
senda fyrir virkjun Blöndu."
StarfsmannafjöMi ÍSAL segir
ekki alla söguna, því reiknað hefur
verið út að hvert eitt starf í fram-
leiðslu- og útflutningsiðnaði skapi
lífsviðurværi fyrir allmarga fleiri.
Hve margir hafa lífsviðurværi sitt af
fSAL?
„í grein, sem dr. Ágúst Valfells,
núverandi formaður Verkfræð-
ingafélags íslands, ritaði í Morg-
unblaðið í júlí 1978 kemur fram,
að fyrir hvern einstakling, sem
starfar að grundvallarfram-
leiðslustörfum, myndast atvinna
fyrir aðra í ýmsum greinum. Að
meðtöldum mökum og börnum
allra aðila myndar grundvallar-
starfið lífsafkomu fyrir sex ein-
staklinga. Miðað við þetta er end-
anleg tala þeirra sem af iðnaðin-
um lifa sjöföld tala þeirra sem við
hann vinna. Samkvæmt þessu
hafa nú í það minnsta 4.550 manns
lífsviðurværi af ÍSAL og um 6.200
manns eftir stækkunina. Til að
undirstrika þetta enn betur má
benda á, að frá því álverið tók til
starfa árið 1969 hafa launagreiðsl-
ur ÍSAL numið 145 milljónum
Bandaríkjadala eða 5.933 milljón-
um íslenzkra króna miðað við
gengi nú."
Hver hafa áhrif ÍSAL verið á þjóð-
arbúið þau rúmlega 15 ár, sem ilver-
ið hefur starfað í Straumsvík?
„Frá   upphafi   hefur   rúmlega
Íriðjungur af öllum sölutekjum
SAL runnið til íslenzka þjóðar-
búsins. Alls eru þetta um 371
milljón Bandaríkjadala eða jafn-
virði 15,2 milljarða króna á gengi
um áramótin. Til samanburðar má
nefna að fjárlög íslenzka ríkisins
fyrir árið 1985 nema 25,3 milljörð-
um króna.
Af þessari upphæð eru launa-
greiðslur 5.933 milljónir króna,
sem fyrr segir, greiðslur fyrir
orku 3.360 milljónir, framleiðslu-
skattur 794 milljónir, annar inn-
lendur rekstrarkostnaður 3.646
milljónir og fjárfestingarkostnað-
ur, greiddur innlendum aðilum,
1.436 milljónir króna.
Hlutdeild áls í heildarútflutn-
ingi iðnaðarvara var að meðaltali
58,3% árin 1977-1983. Árið 1983
var hlutfallið 60,0%. Hlutdeild áls
i heildarútflutningi landsmanna
hefur verið að meðaltali 13% á
sama árabili. Þegar hlutdeildar-
tolurnar eru hæstar er verið að
selja uppsafnaðar birgðir.
Bygging álversins og hafnarinn-
ar í Straumsvík, svo og bygging
Búrfellsvirkjunar og tengdra
mannvirkja bættu verulega at-
vinnuástandið i landinu á kreppu-
árunum 1967—1970. Fjöldi mann-
ára við byggingu ofangreindra
mannvirkja var um 4.300, en frá
Pann 7 nóvember náóisl sa merki alangi. að 1 mill/on tonna at ati noldu venð tramleidd i Straumsvik ril að
gera ser grein fynr umfangi þessarar tramleidslu ma hugsa ser hana i ems ronna hlerfabuntum Sé byggður
pyramidi ur mill/ón stikum búntum. yröi hann 123 m har og 1.5 hektan að grunnfleti Til samanburðar má
netna aó hraelnageymarnir 3 fynr 110 000 tonn al surati eru 50 m hair og Keops pyramidinn i Egyptalandi er
nú 137 m hár Sa pyramiói var hms vegar 146.5 m har nyreistur og 5.3 hektarar að grunnfleti Hundrað
þusund manns byggðu hann a 20 arum ur 2 3 mill/onum sleina sem voru hver 2.5 tonn al pyngd ISAL parf
þvi að tramleiða 3 millfónir tonna i viðbót tit að na stgerð Keops-pyramidans Bftir tynrhugaða stækkun
átversins a næstu árum verður þaó væntanlega tlfottega upp ur næstu aldamútum A myndmni hér fynr olan
hetur teiknannn sert hraefnageymana innan i alpyramidann Alls hefur þurft að fytla þá 18 sinnum og rumtak
surálsins er ialnl 3 alpyramidum
því að rekstur verksmiðjunnar
hófst og til ársloka 1984 hafa um
9.600 mannár verið unnin hjá
ÍSAL."
Nú hafa áhrifin verið mest á
Hafnarfjörð eins og gefur að skilja.
Hefur þú upplýsingar þar að lút-
andi?
„Þegar byggingarframkvæmdir
hófust í Straumsvík árið 1967 var
fjárhagsstaða Hafnarfjarðarbæj-
ar mjög slæm. Atvinnuleysi var í
bænum og ýmis útgerðarfyrirtæki
höfðu annað hvort stoðvazt eða
voru að því komin. Atvinna við
byggingarframkvæmdir                í
Straumsvík, bæði verksmiðjuna
og höfnina, létti því undir hjá
mörgum heimilum í Hafnarfirði
og jók tekjur bæjarins. Frá því ál-
verið hóf rekstur sinn hefur fjöldi
Hafnfirðinga starfað bæði hjá
ÍSAL og ýmsum þjónustufyrir-
tækjum, sem ÍSAL skiptir við. Á
síðustu árum hefur um helmingur
starfsmanna ÍSAL verið búsettur
í Hafnarfirði og voru útsvars-
greiðslur þeirra um 11 milljónir
króna á árinu 1984.
Á síðustu árum hefur hvergi á
landinu orðið meiri fólksfjölgun
en í Hafnarfirði. íbúum í bænum
hefur fjölgað úr 9.300 manns 1.
desember 1968 í 12.700 manns 1.
desember 1983, eða um 36% á 15
ára tímabili. Mikil fjölgun at-
vinnutækifæri er forsenda fyrir
slíkri þróun og skal fullyrt að
ÍSAL eigi þar drýgstan hlut að
máli. Á sama tímabili var fjölgun
íbúa í Reykjavík aðeins tæplega
8%.
Höfnin í Straumsvik er eign
Hafnarfjarðarbæjar, en endanleg-
ur byggingarkostnaður hennar
var um 30,4 milljónir svissneskra
franka eða um 480 milljónir króna
á núverandi gengi. Þessa upphæð
hefur ÍSAL nú greitt að fullu. Á
móti kemur hins vegar, að ÍSAL
er undanþegið vörugjöldum af
inn- og útflutningi á þess vegum,
sem fer um höfnina í Straumsvík,
en skipagjöld renna óskipt til
Hafnarfjarðarbæjar, svo og vöru-
gjöld þegar Hafnarfjarðarhöfn er
notuð vegna þess að önnur skip til
íSAL eru í Straumsvíkurhöfn.
Framleiðslugjaldsgreiðslur ÍSAL
hafa frá upphafi numið um 19,4
milljónum Bandaríkjadala og hef-
ur verulegur hluti þeirrar upp-
hæðar, þ.e. 6,6 milljónir, eða 260
miUjónir íslenzkra króna, runnið
til Hafnarfjarðarbæjar. Auk þess
hefur fSAL greitt sérstök gatna-
gerðargjöld án þess að Hafnar-
fjarðarbær hafi þurft að kosta
slíkar framkvæmdir á svæði
ÍSAL."
Liggur fyrir hver afkoma fSAL var
áriðl984?
„Áætlað er, að rekstur fSAL
fyrir árið 1984 hafi verið á þessa
leið: Alframleiðslan nam 82.300
tonnum, sú mesta frá upphafi. Ál-
salan var 78.789 tonn. Vergar sölu-
tekjur námu 3.558 milljónum ís-
lenzkra króna, tap fyrir skatt 17
milljónum, framleiðslugjald 173,0
milljónum, en framleiðslugjaldið
innifelur 121,6 milljónir króna,
sem er jafnvirði 3 milljóna Banda-
ríkjadala, sem samið var um að
greiða sem sáttafé í samningi rík-
isstjórnarinnar og Alusuisse frá
því í nóvember 1984. Áætlað tap
eftir skatt er 190 milljónir króna
og fjárstreymi 319 milljónir
króna," sagði Ragnar S. Hall-
dórsson, forstjóri ÍSAL, að lokum.
- SS.
A úrunum 1979—82 var aettur npp fullkominn íreiasibúnaður í úlverinu
iiúverandi ;»engi. Kerunum var oKað og jijónusta við |iau er nú Oölvustfrð
betra í' kerskálunum þegar kerunum var fcokað.
og var [lostnaður Í0 aúlljónir dollara eða um Í600 oilljónir islemkra króM u
, Af myndunum iveimur má fTeinilega ajá |iá miklu 1 wevtingu, sem varð í.il lilne
					
Fela smįmyndir
Blašsķša 1
Blašsķša 1
Blašsķša 2
Blašsķša 2
Blašsķša 3
Blašsķša 3
Blašsķša 4
Blašsķša 4
Blašsķša 5
Blašsķša 5
Blašsķša 6
Blašsķša 6
Blašsķša 7
Blašsķša 7
Blašsķša 8
Blašsķša 8
Blašsķša 9
Blašsķša 9
Blašsķša 10
Blašsķša 10
Blašsķša 11
Blašsķša 11
Blašsķša 12
Blašsķša 12
Blašsķša 13
Blašsķša 13
Blašsķša 14
Blašsķša 14
Blašsķša 15
Blašsķša 15
Blašsķša 16
Blašsķša 16
Blašsķša 17
Blašsķša 17
Blašsķša 18
Blašsķša 18
Blašsķša 19
Blašsķša 19
Blašsķša 20
Blašsķša 20
Blašsķša 21
Blašsķša 21
Blašsķša 22
Blašsķša 22
Blašsķša 23
Blašsķša 23
Blašsķša 24
Blašsķša 24
Blašsķša 25
Blašsķša 25
Blašsķša 26
Blašsķša 26
Blašsķša 27
Blašsķša 27
Blašsķša 28
Blašsķša 28
Blašsķša 29
Blašsķša 29
Blašsķša 30
Blašsķša 30
Blašsķša 31
Blašsķša 31
Blašsķša 32
Blašsķša 32
Blašsķša 33
Blašsķša 33
Blašsķša 34
Blašsķša 34
Blašsķša 35
Blašsķša 35
Blašsķša 36
Blašsķša 36
Blašsķša 37
Blašsķša 37
Blašsķša 38
Blašsķša 38
Blašsķša 39
Blašsķša 39
Blašsķša 40
Blašsķša 40
Blašsķša 41
Blašsķša 41
Blašsķša 42
Blašsķša 42
Blašsķša 43
Blašsķša 43
Blašsķša 44
Blašsķša 44
Blašsķša 45
Blašsķša 45
Blašsķša 46
Blašsķša 46
Blašsķša 47
Blašsķša 47
Blašsķša 48
Blašsķša 48
Blašsķša 49
Blašsķša 49
Blašsķša 50
Blašsķša 50
Blašsķša 51
Blašsķša 51
Blašsķša 52
Blašsķša 52
Blašsķša 53
Blašsķša 53
Blašsķša 54
Blašsķša 54
Blašsķša 55
Blašsķša 55
Blašsķša 56
Blašsķša 56