Tķmarit.is
Leita | Titlar | Greinar | Um vefinn | Algengar spurningar |
skrį inn | Íslenska | Føroyskt | Kalaallisut | Dansk | English |

Morgunblašiš

og  
S M Þ M F F L
1 2 3 4 5 6 7
8 9 10 11 12 13 14
15 16 17 18 19 20 21
22 23 24 25 26 27 28
29 30 31 . . . .
Smelltu hér til aš fį meiri upplżsingar um 65. tölublaš 
PDF  | HQ_PDF  | JPG  | TXT  |
Skoša ķ nżjum glugga:
PDF  | HQ_PDF  | JPG  | TXT  |



Ašlaga hęš


Vafrinn žinn styšur ekki PDF skjöl
Smelltu hér til aš skoša blašsķšuna sem JPG
Morgunblašiš

						24
MORGUNBLAÐIÐ, FIMMTUDAGUR 19. MARZ 1987
Skattleggjum
gróða fyrirtækjanna
— en hættum að skattleggja rekstrarkostnað þeirra
sagði VíglundurÞorsteinsson, formaðurFHá ársþingiiðnrekenda ígær
Skárri afkoma 1986
Á síðastliðnu ári batnaði afkoma
iðnaðarins nokkuð miðað við árið
1985 en það ár var iðnaðurinn í
heild rekinn með tapi. Árið 1986
má ætla að iðnaðurinn hafi skilað
smávægilegum hagnaði en þó alltof
iitlum til þess að tryggja eðlilegan
vöxt.
Það er einkennandi fyrir þessi tvö
ár að verulegt misgengi er í afkomu
iðnfyrirtækja, bæði einstakra fyrir-
tækja og heilla greina iðnaðarins.
Almennt var afkoma heimamark-
aðsgreinanna betri á síðastliðnu árí
en afkoma útflutningsgreinanna þó
með undantekningum sé.
Á heimamarkaðnum á fataiðnað-
urinn í erfiðleikum um þessar
mundir, einkum vegna harðnandi
samkeppni frá láglaunalöndum
Suðaustur-Asíu, þar sem laun iðn-
verkafólks eru víða aðeins um
fimmtungur launa hér á landi. Þess
sjást þó merki að fyrirtækin séu
með markvissri vöruþróun að losa
sig út úr þessari samkeppni með
því að hverfa frá ódýrri fjöldafram-
leiðslu yfir í framleiðslu á tískuvöru
í besta gæðaflokki. Nú er að hefj-
ast víðtækt framleiðniátak í fata-
iðnaði með allsherjar endurskipu-
iagningu, öflugri starfsþjálfun og
áframhaldandi tæknivæðingu.
íslenskir neytendur geta stutt við
þessar aðgerðir fyrirtækjanna með
því að taka vel á móti þessari nýju
viðleitni og aukið þannig markaðs-
hlutdeild fataiðnaðarins á nýjan
leik.
Erfiðleikar í
útflutningi
Útflutningur iðnaðarvara gekk
erfiðlega á síðstliðnu ári. Þar ber
hæst mikið tap stóriðjufyrirtækj-
anna vegna lækkandi markaðsverðs
og tap í ullariðnaðinum. Megin-
ástæðan fyrir taprekstri í ullariðn-
aðinum er einnig lágt markaðsverð
og fallandi gengi Bandaríkjadollars.
Undanfarin tvö ár hefur greinin
ekki náð neinum umtalsverðum
verðhækkunum á erlendum mörk-
uðum þannig að þrátt fyrir verulegt
átak í fyrirtækjunum til að þróa
nýjar vörur og auka framleiðni hef-
ur það einfaldlega ekki dugað til.
Ullariðnaðurinn var i heild rekinn
með um 7% tapi á árinu 1986. Þrátt
fyrir þessa erfiðleika eru engu að
síður góðir möguleikar til þess að
snúa þessu dæmi við með áfram-
haldi á vöruþróun og nýrri markaðs-
sókn, en frumforsendan er sú að
verulegt nýtt áhættufé komi nú
þegar inn í fyrirtækin í þessari
grein.
Mikill vöxtur í vörum
til sjávarútvegs
Ein grein iðnaðarútflutningsins,
fjárfestingar- og rekstrarvörur til
sjávarútvegs, var áfram í örum
vexti á síðastliðnu ári en þá nam
heildarútflutningur þessarar fram-
leiðslu 420 miiijónum króna
samanborið við 260 milljónir króna
1985. Það er skoðun mín að fyrir-
tæki í þessari grein eigi geysilega
vaxtarmöguleika ónýtta á næstu
árum. Fjárfestingarfélög, áhættu-
fjármagnssjóðir og einstaklingar
ættu að huga vel að fjárfestingar-
kostum í fyrirtækjum í greininni
því vaxtarmöguieikarnir á þessu
sviði, jafnt á heimamarkaði sem í
útflutningi, eru meiri en í mörgum
öðrum greinum og undanskil ég þá
ekki tiskugreinar augnabliksum-
ræðunnar eins og fiskeldi og
loðdýrarækt.
Með svipuðu áframhaldi stefnir
í það að útflutningur þessara greina
verði innan fárra ára jafnmikill og
heildarútflutningur okkar á ullar-
og skinnavörum.
Stóriðja
Eins og kom fram hér í upphafi
á stóriðjuframleiðsla okkar nú í
talsverðum erfiðleikum vegna lágs
útflutningsverðs sem stafar af sam-
drætti á alþjóðamörkuðum. Á þessu
ári stefnir þó í framleiðslu- og sölu-
aukningu á bæði áli og járnblendi
þótt enn sé markaðsverðið lágt.
Vegna samdráttar á þessu sviði er
nú lítill möguleiki á nýfjárfestingu.
Þetta ástand hefur nú leitt til þess
að á íslandi eru stjórnmálamenn
og fjölmiðlar farnir að afskrifa
orkufrekan iðnað sem kost í at-
vinnumálum. Hér sýnist mér að sé
nokkuð fljótt í rassinn gripið. Tíma-
bundinn samdráttur í orkufrekum
iðnaði samhliða auknu framboði á
vatnsorku í heiminum og lækkandi
olíuverði í augnablikinu eru ekki
gild rök til þess að afskrifa orku-
frekan iðnað. Ekkert hefur enn
breytt þeirri staðreynd að heimur-
inn stefnir í raforkuskort á næstu
áratugum. Við íslenskir iðnrekend-
ur heyrum mjög þessa dagana að
starfsbræður okkar á Norðurlönd-
unum, t.d. í Noregi og Svíþjóð,
hafa miklar áhyggjur vegna þess
að þeir telja fyrirsjáanlegan raf-
orkuskort í löndum sínum innan
10—15 ára. Það er því nokkuð
snemmt að afskrifa orkufrekan iðn-
að og orkuauðlindir okkar í íslenskri
atvinnuumræðu.
Við íslendingar verðum að varast
þá þröngu einsýni sem oft einkenn-
ir umræður um atvinnumál hér á
landi. Við höfum alltof ríka til-
hneigingu til að ræða atvinnumál á
hverjum tíma undir þeim formerkj-
um að vöxturinn verði helst í þessari
eða hinni greininni, jafnframt sem
slík umræða hefur jafnan þá til-
hneigingu að afskrifa möguleika
annarra greina.
Staðreyndirnar eru aðrar þegar
þessi mál eru athuguð betur og
skoðuð í samhengi yfir lengri tíma.
Vaxtarsprotar eru
í öllum greinum
Vaxtarsprotarnir eru ekki ein-
skorðaðir við einstakar greinar.
Vöxturinn sprettur fram í einstök-
um fyrirtækjum í öllum greinum
framleiðslunnar. Með sama hætti
sjáum við að samdrátturinn verður
í einstökum fyrirtækjum og þau er
einnig að finna í öllum greinum
framleiðslunnar.
Það sem öðru fremur skilur á
milli vaxtar eða samdráttar er vöru-
þróun og markaðssókn.
Við sjáum þetta um allt þjóð-
félagið í dag og gildir þar einu
hvort við lítum til fiskiðnaðar eða
annarrar iðnaðarframleiðslu. Meira
að segja landbúnaðurinn lýtur þess-
um lögmálum einnig þrátt fyrir
heljartök miðstýringar á sumum
sviðum.
Aukin rannsóknar- og
þróunarstarfsemi
Eitt höfuðverkefnið í atvinnumál-
um á Íslandi í dag er að stórauka
rannsóknar- og þróunarstarfsemi í
atvinnufyrirtækjunum. Fyrirtækin
þurfa að verja mun meira fjár-
magni af sínum rekstrartekjum til
þessarar starfsemi ef þau ætla að
standast siharðnandi samkeppni við
erlenda keppinauta.
Jafnframt því þurfum við að
bæta verulega nýtingu þeirra fjár-
muna sem veitt er af fjárlögum á
hverju ári til rannsóknar- og þróun-
arstarfsemi í nafni atvinnuveganna.
Á yfirstandandi ári veitir ríkis-
sjóður nær 600 milljónum króna á
fjárlögum til rannsóknarstofnana
atvinnuveganna til þess að örva
nýsköpun og þróun í atvinnulífinu.
Það er nauðsynlegt að huga að
því, hvort nýtingu þessara miklu
fjármuna megi bæta, frá því sem
nú er. Það er full ástæða til að
ætla að vissrar sjáifvirkni sé farið
að gæta í þessum fjárveitingum og
að þar ráði núverandi stærð og
mannafli einstakra rannsóknar-
stofnana fremur en möguleikar
þeirra og geta til að hagnýta fjár-
magnið til jákvæðrar þróunar.
Einnig er veruleg hætta á því að
Víglundur Þorsteinsson flytur
ræðu sina á ársþingi iðnrekenda
í gær.
„Það er tíUaga mín að
fastar fjárveitingar til
rannsóknarstofnana
verði skornar verulega
niður, t.d. niður í 200
milljónir króna, en jafn-
framt að afgangnum,
400 milljónum króna,
verði veitt í sérstakan
rannsóknarsjóð þar
sem fjármagni verði
úthlutað tíl einstakra
verkefna, annað hvort
beint tíl fyrirtækjanna
eða tU verkefna í sam-
starfi fyrirtækja og
rannsóknarstofnana
eða annarra rannsókn-
ar- og þróunaraðila."
Mannafli
80000 -¦
60000 -
40000 -
20000 -
-20000 -\
-40000-
Framfærslubyrði framleiðslunnar.
Hvað íengi geta fyrirtækin að óbreyttu staðið
undir vexti þjónustuþjóðfélagsins?
64475
59106
55139
42750
33643
24211
131932 1
35811
38291
38663
Lifeyrisþegar
Onnur
þjónusta
Opinber
þjbnusta
1966
1971
1976
1981
--------r
1986
Áætiaðar tölur
Framleiðsla
slík sjálfvirkni leiði til þess að starf-
semi þessara stofnana slitni úr
tengslum við atvinnufyrirtækin og
falli um of í farveg gæluverkefna
og þjónustu við Alþingi og fram-
kvæmdavaldið á hverjum tíma.
Ég tel að nú sé tímabært að
breyta um stefnu í þessum efnum.
Breytt stefna í
fjárveitingum til
rannsóknarstofnana
Það er tillaga mín að fastar fjár-
veitingar til rannsóknarstofnana
verði skornar verulega niður, t.d.
niður í 200 milljónir króna, en jafn-
framt að afgangnum, 400 milijón-
um króna, verði veítt í sérstakan
rannsóknarsjóðþar sem fjármagni
verði úthlutað til einstakra verk-
efna, annað hvort beint til fyrir-
tækjanna eða til verkefna f
samstarfi fyrirtækja og rannsókn-
arstofnana eða annarra rannsókn-
ar- og þróunaraðila.
Með þessum hætti myndum við
ná því marki að taka fyrir sjálf-
virkni núverandi kerfis og örva
verulega samkeppni um rannsókn-
arfjármagnið.
Eg hef þá trú að breyting sem
þessi myndi hleypa miklu lífi i rann-
sóknar- og þróunarstarfsemina
hérlendis.
Meginskilyrði fjárveitinga úr
slíkurn sjóði ætti að vera fjárhags-
leg ábyrgð fyrirtækja á rannsóknar-
verkefnum með því að krefjast
verulegrar          eiginfjármögnunar
þeirra sjálfra á slíkum þróunarverk-
efnum.
Slíkt skilyrði myndi auka veru-
iega fjármagnið til þessarar starf-
semi og virkja betur þá góðu
þekkingu sem nú þegar býr með
þjóðinni og fer ört vaxandi á hverju
ári með nýju, vel menntuðu fólki,
sem krefst starfa við hæfi sinnar
menntunar.
Með slíkum breytingum munu
einnig skapast aðstæður til að
stofna og starfræki rannsóknar- og
þróunarfyrirtækja í eigu einstakl-
inga sem gætu selt öðrum atvinnu-
fyrirtækjum þjónustu sína.
Og síðast en ekki sist gæti slík
breyting ásamt öðrum aðgerðum
örvað verulega stofnun nýrra fyrir-
tækja á ýmsum sviðum.
Haldi einhver, að ég sé hér að
leggja til sérstaklega byltingar-
kenndar breytingar, er það mesti
misskilningur. Þessar tillögur
ganga ekki út á neitt annað en að
við lærum af umheiminum og tök-
um upp samskonar vinnubrögð hér
og beitt hefur verið í okkar sam-
keppnislöndum og sannað gildi sitt
þar.
Stofnun tæknigarða við
Háskóla Islands
Nú er á lokastigi stofnun tækni-
garða sem staðsettir verða við
Háskóla íslands. Það eru
Reykjavíkurborg, Háskóli íslands,
Þróunarfélag íslands, Félag
íslenskra iðnrekenda og fyrirtækið
Tækniþróun hf., sem er sameign
Háskólans, Iðnlánasjóðs og nokk-
urra fyrirtækja sem standa að
stofnun tæknigarðanna. Skiptir þar
mestu vilji borgarstjórnar
Reykjavíkur til að veita 50 milljón
króna lán til þess að reisa tækni-
garðana. Sú ákvörðun tryggir
framgang málsins.
Með tæknigörðum skapast leigu-
aðstaða fyrir ný fyrirtæki til
rannsóknar- og þróunarstarfsemi í
tengslum við Háskólann.
Nýjar aðferðir til fjármögnunar
rannsóknarstarfseminnar og nýir
möguleikar með tæknigörðum gefa
fslenskum vísinda- og rannsóknar-
mönnum fleiri tækifæri og eru
líklegir til þess að hleypa auknum
krafti f rannsóknir og vöruþróun
hér á landi.
Aukin sjálfvirkni
og tæknivæðing
Mér hefur verið tíðrætt um þýð-
ingu rannsókna- og vöruþróunar-
starfsemi fyrir vöxt íslenskra
framleiðslufyrirtækja. Annað atriði
skiptir hér einnig sköpum en það
er aukin sjálfvirkni og tæknivæð-
ing.
Fram til þessa hefur grunntónn-
inn f atvinnuumræðunni á íslandi
verið: Við þurfurn nýjar framleiðslu-
					
Fela smįmyndir
Blašsķša 1
Blašsķša 1
Blašsķša 2
Blašsķša 2
Blašsķša 3
Blašsķša 3
Blašsķša 4
Blašsķša 4
Blašsķša 5
Blašsķša 5
Blašsķša 6
Blašsķša 6
Blašsķša 7
Blašsķša 7
Blašsķša 8
Blašsķša 8
Blašsķša 9
Blašsķša 9
Blašsķša 10
Blašsķša 10
Blašsķša 11
Blašsķša 11
Blašsķša 12
Blašsķša 12
Blašsķša 13
Blašsķša 13
Blašsķša 14
Blašsķša 14
Blašsķša 15
Blašsķša 15
Blašsķša 16
Blašsķša 16
Blašsķša 17
Blašsķša 17
Blašsķša 18
Blašsķša 18
Blašsķša 19
Blašsķša 19
Blašsķša 20
Blašsķša 20
Blašsķša 21
Blašsķša 21
Blašsķša 22
Blašsķša 22
Blašsķša 23
Blašsķša 23
Blašsķša 24
Blašsķša 24
Blašsķša 25
Blašsķša 25
Blašsķša 26
Blašsķša 26
Blašsķša 27
Blašsķša 27
Blašsķša 28
Blašsķša 28
Blašsķša 29
Blašsķša 29
Blašsķša 30
Blašsķša 30
Blašsķša 31
Blašsķša 31
Blašsķša 32
Blašsķša 32
Blašsķša 33
Blašsķša 33
Blašsķša 34
Blašsķša 34
Blašsķša 35
Blašsķša 35
Blašsķša 36
Blašsķša 36
Blašsķša 37
Blašsķša 37
Blašsķša 38
Blašsķša 38
Blašsķša 39
Blašsķša 39
Blašsķša 40
Blašsķša 40
Blašsķša 41
Blašsķša 41
Blašsķša 42
Blašsķša 42
Blašsķša 43
Blašsķša 43
Blašsķša 44
Blašsķša 44
Blašsķša 45
Blašsķša 45
Blašsķša 46
Blašsķša 46
Blašsķša 47
Blašsķša 47
Blašsķša 48
Blašsķša 48
Blašsķša 49
Blašsķša 49
Blašsķša 50
Blašsķša 50
Blašsķša 51
Blašsķša 51
Blašsķša 52
Blašsķša 52
Blašsķša 53
Blašsķša 53
Blašsķša 54
Blašsķša 54
Blašsķša 55
Blašsķša 55
Blašsķša 56
Blašsķša 56
Blašsķša 57
Blašsķša 57
Blašsķša 58
Blašsķša 58
Blašsķša 59
Blašsķša 59
Blašsķša 60
Blašsķša 60
Blašsķša 61
Blašsķša 61
Blašsķša 62
Blašsķša 62
Blašsķša 63
Blašsķša 63
Blašsķša 64
Blašsķša 64
Blašsķša 65
Blašsķša 65
Blašsķša 66
Blašsķša 66
Blašsķša 67
Blašsķša 67
Blašsķša 68
Blašsķša 68
Blašsķša 69
Blašsķša 69
Blašsķša 70
Blašsķša 70
Blašsķša 71
Blašsķša 71
Blašsķša 72
Blašsķša 72