Tķmarit.is
Leita | Titlar | Greinar | Um vefinn | Algengar spurningar |
skrį inn | Íslenska | Føroyskt | Kalaallisut | Dansk | English |

Morgunblašiš

og  
S M Þ M F F L
. 1 2 3 4 5 6
7 8 9 10 11 12 13
14 15 16 17 18 19 20
21 22 23 24 25 26 27
28 29 30 . . . .
Smelltu hér til aš fį meiri upplżsingar um 130. tölublaš 
PDF  | HQ_PDF  | JPG  | TXT  |
Skoša ķ nżjum glugga:
PDF  | HQ_PDF  | JPG  | TXT  |



Ašlaga hęš


Vafrinn žinn styšur ekki PDF skjöl
Smelltu hér til aš skoša blašsķšuna sem JPG
Morgunblašiš

						28
MORGUNBLAÐIÐ, FÖSTUDAGUR 12. JÚNÍ 1987
1
fttngtmMafeife
Útgefandi
Framkvæmdastjóri
Ritstjórar
Aöstoöarritstjóri
Fulltrúar ritstjóra
Fróttastjórar
Auglýsingastjóri
Arvakur, Reykjavík
Haraldur Sveinsson.
Matthías Johannessen,
Styrmir Gunnarsson.
Björn Bjarnason.
Þorbjörn Guömundsson,
Björn Jóhannsson,
Arni Jörgensen.
Freysteinn Jóhannsson,
Magnús Finnsson,
Sigtryggur Sigtryggsson,
Ágúst Ingi Jónsson.
Baldvin Jónsson.
Ritstjórn og skrifstofur: Aöalstrœti 6, sími 691100. Auglýsingar:
Aöalstræti 6, sími 22480. Afgreiösla: Kringlan 1, sími 83033.
Askriftargjald 550 kr. á mánuöi innanlands. f lausasölu 50 kr. eintakiö.
UTANRIKISRÁÐHERRAFUNDURATLANTSHAFSBANDAL^
Beðið eftir sögu-
legri niðurstöðu
Þess er eindregið vænst, að
niðurstöður ráðherrafund-
ar Atlantshafsbandalagsins,
sem lýkur hér í Reykjavík í dag
verði á þann veg, að pólitískum
hindrunum á leiðinni til sam-
komulags milli Bandarikja-
manna og Sovétmanna um að
fjarlægja meðaldrægar og
skammdrægar eldflaugar frá
Evrópu verði rutt úr vegi. Frá
því hefur verið skýrt, að Ron-
ald Reagan, Bandaríkjaforseti,
ætli að ávarpa bandarísku þjóð-
ina á mánudagskvöld og skýra
henni frá ályktunum fundarins
hér í Reykjavík og Feneyja-
fundarins fyrr í vikunni. Fer
ekki á milli mála, að Banda-
ríkjamenn búa sig undir loka-
lotuna í samningunum við
Sovétmenn um Evrópueld-
flaugarnar.
Áður en frá þeim samningn-
um verður formlega gengið er
mikið starf eftir ekki síst að
því er varðar ákvæði um eftir-
lit. Einnig er ljóst, að ekki eru
öll aðildarríki Atlantshafs-
bandalagsins jafn sátt við þá
niðurstöðu, sem er í augsýn.
Þess vegna verður áfram unnið
að því á stjórnmálasviðinu að
samræma sjónarmiðin.
Frá því að þeir hittust hér í
Reykjavík Reagan og Mikhail
Gorbachev, leiðtogi Sovétríkj-
anna, hafa ríkisstjórnir
NATO-landanna verið að átta
sig á hinum sögulegu hug-
myndum um fækkun kjarn-
orkuvopna, sem hreyft var á
fundinum í Höfða. Ríkisstjórn-
irnar hafa hvergi hvikað. Á
hinn bóginn féll Gorbachev frá
því skilyrði, að ekki yrði um
neina fækkun á kjarnorkuvopn-
um samið nema þrengt yrði að
geimvarnaáætlun Bandarikja-
manna. Eftir það komust
viðræður um „núll-lausnina"
að tillögu Reagans á nýjan
skrið.
Áður en ákvörðunin um
bandarísku Evrópueldflaugarn-
ar var tekin af utanríkisráð-
herrum Atlantshafsbandalags-
ins í desember 1979, var rætt
um það, hvort ætti heldur að
koma eldflaugunum fyrir á
landi eða sjó. Niðurstaðan varð
sú, að þær skyldu settar upp í
fimm Vestur-Evrópulöndum.
Töldu menn það hafa meira
pólitískt gildi en hafa þær fald-
ar f kafbátum. Nú þegar rætt
er um brottflutning eldflaug-
anna verður þess vart, einkum
í málfiutningi þeirra, sem alltaf
leggja sig fram um að ala á
tortryggni í garð Atlantshafs-
bandalagsins og telja varnar-
viðbúnað þess jafnvel
hættulegri en sóknarvopn Sov-
étmanna, að ætlunin sé að
fjölga kjarnorkuvopnum í höf-
unum og ekki síst í nágrenni
íslands.
Um hinn væntanlega samn-
ing um Evrópueldflaugarnar
er rætt sem söguleg þáttaskil
vegna þess, að þá yrði í fyrsta
sinn samið um fækkun kjarn-
orkuvopna. Hafa talsmenn
Atlantshafsbandalagsins og ut-
anríkisráðherrar bandalags-
þjóðanna lagt ríka áherslu á
þessa staðreynd, meðal annars
í greinum hér í Morgunblaðinu
á miðvikudaginn. Þau stóru orð
yrðu að engu, ef Evrópueld-
flaugarnar yrðu einungis flutt-
ar af landi út á höfín, enda
stendur það alls ekki til. Er
tímabært, að fulltrúar
hræðsluáróðursins um þetta
efni hér á landi átti sig á þess-
ari einföldu staðreynd. Hitt er
ljóst, að Atlantshafsbandalagið
ætlar ekki að hverfa frá þeirri
varnarstefnu, sem byggist á
fælingarmætti         kjarnorku-
vopna. Eftir því sem þessum
vopnum fækkar á landi þeim
mun mikilvægari verða hin,
sem eftir eru í höfunum.
Þingmenn Alþýðubanda-
lagsins og Þjóðviljinn segja, að
nú verði að mótmæla kröftug-
lega innan Atlantshafsbanda-
lagsins „hugmyndum um
frekari vígbúnað í höfunum".
Þingmennirnir og málgagn
þeirra ættu að líta sér nær en
til Atlantshafsbandalagsins.
Ekkert lát hefur verið á flota-
útþenslu Sovétmanna undan-
farin ár og misseri. Þrátt fyrir
fögur orð um frið og afvopnun
fjölgar sovéskum kafbátum
jafnt og þétt.
Carrington lávarður, fram-
kvæmdastjóri Atlantshafs-
bandalagsins, hefur sagt hér í
blaðinu, að í hugum manna sé
nafn Reykjavíkur órjúfanlega
tengt einhverjum merkustu
stjórnmálaviðburðum f sögu
eftirstríðsáranna. í því efni
vísaði hann til leiðtogafundar-
ins sfðastliðið haust. Á fundi
sínum hér í Reykjavík að þessu
sinni geta utanríkisráðherrar
Atlantshafsbandalagsins á
fundum sínum undir stjórn
Carringtons lávarðar gert um-
mæli hans hér í blaðinu að
áhrínisorðum og jafnframt
bætt merkum kafla við sögu
Atlantshafsbandalagsins.
Frá setningu fundar utanríkisráðherra ríkja Atlantshafsbandalagsins I Háskólabíói í gærmorgun. Það er Ma
á hægrí og vinstri hönd sitja aðrir utanríkisráðherrar NATO-ríkjanna að Giulio Andreottí, utanrQdsráðher
ingtons lvararðar, f ramkvæmdastjóra NATO, og Steingríms Hermannssonar, forsætisráðherra.
CARRINGTON LÁVARÐUR,
framkvæmdastjórí NATO, við setningu ráðherrafundaríns í gær:
Atburðarásin má ekk
undan öryggishagsm
Reykjavík er sannarlega kjörinn vett-
vangur fyrir vorfundi okkar. í því
sambandi þarf ekki að rifja upp mikil-
vægi legu íslands og framlag þess
til varna NATO. Meðal grundvallarat-
riða (vörnum Atlantshafsbandalags-
ins er að tryggja öryggi svæðisins
milli Grænlands, íslands og Bretlands
og halda norðurflota Sovétríkjanna í
skefjum á svæðinu milli Grænlands,
fslands og Noregs.
Við getum líka leitt hugann að því
að Reykjavík var vettvangur fundar
leiðtoga Bandaríkjanna og Sovétríkj-
anna fyrír átta mánuðum. Og sagan
gefur til kynna að NATO-fundir á
Islandi hneigjist til að vera mikilvæg-
ari en venja er. Á sfðasta utanríkis-
ráðherrafuni, sem haldinn var hér
fyrir nítjan árum, I júní 1968, var
samþykkt ályktun um gagnkvæma
og jafna fækkun heraflans (MBFR).
Sú ályktun kom f beinu framhaldi
af öðrum mjög mikilvægum fundi, f
desember 1967, þar sem ráðherrarnir
samþykktu formlega Harmel-skýrsl-
una um framtfðarverkefni Atlants-
hafsbandalagsins.
Frá mfnu sjónarmiði eru skýr
tengsl á milli allra þessara atburða.
Harmel-skýrslan er enn sá grundvöll-
ur sem við byggjum á f samskiptum
okkar við Sovétríkin og bandalagsrfki
þeirra. Ef við virðum ekki báða þætti
þessarar stefnu er voðinn vís. Við þær
aðstæður sem við búum nú felur þetta
f sér að við verðum að vera raunaæ,
og raunsæi þýðir að við gerum okkur
grein fyrir hve langt við gengið í þvf
að fækka kjarnorkuvopnum okkar
án þess að stefna öryggi okkar f
hættu. Við verðum líka að sýna ár-
vekni, sem þýðir að við verðum að
forðast óskhyggju um framvinduna í
Sovétríkjunum og vera á varðbergi
gagnvart áframhaldandi útþenslu
þeirra og efiingu hins hefðbundna
herafla. Loks verðum við að vera
hleypidómalaua, sem merkir að við
bregðumst á jákvæðan hátt við þeim
tillögum Sovétmanna er horfa til bóta
um leið og við gætum vandlega að
hernaðarlegum afleiðingum þeirra
fyrír okkur sjáifa. Til þess að þetta
geti gengið eftir þurfum við ekki
aðeins þá festu og einingu um mark-
mið sem við höfum náð áður þegar
mikið hefur legið við, heldur þurfum
við nú einnig í samskiptunum við
Sovétríkin nýja tegund af sveigjan-
leika sem við höfum ekki orðið að
sýna áður.
Ég sagði áðan að árvekni fæli í
sér að við horfðumst í augu við að
ekki hefur dregið úr hernaðarógn
Sovétríkjanna þótt tónninn f tals-
mönnum þeirra væri nú mýkri og
friðsamlegri en áður. Það er ekki
lengra sfðan en í mánuðinum sem
leið að varnarmálaráðherrar NATO-
ríkjanna létu f ljós alvarlegar
áhyggjur yfir því að bilið milli getu
herafla NATO og Varsjárbandalags-
ins værí að aukast vegna stöðugrar
hernaðaruppbyggingar Sovétríkj-
anna. í ljósi þess að möguleiki er á
samkomulagi um kjarnorkuvopn
töldu ráðherrarnir og æðstu yfirmenn
NATO brýna nauðsyn á því að leið-
rétta ákveðinn annmarka á hinum
hefðbunda herafla bandalagsins,
bæði hvað varðar fjölda vopna og
tegundir, til þess að minnka megi
þörf okkar fyrir skjóta notkun kjarn-
orkuvopnum f átökum.
í mfnum huga er það lfka uggvekj-
andi hve mikill munur er á þessu
mati sérfræðinganna annars vegar
og þvf almenna viðhorfi f sumum
aðildarrfkjum NATO að dregið hafi
úr þeirri 6gn sem að öryggi þeirra
stafar, sérstaklega eftir að Gorbachev
komst til valda, og að við getum með
einhverjum hætti minnkað öryggi-
sviðbúnað okkar, bæði hvað kjarn-
orkuvopn og hefðbundin vopn
áhrærir, af þeirri ástæðu einni að
Sovétrfkin sýna Vesturlöndum nú ljú-
fari svip og hafa lýst sig hlynnta
kjarnorkuvopnalausum heimi.
Við verðum að halda útgjðldum
okkar til varnarmála á þvf stigi að
þau nægi til að fæla Sovétríkin frá
árás. Það værí óforsjálni og óskyn-
semi að gera það ekki. Höfuðástæðan
fyrir því að tekist hefur að minnka
hættu á hernaðarárás er sú staðreynd
að við höfum treyst varnir okkar. Það
er lffsnauðsyn að við semjum ekki á
grundvelli veikleika. Ef við eigum að
ná þessu marki verðum við að halda
áfram að verja fjármunum f þessu
skyni - ekki sfst ef við þurfum að
treysta meira en áður á hefðbundin
vopn en kjarnorkuvopn. Ef Atlants-
hafsbandalagið á eftir að ná hemað-
arlegu jafnvægi gagnvart Varsjár-
bandalaginu, og það f kjölfar
fækkunar vopna, verður það að hafa
nóg til eigin varna. Aðildarríki Atl-
antshafsbandalagsins verða að gera
sér grein fyrir því að þetta er grund-
vallarskilyrði.
Ég vfsaði einnig til raunsæis eink-
um varðandi fækkun kjarnorku-
vopna. Á Reykjavíkurfundinum í
október síðastliðnum var hreyft hug-
myndum um takmörkun vfgbúnaðar,
sem menn höfðu varla leitt hugann
að áður. Af skiljanlegum ástæðum
var þessum hugmyndum tekið með
varúð og það var einnig nauðsynlegt.
Umræðurnar, sem sigldu í kjölfarið,
voru gagnlegar og ég er þess fullviss
að á fundi okkar hér f Reykjavfk nú
verður stigið enn eitt skrefið í átt til
takmörkunar á vígbúnaði og til auk-
ins stöðugleika f samskiptum austurs
og vesturs.
í hverju einstöku tilviki verðum við
að huga vandlega að því, hvort enn
sé trúverðugur fælingarmáttur f
Vestur-Evrópu og hvort þau kerfi,
sem við veljum f staðinn fyrir hin
eldri, komi að tilætluðum hernaðar-
legum notum, og einnig að vandamál-
unum sem ójafnvægið f efnavopnum
og hefðbundnum vfgbúnaði skapar.
Allt það sem ég hef sagt til þessa
sýnir hve brejrtingarnar eru örar í
afvopnunarmálunum, einmitt þess
vegna er enn brýnna fyrir okkur en
áður að samræma afstöðu okkar. Við
höfum ekki efni á þvf, að atburðarás-
in grafi undan öryggishagsmunum
okkar. Við getum ekki heldur látið
viðræður um fækkun kjarnorkuvopna
spilla stöðu okkar að þvf er varðar
hefðbundin vopn og efnavopn.
Þegar rætt er um hefðbundin vopn
er rétt að minnast þess, að MBFR-
viðræðurnar má rekja beint til
Harmel-tfmans. Að þeim skuli haldið
enn afram mörgum árum sfðar er til
marks um þann ásetning Vesturlanda
að knýja fram fækkun á hefðbundn-
um vopnum. Hvernig svo sem þessum
viðræðum lyktar á að halda þeim
					
Fela smįmyndir
Blašsķša 1
Blašsķša 1
Blašsķša 2
Blašsķša 2
Blašsķša 3
Blašsķša 3
Blašsķša 4
Blašsķša 4
Blašsķša 5
Blašsķša 5
Blašsķša 6
Blašsķša 6
Blašsķša 7
Blašsķša 7
Blašsķša 8
Blašsķša 8
Blašsķša 9
Blašsķša 9
Blašsķša 10
Blašsķša 10
Blašsķša 11
Blašsķša 11
Blašsķša 12
Blašsķša 12
Blašsķša 13
Blašsķša 13
Blašsķša 14
Blašsķša 14
Blašsķša 15
Blašsķša 15
Blašsķša 16
Blašsķša 16
Blašsķša 17
Blašsķša 17
Blašsķša 18
Blašsķša 18
Blašsķša 19
Blašsķša 19
Blašsķša 20
Blašsķša 20
Blašsķša 21
Blašsķša 21
Blašsķša 22
Blašsķša 22
Blašsķša 23
Blašsķša 23
Blašsķša 24
Blašsķša 24
Blašsķša 25
Blašsķša 25
Blašsķša 26
Blašsķša 26
Blašsķša 27
Blašsķša 27
Blašsķša 28
Blašsķša 28
Blašsķša 29
Blašsķša 29
Blašsķša 30
Blašsķša 30
Blašsķša 31
Blašsķša 31
Blašsķša 32
Blašsķša 32
Blašsķša 33
Blašsķša 33
Blašsķša 34
Blašsķša 34
Blašsķša 35
Blašsķša 35
Blašsķša 36
Blašsķša 36
Blašsķša 37
Blašsķša 37
Blašsķša 38
Blašsķša 38
Blašsķša 39
Blašsķša 39
Blašsķša 40
Blašsķša 40
Blašsķša 41
Blašsķša 41
Blašsķša 42
Blašsķša 42
Blašsķša 43
Blašsķša 43
Blašsķša 44
Blašsķša 44
Blašsķša 45
Blašsķša 45
Blašsķša 46
Blašsķša 46
Blašsķša 47
Blašsķša 47
Blašsķša 48
Blašsķša 48
Blašsķša 49
Blašsķša 49
Blašsķša 50
Blašsķša 50
Blašsķša 51
Blašsķša 51
Blašsķša 52
Blašsķša 52
Blašsķša 53
Blašsķša 53
Blašsķša 54
Blašsķša 54
Blašsķša 55
Blašsķša 55
Blašsķša 56
Blašsķša 56