Tķmarit.is
Leita | Titlar | Greinar | Um vefinn | Algengar spurningar |
skrį inn | Íslenska | Føroyskt | Kalaallisut | Dansk | English |

Morgunblašiš

og  
S M Þ M F F L
. . . 1 2 3 4
5 6 7 8 9 10 11
12 13 14 15 16 17 18
19 20 21 22 23 24 25
26 27 28 29 30 31 .
PDF  | HQ_PDF  | JPG  | TXT  |
Skoša ķ nżjum glugga:
PDF  | HQ_PDF  | JPG  | TXT  |



Ašlaga hęš


Vafrinn žinn styšur ekki PDF skjöl
Smelltu hér til aš skoša blašsķšuna sem JPG
Morgunblašiš

						MORGUNBLAÐIÐ ÞRIÐJUDAGUR 7. MAI 1991
21
Hryggjarkvillar — borg-
ar forvarnarstarf sig
eftir Gunnar
Arnarson
í grein um heilsuverndarmál í
Morgunblaðinu þann 26. mars síð-
astliðinn segir Skúli G. Johnsen
borgarlæknir m.a.: „Flestir lang-
vinnir sjúkdómar hafa langan að-
draganda, jafnvel svo áratugum
skiptir. Sá sem hefur svo langt for-
skot en lætur samt tækifærið til
að koma í veg fyrir tjón ganga sér
úr greipum, á sér litlar málsbætur."
Hryggjarkvillar eiga sér iðulega
langan aðdraganda og gott tæki-
færi gefst oftast til að koma í veg
fyrir alvarlega skaða ef forvarnar-
starfi er vel sinnt. Erlendis þar sem
kírópraktík er betur þekkt en hér
eru forvarnir hryggjarkvilla oft
meginhluti starfs kírópraktora. Hér
á landi hefur hlutfall bráðamóttöku
verið hærra og áríðandi að snúa
þvídæmi við.
Árlega kosta þessir kvillar þjóð-
félagið stórfé í töpuðum vinnu-
stundum, læknis- og lyfjakostnaði,
sjúkrabótum, auk óendanlegra
vandræða og verkja þeirra sem
verða fyrir barðinu á þeim. Þessu
mætti tvímælalaust ráða bót á með
markvissu forvarnarstarfi. Þó að
það sé dýrt sparar það samt stórfé
þegar til lengri tíma er litið. T.d.
hefur forvarnarstarf tannlækna
borið mikinn árangur í að fækka
tannskemmdum íslendinga.
Hvenær á að byrja
Upphaf verkja í hryggjum, hvort
sem er í hálsi, brjósti eða mjó-
hrygg, má oftast rekja til brenglun-
ar á eðlilegri hreyfingu hans, t.d.
að einn eða fleiri liðir stífni. Það
getur farið að bera á þessu mjög
snemma og ástæðurnar verið fjöl-
margar. Börn þola undramargt sem
betur fer enda er lífið fyrstu árin,
allt frá fæðingu, samfelld saga
bylta og pústra. Þau vaxa úr grasi
á illa hönnuðum skólabekkjum, víða
er sjónvarpið helsti leikfélaginn og
því fá þau oft litla og lélega hreyf-
ingu til að vega upp á móti fásinn-
inu.
Ekki eru aðstæður fullorðinna
betri því þeir fá jafnvel enn minni
hreyfingu og dúsa tímunum saman
í lélegum vinnustellingum. Streita
eykur svo álagið ennfrekar. Það er
því mikil þörf fyrir öflugt forvarnar-
starf sem aldrei getur hafist of
snemma.
Hverju er verið að verjast?
Stífur hryggjarliður er ekki svo
Gunnar Arnarson
„Hjá tannlækninum
eiga menn því láni að
fagna, þegar allt er
komið í óefni, að það
má jú alltaf smíða nýtt
upp í þá en nýjan hrygg
fær enginn smíðaðan."
alvarlegur kvilli en veldur því að
liðirnir ofan og neðan við hann
verða að hreyfast meira en þeim
er eðlilegt til að bæta upp tapaða
hreyfingu um stífa liðinn. Smám
saman getur álagið sem verður á
liðina umhverfis stífa liðinn valdið
þrota í liðppkum stýriliða þeirra.
Stýriliðir eru litlir liðir aftan til í
hryggnum sem stýra hreyfingu
hryggjarliðanna, hversu mikið þeir
geta snúist eða beygst fram og
aftur o.s.frv. Þrotinn heftir hreyf-
ingar þessara liða en við það færist
snúningsmiðja brjóskskífanna, sem
eru framan til í hryggjum. Þetta
veldur aukinni hliðarhreyfingu um
brjóskskífumar en uppbygging
þeirra er þannig að þær þola vel
snúning en verr slíka hliðarhreyf-
ingu sem leiðir til stóraukins slits
þeirra.
Svona getur þetta svo haldið
áfram upp og niður frá stað sem
upphaflega varð kannski fyrir
minniháttar áreiti.
Viðvarandi eða endurtekin bólga
eða þroti í liðpokum stýriliðanna
teygir þá smám saman svo að á
endanum halda þeir ekki almenni-
lega við stýriliðina. Þeir geta því
farið að hreyfast mun meir en þeim
er ætlað. Aukið slit þráða brjósk-
skífanna veldur því að einnig verður
¦aukið los á hryggnum framan til.
Afleiðingin er óstöðugur hryggur
sem getur brugðist mönnum við
minnstu hreyfingar eins og t.d. að
rétta'út höndina .eftir penna.
Seinna fylgir taugagigt gjarnan
í kjöifarið með dofa, tilfinninga- og
jafnvel máttleysi í útlimum að ekki
sé minnst á slæma viðvarandi verki.
Forvarnir — til hvers?
Á fyrsta stiginu, á meðan aðeins
er við einstaka stífa hryggjarliði að
eiga, er bæði auðvelt og ódýrt að
koma í veg fyrir eða í það minnsta
hægja verulega á þessari óheilla
þróun en eftir því sem slitið eykst
fæst minni bót, á lengri tíma með
auknum tilkostnaði. Þess vegna er
forvarnarstarf svona mikilvægt.
Eins og algengt er með for-
varnarstarf kemur fjárhagslegur
ávinnningur ekki strax í ljós. Þeir
sem trassa að láta líta eftir hryggn-
um í sér bera vissulega ekki kostn-
að af eftirlitinu eins og hinir sem
hafa eftirlitið í lagi. Því er eins far-
ið með þá sem aldrei fara til tann-
læknisins, þeir þurfa auðvitað ekki
að greiða fyrir eftirlit með tönnun-
um. Það kemur hins vegar að
skuldadögum eins og þeir sem hafa
trassað tannlækninn vita, ekki síst
þeir sem hafa í þokkabót hugsað
illa um tennurnar. Hjá tannlæknin-
um eiga' menn því láni að fagna,
þegar allt er komið í óefni, að það
má jú alltaf smíða nýtt upp í þá
en nýjan hrygg fær enginn
smíðaðan.
Höfundur er „kírópraktor".
* GBC-lnnWnding
Fjórar mismunandi
gerðir af efni og tækjum
til Innbindingar
OTTO B. ARNAR HF.
Skipholti 33-105 Reykjavík
Símar 624631 / 624699
Með samningi við GRAM verksmiðjurnar um sérstakt timabundið
verð á fjórum vinsælum gerðum, getum við nú um sinn boðið
#
STORLÆKKAÐ VERÐ
GRAM KF-26S
199 Itr. kælir + 63 Itr. frystir
B: 55,0 cm D: 60,) cm
H: 146,5 cm
(áður kr. 63.300)
nú aðeins 55.700
(stgr. 52.910)
GRAM KF-2S0
172 Itr. kælir + 62 llr. frystir
B: 59,5 cm    D: 60,1 cm
H: 126,5 - 135,0 (stillanleg)
(óður kr. 62.740)
nú aðeins 55.200
(sttgr. 52.440
GRAM KF-3SS
274 Itr. kælir + 62 Itr. frystir
B: 59,5 cm D: 60,1 cm
H: 166,5 - 175,0 (stillanleg)
óður kr. 78.620)
nú aðeins 69.400
(stgr. 65.930)
GRAM KF-344
195    Itr. kælir + 146 llr. fryslir
B: 59,5 cm D: 60,1 cm
H: 166,5 - 175,0    ( stillanaleg)
(óður kr. 86.350)
nú aðeins 75.700
(slgr. 71.910)
Góðir greiðsluskilmálar: 5% staðgreiðsluafsláttur (sjá að ofnn) og 5%
að auki séu keypt 2 stór tæki samtímis (magnafslóttur). VISA, EURO,
og SAMK0RT raðgreiðslur til allt að 12 mánaða, án útborgunar.
V.
^onix
HÁTÚNI 6A SÍMI (91) 24420
J

					
Fela smįmyndir
Blašsķša 1
Blašsķša 1
Blašsķša 2
Blašsķša 2
Blašsķša 3
Blašsķša 3
Blašsķša 4
Blašsķša 4
Blašsķša 5
Blašsķša 5
Blašsķša 6
Blašsķša 6
Blašsķša 7
Blašsķša 7
Blašsķša 8
Blašsķša 8
Blašsķša 9
Blašsķša 9
Blašsķša 10
Blašsķša 10
Blašsķša 11
Blašsķša 11
Blašsķša 12
Blašsķša 12
Blašsķša 13
Blašsķša 13
Blašsķša 14
Blašsķša 14
Blašsķša 15
Blašsķša 15
Blašsķša 16
Blašsķša 16
Blašsķša 17
Blašsķša 17
Blašsķša 18
Blašsķša 18
Blašsķša 19
Blašsķša 19
Blašsķša 20
Blašsķša 20
Blašsķša 21
Blašsķša 21
Blašsķša 22
Blašsķša 22
Blašsķša 23
Blašsķša 23
Blašsķša 24
Blašsķša 24
Blašsķša 25
Blašsķša 25
Blašsķša 26
Blašsķša 26
Blašsķša 27
Blašsķša 27
Blašsķša 28
Blašsķša 28
Blašsķša 29
Blašsķša 29
Blašsķša 30
Blašsķša 30
Blašsķša 31
Blašsķša 31
Blašsķša 32
Blašsķša 32
Blašsķša 33
Blašsķša 33
Blašsķša 34
Blašsķša 34
Blašsķša 35
Blašsķša 35
Blašsķša 36
Blašsķša 36
Blašsķša 37
Blašsķša 37
Blašsķša 38
Blašsķša 38
Blašsķša 39
Blašsķša 39
Blašsķša 40
Blašsķša 40
Blašsķša 41
Blašsķša 41
Blašsķša 42
Blašsķša 42
Blašsķša 43
Blašsķša 43
Blašsķša 44
Blašsķša 44
Blašsķša 45
Blašsķša 45
Blašsķša 46
Blašsķša 46
Blašsķša 47
Blašsķša 47
Blašsķša 48
Blašsķša 48
Blašsķša 49
Blašsķša 49
Blašsķša 50
Blašsķša 50
Blašsķša 51
Blašsķša 51
Blašsķša 52
Blašsķša 52
Blašsķša 53
Blašsķša 53
Blašsķša 54
Blašsķša 54
Blašsķša 55
Blašsķša 55
Blašsķša 56
Blašsķša 56