Tķmarit.is
Leita | Titlar | Greinar | Um vefinn | Algengar spurningar |
skrį inn | Íslenska | Føroyskt | Kalaallisut | Dansk | English |

Morgunblašiš

og  
S M Þ M F F L
. . . 1 2 3 4
5 6 7 8 9 10 11
12 13 14 15 16 17 18
19 20 21 22 23 24 25
26 27 28 29 30 . .
PDF  | HQ_PDF  | JPG  | TXT  |
Skoša ķ nżjum glugga:
PDF  | HQ_PDF  | JPG  | TXT  |



Ašlaga hęš


Vafrinn žinn styšur ekki PDF skjöl
Smelltu hér til aš skoša blašsķšuna sem JPG
Morgunblašiš

						MORGUNBLAÐIÐ FIMMTUDAGUR 23. APRIL 1992
25
Slakí í hagstjórn á kosningaári
meginorsök mikils viðskiptahalla
Efnahagsþróunin snýst til hins verra á þessu ári
ÁRIÐ 1991 var 'um margt hagstætt ár þar sem bæði landsframleiðsla
°g þjóðartekjur jukust nokkuð, viðskiptakjör bötnuðu mjög, kaupmátt-
ur ráðstöfunartekna jókst og verðbólgan var mjög lítil. Á móti kom
mikill halli á viðskiptum við útlönd sem stafaði einkum af slaka í hag-
stjórn í aðdraganda alþingiskosninga. A þessu ári má hins vegar gera
ráð fyrir að efnahagsþróunin snúist til hins verra, hagvöxtur verði lít-
ill, afkoma atvinnuveganna versni, kaúpmáttur rýrni, atvinnuleysi auk-
ist en um leið minnki neysla og halli á viðskiptum við útlönd. Þetta
kemur fram í nýrri greinargerð Þjóðhagsstofnunar um framvindu þjóð-
arbúskapar 1991 og horfur 1992.
Þjóðhagsstofnun segir í greinar-
gerðinni um þjóðarbúskapinn að eftir
öllum sólarmerkjum að dæma virðist
langþráður bati í efnahagsmálum í
heiminum nú í augsýn. Þetta geti
haft mikla þýðingu fyrir íslendinga,
sé meðal annars fórsenda þess að
áhugi vakni á ný á að ráðast í álvers-
framkvæmdir hér á landi. Þá sé aug-
ljóst að ótryggt efnahagsástand
dragi að öllu jöfnu úr eftirspurn eft-
ir vörum og þjónustu og komi fram
í minni milliríkjaviðskiptum en ella.
Stofnunin telur þó að hægur vöxt-
ur útflutningstekna íslendinga muni
setja hagvexti skorður á næstu árum,
meðan ekki sé gert ráð fyrir að fram-
kvæmdir við álver hefjist. Óvíst sé
til dæmis um aukningu á framleiðslu
sjávarafurða í ljósi upplýsinga um
þorskstofninn. Hins vegar muni verð-
mæti sjávarafurða aukast lítillega
sem og framleiðsla og verð á kísil-
járni og áli og verðlag á helstu út-
flutningsmörkuðum aukist umfram
Rangur birt-
ingardagur
Minningargrein um Ernu Sæ-
mundsdóttur birtist í Morgunblaðinu
í gær, en útför hennar fer fram frá
Hallgrímskirkju þriðjudaginn 28.
apríl klukkan 13.30. Greinin hefði
því átt að birtast þann dag og biðst
Morgunblaðið velvirðingar á mistök-
unum.
verðlagsbreytingar erlendis, m.a.
vegna EES-samningsins. Þá aukist
tekjur af ferðaþjónustu. Gert er ráð
fyrir að landsframleiðsla, þjóðar-
framleiðsla og þjóðartekjur aukist
um 1% árlega næstu þrjú ár, þjóðar-
útgjöld standi í stað, útflutningur
aukist um 1,5% á ári, kaupmáttur
ráðstöfunartekna standi í 'stað, at-
vinnuleysi minnki lítillega, verðbólga
verði eins og í öðrum OECD-ríkjum
eða 3-4%, og viðskiptahalli minnki í
1,5% af landsframleiðslu að jafnaði,
en viðskiptahalli var 4,9% á síðasta.
ári og er áætlaður 3,9% af landsfram-
leiðslu á þessu ári.
Viðskiptakjör bótnuðu
um4,5%
I yfirliti Þjóðhagsstofnunar yfir
þjóðhagsstærðir á síðasta ári kemur
fram að það hafi verið um margt
hagstætt. Landsframleiðsla jókst um
1,4% og þjóðartekjur enn meira eða
um 2,8% vegna mikils viðskiptakjara-
bata. Verðmæti útfluttra sjávaraf-
urða í íslenskum krónum hafi til
dæmis aukist um tæplega 5% þrátt
fyrir 'minni afla vegna 12% verð-
hækkunar á erlendum mörkuðum og
verð útflutningsafurða hafi í heild
hækkað um 7,5%. Um leið hækkaði
verð innflutningsvara minna en sem
svaraði verðbólgu í viðskiptalöndun-
um. Því eru viðskiptakjör í vöruvið-
skiptum talin hafa batnað um 4,5%
á árinu.
Rekstrarskilyrði botnfiskveiða og
vinnslu voru nokkuð góð á síðasta
ári, einkum þó framan af árinu, en
versnuðu síðari hluta ársins. Þá fór
að gæta mikils samdráttar í botn-
fiskafla og mikillar hækkunar á hrá-
efnisverði sem var mun meiri en
verðhækkun á ísfiski í Evrópu.
Rekstrarskilyrði annarra sjávarút-
vegsgreina voru hins vegar verri. Þá
er talið að afkoma atvinnurekstrar í
heild hafi verið jákvæð um 1,5% af
tekjum.
Ríkisfjármál á síðasta ári ein-
kenndust af miklum halla og skuldá-
söfnun ríkissjóðs við Seðlabanka.
Þjóðarútgjöld í heild jukust um 5,7%
milli áranna 1990 og 1991 meðan
útgjöldin jukust um innan við 1%
árið áður. Þessi aukning stafaði af
aukinni neyslu, bæði einkaneyslu og
samneyslu. Þannig jókst einkaneysl-
an um 5,6% og samneyslan jókst um
4,5% eða 74 milljarða króna. Þjóð-
hagsstofnun segir að þessa aukningu
megi fyrst og fremst rekja til sam-
neyslu á~vegum ríkisins sem jókst
um 7% árið 1991 samanborið við 2%
•vöxt samneyslu sveitarfélaga.
Þessi aukna neysla kom fram í
verulega auknum innflutningi. Þjóð-
hagsstofnun segir að framan af árinu
hafi ríkt almenn bjartsýni um að
efnahagslægðinni, sem hófst árið
1988 væri að Ijúka. Einnig hafi
* slaknað á hagstjórninni í aðdraganda
alþingiskosninganna í apríl. Þegar
leið á árið dró hins vegar úr innflutn-
ingi og segir Þjóðhagsstofnun að þar
hafi tvennt lagst á sömu sveif: að-
haldsaðgerðir ríkisstjórnarinnar í
maí og einnig varð ljóst á miðju ári
að draga yrði enn úr fiskafla. Þrátt
fyrir þetta varð tvöfalt meiri haili á
viðskiptum við útlönd á árinu 1991
en árið áður eða 19 milljarðar króna
sem svarar til 4,9% af landsfram-
leiðslu og vöruskiptajöfnuður var
óhagstæður um 3,1 milljarð króna
en var hagstæður um 4,8 milljarða
árið áður.
Talsvert svigrúm til
hagræðingar
Um horfur á þessu ári segir Þjóð-
hagsstofnun að landsframleiðsla geti
dregist saman um 2,8% og þjóðar-
tekjur um 3,8%. Kaupmáttur ráðstöf-
unartekna á mann dragist saman um
3% milli áranna 1991 og 1992 og
þessi samdráttur sé þegar kominn
fram. Þá aukist atvinnuleysi á þessu
ári og verði að meðaltali 2,5% af
vinnuafli sem jafngildir um 3.000
manns.
Þetta eru ekki alveg eins dökkar
horfur og komu fram í síðustu þjóð-
hagsáætlun í desember. Þó afkoma
sjávarútvegs sé afleit um þessar
mundir gerir Þjóðhagsstofnun ráð
fyrir að á móti samdrætti í botn-
fiskafla komi aukning í loðnu, rækju
og hörpuskel og reiknar einnig með
hagkvæmari ráðstöfun aflans sem
leiði til vinnsluvirðisauka. Þá er gert
ráð fyrir aukinni framleiðslu á áli
og kísiljárni og öðrum útflutnings-
greinum og auknum tekjum af ferða-
mönnum.
Þjóðhagsstofnun reiknar með að
viðskiptakjör rýrni um 4% á þessu
ári, m.a. vegna lægra fiskverðs. Þá
muni hagur sjávarútvegs versna en
jafnframt sé töluvert svigrúm til að
bæta afkomu hans með hagræðingu
og endurskipulagningu, ekki síst í
ljósi þess að afkastageta greinarinn-
ar sé mikil miðað við aflahorfur á
næstu árum.
Gert er ráð fyrir að þjóðarútgjöld
dragist saman um 4,4% á árinu.
Þannig minnki einkaneysla um 4,5%
í ljósi á áætlunar um samdrátt ráð-
stöfunartekna en einnig vegna þess
að mikil neysla á síðasta ári umfram
tekjubreytingar hafi haft í för með
sér aukna skuldsetningu heimilanna
sem takmarki neysluaukningu á
þessu ári. Spáð er 0,3% minni sam-
neyslu á þessu ári og er sú spá byggð
á fjárlögum og útgj'aldaáformum
sveitarfélaga.
Í ljósi þessa segir Þjóðhagsstofnun
að gera megi ráð fyrir að vöruskipta-
jöfnuður verði aftur hagstæður á
þessu ári og halli á viðskiptum verði
um 15 milljarðar króna eða 3,9% af
landsframleiðslu.
Jóhn A. Speight.
John Speight
formaður
Tónskálda-
félagsins
NÝLEGA var haldinn aðalfundur
í Tónskáldafélagi íslands. Breyt-
ingar urðu í stjórn félagsins, þar
sem Hjálmar H. Ragnarsson, sem
hefur verið formaður undanfarin
fjögur ár, baðst undan endur-
kjöri. Nýr formaður var kjörinn,
John A. Speight, og með honum
í stjórn eru Haukur Tómasson og
Árni Harðarson.
Eitt af helstu verkefnum nýrrar
stjórnar verður undirbúningur
Myrkra músíkdaga '93, veglegrar
hátíðar samtímatónlistar í Reykjavík
í febrúar- á næsta ári. Þar munu
koma við sögu fjölmörg tónskáld og
flytjendur nýrrar tónlistar, bæði ís-
lenskrar og erlendrar, og verður
sérstök áhersla lögð á að kynna tón-
list frá Skotlandi. Mun hátíðin í
ýmsum atriðum treysta þau ís-
lensk/skosku tengsl sem hafa mynd-
ast í undirbúningi að íslenskri
menningarviku í Glasgow í júní nk.
Nissan stórsýninga
ísafirði og Reyðarfirði
Frábaer verð
Verðdæmi: Nissan
Sunny stallbakur SLX
1600 cc 4ra dyra
16 ventla vél,
4ra þrepa sjálfskipting,
aflstýri, samlæsingar á hurðumT
rafdrifnar rúður, upphituð sæti
og margt, margt fleira
Staðgreiðsluverð er kr. 1.014.000
Nú um helgina
verður stórsýning
á Nissan bílum
frákl. 14-17
á þrem stöðum
á landinu,
Bílaleigunni
Erni ísafirði-,
LyWi Reyðarfirði
og að Sævarhöfða 2
Reykjavík.
Á ísafirði verður
t. d. boðið uppá
reynsluakstur á
Nissan Patrol diesel
og sjálfskiptum
Nissan Terrano 6 cyl.
Ndtaðir bílar metnir
á staðnum.
NI55AN
HS
					
Fela smįmyndir
Blašsķša 1
Blašsķša 1
Blašsķša 2
Blašsķša 2
Blašsķša 3
Blašsķša 3
Blašsķša 4
Blašsķša 4
Blašsķša 5
Blašsķša 5
Blašsķša 6
Blašsķša 6
Blašsķša 7
Blašsķša 7
Blašsķša 8
Blašsķša 8
Blašsķša 9
Blašsķša 9
Blašsķša 10
Blašsķša 10
Blašsķša 11
Blašsķša 11
Blašsķša 12
Blašsķša 12
Blašsķša 13
Blašsķša 13
Blašsķša 14
Blašsķša 14
Blašsķša 15
Blašsķša 15
Blašsķša 16
Blašsķša 16
Blašsķša 17
Blašsķša 17
Blašsķša 18
Blašsķša 18
Blašsķša 19
Blašsķša 19
Blašsķša 20
Blašsķša 20
Blašsķša 21
Blašsķša 21
Blašsķša 22
Blašsķša 22
Blašsķša 23
Blašsķša 23
Blašsķša 24
Blašsķša 24
Blašsķša 25
Blašsķša 25
Blašsķša 26
Blašsķša 26
Blašsķša 27
Blašsķša 27
28-29
28-29
Blašsķša 30
Blašsķša 30
Blašsķša 31
Blašsķša 31
Blašsķša 32
Blašsķša 32
Blašsķša 33
Blašsķša 33
Blašsķša 34
Blašsķša 34
Blašsķša 35
Blašsķša 35
Blašsķša 36
Blašsķša 36
Blašsķša 37
Blašsķša 37
Blašsķša 38
Blašsķša 38
Blašsķša 39
Blašsķša 39
Blašsķša 40
Blašsķša 40
Blašsķša 41
Blašsķša 41
Blašsķša 42
Blašsķša 42
Blašsķša 43
Blašsķša 43
Blašsķša 44
Blašsķša 44
Blašsķša 45
Blašsķša 45
Blašsķša 46
Blašsķša 46
Blašsķša 47
Blašsķša 47
Blašsķša 48
Blašsķša 48
Blašsķša 49
Blašsķša 49
Blašsķša 50
Blašsķša 50
Blašsķša 51
Blašsķša 51
Blašsķša 52
Blašsķša 52
Blašsķša 53
Blašsķša 53
Blašsķša 54
Blašsķša 54
Blašsķša 55
Blašsķša 55
Blašsķša 56
Blašsķša 56