Tķmarit.is   | Tķmarit.is |
Leita | Titlar | Greinar | Um vefinn | Algengar spurningar |
skrį inn | Íslenska | Føroyskt | Kalaallisut | Dansk | English |

Morgunblašiš

og  
S M Þ M F F L
1 2 3 4 5 6 7
8 9 10 11 12 13 14
15 16 17 18 19 20 21
22 23 24 25 26 27 28
29 30 . . . . .
Smelltu hér til aš fį meiri upplżsingar um 256. tölublaš 
PDF  | HQ_PDF  | JPG  | TXT  |
Skoša ķ nżjum glugga:
PDF  | HQ_PDF  | JPG  | TXT  |



Ašlaga hęš


Vafrinn žinn styšur ekki PDF skjöl
Smelltu hér til aš skoša blašsķšuna sem JPG
Morgunblašiš

						Pí

12

¦

MOKGUNBLAÐIÐ SUNNUDAGUR 8. NÓVEMBER 1992


SPILAÐ Á

KERFKI

24 vinna að skattrannsóknum

Þá hefur ríkisskattstjóri beitt sér

fyrir sérstakri skráningu svokall-

aðra vsk-bíla, sem brögð eru að að

einstaklingar kaupi í gegnum fyrir-

tæki til að fá endurgreiddan virðis-

aukaskatt af en eru til einkanota.

„Þessi svik eru talin nokkuð algeng

en könnun á þeim, sem fram fór

seinni hluta sumars reyndist erfið,"

segir Guðmundur Guðbjarnarson,

skattrannsóknarsjóri. „Menn vildu

ekki viðurkenna að þeir notuðu bíl-

ana í einkaerindum og þá gripum

við til þess ráðs að fara á samkomu-

staði og skrá þá bíla sem þar voru.

Þannig kom í Ijós fjöldi slíkra bíla.

Eftir áramót munu vsk-bílar fá sér-

stakar númeraplötur, sem auðveld-

ar eftirlit, auk þess sem almenning-

ur sér hvers kyns er," segir Guð-

mundur. 24 stöðugildi eru við rann-

sóknardeild ríkisskattsjóra og vinna

starfsmenn þar að rannsóknum og

eftirliti.

Þegar fólk er staðið að skattsvik-

um, eru viðbrógðin ákaflega misjöfn

og ekki eru allir iðrandi syndarar.

„Hvers vegna takið þið mig, en

ekki skattsvikarana," er algengt

svar. Ásgeir Heimir segir starfs-

menn skattsins oft ekki vita hvað

liggi að baki skattsvikum en í starfí

sínu hafi hann rekist á ástæður

allt frá klaufaskap og slóðaskap,

upp í það að menn hafi verið að

prófa hversu langt þeir kæmust og

þá sem séu einfaldlega bífræfnir

svikahrappar. Ásgeir segir ómögu-

legt að segja- til um umfang skatfc

svika en tejur að þau fari vaxandi

í versnandi árferði.

Komist upp um skattsvikara eru

þeir krafðir greiðslu eða endur-

greiðslu á því sem þeir hafa svikið

undan skatti. Málum er vísað til

yfirskattanefndar,  til skattsektar-

Sagan segir að lygin geri menn langnefjaða.

meðferðar og þau  alvarlegri eru

kærð til opinberra aðila.

Sektin nemur yfirleitt svipaði upp-

hæð og þeirri sem svikin var undan

skatti.

Rannsókn á skattsvikum

Verið er að skipta í nefnd á veg-

um fjármálaráðherra, sem kanna á

umfang svartar atvinnustarfsemi. í

henni munu eiga sæti fulltrúar op-

innberra starfsmanna, aðila vinnu-

markaðarins og fjármálaráðuneyt-

isins. Síðasta úttekt sem gerð var

á umfangi slíkrar atvinnustarfsemi,

var framkvæmd á árunum 1984-

1985. Niðurstaða starfshópsins sem

vann að úttektinni, var sú að um-

fang dulinnar starfsemi hér á landi

gæti verið á bilinu 5-7%. Ef miðað

væri við 6% væri upphæðin fram-

reiknuð til ársins 1991, 23 milljarð-

ar. Þetta kom fram í svari fjarmála-

ráðherra á Alþingi í mars sl. er

hann svaraði fyrirspurn um svarta

atvinnustarfsemi.

Mestar líkur voru taldar fyrir

dulinni starfsemi og skattsvikum í

byggingastarfsemi, í persónulegri

þjónustustarfsemi eins og t.d. bíla-

þjónustugreinum, gúmmíviðgerð-

um, hárgreiðslu- og snyrtiþjónustu

og loks í iðnaði, verslun, veitinga-

og hótelrekstri. Engin leið var talin

að áætla söluskattsvik. Nú er kom-

inn  á virðisaukaskattur og sagði

fjármálaráðherra í svari sínu að það

ætti að vera auðveldara að rekja

hann. En þar sem hann væri undan-

þægur að hluta, gerði það yfirvöld-

um allt eftirlit erfiðara.

Meðal ástæðna skattsvika taldi

starfshópurinn vera tvíbenta skatt-

vitund almennings, sem yrði óljós-

ari eftir því sem einstök skattaleg

ívilnunarákvæði einstakra hópa ykj-

ust og skattaeftirlit versnaði. Þá

var einnig nefnt hátt skatthlutfall

og flókið skattkerfi.

Snorri Olsen, deildarstjóri í Fjár-

málaráðuneytinu telur mestu skipta

að skattkerfið sé einfalt, skilvirkt

og réttlátt. „Ef fólk greiðir skattana

sína samviskusamlega og sér svo

að náunginn í næsta húsi sleppur,

er hætt við því að því finnist það

ekki eins slæmt að svindla á skatt-

kerfinu, fyrst allir aðrir geri það.

Því er mjög mikilvægt að skattaeft-

irlit sé skilvirkt og að fólk geri sér

grein fyrir því að þeir sem náist,

fái viðeigandi refsingu. Gallinn í

kerfinu er sá að refsing er ekki

nógu þung. Það er ekki nóg að

menn endurgreiði þá skatta sem

þeim stálu undan, því slikt getur

hvatt menn til að reyna svik, þar

sem þeir telji að í versta falli verði

þeir að greiða það sem þeím beri.

Refsingin þarf að vera það þung

að fólk íhugi það ekki í alvöru að

svíkja undan skatti."

Tveggja barna mððir í sambúð

MEÐ VONDA SAMVISKU

„ÞAÐ VORU fyrst og fremst dagvistarmál sem

ráku mig út í þetta," segir tveggja barna móðir í

sambúð, sem sleit samvistum við mann sinn á pagp-

írnurn og var skráð einstæð móðir í nokkur ár. „Ég

vildi fara í nám en vegna útlánareglna LÍN og

dagvistunarmála leit út fyrir að ég fengi lítil sem

engin lán og ekki dagvistun á dagheimili. Við vor-

um að borga af íbúð sem við höfðum keypt og

hefðum ekki getað staðið við skuldbindingar okkar

ef við hefðum ekki gripið til þess óyndisúrræðis

að „slíta samvistum"."

Þegar þetta var, átti sambýlisfólkið eitt barn, sem

var hjá dagmömmu. Og það var hún sem benti

konunni á þann möguleika að skrá sig einstæða. „Mér

fannst þetta mjög óþægilegt og fyrstu dagana var ég

svo viss um að einhver kæmi frá hinu opinbera að kanna

sannleiksgildi þessara sambúðarslita, að ég faldi skó

mannsins míns, ef bankað yrði upp á hjá okkur. Þrátt

fyrir að ég væri með vonda samvisku, fannst mér þetta

vera réttur minn, þar sem þetta var eina leið mfn til

að komast í nám."

Með því að vera orðin einstæð móðirj fékk konan

námslán, mæðralaun og barnabætur. „Eg kunni því

ekki vel að fá barnabæturnar, ég var ekki að þessu til

að fá þær. En ég varð að ganga alla leið, ég gat ekki

skráð mig einstæða hjá Lánasjóðnum en í sambúð hjá

skattinum. Með því að skrá mig ranglega voru tekjur

mínar svipaðar og þegar ég var í vinnu."

Móðirin segir dagvistarmálin hins vegar hafa tekið

lengri tíma að leysast. Þrátt fyrir að vera einstæður

námsmaður beið hún í eitt og hálft ár eftir plássi á

dagheimili. „Ég kunni ekki við að rífast til að koma

barnínu inn af ótta við að það kæmist upp um okkur.

En þegar barnið fékk loks inni gerði ég mér grein fyr-

ir því hversu mikil forréttindi það eru ef börnin komast

á dagheimili. Mér finnst skammarlegt að allir eigi ekki

þess kost að senda börn sín á dagheimili."

Þann tíma sem kerfið taldi sambýlisfólkið hafa slitið

samvistum var engin athugasemd gerð við skráninguna.

Ekki einu sinni þegar þau eignuðust sitt annað barn,

Heimilisfaðirinn er fluttur en býr samt hér.

sem fæddist allnokkru eftir að móðirin skráði sig ein-

stæða.

Skammur tími leið frá því að konan lauk námi þar

til að hún og sambýlismaður hennar skráðu sig aftur í

sambúð. „Ég hef sjaldan orðið eins glöð á ævinni og

þegar ég hafði loks efni á því að vera í sambúð og gat

hætt þessum feluleik. Ég sé ekki eftír því að hafa gert

þetta þó að ég myndi ekki þora það aftur vegna þess

herta eftirlits sem heilbrigðisráðherra boðar. Ég vona

bara að það verði til þess að þeir sem ráða geri sér

greimfyrir ástandinu og geri einhverjar. úrbætur. Kerfið

eins og það er núna er fjandsamlegt fjölskyldunni."

SVIK OG PRETTIR

NAMSLAH

FERÐA-

TRYGGIHGAR

SLYSA-

TRY6GINGAR

SRATTSVIR

06 SITTHVAO

FLEIRA

¦ UNGUR háskólanemi bjó heima hjá

foreldrum í fríu fæði og húsnæði en

gerði málamyndaleigusamning við.

vinafólk sitt. Hann fékk fullt námslán

og notaði drýgstan hluta þess til að

kaupa sér verðbréf. Þau reyndust hins

vegar ekki sú trausta fjárfesting sem

hann hugði og þótti sumum þar koma

vel á vondan. Neminn verður engu að

síður að greiða af námslánunum og

dugar andvirði verðbréfanna tæplega

til.

¦ KONA hafði það fyrir venju þegar

hún fór erlendis, að koma við á lög-

reglustöð í því landi sem hún var stödd

og tilkynna stuld á því sem hún hefði

verið að kaupa sér. Konan varð sér út

um kvittanir fyrir fötum sem hún eða

ferðafélagar hennar höfðu keypt, sigt-

áði út staði þar sem líklegt-var að

fingralangir væru á ferð og fór svo til

lögreglunnar, sem skráði söguna sam-

viskusamlega niður. Með frumrit af

lögregluskýrslu í höndum, gat trygg-

ingafélagið ekki vefengt sögu hennar

og greiddí henni dálaglegan skilding út.

¦ MAÐUR lenti í umferðarslysi, þar

sem keyrt var aftan á bíl hans. Hann

kvartaði yfir miklum verk í öxlum og

hálsi og setti læknir kraga á hann og

sagði manninn óvinnufæran. Trygg-

ingafélag mannsins hafði í fyrstu engar

athugasemdir við slysið en þegar einn

starfsmanna þess sá manninn niður í

bæ, kragalausan og fullfæran um alls

kyns hálsteygjur nokkrum klukku-

stundum eftir að hann hafði sig hvergi

mátt hræra, var mál hans tekið til at-

hugunar. f ijós kom að þetta var þriðja

slysið sem hann hafði lent í á árinu

og hlotið svipuð meiðsl.

Nokkrum dðgum síðar kom hann

aftur á skrifstofu tryggingafélagsins,

jafh stífur í hálsi og fyrr. Þaðan lá leið

mannsins í annað tryggingafélag þar

sem hann lék sama leikinn eins og síð-

ar kom í ljós. Félagi hans sem var með

í bílnum, var einnig tryggður á tveimur

stöðum.                         ,

Frá tryggingafélaginu fór maðurinn

og hirti bætur hjá lífeyrissjóði sínum,

auk þess sem hann var á dagpeningum.

Að því búnu tók hann af sér kragann

og virtist ekkert ama að honum, m.a.

fór hann á vinnustað sinn og dvaldist

þar lengi. Tiyggingafélagið ákvað að

kæra manninn en þegar málíð var at-

hugað nánar, var ákveðið að falla frá

kæru, þar sem vottorð læknisins kvað

skýrt á um að maðurinn væri óvinnufær

og talið var að dómarar myndu fremur

taka mark á orðum læknis en starfs-

manna tryggingafélags, sem átti hags-

muna að gæta.

Ri SÚ saga sem hér fer á eftir hefur

ekki fengist staðfest, en kunnugir segja

hana vel geta staðist.

Hún segir af konu sem er dag-

mamma. Konan gefur ekki upp neinar

tekjur af pössuninni, sem sagt er að

nemi um 150-200.000 krónum á mán-

uði og eru skattftjálsar að sjálfsögðu.

Konan er skráð einstæð móðir og hefur

þvi fengið pláss fyrir börn sín á dag-

heimili auk þess sem gæslan er niður-

greidd. Þá fær konan barnabætur,

barnabótaauka, mæðralaun o.fl. Þar

sem hún er skráð einstæð, fékk hún

fyrirgreiðslu í félagslega kerfinu og á

íbúð í verkamannabústöðum, sem hón

leigir út en gefur ekki leigutekjur upp

til skatts. Sjálf byr konan ásamt barns-

föður sínum í raðhúsi, sem maðurinn

byggði að mestu sjálfur með aðstoð

vina og kunninga, og má nærri geta

hvort sú vinna var gefin upp til skatts.

					
Fela smįmyndir
Blašsķša 1
Blašsķša 1
Blašsķša 2
Blašsķša 2
Blašsķša 3
Blašsķša 3
Blašsķša 4
Blašsķša 4
Blašsķša 5
Blašsķša 5
Blašsķša 6
Blašsķša 6
Blašsķša 7
Blašsķša 7
Blašsķša 8
Blašsķša 8
Blašsķša 9
Blašsķša 9
Blašsķša 10
Blašsķša 10
Blašsķša 11
Blašsķša 11
Blašsķša 12
Blašsķša 12
Blašsķša 13
Blašsķša 13
Blašsķša 14
Blašsķša 14
Blašsķša 15
Blašsķša 15
Blašsķša 16
Blašsķša 16
Blašsķša 17
Blašsķša 17
Blašsķša 18
Blašsķša 18
Blašsķša 19
Blašsķša 19
Blašsķša 20
Blašsķša 20
Blašsķša 21
Blašsķša 21
Blašsķša 22
Blašsķša 22
Blašsķša 23
Blašsķša 23
Blašsķša 24
Blašsķša 24
Blašsķša 25
Blašsķša 25
26-27
26-27
Blašsķša 28
Blašsķša 28
Blašsķša 29
Blašsķša 29
Blašsķša 30
Blašsķša 30
Blašsķša 31
Blašsķša 31
Blašsķša 32
Blašsķša 32
Blašsķša 33
Blašsķša 33
Blašsķša 34
Blašsķša 34
Blašsķša 35
Blašsķša 35
Blašsķša 36
Blašsķša 36
Blašsķša 37
Blašsķša 37
Blašsķša 38
Blašsķša 38
Blašsķša 39
Blašsķša 39
Blašsķša 40
Blašsķša 40
Blašsķša 41
Blašsķša 41
Blašsķša 42
Blašsķša 42
Blašsķša 43
Blašsķša 43
Blašsķša 44
Blašsķša 44
Blašsķša 45
Blašsķša 45
Blašsķša 46
Blašsķša 46
Blašsķša 47
Blašsķša 47
Blašsķša 48
Blašsķša 48
Blašsķša 49
Blašsķša 49
Blašsķša 50
Blašsķša 50
Blašsķša 51
Blašsķša 51
Blašsķša 52
Blašsķša 52