Tķmarit.is
Leita | Titlar | Greinar | Um vefinn | Algengar spurningar |
skrį inn | Íslenska | Føroyskt | Kalaallisut | Dansk | English |

Morgunblašiš

og  
S M Þ M F F L
. 1 2 3 4 5 6
7 8 9 10 11 12 13
14 15 16 17 18 19 20
21 22 23 24 25 26 27
28 29 30 31 . . .
PDF  | HQ_PDF  | JPG  | TXT  |
Skoša ķ nżjum glugga:
PDF  | HQ_PDF  | JPG  | TXT  |



Ašlaga hęš


Vafrinn žinn styšur ekki PDF skjöl
Smelltu hér til aš skoša blašsķšuna sem JPG
Morgunblašiš

						20     SUNNUDAGUR 7. MARZ 1999
MORGUNBLAÐIÐ
„Guð launar fyrir hrafninn",
segir máltækið, en hver
skyldu laun guðs vera ef
hrafninum yrði eytt á
íslandi? Mönnum þykir sú
hugsun kannski með ólíkind-
um að það sé hægt að útrýma
hrafni á fslandi, fugli sem
virðist blasa við mönnum við
hvert fótmál, en umræður
fuglafræðinga um að setja
krumma á váfuglaskrá benda
til að ekki sé allt með felldu
og ástæða sé til að endur-
skoða sess hrafnsins
í íslenskri náttúru.
Guðmundur Guðjónsson
kynnti sér málið og kann
að auki eitt og annað af
krumma að segja.
GUÐ LAUNAR
FYRIR HRAFNINN
FÁIR íslenskir fuglar, ef
nokkrir, eiga sér tvær
jafn skarpar og ólíkar
hliðar á hrafninn. Ann-
ars vegar sjá menn
áberandi glettinn og hrekkjóttan
æringja, vel greindan af fugli að
vera, hins vegar sjá menn sam-
viskulitla drápsvél sem engu hlífir,
hvorki afvelta kindum, veikburða
lömbum eða dúnhnoðrum smáfugla
í hreiðri. Krummi er sem sagt ann-
að hvort elskaður eða hataður. Það
er seinni hliðin, sú svarta, sem hef-
ur valdið því að margur tvífætling-
urinn má ekki af honum vita án
þess að drepa hann. Þó eru það
vart aðrir en æðarbændur sem
hafa beinlínis einhvern hag af því
að skjóta þá.
Ævar Petersen fuglafræðingur
segir að heildartalning íslenska
hrafnastofnsins hafi ekki farið
fram en áætlað sé með allgóðri
vissu að hér á landi séu um 2.500
varppör og miðsumars þegar ung-
ar séu komnir á flug, nemi stofninn
um 13.000 fuglum og þar af séu um
5.000 ungfuglar. Á vorin séu um
4.500 geldfuglar á ferli auk varp-
fugla.
I bókinni íslenskir fuglar, eftir
þá Ævar og Jón Baldur Hlíðberg
segir að vegna hins illa orðspors
sem af hröfnum fari megi veiða þá
allt árið, fuglafriðunarlögin leyfi að
þeir séu skotnir, hreiður þeirra rif-
in niður, egg brotin og ungar
drepnir og þótt æðarbændurnir
séu þeir einu sem hafi augljósan
hag af því að fækka hröfnum þá
virðist sem margir drepi þá af
gömlum vana. I bókinni stendur:
- Miklu opinberu fé er varið ár
hvert til dráps á hröfnum. Á árun-
um 1981 til 1985 voru að jafnaði
drepnir um 4.100 hrafnar á ári og
samkvæmt veiðiskýrslum voru árið
1995 drepnir um 7.000 fuglar sem
er meiri hluti þeirra fugla sem
drepast á milli ára. Þessar ofsóknir
eru að einhverju leyti bundnar við
ákveðna landshluta en löngu er
orðið tímabært að endurskoða af-
stöðuna til skotveiði á hröfnum."
Það var og. Það nýjasta sem
heyrst hefur er, að drápstalan sé
komin upp í 8.000 fugla á ári, jafn-
vel fleiri, því vel megi reikna með
því að allmargir hrafnar séu drepn-
ir án þess að hirt sé um að geta
þess sérstaklega á skýrslum.
Eitt og annað
Hrafnar verpa með fyrstu fugl-
um, yfirleitt snemma í apríl, en
stundum fyrr og stundum seinna,
allt eftir árferði. Aðeins fálkar og
dílaskarfar verpa jafh snemma.
Enda slær oft í brýnu milli fálka og
hrafna. Þeir velja sér nefnilega oft
mjög líka varpstaði og fálkar verpa
oft í gamla hrafnslaupa. Jafnvel
þótt hrafninn hafi ætlað sér það
sama og lagt m.a. fram alla vinn-
una við húsasmíðina.
Þessir varpstaðir eru oftast í ár-
gljúfrum sem eru í sérstöku uppá-
haldi hjá fálkum. Það er fálkinn
sem hefur betur, enda betur úr
garði gerður frá náttúrunnar hendi
til áfloga og ofbeldis. Krummi má
því lufsast burt og finna sér nýtt
bæli, en sést hefur þó til hrafna rífa
niður og tæta laupa sem fálki hefur
tekið herskildi og notað. Einnig
eru dæmi um að hrafnar hafi stolið
fálkaeggjum og drepið fálkaunga
sem biðu í hreiðri rólegir eftir að
foreldrarnir færðu þeim mat.
Morgunblaðið/Jóhann Óli Hilmarsson
? HRAFN situr hugsi á ljósastaur.
•^ DÆMI um uppátækjasemi
krumma í hreiðurstaðavali. Ef
engir eru klettarnir þá er eitt og
annað látið duga.
Til er saga norðan úr landi.
Hermt er að hún sé af Eyjafjarð-
arsvæðinu. Fálki og hrafn verptu
skammt hvor frá öðrum í sama ár-
gljúfri. Það mun fágætt, en í
þessu tilviki ríkti spennuþrungið
afskiptaleysi og sambúðin gekk út
á að hvorugur kom nærri hinum.
Þetta gekk bærilega þar til að eitt
vorið, sem var óvenjulega kalt og
erfitt til aðfanga, að hrafnarnir
stóðust ekki mátið einhverju sinni
er fullorðnu fálkarnir voru báðir
fjarstaddir á veiðum, og drápu
fálkaungana og færðu eigin ung-
um.
Veislan stóð hins vegar stutt, því
annar fálkana kom heim skömmu
síðar og sá strax hvernig komið
var. Rak hann upp gól og rauk þeg-
ar í hrafnana sem brugðu hart við
og vörðust vel. Það hallaði jafnvel
örlítið á fálkann þar til hinn fálkinn
kom úr sinni veiðiför. Sleppti hann
þegar bráð sinni og blandaði sér í
orustuna. Tveir gegn tveimur
máttu hrafnarnir sín lítils og þess-
um hildarleik lauk með því að
hrafnarnir lágu báðir dauðir, en
ungar þeirra vesluðust að sjálf-
sögðu upp.
Eggin eru oftast fjögur til sex og
ungarnir eru um það bil fimm vik-
ur í hreiðrinu. Þeir eru fremur
ófrýnilegir  og  án  allrar  reisnar
					
Fela smįmyndir
Blašsķša 1
Blašsķša 1
Blašsķša 2
Blašsķša 2
Blašsķša 3
Blašsķša 3
Blašsķša 4
Blašsķša 4
Blašsķša 5
Blašsķša 5
Blašsķša 6
Blašsķša 6
Blašsķša 7
Blašsķša 7
Blašsķša 8
Blašsķša 8
Blašsķša 9
Blašsķša 9
Blašsķša 10
Blašsķša 10
Blašsķša 11
Blašsķša 11
Blašsķša 12
Blašsķša 12
Blašsķša 13
Blašsķša 13
Blašsķša 14
Blašsķša 14
Blašsķša 15
Blašsķša 15
Blašsķša 16
Blašsķša 16
Blašsķša 17
Blašsķša 17
Blašsķša 18
Blašsķša 18
Blašsķša 19
Blašsķša 19
Blašsķša 20
Blašsķša 20
Blašsķša 21
Blašsķša 21
Blašsķša 22
Blašsķša 22
Blašsķša 23
Blašsķša 23
Blašsķša 24
Blašsķša 24
Blašsķša 25
Blašsķša 25
Blašsķša 26
Blašsķša 26
Blašsķša 27
Blašsķša 27
Blašsķša 28
Blašsķša 28
Blašsķša 29
Blašsķša 29
Blašsķša 30
Blašsķša 30
Blašsķša 31
Blašsķša 31
32-33
32-33
Blašsķša 34
Blašsķša 34
Blašsķša 35
Blašsķša 35
Blašsķša 36
Blašsķša 36
Blašsķša 37
Blašsķša 37
Blašsķša 38
Blašsķša 38
Blašsķša 39
Blašsķša 39
Blašsķša 40
Blašsķša 40
Blašsķša 41
Blašsķša 41
Blašsķša 42
Blašsķša 42
Blašsķša 43
Blašsķša 43
Blašsķša 44
Blašsķša 44
Blašsķša 45
Blašsķša 45
Blašsķša 46
Blašsķša 46
Blašsķša 47
Blašsķša 47
Blašsķša 48
Blašsķša 48
Blašsķša 49
Blašsķša 49
Blašsķša 50
Blašsķša 50
Blašsķša 51
Blašsķša 51
Blašsķša 52
Blašsķša 52
Blašsķša 53
Blašsķša 53
Blašsķša 54
Blašsķša 54
Blašsķša 55
Blašsķša 55
Blašsķša 56
Blašsķša 56
Blašsķša 57
Blašsķša 57
Blašsķša 58
Blašsķša 58
Blašsķša 59
Blašsķša 59
Blašsķša 60
Blašsķša 60
Blašsķša 61
Blašsķša 61
Blašsķša 62
Blašsķša 62
Blašsķša 63
Blašsķša 63
Blašsķša 64
Blašsķša 64