Tķmarit.is
Leita | Titlar | Greinar | Um vefinn | Algengar spurningar |
skrį inn | Íslenska | Føroyskt | Kalaallisut | Dansk | English |

Morgunblašiš

og  
S M Þ M F F L
. 1 2 3 4 5 6
7 8 9 10 11 12 13
14 15 16 17 18 19 20
21 22 23 24 25 26 27
28 29 30 31 . . .
PDF  | HQ_PDF  | JPG  | TXT  |
Skoša ķ nżjum glugga:
PDF  | HQ_PDF  | JPG  | TXT  |



Ašlaga hęš


Vafrinn žinn styšur ekki PDF skjöl
Smelltu hér til aš skoša blašsķšuna sem JPG
Morgunblašiš

						28     SUNNUDAGUR 7. MARZ 1999
MORGUNBLAÐIÐ
!
Krabba-
meinsfélag
Reykjavfkur
í hálfa öld
A morgun, 8. mars, er hálf öld liðin frá því
fyrsta krabbameinsfélagið, Krabbameins-
-----------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------7-------------------------------
félag Reykjavíkur, var stofnað á Islandi.
Þekking fólks á krabbameinum hefur
STARFSMENN og for-
maður afmælisbarns-
ihs. Lengst til vinstri
eru Þóra Magnea og
Ingileif, fræðslufull-
trúar félagsins. Þá
koma Guðlaug, fram-
kvæmdastjóri, og Sig-
ríður Lister, formaður.
Lengst til hægri er Ás-
björg Ivarsdóttir,
starfsmaður félagsins í
yfir þriá áratugi.
aukist til muna frá stofnun félagsins en
markmiðin eru þau sömu og sett voru
fyrir fimmtíu árum. María Hrönn
Gunnarsdóttir þáði heimboð í Skógarhlíð
8 í Reykjavík og frétti m.a. að á þessum
tímamótum er starfsfólki félagsins ofar-
lega í huga að breyta neikvæðum viðhorf-
um þjóðarinnar til krabbameins.
Morgunblaðið/Kristinn
MEGINTILGANGUR Krabba-
meinsfélags Reykjavíkur hefur
alltaf verið að styðja baráttuna
gegn krabbameini með því að fræða
almenning um krabbamein og
krabbameinsvarnir, stuðla að auk-
inni menntun heilbrigðisstétta og
styðja við bakið á fólki sem greinist
með krabbamein auk þess sem það
stuðlar að krabbameinsrannsóknum
á íslandi. Sífellt eru reyndar nýjar
leiðir til að ná fram þessum mark-
miðum og nú á afmælisárinu verður
sannarlega líflegt í kringum félagið.
Á sjálfan afmælisdaginn kemur út
32 síðna rit um sögu félagsins og á
næstunni verður gefinn út bækling-
urinn „Mamma, pabbi, hvað er að"
en í honum verður fjallað um þau
áhrif sem börn verða fyrir þegar
foreldrar þeirra veikjast alvarlega.
í framhaldi af útgáfu bæklingsins
verður haldin sérstök námstefna
fyrir foreldra og fólk sem starfar
með börnum og ungmennum. Þá
ætlar félagið að færa grunnskólum
á landinu margmiðlunardisk að gjöf.
Diskurinn nefnist Cut it out og er á
ensku. Hann fjallar um tóbak og
áhrif þess og getur því nýst til
tungumálakennslu enda er það tak-
mark félagsins að tóbaksvörnum sé
sem víðast fléttað inn í líf og náms-
efni grunnskólabarna.
Tóbaksvarnir fyrirferðarmiklar
Krabbameinsfélag Reykjavíkur
hefur frá árinu 1963 séð um
stærstan hluta fræðslu- og útgáfu-
starfseminnar fyrir hönd Krabba-
meinsfélags íslands. Fræðslan og
útgáfumálin eru, ásamt fjáröflun,
veigamesti þáttur starfseminnar.
Gefnir eru út bæklingar um sér-
tæk krabbamein og er þeim dreift
ókeypis um land allt. Sá þáttur í
fræðslustarfinu sem er þó fyrir-
ferðarmestur tengist tóbaksvörn-
um. Tóbaksnotkun er, eins og
fræðslufulltrúar félagsins, Þóra
Magnea Magnúsdóttir og Ingileif
Ólafsdóttir, segja, veigamesta or-
sök    sjúkdóma    og    ótímabærs
dauða, sem hægt er að koma í veg
fyrir.
„Við gefum út námsefni um tó- ¦
baksvarnir fyrir grunn- og fram-
haldsskóla og kennsluleiðbeiningar
fyrir kennara," segja fræðslufulltrú-
arnir. „Við gefum einnig út efni fyrir
félagsmiðstöðvar og bók fyrir starfs-
fólk skóla, sem vilja vinna að forvörn-
um. Við veitum einstaklingsráðgjöf
til þeirra sem vilja hætta að reykja,
tO foreldra og til fyrirtækja," segja
þær enn fremur og leggja áherslu á
að áríðandi sé að vel sé að málum
staðið ef gera á vinnustað reyklaus-
an. „Það eru ekki allir reykingamenn
tilbúnir að hætta að reykja þótt
vinnustaður þeirra sé gerður reyk-
laus. Reykingamaður, sem starfar á
reyklausum vinnustað og reykir úti
er þátttakandi í þessu ferli. Hann
virðir reglurnar og okkur ber að
virða hann fyrir það. Hans framlag
til að gera vinnustað reyklausan er
jafnmikilvægt og hinna sem ekki
reykja," segir Ingileif.
Þá hefur Krabbameinsfélagið út-
búið sérstakt fræðsluefni ætlað ljós-
mæðrum  og  hjúkrunarfræðingum
sem stunda mæðravernd. Þar er
þeim m.a. kennt hvernig best sé að
ræða um tóbaksvarnir við verðandi
foreldra og segja fræðslufulltrúarn-
ir að þessu efni hafi verið afar vel
tekið.
Enginn vill að börn reyki
Haustið 1997 var tekið í notkun
nýtt námsefni í skólum og fékk það
nafnið „Sköpum reyklausa kyn-
slóð". Kennsla í tóbaksvörnum hefst
í 6. bekk grunnskóla. Farið er í
gegn um allt sem snertir tóbak,
sagt frá tóbaksplöntunní og áróðri
tóbaksframleiðenda og fjallað er um
bæði skammtíma- og langtímaáhrif
tóbaks," segja þær og benda á að
unglingar séu mun móttækilegri
fyrir upplýsingum um skammtímaá-
hrif tóbaksins á borð við áhrif þess
á húð og tannhold, þreytu á morgn-
ana, lykt og auraleysi en fyrir lang-
tímaáhrifum á borð við krabbamein
og hjartasjúkdóma. Tóbaksvarnar-
nefnd kostar útgáfu nýja námsefn-
isins en milli hennar og Krabba-
meinsfélags Reykjavíkur er gott og
mikið samstarf.
Mikilvægasta vinnan
ASTHILDUR Elva Bernharðs-
dóttir var ekki nema 27 ára gömul
þegar hún greindist með krabba-
mein. Við tók læknismeðferð og
var strax ákveðið að hún færi í
skurðaðgerð og geislameðferð.
Nokkrum mánuðum seinna kom í
ljós að meinið hafði náð að dreifa
sér og tók þá við erfið lyfjameðferð
og önnur geislameðferð. „Mér
fannst ég vera komin í þá mikil-
vægustu vinnu sem ég gæti
nokkurn tímann tekið að mér, það
er að ná heilsunni á ný. Að sjálf-
sögðu með mikilli hjálp," segir Ast-
hildur.
Nú, rúmum tíu árum síðar,
kennir Asthildur sér einskis meins.
Hún segist ekki vilja skilgreina sig
sem fyrrverandi krabbameinssjúk-
ling og segir: „Ég var veik en nú er
mér batnað, eins og börnin myndu
segja."
Asthildur lauk prófi í viðskipta-
fræði frá Háskóla íslands vorið
1984 og fór þá út á vinnumarkað-
inn. Áður en hún veiktist hafði hún
unnið hjá Verðlagsstofnun,
Menntaskólanum við Hamrahlíð,
Sjónvarpinu og Stöð 2. Sonur
hennar fæddist árið 1986 og var
hann rétt tveggja ára er hún veikt-
ist. Eftir að hún náði sér á strik
eftir veikindin réð hún sig sem
framkvæmdastjóra hjá Gæða-
stjórnunarfélagi íslands og stund-
aði jafnframt tónlistarnám. I fyrra-
haust dreif hún sig síðan í meist-
aranám í stjórnsýslufræðum, sem
þá var í fyrsta skipti boðið upp á
við Háskóla íslands. Um þessar
mundir leysir hún núverandi fram-
kvæmdastjóra Gæðastjórnunarfé-
lagsins af á meðan hann er í leyfi
auk þess sem hún vinnur að því að
ljúka MA-ritgerðinni.
Skilaboð í draumi
Áður en Asthildur greindist með
krabbameinið var hún bæði þreytt
og slöpp en hún skrifaði það á
alltof erilsamt starf auk þess sem
sonur hennar hafði á sinni stuttu
ævi verið oftsinnis veikur. „Ég var
eins og oft vill brenna við með fólk
á þessum aldri. Það er andvara-
laust um eigin heilsu og upptekið
af því að afkasta óháð því hvort það
eigi til þess orku. Þegar svo vara-
orkan er uppurin er maður að sjálf-
sögðu stöðvaður af. Við vorum að
flytja til útlanda og ég var önnum
kafin við að undirbúa það þegar
hrist var upp í mér í draumi. Ég
fékk þar skýr skilaboð sem urðu til
þess að morguninn eftir pantaði ég
tíma hjá Leitarstöð krabbameins-
félagsins. Vegna veikindanna
þurfti ég skyndilega að stokka upp,
sinna líkamanum og finna hvað
veitti mér styrk og næringu, bæði
líkamlega og andlega."
Ásthildur fann að eitt af því mik-
ilvægasta sem hún gæti leitað
styrks til væri tónlistin. Hún hafði
lært að leika á píanó þegar hún var
barn og unglingur á Isafirði og tók
nú upp þráðinn þar sem frá var
horfið. „Eg fór í tíma til Þóreyjar
Fríðu Sæmundsdóttur og fékk að
koma heim til hennar þegar heilsan
leyfði. Seinna sótti ég tíma hjá
henni í tónlistarskóla FIH." Fyrsta
árið eftir að meðferðinni lauk hóf
hún einnig söngnám, fyrst hjá Guð-
mundu Eh'asdóttur og síðan hjá
Signýju Sæmundsdóttur í Nýja
tónlistarskólanum. Þar lauk hún 7.
stigi vorið 1997. „Tónlistin er mér
lífsnauðsyn og hún hefur gefíð mér
mikið."
Asthildur leitaði bæði á náðir
hefðbundinnar læknisfræði og
óhefðbundinna lækninga. Hún var
með þeim fyrstu sem fékk lúpínu-
seyði hjá Ævari Jóhannessyni og
segir hún að það hafí verið sér
ómetanlegt. „Fyrir utan hvað mér
fannst seyðið gera mér gott þá
fékk ég mikinn styrk frá honum og
Kristbjörgu konu hans. Hann er
mjög fróður og mér fannst gefandi
að hlýða á hann segja frá ýmsum
rannsóknum sem gerðar höfðu ver-
ið á krabbameini og meðhöndlun
þess. Ég fór alltaf betri maður frá
honum," segir hún.
Þá breytti Asthildur mataræði
sínu og stundaði hugleiðslu og
slökun oft og reglulega. „Mér
fannst ómetanlegt að eiga kost á að
beita allri minni orku og tíma í að
ná bata."
Það að horfa á veikindi sín sem
vinnu, segir Ásthildur, að geti
hjálpað sjúklingum við að líta ekki
á sig sem fórnarlamb krabba-
meinsins. Þá trúir hún því að þótt
viljinn einn og sér nægi ekki hjálpi
hann til við að virkja ónæmiskerfið.
Hún segist hafa velt fyrir sér
draumum frá því hún man eftir sér
og að í veikindum sínum hafi hún
skrifað þá niður og notað sem veg-
vísa á leið sinni til heillrar heilsu.
Sigríður í Heilsubælinu
Aðhh/nningin á kvennadeildinni,
segir Ásthildur að hafí verið góð.
„Til eru margar rannsóknir sem
benda til þess að ónæmiskerfi fólks
styrkist ef vel er hlúð að andlegri
Morgunblaðið/Árni Sæberg
ÁSTHILDUR Elva hefur verið gjaldkeri í stjórn Krabbameinsfélags
Reykjavíkur frá árinu 1997. Hún er fyrsti kvengjaldkeri félagsins.
Mðan þess. Ég kynntist vönduðu
hjúkrunarfólki sem veitti mér
styrk og þótt ég umgangist það
ekki lengur á það alltaf stórt pláss í
hjarta mínu," segir Ásthildur. Hún
segist líka vera bjartsýn á að þver-
faglegt stuðningsprógram, sem
Krabbameinsfélag Reykjavíkur er
að beita sér fyrir að verði ýtt úr
vör, eigi eftir að veita sjúklingum
og aðstandendum þeirra ómetan-
lega aðstoð. „Ég efast ekki um að
ég hefði þegið að fara í gegnum
slíkt ferli," segir hún.
Þó svo að undirtónninn í sjúkra-
húsdvölinni hafi verið alvarlegur
segir Ásthildur að sorgin hafi síður
en svo alltaf ráðið ríkjum. „Maður
hafði sem betur fer oft ástæðu til
að hlæja, sem jú styrkir ónæmis-
kerfíð. Þegar ég var að vinna á
Stöð 2 var verið að framleiða og
sýna gamanþáttaröðina Heilsu-
bælið. Þar lék Edda Björgvinsdótt-
ir af listfengi hana Sigríði, sem
lufsast um ganga bælisins. Var
gripið til tuskudúkku sem stað-
gengils hennar þegar sýna átti
hvernig henni var fleygt um alla
ganga. Mér fannst ég stundum
upplifa mig sem þessa Sigríði og
mér er minnisstætt eitt sinnið er
T
					
Fela smįmyndir
Blašsķša 1
Blašsķša 1
Blašsķša 2
Blašsķša 2
Blašsķša 3
Blašsķša 3
Blašsķša 4
Blašsķša 4
Blašsķša 5
Blašsķša 5
Blašsķša 6
Blašsķša 6
Blašsķša 7
Blašsķša 7
Blašsķša 8
Blašsķša 8
Blašsķša 9
Blašsķša 9
Blašsķša 10
Blašsķša 10
Blašsķša 11
Blašsķša 11
Blašsķša 12
Blašsķša 12
Blašsķša 13
Blašsķša 13
Blašsķša 14
Blašsķša 14
Blašsķša 15
Blašsķša 15
Blašsķša 16
Blašsķša 16
Blašsķša 17
Blašsķša 17
Blašsķša 18
Blašsķša 18
Blašsķša 19
Blašsķša 19
Blašsķša 20
Blašsķša 20
Blašsķša 21
Blašsķša 21
Blašsķša 22
Blašsķša 22
Blašsķša 23
Blašsķša 23
Blašsķša 24
Blašsķša 24
Blašsķša 25
Blašsķša 25
Blašsķša 26
Blašsķša 26
Blašsķša 27
Blašsķša 27
Blašsķša 28
Blašsķša 28
Blašsķša 29
Blašsķša 29
Blašsķša 30
Blašsķša 30
Blašsķša 31
Blašsķša 31
32-33
32-33
Blašsķša 34
Blašsķša 34
Blašsķša 35
Blašsķša 35
Blašsķša 36
Blašsķša 36
Blašsķša 37
Blašsķša 37
Blašsķša 38
Blašsķša 38
Blašsķša 39
Blašsķša 39
Blašsķša 40
Blašsķša 40
Blašsķša 41
Blašsķša 41
Blašsķša 42
Blašsķša 42
Blašsķša 43
Blašsķša 43
Blašsķša 44
Blašsķša 44
Blašsķša 45
Blašsķša 45
Blašsķša 46
Blašsķša 46
Blašsķša 47
Blašsķša 47
Blašsķša 48
Blašsķša 48
Blašsķša 49
Blašsķša 49
Blašsķša 50
Blašsķša 50
Blašsķša 51
Blašsķša 51
Blašsķša 52
Blašsķša 52
Blašsķša 53
Blašsķša 53
Blašsķša 54
Blašsķša 54
Blašsķša 55
Blašsķša 55
Blašsķša 56
Blašsķša 56
Blašsķša 57
Blašsķša 57
Blašsķša 58
Blašsķša 58
Blašsķša 59
Blašsķša 59
Blašsķša 60
Blašsķša 60
Blašsķša 61
Blašsķša 61
Blašsķša 62
Blašsķša 62
Blašsķša 63
Blašsķša 63
Blašsķša 64
Blašsķša 64