Tķmarit.is
Leita | Titlar | Greinar | Um vefinn | Algengar spurningar |
skrį inn | Íslenska | Føroyskt | Kalaallisut | Dansk | English |

Žjóšólfur

og  
S M Þ M F F L
. . . . . 1 2
3 4 5 6 7 8 9
10 11 12 13 14 15 16
17 18 19 20 21 22 23
24 25 26 27 28 29 30
31 . . . . . .
PDF  | HQ_PDF  | JPG  | TXT  |
Skoša ķ nżjum glugga:
PDF  | HQ_PDF  | JPG  | TXT  |


Ašlaga hęš


Vafrinn žinn styšur ekki PDF skjöl
Smelltu hér til aš skoša blašsķšuna sem JPG
Žjóšólfur

						130
sakir fátæktar landsins og ástandsins í
öðrum kristnum löndum, er væri lítt glæsi-
legt víðast hvar. Vér erum og á sömu
skoðun sem lektor i þessu máli. Hluttaka
vor íslendinga í þessu kristniboði verður
aldrei svo nokkru nemi, og getur því ekki
komið að neinum verulegum notum, því
að ekki höfum vér föng á að senda
íslenzkan klerk til að boða kristni meðal
villumanna suður í Afríku. Ef vér gæt-
um snarað út 10—20,000 krónum á ári
handa kristniboða, þá væri öðru máii að
gegna. Það munaði þó nokkru. En að
skjóta saman nokkrum hundruðum króna
í eitt skipti fyrir öll til að styrkja erlenda
kristniboða, það er ekki annað en fordild
eða fásinna. Væri miklu nær að verja
þessu fé til að koma á fót einhverri guðs-
þakkastofnun í landinu sjájfu, því að „fá-
tæka höfum vér jafnan hjá oss".
Bindindismálið var hið síðasta á dag-
skrá. Las biskup upp ávarp, er hann og
nokkrir aðrir (7) prestar og prófastar hér
syðra höfðu samið og sent út til presta-
stéttarinnar viðvíkjandi algerðu æfibindindi,
og fór um það nokkrum orðum. Séra Jó-
hann Þorkelsson dómkirkjuprestur hóf um-
ræðurnar og talaði skorinort fyrir þessari
stefnu; sömuleiðis séra Jens Pálsson og
séra Þorkell Bjarnason. Enginn mótmælti
gagnsemi bindindisins, en nokkrir (3)kváð-
ust hlynntari hófsemisleiðinni, en æfilöngu
bindindi. Ekki var leitað atkvæða um
málið, enda var það ekki tilætlun biskups,
þar eð hann hafði þegar sent út ávarp
sitt til undirskripta í flest prófastsdæmi.
Má vænta, að allmikill árangur verði af
áskorun þessari, bæði beinlínis, þannig, að
margir prestar gangi í æfilangt bindindi,
og ekki sízt óbeinlínis til þverrunar
drykkjuskaparins yfir höfuð meðal alþýðu,
því að „eptir höfðinu dansa limirnir". Það
verður varla minna heimtað, en að þeir
prestar, sem eru drykkjumenn en vilja þó
ekki skuldbinda sig til vínsafneitunar æfi-
langt, geri sig síður seka í ofnautn hér
eptir og er þá nokkuð unnið.
f Sigurður Vigfússon fornfræðingur,
er andaðist 8. þ. m. (sbr. dánarskrá í síð-
asta bl.), var fæddur í Galtardal á Fells-
strönd 8. september 1828. Voru foreldrar
hans Vigfús bóndi, er síðast bjó í Frakka-
nesi (f 1867), Gíslason stúdents á Ökrum
í Hraunhrepp Vigfússonar af Bustarfells-
ætt og kona hans Halldóra (f 1866) Q-ísla-
dóttir prests á Breiðabólsstað á Skógar-
strönd Ólafssonar biskups Gríslasonar.   Sig-
urður ólst upp hjá foreldrum sínum og var
ékki til mennta settur í æsku. Lærði
hann fyrst gullsmíði að nokkru leyti hér
á landi en sigldi um tvítugsaldur til Kaup-
mannahafnar til að verða fullnuma og
dvaldi þar mörg ár, kom svo út hing-
að og settist að í Reykjavík og stundaði
gullsmíði. Þótti hann þá skara langt fram
úr öðrum að hagleik í þeirri iðn. 1878
varð hann umsjónarmaður forngripasafns-
ins, þá er Jón Arnason hætti því starfi,
en árið eptir gekkst hann fyrir stofn-
un Fornleifafélagsins og varð þá varafor-
seti þess, en síðar forseti. Fór hann rann-
sóknarferðir fyrir félagið optast nær á
hverju sumri og skoðaði sögustaði í flest-
um sýslum landsins. Hefur hann ritað
um þessar rannsóknir sínar í árbokum
Fornleifafélagsins, en margt mun enn ó-
prentað af ritgerðum hans. Forngripar
safnið á honum mikið að þakka og hefur
mikils misst við fráfall hans, því að hann
var manna ótrauðastur að útvega gripi
handa því og handsama þá, áður en þeir
glötuðust eða yrðu seldir út úr landinu.
Hann hafði og manna bezt vit á gildi
þeirra, en óheppilegt var, að safnið skyldi
ekki komast í viðunanlega reglu, meðan
hans naut við, því að nú verður alit erf-
iðara viðfangs fyrir þann, er tekur við
umsjóninni.
Sig. Vigfússon var þaulkunnugur forn-
sögunum og hafði óbifanlega, bjargfasta
trú á áreiðanleik þeirra. Gramdist hon-
um mjög er hann heyrði þær að einhverju
leyti vefengdar eða skoðunum sínum mót-
mælt, og hætti þá stundum við að gera
lítið úr röksemdum andstæðinga sinna og
telja skoðanir þeirra sprottnar af van-
þekkingu eða misskilningi. Þjóðræknari
var hann í anda en flestir aðrir og mun
ást hans á fornöldinni hafa átt mikinn
þátt í því. Hann var gæddur góðum hæfi-
leikum, þótt ekki væri hann jafnmikill
skarpleiks- og gáfumaður sem dr. Guð-
brandur í Oxíbrd bróðir hans. Hann var
nokkuð fornmannlegur i ásýhd, fölur og
skarpleitur og að ýmsu leyti einkennileg-
ur maður og einstakur í sinni röð. Oss
vantar mann í stað hans, er skipað geti
til fulls sæti hans við forngripasafnið. Nú
sem stendur höfum vér engan.
Sigurður fornfræðingur var kvænt-
ur Ólínu Maríu Jakobínu dóttur ísaks
Jakobs Bonnesens sýslumanns í Eangár-
vallasýslu (f 1835); var hún fyrst gipt
Jóhanni sýslumanni Árnasyni íBauðuskriðu
(f 1840), en síðar Vigfúsi Thorarensen syni
Bjarna amtmanns.     Hún   lifir  enn,   nú á
áttræðisaídri.
Umsjóuarmaður Forngi'ipasafnsins eptir Sig-
urð Vigfússon er fyrst um sinn skipaður Pálmi
kennari Pálsson. Hann -hefur að vísu ekki lagt
sérstaka stund á fornfræði, en er maður vel að sér,
og kunnnr að frábærri elju og vandvirkni, og telj-
um vér hann þvi manna bezt fallinn til að hafa um-
sjón safnsins á hendi framvegis, einkum til þess að
xaða þvi svo skipulega sem auðið er, þvi að brýna
nauðsyn ber til, að þáð sé gert sem allrafyrst.
|Landamerkiamál milli Reynistaðar og Haf-
steinsstaða í Skagafirði var^dæmt í landsyfirréttin-
umjll. þ. m. og undirréttardómurinn ataðfestur.
(Leseudum Þjóðólí's gefst til vitundar, að framvegis
ætlum vér að minnast á alla dðma landsyitiréttar-
ins, er oss þykja þess verðir, og birta í blaðinu ágrip
af hinum merkustu, er einhverja verulega þýðingu
hafa. Dómar yfirréttarins eru ekki neinar leyndar-
ráðssamþykktir eða launungarmál, er ekki mega
verða heyrum kunn. Nei, þvert á mðti. Sjálfur
dómstjórinn getur ekki, þótt hann vildi, bannað
blöðunum að taka ágrip af þeim. Að minnsta kosti
er ekkí til neins að ætla sér að knésetja oss á
þann hátt eða gefa blaöi voru nokkrar heilræðis-
reglur(l), hvað það shertir).
Aintsráðsfundur í suðuramtinu var haldinn
hér í bænum 4.—6. þ. m. af settum amtmanni
Kristjáni yfird. Jðnssyni sem forseta með amtsráðs-
mönnunum Guðl. sýslutnanni Guðmundssyni fyrir
Vestur-Skaptafellssýslu, - Páli sýslum. Briem fyrir
RangárvalJasýslu, íslejfi presti Gíslasyni fyrir Arnes-
sýslu, Þðrði hreppstj. Guðmundssyni á Hálsi fyrir
Gullbringu- og Kjósarsýslu og Guðm. próf. Helga-
syni fyrir Borgaríjarðarsýslu. AmtsráðBmaður fyrir
Austur-Skaptafellssýslu, Þorgrímur héraðslæknir
Þórðarson, kom ekki á fundinn (hefur likl. teppzt
við Skeiðarársand). — Forseti lagði fyrst fram ýmsa
reikninga, bæði yfir þá sjðði, er standa undir um-
sjón amtsráðsins og yfir sýslúsjóðina, er voru end-
urskoðaðir og samþykktir, að eins með lítilsháttar
athugasemdum sumir hverjir. Beiðni kom frá
sýslunefnd Arnessýslu, um, að vegurinn frá Þorláks-
höfn út í Selvog yrði gerður að sýsluvegi, en sam-
hliða sýsluvegur, sem nú er, legðist niður, og var
það samþykkt. Ennfremur samþykkt að veita styrk
af gullbruðkaupssjóði Bjarna amtm. Þorsteinssonar
um næstu 3 ár til að brna Hólmsá viö austanverð-
an Mýrdalssand. Kvennaskólanum í Keykjavík
voru nú sem fyr veittar 100 kr. af jafnaðarsjóði,
séra 0. V. Gíslasyni aðrar 100 kr. til bjargráða-
framkvæmda og sæluhúsverðinum á Kolviðarhóli
100 kr. Ennfremur skorað á landstjórnina að gera
ráðBtafanir til að | sæluhúsið verði endurbætt og
Btækkað á kostnað landsjóðs. Samþykkt ályktun
sýslunefndar í Borgarfjarðarsýslu um lántöku til
brúargerðar á Plókadalsá og Hvítá, hjá Kláffossi.
Ennfremur var samþykkt í einu hljðði svolát-
andi tillaga um eptitlit með útfiutningi á sauðfé:
„Amtsráðið felur forseta, að brýna fyrir lögroglu-
stjörum að láta framfaxa almenna rannsókn á fé
nú i haust, einkum á markaðsfé og að kveðja til
hæfa menn i lwerjum hreppi, þar sem fjárrétt er
eða markaðnr er haldínn, hreppstjðrum til aðstoðar
við slíka rannsókn". Svo var og forseta falið á
hendur að leggja fyrir lögreglustjóta i verzlunar-
stöðum í amtinu, þar sem fé er skipað út, að kveðja
til hæfilega marga menn til að skoða hverja sauð-
kind sem út á að flytja,   og  taka  frá   þær,   sem
					
Fela smįmyndir
Blašsķša 129
Blašsķša 129
Blašsķša 130
Blašsķša 130
Blašsķša 131
Blašsķša 131
Blašsķša 132
Blašsķša 132