9 efar, að þar er bæði Vikingslækur og Svinhagi (sbr. kap. 16 og 17). í Landnámu er Flosi talinn siðastur á Rangárvöllum eystri i land- námi Ketils hængs. Átti einkarvel við að enda á honum, hafi hann búið efst á Rangárvöllum eystri, t. d. í Næfurholti, eða Stóraskógi undir Selshrauni nyrðra (Árb. 1898), og byrja svo á hinum stærsta landnámsmanni á Rangárvöllum ytri. Svo er að sjá, að hann hafi helgað sér hin ónumdu eða óbyggðu lönd til fjalla á RangárvöIIum eystri og ytri, ef gild eru metin hin yngri handrit Landnámu (Árb. 1928). Jörundur Hrafnsson aurgoði er talinn með höfðingjum landsins 940, en látinn er hann 969 (Safn L, 285, 420). Hann átti, sem fyr segir, Þuríði, sysur Flosa, og var brúðkaup þeirra hjá bróður hennar (Flosa) í Skarfanesi á Rangárvöllum ytri. Þá virðist Flosi hafa búið þar — einungis, eða öðru búi (?). — Hann kynni að hafa fengið það land hjá Katli einhenta fyrir vensla sakir. — Að öðru leyti mun Skarfanes þekkjast lítið eða ekki(?), fyr en á 14. öld; má þó vera, að það sé miklu eldra, og það er enda líklegra, og að þess vegna þurfi ekki að véfenga ritið um bústað Flosa þar (sbr. Árb. 1906, 27), svo er um Rangárvelli ytri sem eystri, að hvorir þeirra voru alnumd- ir af tveimur landnámsmönnum. Eystri: Ketill hængur og Flosi, en ytri: Ketill hængur og Ketill einhenti. Að undanskildum Kol í Sandgili virðast áhöld um landnám Rangvellinga hér eftir og erfitt að segja um með vissu, hver þeirra kom fyrstur eða á hverjum tíma. Við nánari athugun mundi þetta og annað skýrast betur og standa til bóta. 4. Gunnar Baugsson í Gunnarsholti er einn af þeim og almennt talinn landnámsmaður þar; mun það hafa verið um 940, eftir að málunum lauk í Hlíðinni (Landn. 13; Safn, I., 283, 414—415; Njála, k. 19, 43), sem hófust um 935, (Safn I., 434). Hann mun hafa Iagt undir sig, auk Brekknahverfis, allt land út að Rangá ytri: Grákollu eða Grákolls-staða-land og Geldingalækjar (sauðland), máske upp að Heiðarlæk, og líklega Gunnarsholtsey í Rangá, fyrir ofan Baulvers- foss. Þessi lönd kynni Gunnar að hafa fengið með konu sinni, Hrafnhildi Stórólfsdöttur Ketilssonar hængs. Grákollustaðir og eyjan fylgdu jafnan Gunnarsholti fram undir eða fram yfir árið 1900. Skúli Skúlason, prófastur í Odda, keypti Grákollustaði undir Helluvað (kirkju- eign), en Jón Guðmundsson á Ægisíðu eyna. Landnáma telur Gunn- ar með þeim Baugssonum, sem eftir málaferlin urða að vikja úr Hlíðinni (940). Þó Njála ekki nefni það, sannar það ekkert, að Gunn- ar hafi ekki verið við þau mál riðinn, eða byggt fyr í Gunnarsholti en nú er sagt. — Hvorki Njála né Landnáma kalla Gunnar beint landnámsmann; þess vegna kynni að mega álykta, að hann hafi komið
Beinir tenglar