Árbók Hins íslenzka fornleifafélags

						34

í elli sinni. — Greiðan er gjörð sem flestar fornar greiður úr hrein-

dýrshorni eða svipuðu hornbeini af skyldum dýrum, feldar saman

þynnur milli tveggja spanga eða kinna, og siðan sagaðar í tennur.

Kinnarnar hafa verið laglega skreyttar með grepti, skáhyrndum smá-

rúðum; þær eru bognar ofan og kúptar utan; vantar dálítið af báðum

endum, einkum þó öðrun, en greiðan virðist hafa verið um 20 cm.

að lengd; en nú 16,0, og 4,4 að breidd; 5 tennur á 1 cm., 2,3 að

lengd.   Hefir verið  vönduð, og lítið slitin, er hún var lögð í jörðina.

—  Spennurnar eru báðar eins; lengd 10,9, br. 6,8 cm. Þær eru af

sömu gerð og fjöldamargar aðrar, sem fundizt hafa í Noregi og eru

taldar vera frá 10. öld.1) Innan-í þeim eru leifar af ljósleitum línvefn-

aði, einskeptu, og dökkleitu vaðmáli, sennilega úr serk og kyrtli kon-

unnar, og enn fremur af tygli, sem spennunum hefir verið á einhvern

hátt fest við jafnframt. — Armbaugurinn er kringlóttur, 6 cm. að

þverm. að innan, og er þar flatur, en 7,7 að utan, og er þar kúptur;

hann er 1,2—1,5 að breidd; dálítið skemmdur; hefur flagnað af honum

á einum stað einkum. Ekki er kunnugt, að þess konar baugur hafi

fundizt áður hér á landi né á Norðurlöndum. — Klippurnar eru ekki

heilar; vantar framhluta blaðanna, og álmurnar brotnar; sennilega

hafa klippurnar verið um 16 cm. að lengd og hvort blað um 2 cm.

að breidd. — Hnífblaðið er 8,5 að lengd; breidd 2,5 mest, aptan-til,

bakkinn dálítið boginn fram i odd, en eggin nær bein; tanginn hefir

verið flatur, og er lítið eptir af honum. Hefir þetta sennilega verið

mathnífur. — Annar járnhringurinn er um 5,5 að þverm., og er typpi

á honum á einn veg; hinn er um 3,3 að þverm. og er grannur og

lítt vandaður; óvíst er um, til hvers þessir hringir hafa verið notaðir.

—  Járnbrotið annað er neglt við tré; það er 5,7 að lengd og 3,5 að

breidd mest, er þunnt og kann að vera skafablað, sem fest hafi verið

á tréskapt; hitt járnbrotið er með dúkfari í ryðskáninni; það er 6,8

cm. að lengd, um 1,5 að breidd, dálítið ávalt og ibogið. Brotsár á

báðum endum. — Er þessi forndys með hinum merkari, sem fundizt

hafa hér á landi.

4.  Dysjar bjá Staðartungu í Hörgárdal.

Við vegargerð vestan við bæinn í Staðartungu vorið 1932 var

tekinn ofaníburður úr litlum hól norðan-við veginn. Heitir hóll þessi

Mannhóll, og voru munnmæli um, að þar hefði orðið vart við reimleika.

Vestan-til í hólnum fundust mannabein, er tekinn var ofaníburður,

og  skrifaði   Eiður   Guðmundsson, bóndi á Þúfnavöllum, mér um það

1) Jan Petersen, Vikingetidens smykker, bls. 58, nr. 51 a.