72 ÁRBÓK FORNLEIFAFÉLAGSINS litlu skildirnir (um 7 cm áð þvermáli), en utan við þessi för eru önnur slit- merki, sem mynda hring, um 11,5 cm að þvermáli. Hugsanlegt er, að stór skjöldur og annar lítill hafi sinn um hvort skeiðið skreytt húfukollinn og skilið eftir þessi för, en einnig hefur þess verið getið til, að stærra slitfar- ið sé eftir innri bryddinguna á hringn- um, og hefði það þá væntanlega kom- ið fram við langa geymslu á húfunni flatri. Einnig hefur sú tilgáta komið fram, að báðir slithringarnir kynnu áð 'stafa frá stórum skildi með minni málmkringlu áfestri á bakhlið.15 III Eins og getið var um í upphafi þessa máls, er fátt vitað um skilda- húfur annað en það, sem nú hefur verið greint frá. Elzta heimild er að öllum líkindum spássíuteikning í Jóns- bókarhandriti frá lokum sextándu ald- ar (10. mynd).10 Er það mynd af brúði og tveimur konum með henni, allar með há hvítleit vöf á höfði, en svo var þessi höfuðbúnaður nefndur þá. Utan um vöfin neðst virðast vera koffur, en brúðurin, sem gengur á undan, ber auk þess húfu ofan á vaf- inu me'ð stórum skil'di að framan og tveimur minni sjáanlegum á annarri hlið. Er engum vafa bundið, að hér er Þótt teikningin sé nánast risskennd, kemur lögun húfunnar vel heim við einfalda útlínumynd af húfu eins og til dæmis þeirri, sem er í Þjóðminjasafni Islands, nema hvað opið á húfunni á myndinni sýnist vera stærra.17 Aðeins er vitað um þrjár heimildir um skildahúfur frá sautjándu öld. Er ein þeirra arfaskipti frá árinu 1656 eftir Þorlák biskup Skúlason á Hólum, en þar er skildahúfa talin fyrst me'ð því kven- 10. mynd. Brúður með skildahúfu, og tvœr konur með henni. Spáss- íumynd í Jónsbókarhandriti, AM SJ/5 fol., frá lokum 16. aldar. Ljósm.: Arnamagnæanske Insti- tut, Kbh. — Bride wearing skilda- húfa, with two attendants. Illu- mination in Icelandic manu- script, AM Slf5 fol., end of 16th century. dregin mynd af skildahúfu.
Beinir tenglar