Árbók Hins íslenzka fornleifafélags

						FORNMINJAR 1 REYKJAVlK                                                                                          81

gerð þeirri, sem á eftir fer, verður stuðzt við gögn þeirra. Mun eink-

um vitnað til greinar eftir Matthías Þórðarson þjóðminjavörð í Vik-

unni 15. júní 1944 (nr. 23—24, bls. 22 og 28), dagbóka jarðfræð-

inganna Jóhannesar Áskelssonar og Gu'ðmundar Kjartanssonar og

umsagna dr. Finns Guðmundssonar fuglafræðings. Þá höfum við

notfært okkur upplýsingar frá lóðaskrárritara Reykjavíkur.

Að Tjarnargötu 4 hagar þannig til, að um 4 metrar skilja að yfir-

borð og sjó við jafnflæði, samkvæmt tölum frá lóðaskrárritara, og

við mestu flóð er hæðarmunur nokkuð á annan metra.

Guðmundur Kjartansson kom fyrstur fræðimanna að grunninum

í Tjarnargötu 4, meðan á grefti stóð. Hann gerði síðan öðrum fræði-

mönnum aðvart. Fylgja hér orðréttir kaflar úr dagbók hans:

„25. apríl 1944: Kom þar að, sem verið var að grafa fyrir hús-

grunni við Tjarnargötu í Reykjavík, sunnan við Herkastalann. Fór

að hnýsast í graftarstálið og sá þar mikið af fuglabeinum og fleiri

lífrænum leifum. Merkilegastur þótti mér fyrst í stað neðri kjálki úr

svíni með stórum vígtönnum. Meðan ég var þar að snuðra, fannst

fuglsgoggur, neðri kjálki af stórvöxnum svartfugli, og fékk ég

grun um, að þáð væri geirfugl. Verkamennirnir gáfu mér gogginn,

og auk þess safnaði ég nokkru af beinum. Eftir fremur stutta leit

símaði ég til Finns Guðmundssonar mér til aðstoðar, en hann brá

við snöggt og kom þegar á vettvang. Síðan hefur Finnur að mestu

annazt þær rannsóknir, sem gerðar hafa verið á staðnum, með að-

stoð Geirs Gígja.....

26. apríl: Skrapp til Reykjavíkur til áð líta á jarðlagaskipun, þar

sem verið er að grafa í Tjarnargötu. Hún er:

IV. Hreyfð mold.

III. Mókennt lag, 30—50 cm.

II. Moldkenndur leir, 5—20 cm.

I. Lábarin iriöl.

Mölin (1) kemur aðeins fram niðri í gryfjunni. Þar bungar hún

upp, og aðeins þar nær gröfturinn niður á hana. Virðist þetta helzt

vera ávalur malarkambur, sem liggur frá A til V. Mölin er úr smá-

um völum, sandlaus. Sé stungið í hana skóflu sprettur upp vatn í

farinu. [Skotið inn í síðar ofan við línuna:] Síðar var grafið nokkru

dýpra og alls staðar niður í mölina (I). Varla er um nokkra kamb-

lögun að ræða á henni. Sy'ðst í tóftinni, þar sem ógrafið var 26. apríl,

lá stétt úr stórum hellum alveg niðri á mölinni, bersýnilega mann-

virki, og óreglulegur ruðningur þar yfir.

6