Tķmarit.is
Leita | Titlar | Greinar | Um vefinn | Algengar spurningar |
skrį inn | Íslenska | Føroyskt | Kalaallisut | Dansk | English |

Fréttablašiš

og  
S M Þ M F F L
1 2 3 4 5 6 7
8 9 10 11 12 13 14
15 16 17 18 19 20 21
22 23 24 25 26 27 28
29 30 . . . . .
PDF  | HQ_PDF  | JPG  | TXT  |
Skoša ķ nżjum glugga:
PDF  | HQ_PDF  | JPG  | TXT  |


Ašlaga hęš


Vafrinn žinn styšur ekki PDF skjöl
Smelltu hér til aš skoša blašsķšuna sem JPG
Fréttablašiš

						FRETTABLAÐIÐ

Útgáfufélag: Fréttablaðið ehf.

Útgáfustjóri: Eyjólfur Sveinsson

Ritstjóri: Einar Karl Haraldsson

Fréttastjóri: Pétur Gunnarsson

Ritstjórn, auglýsingar og dreifing:

Þverholti 9, 105 Reykjavík

Aðalsfmi: 515 75 00

Símbréf á fréttadeild: 515 75 06

Rafpóstur: ritstjórn@frettabladid.is

Símbréf á auglýsingadeild: 515 75 16

Rafpóstur: auglysingar@frettabladid.is

Setning og umbrot: Fréttablaðið ehf.

Plötugerð: ÍP-prentþjónustan ehf.

Prentun: Isafoldarprentsmiðja hf.

Dreifing: Póstflutningar ehf.

Fréttaþjónusta á Netinu: Vísir.is

Fréttablaðinu er dreift ókeypis til allra heimila á

höfuðborgarsvæðinu. Fyrirtæki geta fengið blaðið

með því að greiða 1.100 kr. í sendingarkostnað.

Fréttablaðið áskilur sér rétt til að birta allt efni

blaðsins I stafrænu formi og í gagnabönkum

án endurgjalds.

<(

| BREF TIL BLAÐSINS

Með hugann við

„ skít og skarn

Björn Cuðbrandur Jónsson,

framkvæmdastjóri Gróðurs fyrir fólk

í Landnámi Ingólfs, skrifar:

Samtókin Gróður fyrir fólk kenna

sig við landnám Ingólfs Arnarsonar

sem í dag er jafnan kallað suðvestur-

hornið. Ovíða er land jafn grátt leikið

í kjólfar ofbeitar og eldvirkni ald-

anna. Samtökin kenna sig líka við

tengsl gróðurs og fólks. Það samband

er margslungið. Ekki er eingóngu

spurt hvað gerir gróður fyrir fólk

heldur hvað getur fólk gert fyrir

gróður? Það er ástæða þess að sam-

tökin eru alla jafna með hugann við

skít og skarn. Er þar komið að þætti

og fordæmi bóndans á Bergþórshvoli.

Njála greinir frá því að Njáll lét „aka

skarni á hóla" því „að þar yrði taða

betri en annars staðar".

Þetta er leiðarljós í starfi GFF.

Verkfræðistofan Línuhönnun vann

skýrslu fyrir GFF árið 1997 þar sem

fram kemur að um 70 þúsund tonn

falla til árlega í Landnámi Ingólfs af

húsdýraáburði. Sum þessara efna, t.d.

svínamykja, eru „non grata" og mega

helst hvergi finnast. GFF beitir sér

fyrir að efnin rati rétta leið, á útmörk-

ina, á örfoka land þar sem þessi efn-

um er best fyrirkomið sem undir-

stöðu nýs gróðurlendis.

GRÓÐURBYLTINC

Húsdýráburð ber að nota við uppgræðslu

á örfoka landi, það er útfærsla nútímans á

aðferð Njáls á Bergþórshvoli.

í raun hefði slík notkun átt að vera

komin á fyrir löngu þar sem stór

svæði í Landnámi Ingólfs vantar

átakanlega lífrænt efni. Sumt er ein-

faldlega klassík og verður ekki

betrumbætt þótt upp sé runnin öld nr.

21. Þetta á við um aðferð Njáls enda

smellpassar hún inn í sjálfbæra þró-

un við aðstæður eins og þær sem

ríkja hér á suðvesturhorninu. Við lít-

um svo á að húsdýraáburður sem fer

til annarra nota en uppgræðslu á ör-

foka landi fari meira og minna til

spillis. ¦

FRETTABLAÐIÐ

25. apríl   MÁNUDAGUR

Sótti blöðin á hverjum degifyrir skáldið

Fréttablaðið kemur út í fyrsta

sinn á fæðingardegi Halldórs Lax-

ness. Það er vel við hæfi því Halldór

las íslensk blóð í þaula, gagnrýndi

þau oft óvægilega og tók framan af

ævi virkan þátt í umræðu á síðum

þeirra. Hann nýtti sér betur en aðrir

orð og efni úr blóðunum í verk sín.

___4___             Auður   Laxness

u uUí       • *   se§ir að Það nafi

„Halldór segist   verið  morgunverk

eyða memhluta   hennar þegar Hall.

dagsins i að þvi   dor  var   heima  á

er virðist oarð-    Qljúfrasteini      að

bært sýsl: lestur   sækja ÖU bioðin 15

dagblaða,       mínútna gang, eða

skemmtigöngur,   snögga bílferð, að

samtöl við vini    næsta bæ, á Hraða-

og þessháttar."    stöðum.   „Þá  voru

blöðin  fjögur,  Al-

þýðublaðið,  Morg-

unblaðið, Tíminn og Þjóðviljinn, og

Halldór las þau öll áður en hann byrj-

aði að vinna um níuleytið. Svo ef eitt-

hvað var sem hann vildi skoða nánar

eða svara, þá gaf hann sér tíma sein-

na um daginn til þess að huga betur

að því."

Auður gengur sér til heilsubótar

dag hvern að sækja blaðið - þeas

Morgunblaðið - að Hraðastóðum en

finnst blaðaflóran orðin einhæf.

íslenskir blaðstjórar áttu það til

að ausa Halldór fúkyrðum, og hann

var ekki seinn til svars. Árið 1939

svarar hann fyrirspurn frá félags-

manni í Tímariti Máls og menningar:

Hann varast að fullyrða nokkuð um

réttmæti þeirrar skoðunar að blóð

hljóti að standa á því menningarstigi

sem fólk það sem þau eru ætluð. „En

ég vil leyfa mér að gera þá persónu-

JVSiiJiianiia^

EINAR KARL HARALDSSON

tekur Auði Laxness til vitnis um

að óhætt sé að lesa blöðin.


legu yfirlýsingu að ég þekki ekki

fólk, hvorki til sjávar og sveita á ís-

landi, sem stendur á jafn lágu menn-

ingarstigi og íslensk dagblöð."

Þau urðu honum samt sem áður

drjúg uppspretta í skáldverk eins og

t.d. Sölku Völku, þar sem fjallað er

um mál sem höfðu verið þvæld og

þæfð í blóðunum, og persónurnar

draga dám af þeim sem mest voru í

f jölmiðlaatinu. Frá ritunartíma Sölku

Völku er til bréf þar sem hann segist

eyða „meirihluta dagsins í að því er

virðist óarðbært sýsl: lestur dag-

blaða, skemmtigöngur, samtöl við

vini og þessháttar."

Þarna vil ég setja aðaláhersluna á

að því er virðist. Óarðbæra sýslið og

allt þessháttar hversdags verður

eldsneytið í arðbæru vinnuloturnar.

Þess vegna er óhætt að fara að dæmi

skáldsins og gefa sér tíma til þess að

lesa blöðin á morgnana. Hitt er svo

annað mál eins og hann sagði: Að

skrifa er ævinlega óleyst vandamál

listamannsins. Og það er einnig dag-

legur vandi að gefa út blað sem er

samboðið lesendum. ¦

wf^m wm*ma$mn.

jHVE MIKINN MARKAÐ ÞOLIR MANNLIFID?

Hagfræðingurinn Assa Lindbá'ck spurði í kunnri bók: Hve mikla póli-

tik þolir efnahagslífið?

Þeir Finnbjörn og Jón Baldvin spyrja hvorir með sínum hætti:

Hve mikinn markað þolir mannlífið?

Jón Baldvin gengur þó skrefinu lengra og viðurkennir að krafan

sem reist er vegna þeirra niðurstöðu sem markaðurinn skilar, sé ósk

um aukin opinber afskipti. Hægt er að túlka kröfuna um aukið lýð-

ræði sem mótvægi við markaðsöflin einnig á þann hátt að um sé

að ræða fróma ósk um meiri þátttöku almennings í ákvörðunum

sem varða hag fólks í bráð og lengd. En summan verður hin sama:

Það er verið að biðja um meiri pólitík en ekki minni. Meiri en lítinn

kjark þarf til þess að biðja um slíkt þegar höfð er í huga neikvæð

umræða um stýringu stjórnmálamanna á undanfömum árum.

Úr orðabók stjórnmálanna: Handstýring, geðþóttaákvarðanir, of-

stjórn, niðurgreiðslur, innflutningshöft, búverndarstefna, byggða-

stefna, hagsmunahópapot, misvægi atkvæða, markaðshamiandi

aðgerðir, reglugerðarfargan, eftirlitsiðnaður

Finnbjörn Hermannsson vill tefla lýðræði gegn markaði:

Aðlögun eða skipbrot

Formaður Samiðn-

ar, Finnbjörn A. Her-

mannson, hefur gagn-

rýnt í viðtölum við

fjömiðla að innlent og

alþjóðlegt markaðs-

hagkerfi ráðskist

með búsetu og hagi

alþýðu manna án þess

að hún fái rönd við

reist.

Á móti þessari

þróun vill hann efla

umræðu um lýðræðið

og pólitíska ákvörðunatóku um það

hvað verði um fólk. í þessu skyni

efndi Samiðn, sem er samband iðnfé-

laga, til umræðu um lýðræði og vinn-

andi fólk í upphafi ársþings síns, sem

stóð nú um helgina.

Hér kveður við nýjan tón því

nokkuð almenn sátt hefur verið um

það síðasta kastið að hlutverk stjórn-

málamanna og opinberra aðila sé að

setja ramma um efnahagssstarfsem-

FINNBJ

HERMANNSSON

Vill meiri opin-

ber afskipti sem

mótvægi við

markaðinn.

ina, en að innan þeirra marka sé af-

fararsælast að markaðsöflin leikist á

í frjálsri samkeppni og að réttarríkið

gæti hagsmuna einstaklinganna.

Erfitt er að túlka innlegg Finn-

björns öðruvísi en sem kröfu um

meiri opinber afskipti af því hvernig

fyrirtækin haga starfsemi sinni, hvar

þau setja starfsemi slna niður og

hvaða hagsmunir eru settir í fyrir-

rúm.Stjórnmálamenn, sem hafa mátt

þola gengisfall í samanburði við

markaðsjöfrana á verðbréfamarkað-

inum, hljóta að hlusta á þetta sem

ljúfa framtíðarmúsík. Hagfræðingar

munu hins vegar halda fast við að

frjáls samkeppni, með reglum gegn

fákeppni og einokun, leiði til bestu

niðurstöðu fyrir alla, enda þótt hún

geti oft kostað erfiða aðlögun,

byggðaröskun og tilflutning vinnu-

afls: Þeir sem ekki laga sig að breyt-

ingum og þróun eru dæmdir til að

tapa. ¦

Hagvaxtarflóðið lyftir ekki öllum bátnum og þess vegna mun

kröfunni um aukin ríkisafskipti vaxa fiskur um hrygg,

segir Jón Baldvin Hannibalsson.

Pendúllinn sveiflast

Margt er umdeil-

anlegt í tölfræði um

þróun tekju-og eigna-

skiptingar. í ritgerða-

bók sem Háskólaút-

gáfan gaf út á sl. ári

þar sem birt er fram-

tíðarsýn 22 íslend-

inga, segir Jón Bald-

vin Hannibalsson

sendiherra m.a.

„En af umræðunni

verður ekki ráðið

annað en að menn

rengi ekki meginniðurstöðunar: Að

hagvaxtarflóðið hafi ekki lyft öllum

bátnum. Að þeir sem vegna menntun-

arskorts þykja ekki gjaldgengir í hin

tölvuvæddu störf hagvaxgtageir-

anna, hafi beinlínis lækkað í tekjum

að raungildi. Og að hinir ofurríku

hafi hagnast mest á eigna- og fjár-

magnstekjum, sem hafa vaxið jafnt

og þétt, langt umfram hagvöxt og

framleiðni þjóðfélagsins, sl. áratug."

JON BALDVIN

HANNIBALSSON

Það stenst ekki

til frambúðar að

auðurinn færist

á færri hendur.

Flest bendir til þess að þróunin að

þessu leyti sé svipuð, bæði í háþróuð-

um ríkjum og þróunarríkjum, ef þau

eru á annað borð þátttakendur í hinu

alþjóðavædda hagkerfi.

Ályktunin sem Jón Baldvin dreg-

ur af þessum upplýsingum er m.a.

svohljóðandi:

„Ef aukin samkeppni í alþjóða-

væddu markaðshagkerfi með minni

ríkisafskiptum eykur hagvöxt og

verðmætasköpun, en arðurinn af

framleiðslustarfinu færist stöðugt á

færri hendur og bilið á milli ríkra og

fátækra fer vaxandi, þá mun það ekki

standast til frambúðar. Þá mun hinn

pólitíski pendúll aftur sveiflast til

baka með vaxandi þunga að baki

kröfunni um aukin ríkisafskipti til að

jafna eigna- og tekjuskiptinguna, í

nafni sanngirni og réttlætis, eins og

reyndin varð eftir hrun markaðskerf-

isins í kreppunni miklu forðum

daga." ¦

ORÐRETT

Ætli lóan mundi þekkja aftur íslenskan dreing.. ?

Opið I Austurveri

frá 8:00 á morgnana

til 2:00 eftir miönætti

Vaka Helgafell gefur í dag út bókina

Gullkorn í greinum Laxness, en þar

er að finna um þúsund tilvitnanir í

greinasöfn Nóbelskáldsins og er

þeim deilt í á tíunda tug efnisflokka.

Símon Jón Jóhannsson tók saman.

Hér eru nokkur gullkorn:

Vandi kristindómsins yfir hjört-

um manna getur aldrei stafað hætta

af sannri þekkingu. Lýgin og van-

þekkíngin eru hinsvegar svarnir

óvinir hans, og vissulega hinir skæð-

ustu.

Og árin liða. Kaþólsk viðhorf. 1925

um, og ekki einu sinni I

góðum bókum, heldur í

mönnum sem hafa gott

hjartalag.

Alþýðubókin.Bækur.1928.

Fegurðin er sjálfstæð

höfuðskepna, hún er tak-

mark. Um hitt er barist,

hvort margir eða fáir

eigi að njóta fagurra

hluta.

Dagleið fjöllum. Fagra veröld. 1933

Ætli lóan mundi þekk-

ja aftur íslenskan dreing

eða íslenska stúlku ef þau

færu útí heim að leita

hennar og fyndu hana í

staðnum þar sem hún á

heima þegar hún er ekki

hjá okkur? Við vitum það

ekki. kannski. Það hefur

ekki, verið reynt. En ég

held það nú samt.

Gjörningabóklóan. 1956.

Menn skyldu varast að halda að

þeir viti nú alla skapaða hluti þó þeir

hafi lesið eitthvert slángur af bók-

um, því sannleikurinn er ekki í bók-

Hafi maður einu sinni skilið harm

þjóðar er sem maður sé bundinn

henni órjúfandi böndum alla stund

uppfrá því.

Vettvángur dagsins. (sland og Frakkland. 1942

Sá maður sem hvorki hefur mál-

úngi matar né pjötlu uppá kroppinn

er hvort sem er ekki meðtækilegur

fyrir skoðanir list stjórnmál eða

menningu.

Skáldatími. Sonur Guðmundar heitins

I apótekinu og aðrir menn. 1963.

					
Fela smįmyndir
Blašsķša 1
Blašsķša 1
Blašsķša 2
Blašsķša 2
Blašsķša 3
Blašsķša 3
Blašsķša 4
Blašsķša 4
Blašsķša 5
Blašsķša 5
Blašsķša 6
Blašsķša 6
Blašsķša 7
Blašsķša 7
Blašsķša 8
Blašsķša 8
Blašsķša 9
Blašsķša 9
Blašsķša 10
Blašsķša 10
Blašsķša 11
Blašsķša 11
Blašsķša 12
Blašsķša 12
Blašsķša 13
Blašsķša 13
Blašsķša 14
Blašsķša 14
Blašsķša 15
Blašsķša 15
Blašsķša 16
Blašsķša 16
Blašsķša 17
Blašsķša 17
Blašsķša 18
Blašsķša 18
Blašsķša 19
Blašsķša 19
Blašsķša 20
Blašsķša 20
Blašsķša 21
Blašsķša 21
Blašsķša 22
Blašsķša 22
Blašsķša 23
Blašsķša 23
Blašsķša 24
Blašsķša 24