Tímarit.is
Leita | Titlar | Greinar | Um vefinn | Algengar spurningar |
skrá inn | Íslenska | Føroyskt | Kalaallisut | Dansk | English |

Şjóğviljinn + Şjóğviljinn ungi

Smelltu hér til ağ fá meiri upplısingar um 52.-53. tölublağ 
PDF  | HQ_PDF  | JPG  | TXT  |
Skoğa í nıjum glugga:
PDF  | HQ_PDF  | JPG  | TXT  |


Ağlaga hæğ


Vafrinn şinn styğur ekki PDF skjöl
Smelltu hér til ağ skoğa blağsíğuna sem JPG
Şjóğviljinn + Şjóğviljinn ungi

						Verð árganasins (mmnst
60 arkir) 3 kr. 50 aur.;
erlendis 4 kr. 50 aur., og
í Ameríkn doll.: 1.50.
Borgist fyrir júnímán-
a^arlok.
VILJINN.
TuTTUGASTI    ÍRÖANÖCS.
>sw|= RITST.IÓRI:    8K.ÚLI   THOHCDDSEN.   =|
! Uppsegn skriftea,   ogikl
I nema komið sé til úigef-
1 anda fyrir 30. dag júní-
1 mánaðar,   og   kaupandi
samhliða     uppsögninni
borgi sknld   sína   fyrir
blaðið.
M 52.-53.
Bessastöbum,  15. NOV.
19 06.
I
iyarp
til IslGndinga.
Vegna þess. hvernig stjómiriál íslands
hortir nú við, höfum vér undirritaðir •
stjórnendur íslenzkra blaða komið oss
satnan uiu, að veita fylgi vort, og Styðja
að þvi. að ákveðin verði staða íslands
gagnvart Danmerkurríki, svo sem hér
segir:
ísland skal vera frjálst sambandsland
við Danmörku, og skal með sambands-
iögum, er ísland tekur óháðan þátt í,
kveðið á nm það, iiver málefni íslands
bljóta, eptir ástæðum landsins, að vera
sameiginleg mál þess og rikisins. — I
öllum öðrtttn n.álum skulu íslend-
ingar vera einráðir með konungi um
löggjöf sína og stjórn og verða þau mál
ekki borin upp f'yrir konung í ríkisráði
Dana.
Á þessum grundvelli viljuni vérganga
ad nýjum lögutn um róttarstöðu íslands,
væotanlega með ráði fyrirhugaðrar mi'li-
landanefndar.
En eins og vér álitum brýna nauðsyn
þess, að blöð landsins lát.i nú almenning
hér á landi vita það, að vér viljum allir
vinna saman að þ /i, að búið verði með
lögtiæ þanuig lagaða rétiar-töðu íslands,
eins og það or og sanufæring vor, að
þeim ir.álstað verði því greiðlega sigurs
auðið, þcs« eindreguar og almennar sem
þjóð vor lætur i ljósi samhuga fylgi sitt
við þessa uieginstefnu, hvar som kemur
til  hennar kasta.
Vér erum á þeim títnainótuin, að ein-
ing vor út á við í þessu uiáii er s'cilyrði
velferðar vorrar og þjóðarsóma. og fyrir
þvi viljum vér skora á landsmenn, að
halda nú fast fram, og án ágreinings,
þessum undirstöðuatriðnm hinna væntan-
legu nýju sambandslaga.
Löggjafatfulltrúrr landsins bafa komið
f'raui sem einn maður erlendis í þessu
máli. Blöð Islands, og opinberar raddir
almennings, þurfa, og eiga, að koma fram
á sama hátt, og vér treystum því, að
ijóðin muni öll láta á sér finna, að hún
vili taka í sama streug með hverjum þeim
hætti, er henni veitist færi á, að lýsa
yfir skoðun  sioni.
7„  1906.
Benehikt Sveinsson.    Björn Jónsson.
ElNAB H IÖRLEIFSSON. HaNNEsÞoRSTEINSSON.
Skúli Thoroddsen.
Herum nú sammála.
Vér teljufn ongan vafa á þvi, að allir
blaðamenn lands vors, eða að minnet-i
kosti flestir þeirra, riti fúslega undir _A-
varp til íslendingau, sem birt er i þessu
nr. biaðs vors.
F.igi   samningar dönsku   og   íslenzku
þjóðarinnar, að  því   er   ný   sambandslög
SDertir, er nái samþykki   danska   og   ís-
lenzka löggjafarvaldsins,   að   verða   þjóð !
vorri svo  fullnægjandi, og heillavænlegir, j
sem  ákjósanlegt er, má það nú ekki bregð-
ast, að eigi að eins íslenzkir blaðamenn,  i
heldur og alþingi,  standi,  ssm  einD mað- |
ur, og hafi eindregið fylgi þjóðarinnar við \
að styðjast.
Það er enginn  efi á þvi, að FriiSjik kon-
ungur   VIII.   óskar   þess   af   alhuga,   að
samkomufagið  miili   danska   og   islenzka
löggiafarvaldsins verði  sem   aflra   bezt   i j
þessu  máli,  svo   að   þær   lyktir   verði   á
sammngunum,
Islendingar  una,   o;
margt virðist einnig benda á það, að ýms-
ir helztu stjórnmálamenn Dana vilji nú
lita mun sanngjarnari augum á sjálf-
stæðiskröfur þjóðar vorrar, en vér höfum
áður átt að  venjast.
Engu að síður or þó bezt, að vera við
því búinn, að gömlu stjórnmálakenning-
arnar, um „yfirdrottnan" Dana, séu enn
svo ríkjandi í hugum suiura danskra stjórn-
málamanna, að vér íslendingar þurfutn á
allri lipurð, einurð og einbeittni að halda,
til þe;s að fá viðunanleg málalok.
Sérataklega er m,]Ög hætt við því. að
kröfur þær, er nú heyrast í sumum blöð-
um Dana, og lúta að jafnrótti Dana og
íslendinga, að því er til atvinnureksturs
hér á landi kemur, geti orðið óþægilegar
viðt'angs, með því að eigi getur talizt, að
vér íslendingar höíum lösrgjÖf og stjórn
sórmáfa vorra að fullu, ef Dönum er tryggt
slikt jafnrétti, eða geymdur eptirlitsrétt-
ur í  því  skyni.
Standi Í4endingar, og f'ulltrúar þeirra
í væntanleg'i millilandanefnd, því eigi
sjálfir, sem einn maður, hefnir það sin
að öllum iíkinduni að meira eða minna
leyti, þar sem á hinn bógirm all-miklar
likur eru til þess, að Danir verði ljúfari
í sarnningunum, ef vér stönduin allir sem
fastastir fyrir, og látum enga sundrung
komast að, livorki i stóru né smáu.
Það er margt, sem bendir á það , að
íslendingum bjóðist riú gott tækifæri, til
þess að koma ár sinni þolanlega fyrir
borð, og. iná það því ekki koma fyrir, að
vér spillum fyrir sjálfnm oss, er verst
gegnir.
Að því er snertir rneginstefnuna. sem
fylgt er f'ram i _Avarpi til Islendingn",
er iiún að öllu leyti samhljóða grein vorri
i danska blaðinu „Politikenwl, sbr. 40.—
42. nr. „Þjóðv." þ. á., en sú grein vor
var rituð í fyUsta samræmi við kröfur
þær, er þingmenn stjórnarandstæðing i
höfðu komið sér saman um á leiðinnitil
Kaupmannahafnar síðastl. sumar. og þar
sem stjórnarmenn tjáðu sig einnig tvi"j-
andi samning nýrra sambandslao-n. og
töldu jafn vel — þrátt fyrir framkomu
þeirra í „undirskriptarmálinu" á si\istl
þingi — æskilegt, að „undirskript" undir
skipunarbréf islenzka sérmálaráðherrans
væri eigi eptirleiðis hagað, sem gjört vir?
er míverandi ráðherra, íslands var skip-
aður, þykir hiklaust moga treysta því, að
þeir fylgi meginkrötum í ofan greindu
„Avarpi til íslendinga'', og láti er -au
flokkaríg valda ágreiningi.
Frá sjónarmiði ýmsra stjómarand^tæð-
inga hefði að visu farið bezt á því, i X
þjiSðinni hefði gefizt kostur á, að gang.i
til kosninga, áður en valdir voru f'uii-
trúar í væntanlega millilandanefnd, svo
að skoðanir hennar á máli þessu gætu
komið sem  glöggast i Ijós.
En skyldu menn mega vænta þess?
því miður getum vér osí eigi neina von
um það, þótt sanngjamt virðist.
En því ríkari skylda hvílir þá á ráð-
herranum og flokki þeim, er hann styðst
við, að leggja allt kapp á það, að iáta
nú ekki neinn flokkríg komast að í
stórmáli þvi, er hér um ræðir. Hér
gefst ráðherranum einnig ágætt færi, til
að sýna þjóðrækni sína, er mjög hafa
verið bornar brigður á   að   undan   förnu.
Hann á nú að sýna. að honum sé
eigi óannara um það, en öðrum, að afla
þjóð vorri sem   allra mests sjálfstæðis.
Verum nú allir sem allra bezt sam-
taka.
Er eigi þörf á ÞingvaíSafundi?
Þrátt fyr'iT áskoranir nm þingrof, og
nýjar tingkosningar, er stjórninni bárust
í fyrra vetur, og enda þótt skipun vænt-
anlograr millilandanefndar, tii að búauml-
ir ný sambandslög, virðist gef'a sérstakn
ástæðu til þoss, þarf' þó að líkindum alls
eigi að vænta þess, að stjórnin finni hvöt
li.já sér tii þess, að ijúfa alþingi, og láta.
nýjar þingkosningar fara fram á komanda
vori.
En þar sem þjóðin á því væntanlega
eigi kost. á því, að ganga til þingkosn-
inga, og láta i Ijós skoðun sína á lang-
hýðingarmesta málefni landsins, sambandi
Islands og Danmerkur, verður hún að lýsa
skoðun sinni sem greinilegast á annan
hátt.
Mál   þetta   ætti   þvi að verða. eitt af
					
Fela smámyndir
Blağsíğa 205
Blağsíğa 205
Blağsíğa 206
Blağsíğa 206
Blağsíğa 207
Blağsíğa 207
Blağsíğa 208
Blağsíğa 208
Blağsíğa 209
Blağsíğa 209
Blağsíğa 210
Blağsíğa 210
Blağsíğa 211
Blağsíğa 211
Blağsíğa 212
Blağsíğa 212