Tķmarit.is   | Tķmarit.is |
Leita | Titlar | Greinar | Um vefinn | Algengar spurningar |
skrį inn | Íslenska | Føroyskt | Kalaallisut | Dansk | English |

Lögberg

og  
S M Þ M F F L
. . . 1 2 3 4
5 6 7 8 9 10 11
12 13 14 15 16 17 18
19 20 21 22 23 24 25
26 27 28 29 30 31 .
PDF  | HQ_PDF  | JPG  | TXT  |
Skoša ķ nżjum glugga:
PDF  | HQ_PDF  | JPG  | TXT  |


Ašlaga hęš


Vafrinn žinn styšur ekki PDF skjöl
Smelltu hér til aš skoša blašsķšuna sem JPG
Lögberg

						10

LÖGBERG, FIMMTUDAGINN 16. DESEMBER 1954

RÆÐA,

fluii á úiisamkomu ungmennafélags Hrunamanna

að Álfaskeiði 25. júlí 1954,

eftir FINNBOGA GUÐMUNDSSON

Góðir áheyrendur,

Ég geri ráð fyrir, að menn

búist við einhverri hugleiðingu

um Vestur-Islendinga, þar sem

ég hef nú að undanförnu verið

starfandi meðal þeirra. Enda

verður sú og raunin á. En efni

það, ,er ég vildi ræða hér í dag,

er viðhorf íslendinga þeirra, og

þá einkum Vestur-Islendinga, er

fjarvistum eru við föðurland

sitt, með hverjum hætti það er

og í hverju helzt frábrugðið við-

horfi  hinna, er heima dveljast.

Ég hef orðið þess var, að

margir þeir, er aldrei hafa

hleypt heimdraganum, eiga erf-

itt með að skilja sjónarmið

vesturfaranna, finnst það öfga-

kennt og næstum hjákátlegt á

stundum. Þeir segja sem svo, að

þessir góðu landar vorir vestan

hafs hafi tapað trúnni á Island

og horfið þaðan brott, lofgjörð

þeirra um landið komi því úr

hörðustu átt o. s. frv. En hér er

það einmitt, sem miðla þarf mál-

um, ef hvorirtveggju eiga að

njóta sannmælis.

Mér dettur í hug frásögn

Alexanders sögu af því, er Alex-

ander mikli sigldi með liði sínu

af Grikklandi í herförina frægu

til Asíu. En þar segir svo m. a.:

Þá láta konungsmenn skip sín

úr festum, og þar mátti heyra

mikinn lúðragang og þjóðsýn-

legt ákall. Þar mátti þá marka,

hversu mikið flestir unna sínu

fósturlandi. Þeir Grikkirnif voru

nú fúsir til að fylgja konungi og

berjast með honum sér til fjár

og metnaðar. En allir af þeim

í svo miklum her nema einn þá

settu  augu  sín  aftur um  skut,

INNILEGAR

JÓLA og NÝÁRS

KVEÐJUR

A. S. BARDAL

LIMITED

843  SHERBROOK  ST.,  WINNIPEG

Phone 74-7474

Established 1894

meðan þeir máttu nokkurn vita

sjá til fósturjarðar sinnar.

Og einmitt þannig var því

farið um þá, er vestur héldu

héðan á síðustu öld, þeir settu

og hafa sett augu sín aftur um

skut, meðan þeir hafa nokkurn

vita mátt sjá til sinnar fóstur-

jarðar. Hinir, sem fylgdu þeim

niður á sjávarbakkanh, veifuðu

til þeirra, meðan þeir voru að

róa frá landi, en héldu síðan

hver heim til sín. Auðvitað hefur

sársauki viðskilnaðarins verið

gagnkvæmur, en hann leið fljót-

ar frá hjá þeim, er eftir urðu, en

hinum, sem fóru.

Þegar því vesturfarinn jafn-

vel áratugum síðar yrkir trega-

blandið ljóð um brottför sína, er

heimlendingurinn varla lengur

með á nótunum og veit ekki al-

mennilega, hvaðan á sig stendur

veðrið. Og þó mætti benda hon-

um á góða hliðstæðu, þar sem

eru átthagafélögin í Reykjavík

og ræður þær allar, sem fluttar

eru í mannfögnuðum þeirra til

lofs og dýrðar hinum einstöku

byggðarlögum.

Mannlegt eðli er undarlegt,

svo sem sá háttur að minnast

eftir liðinn dag, og þá ekki sízt

ef hann er löngu liðinn, fremur

sólskinsstundanna en hinna, sem

daprari voru, öfugt við það, sem

vér gerum um það, sem næst er

oss og nýliðið, því að þá vill því

miður of oft rætast á oss hið

fornkveðna, að „fár bregður

hinu betra, ef hann veit hið

verra".

Landarnir flúðu kuldann og

skammdegið á Islandi, en varð

þó minnistæðari, þegar frá leið,

ylurinn og birtan. Eða eins og

Stephan G. kemst fagurlega að

orði í einu kvæða sinna:

Við ýttum vesturálfu til

frá íslands köldu ströndum.

Og margur flutti minni yl

frá miklu hlýrri löndum.

Við fundum, að í hörkum, hag

var hlýjuna að geyma

frá Ijósaaukum við lágan dag

og langeldunum heima.

Og á sama hátt og þeir fluttu

ylinn með sér að heiman, vildu

þeir flytja — eða geta flutt —

yl og gæði hins nýja lands heim

aftur. Man ég eftir því, að

gamall landi vestra sagði, er ég

hafði orð á veðurblíðunni eitt

sinn snemma vors: Já, bara ef

hún væri nú komin heim. Og í

sama anda er þetta dæmi úr einu

íslandsminni Stephans G:

We extend to a\\ our customers

& jWerrp Cfjristmasí

and a

^appp anb ^roöpcrous

J^eto |9ear

We are now, as always, ready to serve you with

READY-MIXED CONCRETE,  BUILDERS' SUPPLIES,

COAL AND COKE

Phone 3-7251

MCC

URDY   CUPPLY

BUILDERS'

S'

SUPPLIES

C°

LTD.

and COAL

ERIN AND SARGENT AVENUE                           WINNIPEG. MANITOBA

SAND AND GRAVEL PITS — BIRD'S HILL, MANITOBA

Legg þú, auðna, ár og frið

íslands ver og grundum —

hitt veit enginn eins og við,

að oss langar stundum:

hörpu að lokka Oreif af,

inn á frónska móa,

syngja austur yfir haf

akra vora og skóga.

Þó að margir íslendingar, er

vestur fóru uppkomnir, hafi oft

dvalizt í huganum á íslandi, er

ekki með því sagt, að þeir hafi

ekki unað hag sínum vestra né

fest þar yndi. Sumir halda, t. d.,

að Stephani G. hafi stórleiðzt

alla sína tíð vestra og ort megin-

ið af kvæðum sínum út úr leið-

indum. Og fyrst hann. sneri ekki

til Islands aftur í lifanda lífi,

væri þó réttara að flytja bein

hans heim. Vesturheimur eigi

þar ekkert tilkall til, Stephan

sé slíkur íslendingur lífs og

dauður. Ég býst ekki við, að

þessi kenning sé mjög almenn,

en ég hef þó orðið hennar var og

vil því ræða hana ögn.

Stephan varð að vísu að nema

land þrisvar sinnum áður en

hann kunni við sig. Og var það

ekki fyrr en hann var kominn

vestur til Alberta, en þá fannst

honum líka sem hann væri kom-

inn heim. Ætla ég að lesa hér

eitt kvæði og brot úr öðru þessu

til staðfestingar. Heitir hið fyrra

Vestur í frumbýli og er ort árið

1891, eða aðeins tveimur árum

eftir að Stephan 'fluttist vestur

til Alberta af hinum sólbrenndu

sáðlöndum Norður-Dakota.

Úr ferðaflœkings sveim

mér finnst ég kominn heim

í kotin yngri ára,

við afrétt, heiðageim.

Og komumanni kemur

að hvíla sig hjá þeim —

af ferðalúr og flakki

hann fengið hefir nóg

um sáðlöndin sólbrennd

og svartviðaskóg,

því lífið þar varð leiði,

hann lengi áldrei bjó

við sáðlöndin sólbrennd

og svartviðaskóg.

En hér er allt svo auðvelt

og æskuvingjarnlegt,

og kotin sitja sveipuð

í sveitalífsins spekt.

Sko, hérna undir hólnum

sést hús í grœnum blett,

við ána, sem ég unni,

grær eyrargrundin slétt.

Dreifð bæjabyggð og þétt

í bláfells umgjörð sett,

sýnd heiðslétt, hólagrett,

með lind og læk og runni.

Með allt það sem ég unni

og yrkja snjállast kunni,

í bernsku blint sem hreif mig,

en burtu frá ég reif mig,

og allt er eins og rétt mér,

hver unaðsstund, hvert mein.

Og svo hef' ég sett mér

einn svo lítinn blett hér:

í kyrrþey lífs að kveldi

sem hvíli íslenzk bein.

Og 13 árum síðar segir hann ív

upphafi kvæðis, er hann kallar

Fósturlandið:

ARISTOCRAT

STAINLESS STEEL COOKWARE

VI

For the Modern

WATERLESS WAY!

*7!4e 2ueen o^ tUe Kitclte+i

rr

Have    YOU    investigated   the   Health

Methods of preparing foods?

Do you know it saves money, time and

food value?

Chance for a free Stainless Steel Turkey

Roaster.

Write, Phone or Call

ARISTOCRAT

COOKWARE DISTRIBUTORS

Phone 92-4665

302-348 MAIN ST.                                           WINNIPEG

The Management and Staff of

CANADA SAFEWAY LIMITED

/

Wish All Their lcelandic

Friends and Customers

oA ð\derry  Qhristmas  and

oA ^Prosperous  ^JS^ew  Tear

CANADÁ SAFEWAY LIMITED

					
Fela smįmyndir
Blašsķša 1
Blašsķša 1
Blašsķša 2
Blašsķša 2
Blašsķša 3
Blašsķša 3
Blašsķša 4
Blašsķša 4
Blašsķša 5
Blašsķša 5
Blašsķša 6
Blašsķša 6
Blašsķša 7
Blašsķša 7
Blašsķša 8
Blašsķša 8
Blašsķša 9
Blašsķša 9
Blašsķša 10
Blašsķša 10
Blašsķša 11
Blašsķša 11
Blašsķša 12
Blašsķša 12
Blašsķša 13
Blašsķša 13
Blašsķša 14
Blašsķša 14
Blašsķša 15
Blašsķša 15
Blašsķša 16
Blašsķša 16