Ixigberg-Hetmökrmgla Stofnað 14. jan.. 1888 Siofnu? 9. sept.. 1886 76. ARGANGUR WINNIPEG, FIMMTUDAGINN 4. OKTÓBER 1962 NÚMER 38 Frérrir frá íslandi (Úr Morgunblaðinu) Horfir til vandræða með hreindýr Ókennileg sýki hefir þjáð hreindýrastofninn á Islandi að undanförnu. Sérfræðing- um er ekki ljóst, hvers kyns veiki hér er á ferðinni, en telja þó ekki ólíklegt, að um garnaorma sé að ræða. Sauðfé lætur í minni pokann 1 Hafravatnsrétt í grennd Reykjavíkur gerðist nýlega sá atburður, sem aldrei hefir áður orðið í sögu ísl. þjóðar- innar, en við réttirnar var mætt til leiks fleira mannfólk heldur en sauðfé! Merkur skólamaður látinn Nýlátinn er í Reykjavík Friðrik Óláfsson skólastjóri Stýrimannaskólans í Reykja- vík. Óveður á Suð-vesfurlandi Mikið óveður hefir geisað undanfarið á Suð-vesturlandi. Hafa orðið mikil spjöll af veðrinu og jafnvel mannskað- ar. Slys á götum Reykjavíkur og á vegum úti Óvenju mikið hefir verið um slys á vegum út um land sem og á götum Reykjavíkur- bæjar að undanförnu. Má að líkindum kenna slíkt slæmu veðri og slæmu skyggni. íslendingar í skákkeppni íslenzka liðið, sem tekur þátt í Ólympíumóti í skák, sem fer fram um þessar mund- ir í borginni Cama í Búlgaríu, hefir staðið sig með miklum ágaatum. Fjórir menn skipa liðið, og hefir þar borið mest á Friðrik Ólafssyni, sem fram að þessu hefir verið einn harðvítugasti keppandi móts- ins og unnið flestar sínar skákir. H.B. Bruni Á sunnudagskvöldið varð stórbruni á bænum Sjávar- hólum á Kjalarnesi. Þar brunnu stór heyhlaða, 24 kúa fjós og geymslur, en með naumindum tókst að verja íbúðarhúsið sjálft. Frh. bl«. 7. Lýkur meistaraprófi Frá Inglewood, California Um leið og ég sendi þér mitt nýja heimilisfang ætla ég að nota tækifærið og þakka þér fyrir, fyrir blaðið okkar Lög- berg-Heimskringu. Ég ætla ekki að fara að reyna að lýsa því hversu mikla ánægju ég hef af að fá þetta sann ís- lenzka blað vikulega svo langt frá okkar góða gamla Fróni. Það er af því sérstök ánægja sem hlýtur að snerta hvern sannan íslending. Og mín skoðun er sú að hver maður af íslenzku bergi brotinn hér vestan hafs sem ekki kaupir blaðið okkar sé búinn að tína þó ekki svo litlu af Islendings eðli sínu. Ég kom með konu og fimm börn til Vancouver, B.C. um mitt sumar 1957. Og höfðum við þar yndisleg f jögur ár. En eins og flestir vita er nú at- vinnuástandið ekki sem bezt í því góða landi frá náttúr- unnar hendi sem Kanada er. Svo við fluttumst hingað suð- ur í sól og sífelt sumar, ög nóga vinnu og góðu kaupi. Hér erum við búin að vera í eitt og hálft ár og hefir líkað fremur vel þó finnst okkur borgin of stór og helzt til lítið um Guðs græna náttúruna umhverfis hana, það er nokk- uð sem við söknum sem við höfðum í Kanada og á íslandi. Að vísu er hér nóg af f allegum skemmtigörðum en þar er svo margt um manninn að maður finnur varla sjálfan sig þar. En iþað má öllu venjast svo þetta verður sjálfsagt allt ljómandi gott. Á árunum milli 195058 hafa fluttst frá Islandi eitt- hvað um 100 sálir til Vancou- ver, B.C. og mætti segja mér að það sé mesti útflutningur Islendinga á seinni árum. En það er nú heldur farið að grynnast á þeim hópi í þeirri borg. Flestir, hygg ég farið heim aftur. (Og þar eiga vitan- lega íslendingarnir að vera, það skal ég alla tíð viður- kenna). Margir hafa flutt til Seattle, Washington og hing- að til Los Angelis. En fæstir eftir í Vancouver. Og heyrt hef ég að enn eigi sá hópur eftir að þynnast á næstunni. En þetta er nú lífsins gangur menn koma og menn fara og gengur misjafnlega á. Og má segja með Erni okkar Arnar að Ólík förin er að sjá ójöfn kjörin henda en sömu vör þeir sigla frá í sömu fjöru lenda Með kærri.kveðju Nói Bergmann, 3860 W. 107 St., Suite 4, Inglewood, California Mrs. Wilhelmina (Jónsson) Mabb. Þessarar ungu konu hefir áður verið getið í blað- inu þegar hún útskrifaðist frá Manitoba háskólanum og hlaut medalíu háskólans. Síð- an hefir hún verið aðstoðar prófessor í stærðfræði við United College hér í borg. Jafnframt því starfi hefir hún stundað framhalds nám í þeirri grein og lauk M.A. prófi í stærðfræði (Pure Mathe- metics) við Minnesota háskól- an í júlí þetta ár. Hún heim- sótti Island í sumar og hafði mikið yndi af þeirri ferð. Jóhannes Christie er nýlega kominn til Winnipeg og er til heimilis að 628 Agnes Street. Hann dvaldi í þrjá mánuði á Islandi í vor til loka júlí mán- aðar og heimsótti þá föður- leifð sína, sem hann hefir ekki augum litið í 73 ár Snær- ingsstaði í Svínadal í Austur- Húnavatnssýslu. Minningarguðþjónusta Srefónsson að Mounta Minningarguðþjónusta um dr. Vilhjálm Stefánsson var haldin í Víkurkirkju að Moun- tain kl. 2 e.h. sunnudaginn 9. sept. 1962, en eins og kunnugt er, ólst hinn víðfrægi land- könnuður og rithöfundur upp þar í byggð. Séra Kolbeinn Sæmunds- son, sem þjónar Mountain prestakalli um stundarsakir, stjórnaði í minningarathöfn- inni, las viðeigandi ritningar- orð og flutti bæn. Kirkjusöng annaðizt söngfólk úr kirkju- kórum Mountain- og Garðar- kirkju, en einsöng sungu Al- fred Sigfússon, Garðar, og Mrs. G. Goodman, Milton, um dr. Vilhjálm in, N.D. hinn fyrrnefndi á ensku en hin síðarnefnda á íslenzku. Dr. Richard Beck, prófessor í norrænum f ræðum við Ríkis- háskólann í Norður-Dakota (Univ. of North Dakota) og ræðismaður Islands þar í rík- inu, flutti minningarræðuna. Flutti hann í málsbyrjun stutt ávarp á íslenzku, en mælti síðan á ensku. Fólk víðsvegar að úr ís- lenzku byggðinni sótti guðs- þjónustuna og voru í þeim hópi æskuvinir og gamlir ná- grannar dr. Vilhjálms. Nokkr- ir voru einnig lengra að komnir. Þótti minningarat- höfn þessi hin virðulegasta. Óvenjulcgosta lónið til íslands Á fjárhagsárinu 19611962 námu lán Alþjóðabankans og Framkvæmda sjóðsins meira en einum milljarð dollara. Ársfundur þessara stofnana hófst í Washington 17. sept- ember og lauk 21. september. Lánveitingar Aliþjóðabankans námu 882 milljónum dollara. Hefur bankinn ladrei lánað meira á einu ári. Þessar lán- veitingar eru gegn venjuleg- um ársvöxtum. Stærsta upp- hæðin, 493 milljónir dollara, var lánuð til raforkufram- leiðslu, 241 milljón til sam- göngumála og 134 milljónir til iðnaðar. Óvenjulegasta lán- veitingin var til Islands, tvær milljónir dollara til hitaveitu- framkvæmda í Reykjavík. Að- ildarríkjum bankans fjölgaði á árinu úr 68 í 75. 15 ríki til viðbótar hafa sótt um að- ild, aðallega nýstofnuð Af- ríkuríki. Bókaður höfuðstóll bankans er 20.485 milljónir dollara. Minnsta geislun hættuleg Vísindanefnd SÞ hefur birt aðra skýrslu sína um áhrif kjarn'ageislunar. Þar segi að þar sem menn þekki engin ráð til þes að hindra skaðleg áhrif geislunar í andrúms- loftinu vegna kjarnorku- vopnasprenginga, þá muni það gagna bæði núlifandi kyn- slóðum og komandi kynslóð- um heimsins að hætt verði öllum kjarnorkuvopnatilraun- um. I niðurstöðum nefndar- innar segir að fullsannað sé nú, að geislum hafi margvís- leg skaðleg áhrif, jafnvel þótt ekki sé um að ræða nema lítið magn, og í því sambandi nefna vísindamennirnir m.a. krabbamein, hvítblæði og arf- genga eiginleika, en stundum sé erfitt að greina afleiðingar geislunar frá öðrum orsökum. Vísindanefndin segir að af dæmum, sem kunn séu af rannsóknum, sé rétt að álykta að jafnvel lítilfjörleg geislun geti haft skaðleg áhrif á arf- genga eiginleika. Maðurinn hafi ávalt búið við tiltekið magn geislunar í náttúrunni og viðbótargeislun af manna völdum sé minni, en sem kom- ið sé. Hinsvegar beri að fylgj- ast með þessari viðbótargeisl- un af hinni mestu riákvæmni. Hún stafi m.a. af 'því að and- rúmsloft allt heimsins hafi verið mengað mismunandi langlífum geislavirkum ögn- um frá kjarnorkuvopnatil- raunum. Sérstaklega ber að gefa þessu máli gaum, segja vísindamennirnir, vegna þess að áhrif sérhverrar minnstu geislaaukningar koma ekki í ljós áratugum saman þegar um sjúkdóma er að ræða, og ekki í margar kynslóðir, þeg- ar um ræðir skaðleg áhrif á arfgenga eiginleika. Þessi skýrsla Vísindanefnd- arinnar er 442 bls., eða helm- ingi lengri en hin fyrri sem birt var 1958. Allsherjarþing- ið skipaði nefndina 1955 og í henni eru fulltrúar 15 landa. Svíþjóð er eina Norðurlandið, sem á fulltrúa í nfendinni. Matvælamiðlun SÞ U Thant, framkvæmdastjóri SÞ, hefur látið svo ummælt að hin alþjóðlega matvæla- dreifing SÞ, sem nú er hafin, marki þáttaskil í starfsemi samtakanna á sviði efnahags- og félagsmála. Hin nýja stofn- un hefur þegar fengið til um- ráða eða fengið vilyrði fyrir 86 milljónum dollara, ýmist í reiðufé eða matvælum. Ætl- unin er, að á næstu þremur árum, miðli stofnunin bæði fé og matvælum til variþróaðra ríkja, til að koma í veg fyrir hungursneyð og styðja efna- hagslegar framfarir. Það eru SÞ og Matvæla-og landbún- aðarstofnun SÞ sem vinna að þessu máli í sameiningu. Stærsta framlagið hefur bor- ist frá Bandaríkjunum, 50 milljónir dpllara í reiðu fé, matvælum og flutningum. Af Norðurlöndum hafa Danir gefið 2 millj. dollara, helm- ingurinn er í reiðu fé og helm- ingurinn í matvælum, Finnar gefa þurrmjólk og osta fyrir 600.000 dollara, Norðmenn smjör, osta, egg og fisk, auk peninga, samtals 1,7 milljónir dollara og Svíar mjólk, fisk, hveiti og peninga, alls 2 millj. dollara. LÖGBERG-HEIMSKRINGLA Eina íslenzka vikubláðið í Norður Ameríku Styrkið það, Kaupið það Lesið það