Tímarit Hins íslenzka bókmentafélags

						GO

að framan stoku sinnum reyut til að þýða smákafla

hér og hvar, til þess að bera eigi annað á borð fyr-

ir lesarann, en það sem Aristoteles sjálfur segir,

en af því hversu óhönduglega þetta hefur tekist get-

ur lesarinn ráðið, hversu fjarstætt það mundi vera,

að ætla að lesa hann vandlega á 0ðru tnálf, enn

frummálinu. Á ýngri árum kynntist jeg honum ein-

göngu gegnum aðra, sérílagi at sögu heimspekinnar

eptir Hegel, og af þýðíngu Trendelenburgs á hugs-

unarfra>ði hans. En — þegar jeg á elliárunum tók

að lesa Aristoteles sjálfati, rankaði jeg valla við mér,

nema í hugsunarfræðinni, og það þó dauft og óljóst.

Gekk jeg þá úr skugga um það, sem mig lcngi

hafði grunað, að atieggingar á oðrum eins höfundum

og Aristoteles mundu harla ÓDÓJrar; og komi sá tíini,

sem sumir óska, að grísk túnga verði afhumin sem

fi'H'ðigrein í skólunum, þá er sú metitun, sem fólgin

er í Aristoteles, mannkyninu topuð, nema svo skyldi

fara, að þá yrðu, einsog í byrjun endurfæðingar

aldarinnar (renaisxance), einhverjir atbragðsmenn til

þess að draga klassisku ínálin og klassiska mentun

fram úr myrkrinu. Þvi liver mundi eigi hafa orð-

ið afleiðíngin fyrir alla mentun í þeim nýja heimi,

hefði forsjónin eíyi vakið upp í sjálfu miðaldamyi kr-

inu aðra eins menn og Petrarca, Dante, og liinn

lærða Scaliger fyrir skáldskap og bókfræði, en Mi-

chel Angelo Buonarotti oíí Rafael Sanzio (o. m. fl.)

fyrir málverk og inindasmíði'? Og hvar var fyrir-

mind þessara afbragðsmanna? Hin klassiska forn-

öld. Petrarca reit og orkti margt á latínu, Dante

íékk Virgilius fyrir leiðtoga gegnum bimin og hel-

viti, en Scaliger brá blæjunni af Aristoteles og Hippo-

krates. Og einsog þessir menn voktu fornoldina upp

í bókrnenntunum, eins hurf'u Buonarotli og Sanzio til