Tímarit Hins íslenzka bókmentafélags

						122

kansellerinn og W^lf Powys vilji, að Hinrik taki

ísland og Færeyjar að veði fyrir hjálp þá, er hann

kunni að veita Danakonungi, þá gangi hann ekki

að því. Richard Cavendish ritar Suaveníusi 21. jan.

1536, að hann hafi talað vid hertogann af Holseta-

landi (Kr. III., sem Hinr. 8. kallaði svo, því Kr. II.

var hinn löglegi konungr í hans augum) og samið

við hann. Hann vilji fá 100,000 pund að láni, og

lofi í staðinn liði á sjó og landi, endurborgun og að

gefa honum ísland og Færeyjar til marks um það

(for a token).1 I dagbók sinni segist Cavendish

hafa beðið um Höfn að veðí, en kansellerínn hah'

sagt, að herra sinn hefði ýmsar eyjar, svo sem ís-

land og Færeyjar, sem honum kynní að iítast á.

Næsta dag talar hann við Kristján þriðja, sem sagði

honum, að Englakonungr gæti fengið tvö stór lönd,

ísland og Færeyjar, og væru i öðru þeirra, nl. ís-

landi, miklar gnægtir af brennisteíni. Cavendish

þótti veðið of lítid. Fór þa Kristján og ráðgaðist

við ráðgjafa sína, og er hann kom aptur, kvaðst

hann engurn parti af ríki sinu sleppa vilja nema

þessum eyjum, sem hans Hátign skyldi fá i kaup-

bæti, auk endurborgunar lánsins.

Nú var svo komið að Danir vildu láta Island

af hendi rakna við England fyrir svo sem ekk-

ert, en Hinrik hafði þá svo mikið að vinna innan-

lands, að hann sinnti því ekki. Þannig fórst það

fyrir, að Hiurik áttundi eignaðist ísland, en víst er

um það, að ekki hefði hann sleppt tangarhaldinu á

því, ef hann hefði tekið það að veði.     Hitt er   lika

1)    Articuli de pace concilianda . . . Crumwello  traditj.   We-

gener Aarsberetn. IV.