134 Um haustið (i8i5)kom etatsráðog jústitiarius M. Steph- ensen til Kaupmannahafnar. Aðaltilgangurinn með ferðina var að reyna að ná í Viðeyna, annaðtveggja i makaskiftum móti Reykhólum eða til kaups; hafði ég, sem fyr er á vikið, samið álitsskjal um söluna fyrir hinn setta stiftamt- mann ísl. Einarsson og reið það baggamuninn, að M. St. fékk Viðey til kaups, þótt fjandmaður hans Castenskjold stiftamtmaður spyrndi móti því af alefli. Var Castenskjold einhver sá lélegasti stiftamtmaður, sem verið hefir á Islandi, veill af imyndunarveiki, þekkingarlaus og óduglegur til emb- ættisstarfa, fégjarn og hlutdrægur og heiftrækinn þegar því var að skifta. Magnús Stephensen bar þar að auki margt annað fyrir brjósti, sem hann hafði dregið saman undir 10 höf- uðatriði, er aðallega lutu að algerðu verzlunarfrelsi, að hlynningu lausakaupmanna-verzlvmnr, tollstjórn, af- námi tukthúss, breytingu á tíundamálum o. fl. Alt þetta var samið og sett fram sem úrlausnar efni og í spurn- ingum og lagði hann það fyrir konung eins og »þanka«, er komnir væru frá þáverandi amtmanni Stefáni Thórar- ensen. Ætlun hans með þessu var sú, að það mundi til þess leiða, að skipuð yrði stórnefnd (viðlíka og 1800 út af skóbmálinu m. m. og 1808 viðvíkjandi því að birgja Island að nauðsynjum, tuktbúsinu o. fl.) til að taka alt þetta til íhugunar, og bjóst hann við því sem sjálfsögðu, að hann yrði sjálfur meðlimur slíkrar nefndar. Naíni Ste- fáns Thórarensens, hélt hann fyrir sér sem skildi meðan hann var að koma málinu af stað, því ef illa tækist til hann boðið. Honum þótti betur blýða að kveðja Friðrik konung VI áður en hann færi alfarí úr landi burt og skifti uni lands- vist, þvi það var siður manna. Þá er hann sagði konungi, að hann hefði þegið boð Norðmanna, tók konungur því mjög ónáð- uglega og tjáði honum, að hann gæti ekki vænt neinnar sérlegrar náðar, ef hann nokkru sinni skyldi hverfa aftur til Danmerkur: Þ.
Beinir tenglar