1 Stöðlun í upplýsingatækni .....________:.. Um stac" ila, tungumál o ig íslensku Þorgeir Sigurðsson - Um sögu íslenskra bókstafa og stafa- þarfir hvers málsvæðis ásamt upp- taflna er hér vísað til vefsíðna á ensku lýsingum um hnappaborð og mynda http://www.stri.is/STRI/enska/Iceletters.s það sem kallað er „locale". Helstu html staðlar um þetta eru í eigu einstakra framleiðenda. Islendingar hafa gert T ó að tölvur hafi í upphafi verið íslenskan forstaðal FS130 um þessi Jsmíðaðar til útreikninga hefur atriði. JC notkun þeirra í ýmiss konar meðferð texta orðið æ mikilvægari. Til að Alþjóðavæðing og stafatöflur gera þetta kleift hafa framleiðendur tölva Stafatöflur voru litlar í upphafi tölvu- smíðað margvísleg kerfi sem byggjast á aldar, notuðu aðeins 7 bita og gátu ein- tungumálakunnáttu. Staðlar hafa orðið til ungis geymt 128 stafi. í ASCII um þetta og eru sumir þeirra opinberir stafatöflunni voru litlir og stórir stafir staðlar, evrópskir eða alþjóðlegir, en aðrir enska stafrófsins auk greinarmerkja og eru í einkaeign einstakra framleiðenda. sérstakra tákna fyrir tölvur. Með því að Staðall er í eðli sínu samkomulag hags- nota 8 bita var hægt að fjölga stöfum, Latin 1 (ISO/IEC munaaðila um hvernig eitthvað skuli gert þannig að unnt var að koma fyrir í einni JTCl 8859-1) og og þarf því ekki að semja staðal nema töflu flestum latínustöfum sem notaðir eru náði mikilli úibreiðslu hagsmunaaðilarnir séu fleiri en einn. í opinberri stafsetningu þjóða Vestur- með hjálp Þegar t.d. er skipst á gögnum um netið Evrópu. Sú tafla er kölluð Latin 1 Internetsins. milli ólíkra vélartegunda er hagkvæmt að (ISO/IEC JTCl 8859-1) og náði mikilli 1 þessari töflu eru sex fylgja staðli en innan stýrikerfis einnar útbreiðslu með hjálp Internetsins þar sem stafir sem eingöngu vélar er minni ástæða til að hafa gögn á hún er gjarnan notuð sem sjálfgefin þjóna þörfum öðru formi en því sem hverjum fram- (default) tafla í helstu tölvupóstforritum. í Islendinga. Þeir eru: leiðanda hentar best. þessari töflu eru sex stafir sem eingöngu ý, Ý, þ, Þ, ð, Ð Hér verða taldar upp gerðir staðla sem þjóna þörfum fslendinga. Þeir eru: ý, Ý, þ, snerta viðfangsefnið tungutækni. Þ, ð, Ð. 1 Stafatöflur. I stafatöflum er hverjum Aðrar töflur voru búnar til fyrir grískt staf gefið nafn og honum er úthlutað og kyrjálskt letur og fyrir latínuletur í sæti eða númeri í töflunni. T.d. er Mið- og Suður-Evrópu, en engin þeirra stafnum SMALL LATIN LETTER náði mikilli útbreiðslu. Flestar þjóðir THORN gefið númerið 239 (EF) í kjósa að hafa töflu með stöfum helstu stafatöflunni Latin 1 (ISO/IEC JTCl stórvelda í Evrópu. T.d. hafa áhrifamenn í 8859-1). Stafatöflur skilgreina ekki Eistlandi heldur viljað nota Latin 1 töfluna útlit stafa, heldur ræðst útlitið af en töflu sem gerð var fyrir Eystrasalts- leturgerðum. lönd, jafnvel þótt það kosti að Eistar geti } 2 Leturgerðir. í hverri leturgerð er útlit ekki skrifað nokki"a stafi í opinberri stafs skilgreint. T.d. er stafurinn g birtur stafsetningu sinni og ekki heldur marga Framleiðendur tölva þannig g í Arial. Flestar leturgerðir eru stafi í ritmálum nágranna sinna, Letta og sameinuðust í í einkaeigu en ISO staðall er til um Litháa. I staðinn geta þeir t.d. skrifað samtökunum UNI- leturgerðir fyrir tölvulestur (OCR-B). frönsku, spænsku og portúgölsku ásamt CODE um að gera 3 Hnappaborð. Staðsetning stafa á sínu eigin tungumáli. Tyrkir voru ósáttir 16 bita stafatöflu hnappaborðum fer eftir þörfum og við að nota stafatöflu sem gerð var fyrir með ölíu letri sem venjum hverrar þjóðar. Um hnappaborð Suðaustur-Evrópu og fengu því framgengt notacf er í lifandi rit- eru til landsstaðlar, t.d. ÍST 125 um að gerð var ný tafla, Latin 5, þar sem í málum þjóða he/'ms íslenskt hnappaborð. stað íslensku stafanna ý, Y, þ, Þ, ð, Ð voru 4 Stafrófsröð, ritun upphæða, ritun settir tyrkneskir stafir. Latin 1 taflan hefur dagsetninga, og margt fleira. þó haldið yfirburðastöðu sinni. Framleiðendur safna upplýsingum um Fyrst og fremst vegna þarfa í Austur- 8 Tölvumál
Beinir tenglar
