Tķmarit.is
Leita | Titlar | Greinar | Um vefinn | Algengar spurningar |
skrį inn | Íslenska | Føroyskt | Kalaallisut | Dansk | English |

Vķsir

og  
S M Þ M F F L
. . . . . . 1
2 3 4 5 6 7 8
9 10 11 12 13 14 15
16 17 18 19 20 21 22
23 24 25 26 27 28 29
30 . . . . . .
PDF  | HQ_PDF  | JPG  | TXT  |
Skoša ķ nżjum glugga:
PDF  | HQ_PDF  | JPG  | TXT  |



Ašlaga hęš


Vafrinn žinn styšur ekki PDF skjöl
Smelltu hér til aš skoša blašsķšuna sem JPG
Vķsir

						VlSIR . Miðvikudagur 12. júni 1968.
V
LAXINN stiklar nú sem óö-
ast flúðir og fossa upp f ár
landsins. Forsjálir laxveiði-
menn eru löngu búnir að
finna stund og stað til þess
að mæta honum í sumar.
Menn draga fram stígvél sín
og stengur, prófa maðk og
flugur — nýjar og nýjar tál-
beitur fyrir þessa lostætu
bráð — og ævintýri kyrr-
setumann: >. heitum sum-
ardögum. — Kannski verð-
ur það norður í Norðurá,
f Laxá í Dölum, kannski
reyna menn fyrir sér í Sog-
inu ellegar þeir eru svo lán-
samir að komast í Elliða-
árnar.
T^ramtíð Elliöaánna sem lax-
veiðáa hefur verið mjög
umrædd undangengnar vikur.
Ýmsir telja þýöingarlaust að
halda veiðinni I ánum, hún
verði að vfkja fyrir aukinni
byggð og auknum úrgangi og
óhreinindum af hennar völd-
um.   Þannig  hefur  farið   fyrir
Þór Guðjónsson veiðimálastjóri við klakkerin í Laxeldisstöð ríkisins í Kollafirði.
Sementsverksmiðjunnar, ég veit
það ekki, en þetta þyrfti aö
athuga.
Það þyrfti að friða svæðin
beggja ' vegna árinnar og gera
þetta að skemmtigaröi. Vatna-
svæði  Elliðaánna   er  eitt  feg-
vöxt á undanförnum árum. Og
í Laxeldisstöð ríkisins í Kolla-
firöi hafa farið fram merkilegar
tilraunir í sambandi við laxeldi.
í þessu sambandi sagði veiði-
málastjóri:
— Við leggjum megináherzlu
—   Er ekki talið að íslenzki
laxinn fari upp undir Grænland
á vetrum og getur þá fslenzka
laxastofninum stafað hætta af
aukinni laxveiði viö Grænland?
—  Það hefur aðeins fundizt
einn   merktur   lax   héðan  við
Gönguseiðin - tákn nýs tíma í f iskirækt;
SpjallaB v/ð Þór Guðjónsson, veiðimálastjóra
um fiskirækt, merkingu laxa og aukna hættu
á mengun # ám og vötnum
fjölda laxveiðifljóta, sem renna
um fjölbýl héruð í grannlöndum
okkar. Seinasti laxinn dó í Rín
einhvern tíma I lok stríðsins
og engum laxi er lengur vært í
Themsá fyrir eiturspúandi
fljótaprömmum og annarri um-
ferð.
Vísir átti í vikunni viðtal við
Þór Guöjónsson, veiðimálastjóra
um Elliðaárnar og horfur í lax-
veiðum.
— Það hefur veriö talað um
mengun í Elliöaánum, þó ekki
sé í rauninni vitað hversu mik-
il hún er. Það hafa fundizt í
ánum svokallaðar coli-bakt-
eríur og virðist tala þeirra mjög
há. Hún leiðir í ljós aö mikið
er af saurbakteríum i ánum og
öðrum óhreinindum. Hins vegar
er eftir að athuga hve mikið úr
klóökum fer beint út í árnar
og stendur raunar til að gera
það á næstunni.
Sápuefnin hættuleg
fiskinum
Ýms gerviefni, svo sem sápu-
efni, sem konurnar hafa mikið
dálæti á verka mjög sterkt,
þegar þau koma í vatniö og eru
hættuleg fiskunum í vatninu.
Notkun þessara efna hefur far-
ið vaxandi og er orðin gífurlegt
vandamál víða í grannlöndum
okkar og öðrum þéttbýlum
löndum.
Þaö þarf sem sagt aö gæta
fyllsta hreinlætis ef viö ætlum
að halda einhverju lifandi i
Elliðaánum. En þær geta verið
áfram góðar laxveiðiár. Það eru
dæmi til þess erlendis að lax-
veiðiár renni í gegnum borgir,
til dæmis Aberdeen á Skot-
landi. Þar hefur fiskurinn ekki
orðið fyrir skaða af þéttbýlinu.
Fðlk gerir sér almennt ekki
grein fyrir þessu, að þar sem
byggð er á árbakka verður aö
gæta fyllstu varúðar aö menga
ekki vatnið.
Önnur mengun getur svo
stafað af auknum iðnaöi. — Til
dæmis   eins   og af   afgreiðslu
ursta svæðið í borgarlandinu
og við megum ekki gera árnar
að einhverjum forarvilpum.
Aukin hætta á
mengun í ám
—  Er ekki víðar pottur brot-
inn en hérna? Hvað líður ánum
sem renna um þéttbýli, til dæm-
is hérna austan fjalls?
—  Þetta er alveg nýtt vanda-
mál hér hjá okkur. Mengunar-
hætta var engin hér áöur, með-
an byggðin var dreifð. Þessi
hætta skapast með auknu þétt-
býli. Það myndast byggöakjarn-
ar í sveitum og þeim fylgir óhjá
kvæmilega aukin hætta fyrir
allt vatn, — til dæmis vegna
olíu og bensfns. Það getur til
dæmis tekið óskaplega langan
tíma að uppræta olíu ef hún
lendir f hreinu vatni. — Við
höfum nærtækt dæmi um þann
skaöa, sem olfan getur valdið.
Nú þessum byggðalögum
fylgir alltaf einhver iönaður,
verkstæði, sláturhús — og ég
óttast að ekki sé nægrar var-
úöar gætt með úrgangsefnin
frá þessum fyrirtækjum, þar
sem ár eru annars vegar. Það
liggur beinast við að veita þessu
öllu í fljótið.
Ég myndi til dæmis segja, að
Varmá í Ölfusi, sem rennur hjá
Hveragerði væri f mikilli hættu.
Ölfusá er kannski ekki f eins
mikilli hættu, en hún tekur við
æöimiklu rusli. Við verðum að
vernda þessar ár, ef við ætlum
ekki að gera þær að skítugum
forarvilpum.
Þessu hefur verið of lítill
gaumur gefinn hér á landi. En
ég hef þá trú að ár sem renna
um þéttbýl svæöi, eins og Ell-
iðaárnar geti orðið góðar 1ax-
veiðiár um langa framtíð ef
þessa er gætt.
Gönguseiði geta
áukið veiðiálagið
Laxeldi  hefur færzt mjög  f
á uppeldi gönguseiða, þaö eru
seiði, sem tilbúin eru aö ganga
í sjó. Á þessu ári verður á
200. þúsund gönguseiöum sleppt
í hinar ýmsu ár hér og þar á
landinu. Laxeldisstöðin í Kolla-
firði framleiöir um 65 þúsund
gönguseiði í ár. Stærsta pönt-
unin, sem stöðin hefur fengiö
til þessa var afgreidd fyrir síð-
ustu helgi, 18 þúsund seiði,
sem sleppt var í Elliðaárnar,
sem kunnugt er.
Þetta er að vissu leyti tákn
hinna nýju tíma í fiskrækt hér
á landi. Markmiðiö með lax-
eldinu er meðal annars það aö
bæta það tjón, sem verður á
náttúrlegu laxaklaki f ánum af
einhverjum ástæðum, eins og til
dæmis flóðunum í Elliðaánum
f vetur.
Markmið laxeldisins er þannig
að viðhalda eðlilegri fjölgun
laxastofnsins og auka laxagengd
f ánum.
Veiðiálag í laxveiðiám er
miðað við þá aukningu sem
verður árlega á fiski í ánum frá
náttúrunnar hendi. Með lax-
eldi í ám gæti veiðiálagið auk-
izt sem þvf næmi.
Áranguís af kynhótum
ekki að vænta fyrr en
eftir 15—20 ár
—    Hefur ekki verið farið
neitt út f kynbætur í Kolla-
fjarðarstöðinni, rækta upp
laxastofn? Mér skilst að stöðin
hafi hlotið ámæli fyrir að sinna
ekki því hlutverki.
—     Aðalverkefni Laxeldis-
stöövarinnar í Kollafirði hefur
verið að koma upp laxastofni
til þess að ala undan göngu-
seiði. Að sjálfsögðu verður lögð
áherzla á kynbætur, en þær
taka mörg ár og af þeim er
ekki árangurs að vænta fyrr en
eftir 15—20 ár.
Eitt af því sem við erum að
gera f stöðinni, er að merkja
laxinn og sjá hvert hann fer og
hvernig hann hagar sér — hve
stór hundraðshluti muni skila
sér aftur í árnar. Það er mikið
ðrannsakað f þeim efnum hér
á landi. Viö vitum ákaflega lftiö
um ferðir laxins eftir að hann
gengur út í sjó á haustin.
Grænland. Hann var á öðru ári
sínu í sjó. Hins vegar hafa fariö
fram merkingar á laxi við
Grænland til þess að sjá hvert
hann fer og það hefur sýnt sig
að þar er mest um Kanadalax
aö ræða. Einnig hefur lax,
merktur við Grænland, skilað
sér við Skotland og írland.
Við gérum ráð fyrir að fs-
lenzki laxinn haldi sig suður
og vestur af landinu, en þetta
er allt órannsakað ennþá.
Sem dæmi um það hversu
laxinn skilar sér til sinna
„heimahaga" má nefna það aö
hoplax, sem merktur var í
Vatnsdalsá var sleppt f Grafar-
læk. Hann skilaði sér aftur f
Vatnsdalsá   árið   eftir.
Silungsrækt heima
við sveitabæi
Nú — auk gönguseiðanna
ræktar Kollafjaröarstööin enn-
fremur fiska af fleiri stærðum,
allt upp f 2—300 grömm. Nú er
einnig verið að gera tilraun með
bleikjuseiði.
Þá er einnig verið að gera
tilraunir til þess að finna bezta
og ódýrasta fóörið, bæði fyrir
lax og silung.
Við erum einnig að byrja aö
gera tilraunir með silungsrækt.
AtLyglin hefur fram til þessa
mest beinzt að laxinum, vegna
þess að hann er dýrastur. —
Þær tilraunir sem farið verður
út í sambandi við silungsupp-
eldið miöast meðal annars viö
þaö að kanna færar leiðir til
þess að ala upp silung í smáum
stíl heima við sveitabæi.
Starfsemi stöðvarinnar ætti f
framtfðinni að koma að notum
fyrir hvers konar fiskuppeldi
svo og fyrir laxabú, eins og
t. d. hið nýja laxabú í Lárósi
á Snæfellsnesi.
Við munum aö sjálfsögöu
reyna að taka fyrir sem flesta
þætti fiskræktunar eftir því
sem okkur endist fé og starfs-
kraftar til, en til þess þurf-
um viö allan stuðning frá þvi
opinbera og einstaklingum.
Þessi mál þurfa sinn uppbyg^-
ingar- og þróunartíma.
LESENDUI
nmmm
Munið þá blindu
Þröstur í Garði skrifar blað-
inu um málefni þeirra blindu
m. a.:
... ef þú lokar augunum
f 10 mínútur eöa svo verður þú
þeirri stundu fegnastur, þegar
þú opnar þau aftur og færð not
ið þess sem þú sérö f kringum
þig. Já, ég held okkur sé gott
að hugsa okkur-hvernig þaö væri
að vera blindur og hugleiða I
leiðinni málefni þeirra blindu
Þeir sem hafa séð þetta fólk
við dagleg störf sjá, að þaö get-
ur orðið að miklu liði og getur
unnið hratt og örugglega og
vandvirkni er einstök. En hvað
getum við gert til að hjálpa
þessu fólki til aö vinna? Ég
skrifa þessar línur til að biðja
fólk um að styrkja happdrætti
blindra, sem nú er selt, — viö
ættum aö kaupa hvern einasta
miða upp, þannig getum við orð-
iö að miklu liði...
Allt í fína...
Viggó Oddsson, lesendum blaö,
anna að góðu kunnur, skrifar
m. a. frá Rhódesfu:
... hér er ekkert vöruhamst-
ur eða merki um kreppu, inn-
lendur iönaður hefur aldrei haft
það eins gott og bætir upp það
sem áður var flutt inn. Miklar
útsölur eru f Salisbury og er-
lendur lúxusvarningur, eins og
t. d. hollenzkt og finnskt súkku-
laði og glerdót frá Feneyjum,
sem maður skyldi halda að
Rhódesía hefði ekki efni á að
sóa gjaldeyri f, er þar að finna.
Engar óeirðir eða kynþáttahat
ur hafa verið í Rhódesfu né fleiri
innrásir skæruliða frá kommún-
istaríkjunum en um 100 voru
felldir eöa náðust fyrr á árinu.
Þrátt fyrir fögur orð Breta um
friðsamlega lausn Rhódesfudeil-
unnar hefur sannazt að þeir
hjálpa skæruliðum um vopn og
vegabréf til þjálfunarferöa til
kommúnistaríkjanna til að ráö-
ast á Rhódesfu. Margar sögur
eru um smásmuguhátt Breta f
„stríðinu" við Rhódesíu og hafa
þeir m. a. seinkað jólakortum
frá mér til ísl. um 4 mánuði.
V.O.
Fögur borg, —
en illu lyktundi
„Borgari" skrifar þættinum
langt bréf um borg „útsvínaða
ýldufýlu, sem verði aldrei fög-
ur" meðan svo má vera og segir
m. a. um reykinn frá fiskúr-
gangsverksmiöjunum:
Nú er enn einu sinni sá árs-
tími kominn hér f Reykjavík,
þegar góðviðris - er helzt aö
vænta á sólvörmum sumardög-
um norðanandvarans. Leita full-
orðnir og börn þá útivistar VÍft
störf og leik f húsagörðum sfn-'
um, eða á blómskrýddum úti-
vistarsvæðum borgarinnar. En
nú, eins og á undanförnum sumr
um, hafa borgararnir enn fengiö
yfir sig ósómann. Ýldusúpan
læðist nú daglega yfir borg og
byggð og gerir alla útiveru ð-
hugsandi f stórum hlutum borg-
arinnar hverju sinni. Jafnframt
leitar ðbverrinn inn um hverja
smugu og spillir þannig andrúrns
loftinu einnig á heimilum jafnt
og á vinnustöðum manna.
					
Fela smįmyndir
Blašsķša 1
Blašsķša 1
Blašsķša 2
Blašsķša 2
Blašsķša 3
Blašsķša 3
Blašsķša 4
Blašsķša 4
Blašsķša 5
Blašsķša 5
Blašsķša 6
Blašsķša 6
Blašsķša 7
Blašsķša 7
Blašsķša 8
Blašsķša 8
Blašsķša 9
Blašsķša 9
Blašsķša 10
Blašsķša 10
Blašsķša 11
Blašsķša 11
Blašsķša 12
Blašsķša 12
Blašsķša 13
Blašsķša 13
Blašsķša 14
Blašsķša 14
Blašsķša 15
Blašsķša 15
Blašsķša 16
Blašsķša 16